Eii

Eii (alijunaiki: madre) tü putchii Eii nakat, shia wanee pütchi supulaa ayaawatia apushii, tü Eii shia tü wayuu jietkat kajutüsukatumain suka jamuin shia tü eiita'akaa süpa'a tü mmakat nakuwaipaa na wayuukana, shia tiaa jietkat joukana anaijee otta miyouyukaa anaijee napushuwa na wayuukana, joushi waya wapushuwaaya sunanaijee tü eiiwaakalüiruwa. Tü eiika shia tü palajatükat wayuu ekirrajaka waya sunain tü kasa choujakalü watüjain, shia eitasükaa wakuwaipaa otta eikirajaka waya sunain supushuwaa tü wakuwaipaa ma'aka wayuuinwaya, shiajasee makaa choujainmain tü eiika, sünaijee shiakat wayuushi waya, miyoushi waya otta atujashi wayaa tü kasaa anasükat.

Wanaa sümaa jouin otta tepichin waya e'etüjülia tü jiet Eii nakaa, ma'akaa ere wanee kasa mujüsü wairuin sunain tepichin wayaa, tü weikalü ashajasü wamaa otta sünoutüin tü kasaa mujusu wainrakaa, otta sünainajee tiaa kajutusu wakuwaipaa wamuin otta kajutusu sukuwaipa wanee wayuu yalejee wamüin. Otta nojotsu nee shian shiikirajuinjanai anain wayaa tü wayukaipakaa supula wayuu anashiinjanain wayaa, tü eiikalüiruwaa shiikirajuinjanaa waya sünain asukaa, arülejaa, ainjaa suii, ainjaa kanasü alakajawaa, ajaitaa, akumajaa michi otta supushuwaa nuküwaipaa wayuu.

 Sukuwa’ipa Eii 
Eii sümüin wayuu shia wanee jiet kajutsu sutuma apüshii , wanee wayuu mainma kasa eekalü suluu susholoin shikii jee sain, eii wanee wayuu miotsu , wayuu ekalü nnojolüin shii sumana müliashii .

Tü eiika shia tü apakaa weiruku , shia ekalü  suluu süshaa ,tü apüshiikalü , tü eirukükalü sutuma wayuu, eii wanee jiet kajutsu suluu woumain wajiirü.

Tü eiikalü wanee wayuu shikirajün tü kamanewaakalü,  kajutaa, ana’amia , alaüleraa aain ,shikirajüin tü kasa Ana’asükaa namüin suchonyuu,süikeyuu, suchoinrüa, süpüla einjatüin weinshi tü nakua’ipa naa laülayuukana , kaa shian tü washirakaa sümüin wayuu. 

Eii shia tü achiakaa suchonyuu , sulia tü kasachikikalü , tü mojulawaka , tü mainwakalü , shia yootokalü süchikii tü wayuuwaka , süpüla nnojolüinjatüin amüloin tü saanasianka tü wayuuwaka  jee tü  süwashirüinka tü wayuuwaaka.
Akotchajülee sünülia:Ayaawatia wapüshi