બર્ગેન

બર્ગેન નોર્વેના પશ્ચિમ કિનારે વેસ્ટલેન્ડ કાઉન્ટીમાં આવેલું એક શહેર અને નગરપાલિકા છે.૨૦૨૨માં તેની વસ્તી આશરે ૨,૮૯,૩૩૦ની હતી.  બર્ગેન નોર્વેનું રાષ્ટ્રીય રાજધાની ઓસ્લો પછી બીજું સૌથી મોટું શહેર છે. આ શહેરની નગરપાલિકા ૪૬૫ ચો. કિમી. ક્ષેત્રને આવરી લે છે. . અને બર્ગનશાલ્વોયેન દ્વીપકલ્પ પર આવેલી છે. આ શહેરનું કેન્દ્ર અને ઉત્તરીય વિસ્તારો બાયફજોર્ડનમાં આવેલા છે. આ શહેર પર્વતોથી ઘેરાયેલું છે, તેથી બર્ગનને "સાત પર્વતોના શહેર" તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. ટાપુઓ પર ઘણા વધારાના ઉપનગરો આવેલા છે. બર્ગેન એ વેસ્ટલેન્ડ કાઉન્ટીનું વહીવટી કેન્દ્ર છે. આ શહેર આઠ ઉપનગરોથી બનેલું છે: અર્ના, બર્ગેનહુસ, ફાના, ફિલિંગ્સડાલેન, લેક્સેવાગ, યત્રેબીગ્ડા, અર્સ્ટાડ અને ઈસાને.

આ શહેર જળચરઉછેર, શિપિંગ, ઓફશોર પેટ્રોલિયમ ઉદ્યોગ અને અધો-સામુદ્રીક ટેકનોલોજી માટેનું આંતરરાષ્ટ્રીય કેન્દ્ર છે. તે સાથે તે ઉચ્ચ શિક્ષણ, મીડિયા, પર્યટન અને નાણાંકીય વ્યવસ્થા માટેનું રાષ્ટ્રીય કેન્દ્ર છે. બર્ગેન બંદર માલવહન અને મુસાફરો બંનેની દ્રષ્ટિએ નોર્વેનું સૌથી વ્યસ્ત બંદર છે, અહીં દર વર્ષે ૩૦૦ થી વધુ ક્રુઝ જહાજો આવે છે, જે લગભગ ૫,૦૦,૦૦૦ મુસાફરોને બર્ગનમાં લાવે છે, આ આગમન છેલ્લા ૧૦ વર્ષમાં બમણું થઈ ગયું છે.   આવતા મુસાફરોમાંથી લગભગ અડધા જર્મન અથવા બ્રિટિશ હોય છે.  અહીંના વતનીઓ એક અલગ બોલી બોલે છે, જેને બર્ગેન્સ્ક તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ શહેર બર્ગેન એરપોર્ટ, ફ્લેસલેન્ડ અને બર્ગેન લાઇટ રેલ આવેલા છે, અને તે બર્ગેન લાઇનનું ટર્મિનસ છે. ચાર મુખ્ય પુલ બર્ગેનને તેની ઉપનગરીય નગરપાલિકાઓ સાથે જોડે છે.

બર્ગનમાં શિયાળો હળવો હોય છે, અહીં ત્યાં ઘણો વરસાદ પડે છે. ડિસેમ્બરથી માર્ચ સુધી, બર્ગન ઓસ્લો બંને શહેરો લગભગ 60° ઉત્તરમાં આવેલાં હોવાં છતાં, ભાગ્યે જ કિસ્સાઓમાં આ શહેર ઓસ્લો કરતાં  . (૩૬) °F) (36 °F),  વધુ ગરમ રહે છે. જોકે, ઉનાળામાં, બર્ગન ઓસ્લો કરતા ઘણા ડિગ્રી ઠંડુ હોય છે કારણ કે ત્યાં દરિયાઈ પ્રભાવ સમાન હોય છે. અક્ષાંશને ધ્યાનમાં રાખીને, ગલ્ફ સ્ટ્રીમ સમુદ્રને પ્રમાણમાં ગરમ રાખે છે, અને પર્વતો શહેરને ઉત્તર, ઉત્તરપૂર્વ અને પૂર્વ તરફથી આવતા ઠંડા પવનોથી રક્ષણ આપે છે.

 ઇતિહાસ 
પરંપરાગત રીતે બર્ગેન શહેરની સ્થાપના ૧૦૭૦ એડીમાં હેરાલ્ડ હાર્ડ્રેડના પુત્ર રાજા ઓલાવ કિરે દ્વારા કરવામાં આવી હોવાનું કહેવાય છે, જે ઇંગ્લેન્ડમાં વાઇકિંગ યુગના સ્ટેમફોર્ડ બ્રિજના યુદ્ધ સમાપ્ત થયાના ચાર વર્ષ પછીનો સમય હતો.  આધુનિક સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું છે કે તે ૧૦૨૦ અથવા ૧૦૩૦ ના દાયકા સુધીમાં વેપાર વસ્તી તરીકે સ્થાપિત થઈ ચૂક્યું હતું. 

૧૩મી સદીની શરૂઆતમાં બર્ગેને ધીમે ધીમે નોર્વેની રાજધાનીની ભૂમિકા સંભાળી, કારણ કે તે પહેલું શહેર હતું જ્યાં પ્રાથમિક કેન્દ્રીય વહીવટની સ્થાપના કરવામાં આવી હતી. શહેરનું કેથેડ્રલ ૧૧૫૦ ના દાયકામાં નોર્વેમાં પ્રથમ શાહી રાજ્યાભિષેકનું સ્થળ બન્યું, અને ૧૩મી સદી સુધી ત્યાં શાહી રાજ્યાભિષેક થતો રહ્યો. બર્ગેનહસ કિલ્લો ૧૨૪૦ ના દાયકામાં બનાવવામાં આવ્યો હતો અને બર્ગેનમાં બંદરના પ્રવેશદ્વારનું રક્ષણ કરતો હતો. રાજા હાકોન પાંચમા (૧૨૯૯-૧૩૧૯) ના શાસનકાળ દરમિયાન દેશની રાજધાની ઓસ્લો ખસેડવામાં આવી હતી.

૧૩૪૯માં, બ્લેક ડેથ, બર્ગેન આવનારા એક અંગ્રેજી જહાજ દ્વારા નોર્વે પહોંચ્યું.  ૧૬૧૮, ૧૬૨૯ અને ૧૬૩૭માં આ રોગચાળો ફરી ફાટી નીકળ્યો હતો, જેમાં દરેક વખતે લગભગ ૩,૦૦૦ જેટલા લોકો માર્યા ગયા હતા. ૧૫મી સદીમાં, વિક્ટ્યુઅલ બ્રધર્સ દ્વારા શહેર પર ઘણી વખત હુમલો કરવામાં આવ્યો,  અને ૧૪૨૯માં તેઓ શાહી કિલ્લો અને શહેરનો મોટાભાગનો ભાગ બાળી નાખવામાં સફળ થયા. ૧૬૬૫માં, શહેરનું બંદર વાગેનના યુદ્ધનું સ્થળ હતું, જ્યારે એક અંગ્રેજી નૌકાદળે આ શહેરના અમુક દળો દ્વારા સમર્થિત ડચ વેપારી કાફલા પર હુમલો કર્યો હતો. ૧૭૦૨માં આકસ્મિક આગને કારણે, શહેરનો મોટાભાગ રાખમાં ફેરવાઈ ગયો. 

 ભૂગોળ 
બર્ગેન મધ્ય-પશ્ચિમ હોર્ડલેન્ડના મિડથોર્ડલેન્ડ જિલ્લામાં બર્ગેનશાલ્વોયેનના મોટાભાગના દ્વીપકલ્પ પર ફેલાયલો છે. નગરપાલિકાનો વિસ્તાર ૪૬૫ ચો. કિ.મી. છે  મોટાભાગનો શહેરી વિસ્તાર ફ્‌જોર્ડ અથવા ખાડી પર અથવા તેની નજીક છે, જોકે શહેરી વિસ્તારમાં ઘણી ટેકરીઓ પણ છે. શહેરનું કેન્દ્ર સાત પર્વતોથી ઘેરાયેલું છે, જોકે નવ પર્વતોમાંથી કયા પર્વતોને સાત ગણવામાં આવે છે તે અંગે મતભેદ છે. આમાં ઉલ્રિકેન, ફ્લોયેન, લોવસ્ટાક્કન અને ડેમ્સગાર્ડ્સફજેલેટનો સમાવેશ થાય છે, જ્યારે અન્ય ત્રણમાં લિડરહોર્ન, સેન્ડવિક્સફજેલેટ, બ્લામેનેન, રુન્ડેમેનન અને કોલ્બેન્સવર્ડનનો સમાવેશ થાય છે.  ગુલ્ફજેલેટ એ બર્ગનનો સૌથી ઊંચો પર્વત છે, જેની ઊંચાઈ સરેરાશ સમુદ્ર સપાટીથી ૯૮૭ મીટરથી વધુ છે.  સૂર્યાસ્ત થયા પછી પણ, બર્ગનમાં હજુ પણ દિવસનો પ્રકાશ રહે છે. link=चित्र:BERGEN_PANORAMA.jpg|650x650px|2008 में माउंट उलरिकेन से शहर का दृश्य।

 વાતાવરણ 
બર્ગનમાં દરિયાઈ વાતાવરણ ( કોપ્પેન સીએફબી, ટ્રેવર્થા ડોલ્ચ) છે જેમાં હળવો ઉનાળો અને ઠંડો શિયાળો હોય છે. બધી ઋતુઓમાં પુષ્કળ વરસાદ પડે છે, શિયાળા દરમિયાન સમયાંતરે હિમવર્ષા થાય છે, જે ઘણીવાર ઝડપથી ઓગળી જાય છે. શહેરમાં અપવાદરૂપે  ઓરોગ્રાફિક લિફ્ટને કારણે પુષ્કળ વરસાદ થાય છે, જે ક્યારેક સતત બે મહિનાથી વધુ સમય માટે વરસાદી દિવસોનું કારણ બને છે.  તેથી આ શહેરને યુરોપનું સૌથી વરસાદી શહેર માનવામાં આવે છે, જોકે તે યુરોપ ખંડ પરનું સૌથી વધુ વરસાદી "સ્થળ" નથી.   

આ શહેરમાં અતિશય વધુ તાપમાન પણ ભાગ્યે જ જોવા મળે છે. ૨૬ જુલાઈ ૨૦૧૯ ના દિવસે અત્યાર સુધીનું સૌથી વધુ તાપમાન  નોંધાયું હતું. જેણે 2018 ના સ્થાપિત થયેલા  ના અગાઉના રેકોર્ડ તાપમાનને તોડી પાડ્યું હતું.  જાન્યુઆરી ૧૯૮૭માં સૌથી અહીં ઓછું તાપમાન  (૨.૭) °F) નોંધાયું હતું. 

 વસ્તી વિષયક માહિતી 
૨૦૨૨ ની શરૂઆતમાં, નગરપાલિકાની વસ્તી ૨,૮૬,૯૩૦ હતી, જેમાં વસ્તી ગીચતા પ્રતિ કિમી² ૫૯૯ વ્યક્તિઓ હતી.  સ્ટેટિસ્ટિક્સ નોર્વે દ્વારા વ્યાખ્યાયિત; શહેરી વિસ્તારોમાં ઇન્દ્રે અર્ના (૧ જાન્યુઆરી ૨૦૧૨ સુધીમાં ૬,૫૩૬ રહેવાસીઓ), ફનાહમ્મરેન (૩,૬૯૦), યત્રે અર્ના (૨,૬૨૬), હિલ્કે (૨,૨૭૭) અને એસ્પેલેન્ડ (૨,૧૮૨) નો સમાવેશ થાય છે. 
link=चित्र:Brygge_Norway_2005-08-18.jpg|1100x1100px|विश्व धरोहर स्थल ब्रायगेन की पुनर्निर्मित हंसियाटिक इमारतों का पैनोरमा

 વહીવટ 
૨૦૦૦થી નગરપાલિકામાં સંસદીય સરકાર વહીવટ ચલાવે છે. તે પહેલાં, બર્ગેન શહેર પરિષદ (ફાર્મનસ્કાપ) દ્વારા સંચાલિત હતું.  સરકારમાં હવે સાત સરકારી સભ્યો છે જેમને કમિશનર કહેવાય છે, જેમની નિમણૂક શહેરની સર્વોચ્ચ સત્તા, સિટી કાઉન્સિલ દ્વારા કરવામાં આવે છે.

 શિક્ષણ 
બર્ગનમાં ૬૪ પ્રાથમિક શાળાઓ, ૧૮ નિમ્ન માધ્યમિક શાળાઓ અને ૨૦ ઉચ્ચ માધ્યમિક શાળાઓ, તેમજ ૧૧ સંયુક્ત પ્રાથમિક અને માધ્યમિક શાળાઓ છે.     બર્ગેન કેથેડ્રલ સ્કૂલ બર્ગનની સૌથી જૂની શાળા છે અને તેની સ્થાપના પોપ એડ્રિયન IV દ્વારા ૧૧૫૩ માં કરવામાં આવી હતી. 

બર્ગે યુનિવર્સિટીમાં ૧૬,૦૦૦ વિદ્યાર્થીઓ અને ૩,૦૦૦નો સ્ટાફ છે, જે તેને નોર્વેની ત્રીજી સૌથી મોટી શૈક્ષણિક સંસ્થા બનાવે છે.  બર્ગેનમાં સંશોધન ૧૮૨૫ થી શરૂ થયું હતું અને બર્ગેન મ્યુઝિયમમાં પણ આ પ્રવૃત્તિ ચાલી રહી છે, જોકે યુનિવર્સિટીની સ્થાપના ૧૯૪૬ સુધી થઈ ન હતી. યુનિવર્સિટી પાસે શૈક્ષણિક ક્ષેત્રોમાં અભ્યાસક્રમો અને સંશોધનની વિશાળ શ્રેણી છે અને આબોહવા સંશોધન, પેટ્રોલિયમ સંશોધન અને મધ્યયુગીન અભ્યાસ એવા ત્રણ રાષ્ટ્રીય શ્રેષ્ઠતા કેન્દ્રો છે.  મુખ્ય કેમ્પસ શહેરના કેન્દ્રમાં છે. યુનિવર્સિટી તબીબી સંશોધનમાં હોકલેન્ડ યુનિવર્સિટી હોસ્પિટલ સાથે સહયોગ કરે છે. સી. આર. મિશેલસન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ એક સ્વતંત્ર સંશોધન સંસ્થા છે જેની સ્થાપના ૧૯૩૦માં માનવ અધિકારો અને વિકાસના મુદ્દાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતી હતી. 

 અર્થતંત્ર 
બર્ગન રોયલ નોર્વેજીયન નેવીનું મુખ્ય મથક (હાકોન્સવર્ન ખાતે) આવેલું છે અને તેનું આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ, ફ્લેસલેન્ડ, નોર્વેજીયન ઉત્તર સમુદ્ર તેલ અને ગેસ ઉદ્યોગ માટેનું મુખ્ય એરપોર્ટ છે, જ્યાંથી હજારો ઓફશોર કામદારો તેલ અને ગેસ રિગ અને પ્લેટફોર્મ પર તેમના કાર્યસ્થળો પર મુસાફરી કરે છે. 

શહેર માટે પર્યટન આવકનો એક મહત્વપૂર્ણ સ્રોત છે. પ્રવાસીઓની વધતી સંખ્યા અને સંમેલનોને કારણે શહેરની હોટલો મોટાભાગે ભરેલી રહે છે.   બર્ગેનને પશ્ચિમ નોર્વે તરીકે ઓળખાતા પ્રદેશની બિનસત્તાવાર રાજધાની તરીકે અને નોર્વેના વિશ્વ-પ્રસિદ્ધ ફજોર્ડ્સના પ્રવેશદ્વાર તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, અને આ કારણોસર, તે નોર્વેનું સૌથી મોટું અને યુરોપના સૌથી મોટા ક્રુઝ શિપ બંદરોમાંનું એક બની ગયું છે. 

 ગેલેરી 

 સંદર્ભ 

શ્રેણી:Coordinates on Wikidata
શ્રેણી:ચકાસણી કર્યા વગરના ભાષાંતરો
શ્રેણી:નોર્વે