પીએસએલવી-સી૫

PSLV-C5 એ ધ્રુવીય ઉપગ્રહ પ્રક્ષેપણ વાહન પ્રોગ્રામનું પાંચમું કાર્યાન્વિત  અને એકંદરે આઠમું મિશન હતું. આ પ્રક્ષેપણ ભારતીય અંતરિક્ષ અનુસંધાન સંસ્થા (IRSO) દ્વારા ૧ જાન્યુઆરી ૧૯૬૨ ના રોજ થયેલાં તેના પ્રથમ અભિયાન બાદનું બાવનમું અભિયાન હતું.  આ અભિયાન દ્વારા ભારતના દૂર સંવેદન ઉપગ્રહ  રિસોર્સસેટ-1 છોડવામાં આવ્યો, જે આઇઆરએસ-પી૬ તરીકે પણ ઓળખાય છે. આ ઉપગ્રહને સૂર્ય સમક્રમી ભ્રમણકક્ષામાં તરતો મૂકવામાં આવ્યો.  ઇસરો દ્વારા 2003 સુધીમાં બનાવવામાં આવેલો આ સૌથી ભારે અને અત્યાધુનિક ઉપગ્રહ હતો. પીએસએલવી-સી૫ને ૧૭ ઓક્ટોબર ૨૦૦૩ના રોજ સતીશ ધવન અંતરિક્ષ કેન્દ્ર પરથી સવારે ૧૦:૨૨ વાગે પ્રક્ષેપિત કરવામાં આવ્યો.         

 અભિયાનની મુખ્ય બાબતો 
પીએસએલવી-સી૫ એ પીએસએલવી કાર્યક્રમનું પાંચમું કાર્યાન્વિત અને એકંદરે આઠમું અભિયાન હતુ.   

 અભિયાન પારામીટર 

 દ્રવ્યમાન :
 કુલ ઉડાણ વખતનું વજન: 
 વહનભાર વજન: 
 એકંદર ઊંચાઈ : 
 નોદક :
 પ્રથમ તબક્કો: ઘન-ઈંધણ રોકેટ (હાઇડ્રોક્સિલ ટર્મિનેટેડ પોલિબ્યુટીન) (૧૩૮.૦ + ૬ x ૯ ટન)
 બીજો તબક્કો: પ્રવાહી UH 25 +  (૪૧.૫ ટન)
 ત્રીજો તબક્કો: ઘન HTPB આધારિત (૭.૬ ટન)
 ચોથો તબક્કો: પ્રવાહી MMH + MON (૨.૫ ટન)
 એન્જિન :
 પ્રથમ તબક્કો: કોર (પીએસ ૧) + ૬ સ્ટ્રેપ-ઓન મોટર (PSOM)
 બીજો તબક્કો: વિકાસ એન્જિન
 ત્રીજો તબક્કો: પીએસ ૩
 ચોથો તબક્કો: પીએસ ૪
 પ્રણોદ :
 પ્રથમ તબક્કો: ૪,૭૬૨ + ૬૪૫ x ૬ કિ. ન્યૂટન
 બીજો તબક્કો: ૮૦૦કિ. ન્યૂટન 
 ત્રીજો તબક્કો: ૨૪૬ કિ. ન્યૂટન
 ચોથો તબક્કો: ૭.૩ x ૨ કિ. ન્યૂટન
 ઊંચાઈ : 
 મહત્તમ વેગ : ૭૪૪૦ મી./સે. (IRS-P6 અલગ થવાના સમયે રેકોર્ડ કરેલ)
 અવધિ : ૧,૦૮૫ સેકન્ડ



 વહનભાર 
પીએસએલવી-સી૫નો એક માત્ર વહનભાર એ ઈસરોના રિસોર્સસેટ-1 (ઉર્ફે IRS-P6) ઉપગ્રહ છે. રિસોર્સસેટમાં ત્રણ કેમેરા છે, જેના દ્વારા ધરતીની છબીઓ લેવામાં આવશે. આ આઈઆરએસ શ્રેણીનો દસમો ઉપગ્રહ છે. તે આઈઆરએસ-૧સી અને આઈઆરએસ-૧ડીનું દૂર સંવેદન ડેટાનું કામ ચાલુ રાખશે. જોકે IRS-P6 ની ડિઝાઇન આયુષ્ય પાંચ વર્ષ હતું, ઉપગ્રહ હજુ પણ ઓક્ટોબર 2015 સુધી કાર્યરત હતો.     
દેશ નામ નં માસ પ્રકાર ઉદ્દેશ્ય ભારત IRS-P6 1 1,360  કિલો ગ્રામ ઉપગ્રહ પૃથ્વી અવલોકન

 લોન્ચ અને આયોજિત ફ્લાઇટ પ્રોફાઇલ 
PSLV-C5 ને 17 ઓક્ટોબર 2003 ના રોજ સતીશ ધવન અંતરિક્ષ કેન્દ્ર પરથી ૧૦:૨૨ કલાક (ભારતીય સમય અનુસાર) પર પ્રક્ષેપિત કરવામાં આવ્યું હતું. આ મિશન  ની એકંદર ઊંચાઈને આવરી લેવાની પૂર્વ-ફ્લાઇટ આગાહી સાથે આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું . ફ્લાઇટ પ્રોફાઇલ નીચે મુજબ હતી: 
સ્ટેજ સમય</br> (સેકન્ડ) ઊંચાઈ</br> (કિલોમીટર) વેગ</br> (મીટર/સેકંડ) ઘટના ટીકા પ્રથમ તબક્કો T+0 0.02 452 PS 1 ની ઇગ્નીશન ઉપાડો T+1.2 0.02 452 4 ગ્રાઉન્ડ-લિટ PSOM નું ઇગ્નીશન T+25 2.348 543 2 એર-લાઇટ PSOM નું ઇગ્નીશન T+68 23.230 1,156 પર રાખવામાં આવી છે 4 ગ્રાઉન્ડ-લિટ PSOM નું વિભાજન T+90 41.844 1,609 પર રાખવામાં આવી છે 2 એર-લાઇટ PSOM નું વિભાજન T+113.01 67.353 1,991 પર રાખવામાં આવી છે PS 1 નું વિભાજન બીજો તબક્કો T+113.21 67.578 1,990 પર રાખવામાં આવી છે PS 2 ની ઇગ્નીશન T+157.01 115.706 છે 2,316 પર રાખવામાં આવી છે ગરમી કવચ અલગ T+265.73 244.864 4,153 પર રાખવામાં આવી છે PS 2 નું વિભાજન ત્રીજો તબક્કો T+266.93 246.531 4,149 પર રાખવામાં આવી છે HPS 3 ની ઇગ્નીશન T+522.85 591.593 5,854 પર રાખવામાં આવી છે HPS 3 નું વિભાજન ચોથો તબક્કો T+556.5 626.557 6,768 પર રાખવામાં આવી છે PS 4 ની ઇગ્નીશન T+1,017.0 826.388 7,426 પર રાખવામાં આવી છે PS 4 નું કટ-ઓફ T+1,084.0 827.032 7,440 પર રાખવામાં આવી છે રિસોર્સસેટ-1 અલગ મિશન પૂર્ણ

 આ પણ જુઓ 


 સંદર્ભ 

શ્રેણી:ઇસરો