Vepsish

She çhengey Ooralagh jeh'n chynney Finnagh ta goll er loayrt ec ny Vepsee ee yn Vepsish (,  ny ). Gollrish ny shuyr-hengaghyn elley, yn Innlynnish as y Charelish, t'ee screeuit sheese 'syn abbyrlhit Ladjynagh.

Rere ny staydraa Soveidjagh 'sy vlein 1989, ren 12,500 dooinney cur sheese orroosyn hene myr Vepsee, agh 'sy vlein 2013, cha row yn çhengey goll er loayrt agh ec beggan ny smoo na 1,000 dooinney.

Rere soiaghey ny deiney, ta'n çhengey rheynnit magh ayns tree abbyrt: y Vepsish Hwoaie (ec Logh Onega çheu yiass veih Petrozavodsk, as çheu hwoaie veih'n awin Svir, goaill stiagh eear-Volost Ashoonagh ny Vepsee), y Vepsish Veanagh (ayns ard Chaayr Pheddyr as ayns Queiggey Vologda), as y Vepsish Yiass (ayns ard Chaayr Pheddyr). Ta ny Vepsisheyryn hwoaie cur lüdikad ny lüdilaižed orroosyn hene.

Ta ny smoo na 350 paitçhey gynsaghey yn çhengey ayns queig scoill ashoonagh.

Grammeydys
She çhengey ghleiynagh ee yn Vepsish.

Ennym-ocklyn
Ta 23 case grammeydagh ayns 'sy Vepsish:
 Case Unnaneagh Yl-reyEnnymaghnado (shuyr 'sy leigh)nadodGienneydaghnadonnadoid'en ny nadoidenToyrtaghnadon, nado (ayns caseyn er lheh)nadodRheynnaghnadodnadoidCeaghlaghnadoksnadoikšAbessaghnadotanadoitaComitaghnadonkenadoidenkeInessaghnadosnadoišElataghnadospäinadoišpäiIllataghnadohonadoiheAdessaghnadolnadoilGowaltaghnadolpäinadoilpäiAllataghnadolenadoileEssagh-YnseydaghnadonnadoinProlataghnadodmenadoidmeFaggyssagh InadonnonadoidennoFaggyssagh IInadonnoksnadoidennoksEgressaghnadonnopäinadoidennopäiÇhiarrymagh Imechasai 'gys y cheyll'mecoihesai 'gys ny keylljyn'Çhiarrymagh IInadolesainadoilesaiÇhiarrymagh IIInoressai 'veih ny laaghyn aegey' --Bishagh Imechapäi 'ayns troa yn cheyll'mecoihepäi 'ayns troa ny keylljyn'Bishagh IInadolepäinadoilepäi

Far-enmyn persoonagh
Ta bun Finn-Oogragh ec ny far-enmyn persoonagh:

 Vepsish Gaelgminämeesinäoohäneh/eemöshintöshiuhöad

Earrooyn
 Number Veps1üks'2kaks'3koume4nell'5viž6kuz'7seičeme8kahesa9ühesa10kümne11üks'toštkümne12kaks'toštkümne20kaks'kümne34koumekümne nell'100sada1000tuha

Corys screeuee
Ta'n abbyrlhit noa-emshyragh bunnit er yn abbyrlhit Ladjynagh. Ta 29 lettyr ayn: 22 jeu veih'n vun-abbyrlhit Ladjynagh, shey as ad çheet magh ass ny bun-lettyryn Ladjynagh marish scarreydee, as she yn apostrophee y letter jerrinagh as eh shassoo er son y chleaoilys.
 Lettyryn mooarey ABCČDEFGHIJKLMNOPRSŠZŽTUVÜÄÖ' Lettyryn beggeyabcčdefghijklmnoprsšzžtuvüäö'

Sampleyr
Art 1 jeh Fogrey Co-Chadjin ny Kiartyn Deiney:

(Gaelg: Ta dagh ooilley pheiagh ruggit seyr as corrym ayns ard-cheim as kiartyn. Ren Jee feoiltaghey resoon as cooinsheanse orroo as by chair daue ymmyrkey ry cheilley myr braaraghyn.)

Imraaghyn


Ronney:Çhengaghyn Finnagh
Ronney:Çhengaghyn y Roosh
Ronney:Pobblaght Karelia