બકુલ (વૃક્ષ)

બકુલ અથવા બોરસલી એ મધ્યમ કદનું સદાપર્ણી વૃક્ષ છે જે દક્ષિણ એશિયા, દક્ષિણપૂર્વ એશિયા અને ઉત્તર ઓસ્ટ્રેલિયાના ઉષ્ણકટિબંધીય જંગલોમાં જોવા મળે છે. અંગ્રેજી સામાન્ય નામોમાં સ્પેનિશ ચેરી, મેડલર, [૧) અને બુલેટ વુડનો સમાવેશ થાય છે. આ વૃક્ષમાંથી મળતું લાકડું ઈમારતી લાકડું ગણાય છે અને તેના ફળ ખાદ્ય છે. વૃક્ષો ગાઢ છાંયો આપે છે અને ફૂલો સુગંધ આપે છે, તેથી તે બગીચાઓ માટે એક મૂલ્યવાન સંગ્રહ છે. તેનો ઉપયોગ ઘણી જગ્યાએ સુશોભન વૃક્ષ તરીકે થાય છે. ફૂલોનો ઉપયોગ કુદરતી અત્તરમાં પણ થઈ શકે છે.

 વૃક્ષ વર્ણન 
બકુલ એક સદાપર્ણી વૃક્ષ છે જે લગભગ ૧૫ મીટર (૪૯ ફૂટ) ની ઊંચાઈ સુધી વધે છે. એપ્રિલ મહીનામાં એને ફૂલો આવે છે અને જૂન થી ઓક્ટોબરની દારમ્યાન ફળ આવે છે. પાંદડા ચળકતા, ઘેરા લીલા, અંડાકાર આકારના, ૫-૧૪ cm (ID૨) ઇંચ લાંબા અને ૨.૫-૬ cm (ID૩) ઇંચ પહોળા હોય છે. ફૂલો ક્રીમ કલરના અને રુવાંટીવાળા હોય છે. ફૂલો પણ ખૂબ સુગંધિત છે. એના પીળા અને કથ્થાઈ રંગની વચ્ચેના રંગવાળા ફળો ગર વાળા હોય છે, અને મોટા બદામી બીજ હોય છે. અળનો ગર પીળો રંગ ધરાવે છે અને તે ખાદ્ય છે. વૃક્ષની છાલ જાડી હોય છે અને ઘેરા બદામી કાળા અથવા ભૂખરા કાળા રંગની દેખાય છે, જેની સપાટી પર પટ્ટાઓ અને થોડી તિરાડો હોય છે. આ વૃક્ષ પરિઘમાં આશરે ૧ મીટર (૩  ઇંચ) સાથે ૯-૧૮ મીટર (ID૨) ફૂટની ઊંચાઈ સુધી પહોંચી શકે છે.

આ વૃક્ષના બીજ કસ્ટર્ડ સફરજનના બીજ જેવા જ હોય છે. બીજ આશરે ૧ થી ૧.૫ સે. મી. (૦.૫ ઇંચ) લંબાઈના હોય છે અને તેમાં કથ્થઈ કાળા સખત કવચ હોય છે. તેઓ અંકુરણ કરવા માટે ખૂબ જ સરળ છે. પલાળવાની પ્રક્રિયા અંકુરણ પ્રક્રિયાને ઝડપી બનાવવામાં મદદરૂપ થાય છે. વૃક્ષો સંપૂર્ણ સૂર્ય જેવા છે. તેઓ મધ્યમ ગતિએ વૃદ્ધિ પામે છે.

 વધુ વાંચો 

 Brock, J., Top End Native Plants, 1988. ISBN 0-7316-0859-3

શ્રેણી:વનસ્પતિ
શ્રેણી:વૃક્ષ