Simeon Oduoye

Simeon Olasukanmi Oduoye (azán 13tọ Lidosun 1945 – 21tọ Whejisun 2014) yin ponọ̀ Naijilia tọn podọ anadenanutọ ayimatẹn Niger po Ebonyi po tọn. E yin dide taidi aṣẹpatọ otò tọn na Osun Central to 2007 do tonudọ̀gbẹ́ People's Democratic Party (PDP) tọn ji. 

Otàn Gbẹzan tọn
Simeon Oduoye yin jiji to azán wiatọ̀ntọ́ Lidosun, owhè 1945 tọn. E yí Gbedewéma Wehọmẹ Wheyihọ̀-waji Aflika Tọn (West African School Certificate) to 1964 sọn Wehọmẹ Daho Akinorum Tọn to Ikirun. E biọ kandai Ponọ Naijilia tọn mẹ to azán 1 Liyasun owhè 1965 tọn. E lẹzun Alọgọtọ Nukunpedonugotọ Agbègbè Tọn Ponọ lẹ tọn de bo wá biọ gbọjẹ́ gaa etọn mẹ to 1999. Uwọ wẹ yin Anadenanutọ  Ayimatẹn Niger pò Ebonyi po tọn sọn owhe 1996-1999. E yin Azìnponọ NSPRI tọn sọn (2005-2007). E yín Azìnponọ podọ Anadenanutọ Nukunpedonugotọ na azọnwhé Layo Woodmill Nigeria Ltd. tọn.
Taidi Anadenanutọ Ayimatẹn Ebonyi tọn de, dopo to onu tintan he e wá lẹ mẹ wẹ nado dó wedegbẹ́ de ai, he na penukúndo ninọmẹ ahọlu-zọ́n watọ lẹ tọn go nado hẹn diun dọ yé payi aṣẹpipa, nukọ̀ntọyinyin, pò tonusise na osẹ́n po nunọwhinnusẹn otò tọn lẹ po. To hókansèmẹ de whenu to Kọ́yànsun Owhe 2009 tọn mẹ, Aṣẹpatọ otò tọn Julius Agbo dọ gando tito anadenanu tọn Oduoye tọn go taidi apajlẹ dagbe titobasinanu tọn de na e tẹnpọn nado do ninọmẹ dagbe azọ́nwiwa tọn ai to Ebonyi.

Lehe e bẹ tozọ́n-wiwa jẹeji do
Simeon Oduoye yín dide taidi aṣẹpatọ oto tọn de na Osun Central to Lidosun 2007 na tonúdọgbẹ́ (PDP) tọn. E sọ yín dide do wedegbẹ́ delẹ ji taidi tito Hihọ́ po Aṣejininọ pò Tọn , Gandudu, Whẹho Aigba tọn, Azọ́n, Amasin Adinọ̀ lẹ, Avunhiho sọta Mẹhodu po Awhànfuntọ lẹ po.

To Nuwhàsun owhe 2008 tọn mẹ, taidi Alọgọtọ Azinponọ Wedegbẹ́ Tozọ́nwiwa Tọn do whẹho Hihọ́ tọn jí, Oduoye dọ dọ lẹndai Tozọ́nwiwa tọn wẹ nado gbloada n'a didoai whẹdátẹn de tọn he na penukúndo mẹhihodu akuẹzinzan tọn go.

Whẹ̀ndo etọn
Yinkọ oví he Oduoye jì lẹ tọn wẹ  Abidemi Oduoye, Kayode Oduoye, Olanike Oduoye, Olajumoke Oduoye, Olaoluwa Oduoye po Babatunde Oduoye po.

Alọdlẹndonu lẹ 
Adà:Otàn Gbẹzan tọn
Adà:Naijilia-nu lẹ
Adà:Ovi he ye ji to owhe 1945 lẹ
Adà:Mẹhe kú to owhe 2014 lẹ