Hernán Cortés

Hernán Cortés de Monroy y Pizarro Altamirano, 1d Varkys Ghlion Oaxaca (Mee ny Nollick 1485 – 2 Mee ny Nollick 1547), she conquistador Spaainagh v'eh. Stiur eh yn turrys-contoyrtys hug rish tuittym yn Impiraght Asteckagh as chionnee eh ayrnyn mooarey jeh'n vooar-heer haink dy ve Meksico noa-emshiragh fo reirey ree yn Chashteel 'sy 16oo eash leah. Va Cortés coontit mastey ny ronseyderyn as ny conquistadoryn ghow toshiaght rish y chied phaase jeh coloinaghyn Spaainagh ny h-Americkyn.

V'eh ruggit ayns Medellín, y Spaainey, lesh mooinjer lieh-ooasle. Reih eh geiyrt er contoyrtyssyn as er berçhys 'sy Theihll Noa. Hie eh dys Hispaniola as, ny s'anmey, dys y Choobey, raad hooar eh encomienda (cairys da obbyr viallee er lheh). Feie tammylt beg, ren eh shirveish myr alcalde (briw beg) er y nah valley Spaainagh va bunnit er yn ellan. Ayns 1519, v'eh reiht myr captan y trass turrys-contoyrtys dys y vooar-heer. Hug eh beggan argid echey hene da'n turrys-contoyrtys. Ren e noidys n'oi kiannoort y Choobeby, Diego Velázquez de Cuéllar, cur rish aagherrym er-ash jeh'n turrys-contoyrtys ec y vinnid yerrinagh, agh yiooldee Cortés veih'n oardagh shen.

Lurg e heet dys y vooar-rheynn, chur Cortés strateysh rahoil er bun raad heuee eh rish bun-dooghyssee ennagh n'oi fir elley. Chammah's shen, ghow eh ymmyd jeh ben dooghyssagh, Doña Marina, myr çhyndaader. Ny s'anmey, rug ee yn chied vac echey. Tra chur kiannoort y Choobey çhaghteryn dy ghoaill Cortés seose, chagg eh nyn oi as va'n varriaght echey. Ghow eh ymmyd jeh ny sidooryn elley myr tooilley cooney. Screeu Cortés lettyryn jeeragh da'n ree shirrey bwooise ry-hoi e varriaghtyn ayns ynnyd kerraghey ry-hoi e halleydys. Erreish da ren eh ceau yn Impiraght Asteckagh harrish, va'n enmys marqués del Valle de Oaxaca bronnit er Cortés, tra va'n enmys lhiass-ree, va ny s'ooashley, bronnit er yn ard-dooinney ooasle, Antonio de Mendoza. Ayns 1541, ren Cortés goll er-ash dys y Spaainey raad hooar eh baase shey bleeaney ny s'anmey rere cooishyn najooragh.

Imraaghyn

Kianglaghyn magh

 Ny lettyryn ec Cortés, raad t'eh cur sheese er ny taghyrtyn bentyn rish y varriaght er Meksico
 "Cortes, Hernando" Belinda H. Nanney
 "Hernán Cortés, marqués del Valle de Oaxaca", Encyclopædia Britannica

Ronney:Ruggyryn 'sy vlein 1485
Ronney:Baaseyn 'sy vlein 1547
Ronney:Feallee ass Las Vegas Altas
Ronney:Shennaghys ny h-Asteckee
Ronney:Bunneyderyn baljyn Spaainagh
Ronney:Meksico choloinagh
Ronney:Encomenderos
Ronney:Ronseyderyn er Meksico
Ronney:Conquistadoryn Spaainagh
Ronney:Shennaghys Baja California
Ronney:Shennaghys Lhoob California
Ronney:Markyssyn y Spaainey
Ronney:Feallee ass Morelos
Ronney:Gineraalyn Spaainagh
Ronney:Ard-varrooderyn Spaainagh
Ronney:Ree-varrooderyn Spaainagh
Ronney:Catolee Raueagh Spaainagh
Ronney:Lught ooasle ayns America Yiass
Ronney:Bun-ocklaght California
Ronney:Quetzalcoatl
Ronney:Jantee chynney-ghunverys