ધાધર

ધાધર અથવા દરાજ એ ફુગને કારણે થતો ચેપી રોગ છે જેને અંગ્રેજીમાં ટિનીઆ અથવા રીંગવોર્મ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે ચામડી ઉપરાંત વાળ અને નખને પણ અસર કરી શકે છે. સામાન્ય રીતે તે લાલ, ખંજવાળ, ભીંગડાંવાળું, ગોળાકાર ફોલ્લીઓવાળું હોય છે. અસરગ્રસ્ત વિસ્તારમાં વાળ ખરી જઈ શકે છે.  લક્ષણો ચેપ લાગ્યાના પછી ચાર થી ચૌદ દિવસ પછી શરૂ થાય છે. ધાધરના પ્રકારોને સામાન્ય રીતે શરીરના જે વિસતારમાં થાય તે વિસ્તાર ઉપરથી નામ આપવામાં આવે છે. એક સમયે બહુવિધ વિસ્તારો પ્રભાવિત થઈ શકે છે. 

આશરે ૪૦ પ્રકારની ફૂગ ને કારણે આ રોગ થઈ શકે છે. તેઓ સામાન્ય રીતે ટ્રાઇકોફાઇટોન, માઇક્રોસ્પોરમ અથવા એપિડર્મોફાઇટોન પ્રકારના હોય છે. આ રોગ થવા માટેના મુખ્ય કારણોમાં જાહેર સ્નાનનો ઉપયોગ, કુસ્તી જેવી સંપર્ક રમતો, વધુ પડતો પરસેવો, પ્રાણીઓ સાથે સંપર્ક, મેદસ્વીતા અને નબળી રોગપ્રતિકારક કાર્યનો સમાવેશ થાય છે. આ રોગ અન્ય પ્રાણીઓમાંથી અથવા લોકો વચ્ચે ફેલાઈ શકે છે. નિદાન ઘણીવાર દેખાવ અને લક્ષણો પર આધારિત હોય છે.  તેની પુષ્ટિ ક્યાં તો સંવર્ધન દ્વારા અથવા માઇક્રોસ્કોપ હેઠળ સ્ક્રેપિંગ ત્વચાને જોઈને થઈ શકે છે.

ત્વચાને શુષ્ક રાખવી, જાહેરમાં ઉઘાડે પગે ન ચાલવું અને વ્યક્તિગત વસ્તુઓ શેર ન કરવી એ આ રોગને થતો અટકાવા માટેના ઉપાયો છે. આ રોગની સારવાર સામાન્ય રીતે ક્લોટ્રીમાઝોલ અથવા માઇકોનાઝોલ જેવી ફૂગપ્રતિરોધી ક્રિમ વડે કરવામાં આવે છે. જો ખોપરી ઉપરની ચામડી સામેલ હોય, તો મોં દ્વારા ફૂગપ્રતિરોધી જેમ કે ફ્લુકોનાઝોલ જરૂર પડી શકે છે.

ધાધર એ વૈશ્વિક સ્તરે ફેલાયેલો રોગ છે, અને વિશ્વની ૨૦% વસ્તી કોઈપણ સમયે તેના ચેપથી પીડાઈ રહી હોઈ શકે છે. જંઘામૂળનો ચેપ પુરુષોમાં વધુ સામાન્ય છે, જ્યારે ખોપરી ઉપરની ચામડી અને શરીરના ચેપ સ્ત્રી -પુરુષ બંને જાતિઓમાં સમાન રીતે થાય છે. ખોપરી ઉપરની ચામડીના ચેપ બાળકોમાં સૌથી સામાન્ય છે જ્યારે વૃદ્ધોમાં જંઘામૂળનો ચેપ સૌથી સામાન્ય છે. ધાધરનું વર્ણન પ્રાચીન ઇતિહાસકાળ થી ઉપલબ્ધ છે. 
ધાધરમાં ફૂગની સંખ્યાબંધ વિવિધ પ્રજાતિઓ સામેલ છે. ટ્રાઇકોફાઇટોન અને માઇક્રોસ્પોરમ જાતિના ડર્માટોફાઇટ્સ સૌથી સામાન્ય કારક એજન્ટો છે. આ ફૂગ શરીરના વિવિધ ભાગો પર હુમલો કરે છે અને નીચે સૂચિબદ્ધ પરિસ્થિતિઓ તરફ દોરી જાય છે. લેટિન નામો પરિસ્થિતિઓ માટે છે (રોગની પેટર્ન), એજન્ટો માટે નહીં કે જે તેમને કારણ આપે છે. નીચે આપેલી રોગની પેટર્ન ફૂગના પ્રકારને ઓળખે છે જે તેમને ફક્ત સૂચિબદ્ધ કિસ્સાઓમાં જ કારણ આપે છેઃ

 ધાધર ના પ્રકારો
 ટીના પેડિસ (એથ્લીટના પગ): પગના ફૂગના ચેપ
 Tinea unguium: આંગળીના નખ અને પગના નખ ફૂગના ચેપ, અને નેઇલ બેડ
 ટીના કોર્પોરિસ હથિયારો, પગ અને થડના ફૂગના ચેપ
 ટીના ક્રુરિસ (જોક ઈચીઃ ગ્રોઇન વિસ્તારનો ફંગલ ચેપ) 
 ટીના મેનુમ હાથ અને પામ વિસ્તારના ફંગલ ચેપ
 ટીના કેપિટિસ ખોપરી ઉપરની ચામડી અને વાળના ફંગલ ચેપ
 ટીનાફેસી (ચહેરાના ફૂગ): ચહેરાના ફંગલ ચેપ
 ટીના બાર્બે ચહેરાના વાળના ફૂગના ઉપદ્રવને
 અન્ય સુપરફિસિયલ માયકોસીસ (ક્લાસિક રીંગવોર્મ નહીં, કારણ કે ધાધરને કારણે નથી) 
 Tinea vericolor: મલાસેઝિયા ફરફુર કારણે
 Tinea nigra: Hortea werneckii દ્વારા થાય છેહોર્ટેઆ વેર્નેકી

 ચિહ્નો અને લક્ષણો 
શરીર પર ચેપ ધાધારની લાક્ષણિકતા જેવા વધતા લાલ ચકરડાને જન્મ આપી શકે છે. પગની ચામડી પર ચેપ એથ્લીટના પગ અને જંઘામૂળમાં ફેલાવાનું કારણ બની શકે છે. નખની સંડોવણીને ઓન્કોમાઇકોસિસ કહેવામાં આવે છે.

કૂતરા અને બિલાડી સહિતના પ્રાણીઓ પણ ધાધરથી પ્રભાવિત થઈ શકે છે, અને આ રોગ પ્રાણીઓ અને મનુષ્યો વચ્ચે ફેલાઈ શકે છે, જે તેને ઝૂનોટિક રોગ બનાવે છે.

ચોક્કસ ચિહ્નો હોઈ શકે છેઃ

 લાલ, ભીંગડાંવાળું, ખંજવાળ અથવા ઊભા થયેલા ભાગ
 પીડીત ભાગની બહારની ધાર લાલ હોઈ શકે છે અથવા વીંટી જેવા હોઈ શકે છે
 ફોલ્લાઓ કે જે ફોલ્લા ફુટીને પાણી પડવા લાગે છે અથવા ફોલ્લા મોટા થવા લાગે છે
 જ્યારે ખોપરી ઉપરની ચામડી પર અસર થાય છે ત્યારે ટાલ પડવાની સમસ્યા ઊભી થઈ શકે છે

 કારણો 
લોકર રૂમ, ટેનિંગ બેડ, સ્વિમિંગ પુલ અને ત્વચાના ફોલ્ડ્સ, જેવા હુંફાળા અને ભેજવાળા વિસ્તારોમાં ફુગ ખીલે છે અને પછી જે ધાધર થવા પાછળનું કારણ બને છે. જે ઉપયોગ કર્યા પછી જંતુમુક્ત કરવામાં આવ્યા નથી તેવા કસરત મશીનોના ઉપયોગ ને કારણે, અથવા ટુવાલ, કપડાં, ફૂટવેર અથવા હેરબ્રશ શેર કરીને પણ આ રોગ ફેલાય છે.

 નિદાન 
ધાધરના ચેપનું ઇતિહાસ, શારીરિક તપાસ અને પોટેશિયમ હાઇડ્રોક્સાઇડ (કેઓએચએચ) માઇક્રોસ્કોપીના આધારે સહેલાઈથી નિદાન કરી શકાય છે.

 નિવારણ 
ઘણી વખત આપવામાં આવતી સલાહમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છેઃ

 કપડાં, રમતગમતના સાધનો, ટુવાલ અથવા ચાદર વહેંચવાનું ટાળો.
 રીંગવોર્મના શંકાસ્પદ સંપર્કમાં આવ્યા પછી ફૂગનાશક સાબુથી ગરમ પાણીમાં કપડાં ધોવા.
 ઉઘાડે પગે ચાલવાનું ટાળો, તેના બદલે બીચ પર લોકર રૂમ અને સેન્ડલમાં યોગ્ય રક્ષણાત્મક પગરખાં પહેરો.
 પાલતુ પ્રાણીને બાલ્ડ ફોલ્લીઓ સાથે સ્પર્શ કરવાનું ટાળો, કારણ કે તેઓ ઘણીવાર ફૂગના વાહક હોય છે.

 રસીકરણ 
૨૦૧૬ સુધીમાં, ડર્માટોફાઇટોસિસ સામે કોઈ માન્ય માનવ રસી અસ્તિત્વમાં નથી. ઘોડાઓ, કૂતરાઓ અને બિલાડીઓ માટે ઇન્સોલ ડર્માટોફાઇટોન (બોહરીંગર ઇન્ગલહેઇમ) નામની એક મંજૂર નિષ્ક્રિય રસી ઉપલબ્ધ છે, જે કેટલાક ટ્રાઇકોફાઇટોન અને માઇક્રોસ્પોરમ ફંગલ સ્ટ્રેઇન્સ સામે સમય-મર્યાદિત રક્ષણ પૂરું પાડે છે. પશુઓ સાથે, પ્રણાલીગત રસીકરણએ દાદાનું અસરકારક નિયંત્રણ હાંસલ કર્યું છે. ૧૯૭૯થી રશિયન જીવંત રસી (એલ. એફ. ટી. ૧૩૦′ અને બાદમાં બોવાઇન રિંગવોર્મ સામે ચેકોસ્લોવાકિયન જીવંત રસીનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે. સ્કેન્ડિનેવિયન દેશોમાં વીંછી સામે રસીકરણ કાર્યક્રમોનો ઉપયોગ ચામડાની ગુણવત્તા સુધારવા માટે નિવાનિવારક પગલાં તરીકે થાય છે. રશિયામાં ફર ધરાવતા પ્રાણીઓ (ચાંદીના શિયાળ, શિયાળ, ધ્રુવીય શિયાળ અને સસલાં) ને પણ રસીઓ સાથે સારવાર આપવામાં આવી છે.

 સારવાર 
ફૂગપ્રતિરોધી સારવારમાં માઈકોનાઝોલ, ટર્બિનફાઇન, ક્લોટ્રીમાઝોલ, કેટોકોનાઝોલ અથવા ટોલનાફ્ટેટ જેવા પ્રસંગોચિત એજન્ટો સમાવેશ થાય છે, જ્યાં સુધી લક્ષણો ઉકેલાય નહીં ત્યાં સુધી દરરોજ બે વાર લાગુ કરવામાં આવે છે-સામાન્ય રીતે એક કે બે અઠવાડિયામાં.  પુનરાવર્તનને રોકવા માટે દૃશ્યમાન લક્ષણોના રિઝોલ્યુશન પછી વધુ ૭ દિવસ માટે સ્થાનિક સારવાર ચાલુ રાખવી જોઈએ. તેથી સારવારનો કુલ સમયગાળો સામાન્ય રીતે બે અઠવાડિયા હોય છે, પરંતુ તે ત્રણ અઠવાડિયા જેટલો લાંબો હોઈ શકે છે.

વધુ ગંભીર કિસ્સાઓમાં અથવા ખોપરી ઉપરની ચામડીના કીડામાં, મૌખિક દવાઓ (જેમ કે ઇટ્રાકોનાઝોલ, ટેરબિનાફાઇન અને કેટોકોનાઝોલ) સાથે પ્રણાલીગત સારવાર આપવામાં આવી શકે છે.

ચેપ ફેલાતો અટકાવવા માટે, જખમને સ્પર્શ ન કરવો જોઈએ અને હાથ અને શરીર ધોવાની સાથે સારી સ્વચ્છતા જાળવવી જોઈએ.

ટોપિકલ સ્ટીરોઈડ સાથે રીંગવોર્મનું ખોટું નિદાન અને સારવાર, સુપરફિસિયલ રીતે સમાન પિટીરીઆસિસ ગુલાબાની પ્રમાણભૂત સારવાર, ટિનિયા ઇન્કોગ્નિટોમાં પરિણમી શકે છે, એવી સ્થિતિ જ્યાં રીંગવોર્મ્સ ફૂગ લાક્ષણિક લક્ષણો વિના વધે છે, જેમ કે વિશિષ્ટ ઊભા સરહદ.  [citation needed]

 ઈતિહાસ 
ધાધર ૧૯૦૬ પહેલા પ્રચલિત છે, તે સમયે રીંગવોર્મની સારવાર પારા સંયોજનો અથવા ક્યારેક સલ્ફર અથવા આયોડિન સાથે કરવામાં આવતી હતી. ચામડીના વાળના વિસ્તારોની સારવાર કરવી ખૂબ મુશ્કેલ માનવામાં આવતી હતી, તેથી ખોપરી ઉપરની ચામડી એક્સ-રે સાથે સારવાર કરવામાં આવી હતી અને એન્ટિફંગલ દવા સાથે અનુસરવામાં આવી હતી. લગભગ તે જ સમયની અન્ય સારવાર અરારોબા પાવડર ઉપયોગ હતો.

 પરિભાષા 
ચેપ માટેનો સૌથી સામાન્ય શબ્દ, "રીંગવોર્મ", એક ખોટું નામ છે, કારણ કે આ સ્થિતિ પરોપજીવી કૃમિ બદલે વિવિધ પ્રજાતિઓ ફૂગ કારણે થાય છે.

 અન્ય પ્રાણીઓ 
ટ્રાઇકોફાઇટોન વેરુકોસમ કારણે થતો રિંગવોર્મ એ પશુઓ વારંવાર થતી તબીબી સ્થિતિ છે. યુવાન પ્રાણીઓ વધુ વારંવાર અસરગ્રસ્ત થાય છે. જખમ માથા, ગરદન, પૂંછડી અને પેરીનિયમ પર સ્થિત છે.  લાક્ષણિક જખમ ગોળ, સફેદ પડ છે. "નકશા જેવા" દેખાવમાં બહુવિધ જખમ એક સાથે થઈ શકે છે.ઘેટાં, કૂતરાઓ, બિલાડીઓ અને ઘોડાઓ પણ ધાધરનું નિદાન થાય છે. ટ્રિચોફાઇટોન વેરુકોસમ ઉપરાંત, ટી. મેન્ટાગ્રોફાઇટ્સ, ટી. ઇક્વિનમ, માઇક્રોસ્પોરમ જીપ્સીયમ, એમ. કેનિસ અને એમ. નેનુમ એ કારણભૂત ઘટકો છે.

ડર્માટોફાઇટોસિસ ક્રેટેસિયસ યુટ્રિકોનોડોન્ટ સસ્તન સ્પિનોલેસ્ટિસના હોલોટાઇપ પણ હાજર હોઈ શકે છે, જે આ રોગ માટે મેસોઝોઇક મૂળ સૂચવે છે.

 નિદાન 
Ringworm in pets may often be asymptomatic, resulting in a carrier condition which infects other pets. In some cases, the disease only appears when the animal develops an immunodeficiency condition. Circular bare patches on the skin suggest the diagnosis, but no lesion is truly specific to the fungus. Similar patches may result from allergies, sarcoptic mange, and other conditions. Three species of fungi cause 95% of dermatophytosis in pets: these are Microsporum canis, Microsporum gypseum, and Trichophyton mentagrophytes.

પશુચિકિત્સકો પાસે રીંગવોર્મ ચેપને ઓળખવા અને તેને કારણભૂત કરતી ફૂગની પ્રજાતિઓને ઓળખવા માટે ઘણા પરીક્ષણો છેઃ

વુડ્સ ટેસ્ટઃ આ બૃહદદર્શક લેન્સ સાથેનો અલ્ટ્રાવાયોલેટ પ્રકાશ છે. યુવી પ્રકાશ હેઠળ વાળના શાફ્ટ પર સફરજન-લીલા ફ્લોરોસન્સ તરીકે માત્ર ૫૦% એમ. કેનિસ દેખાશે. અન્ય ફૂગ દેખાતાં નથી. ફ્લોરોસન્ટ સામગ્રી પોતે ફૂગ નથી (જે ફ્લોરોસ નથી કરતી, પરંતુ ફૂગનું ઉત્સર્જન ઉત્પાદન છે જે વાળને વળગી રહે છે. ચેપગ્રસ્ત ત્વચા ફ્લોરોસ નથી કરતી.

માઇક્રોસ્કોપિક પરીક્ષણઃ પશુચિકિત્સક ચેપગ્રસ્ત વિસ્તારની આસપાસના વાળ લે છે અને તેમને માઇક્રોસ્કોપ હેઠળ જોવા માટે સ્ટેનિંગ સોલ્યુશનમાં મૂકે છે. ફૂગના બીજકણ સીધા વાળના ડાઘા પર જોઈ શકાય છે. આ તકનીક લગભગ ૪૦%-૭૦% ચેપમાં ફૂગના ચેપને ઓળખે છે, પરંતુ ડર્માટોફાઇટની પ્રજાતિને ઓળખી શકતી નથી.

સંસ્કૃતિ પરીક્ષણઃ આ સૌથી અસરકારક છે, પણ સૌથી વધુ સમય માંગી લે છે, તે નક્કી કરવા માટે કે શું રિંગવોર્મ પાલતુ પર છે. આ પરીક્ષણમાં, પશુચિકિત્સક પાલતુ પ્રાણીના વાળ એકત્રિત કરે છે, અથવા તો ટૂથબ્રશ અથવા અન્ય સાધન સાથે પાલતુ પ્રાણીઓના વાળમાંથી ફૂગના બીજકણ એકત્રિત કરે છે અને સંવર્ધન માટે ફૂગના માધ્યમોને રસી આપે છે. આ સંસ્કૃતિઓને પારદર્શક ટેપથી સાફ કરી શકાય છે અને પછી પશુચિકિત્સક દ્વારા માઇક્રોસ્કોપનો ઉપયોગ કરીને વાંચી શકાય છે, અથવા પેથોલોજીકલ લેબમાં મોકલી શકાય છે. ત્રણ સામાન્ય પ્રકારના ફૂગ કે જે સામાન્ય રીતે પાલતુ રીંગવોર્મનું કારણ બને છે, તેને તેમના લાક્ષણિક બીજકણ દ્વારા ઓળખી શકાય છે. માઇક્રોસ્પોરા બે સામાન્ય પ્રજાતિઓમાં આ અલગ-અલગ દેખાતી મેક્રોકોનિડિયા છે, અને ટ્રાઇકોફાઇટોન ચેપમાં લાક્ષણિક માઇક્રોકોનિડિયા.

પાલતુ ચેપમાં સામેલ ફૂગની પ્રજાતિઓને ઓળખવી એ ચેપના સ્ત્રોતને નિયંત્રિત કરવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે. એમ. કેનિસ, તેનું નામ હોવા છતાં, સ્થાનિક બિલાડીઓમાં વધુ સામાન્ય રીતે જોવા મળે છે, અને ૯૮% બિલાડી ચેપ આ જીવતંત્ર સાથે છે.  [સંદર્ભ આપો] જોકે, તે કૂતરાઓ અને મનુષ્યોને પણ ચેપ લગાવી શકે છે. ટી. મેન્ટાગ્રોફાઇટ્સ ઉંદરો મુખ્ય ભંડાર છે, પરંતુ તે પાલતુ સસલા, કૂતરા અને ઘોડાઓને પણ ચેપ લગાવી શકે છે. એમ. જીપ્સીયમ એ જમીનનો સજીવ છે અને તે ઘણીવાર બગીચાઓ અને આવા અન્ય સ્થળોથી સંકોચાય છે. મનુષ્યો ઉપરાંત, તે ઉંદરો, કૂતરાઓ, બિલાડીઓ, ઘોડાઓ, ઢોર અને ડુક્કર ચેપ લગાડી શકે છે.

 સારવાર 

 પાલતુ પ્રાણીઓ 
સારવાર માટે મનુષ્યોમાં ઉપયોગમાં લેવાતી મોટાભાગની સમાન દવાઓ-ટર્બિનફાઇન, ફ્લુકોનાઝોલ અથવા ઇટ્રાકોનાઝોલ-તેમજ પ્રસંગોચિત "ડૂબકી" ઉપચાર સાથે પ્રણાલીગત મૌખિક સારવાર બંનેની જરૂર પડે છે. Detailed veterinary discussion of animal treatment

મનુષ્યોની સરખામણીમાં પાલતુ પ્રાણીઓમાં સામાન્ય રીતે લાંબા વાળના શાફ્ટને કારણે, ચેપનો વિસ્તાર અને સંભવતઃ પાલતુ પ્રાણીના વાળના શાફ઼્ટને વળગી રહેલા ફૂગના બીજકણોનો ભાર ઘટાડવા માટે પાલતુ પ્રાણીઓના લાંબા વાળ કાપવા જોઈએ. જો કે, સામાન્ય રીતે બંધ શેવિંગ કરવામાં આવતું નથી કારણ કે ત્વચાને ચાટવાથી ત્વચાને વધુ ચેપ લાગે છે.

પાતળા ચૂનો સલ્ફર ડૂબ ઉકેલ સાથે પાલતુની બે વાર સાપ્તાહિક સ્નાન ફૂગના બીજકણને નાબૂદ કરવામાં અસરકારક છે. આ ૩ થી ૮ અઠવાડિયા સુધી ચાલુ રહેવું જોઈએ.

૧. ૧૦ ના ઘરેલું સોડિયમ હાઇપોક્લોરાઇટ બ્લીચ સોલ્યુશનથી ઘરની સખત સપાટીઓને ધોવી એ બીજકણને મારવામાં અસરકારક છે, પરંતુ તેનો સીધા વાળ અને ત્વચા પર ઉપયોગ કરવો ખૂબ બળતરા કરે છે.

ઘરની તમામ સપાટીઓ પરથી પાલતુ પ્રાણીઓના વાળને સખત રીતે દૂર કરવા જોઈએ, અને પછી વેક્યૂમ ક્લીનર થેલી, અને કદાચ વેક્યૂમ ક્લીનર પોતે પણ, જ્યારે આ વારંવાર કરવામાં આવે ત્યારે તેને કાઢી નાખવામાં આવે છે. બધા વાળ દૂર કરવા મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે બીજકણ ૧૨ મહિના સુધી અથવા સપાટી પર વળગી રહેલા વાળ પર બે વર્ષ સુધી ટકી શકે છે.

 પશુઓ 
ગાયો, ચેપનો ઉપચાર કરવો મુશ્કેલ છે, કારણ કે પ્રણાલીગત સારવાર બિનઅસરકારક છે. આયોડિન સંયોજનો સાથેની સ્થાનિક સારવારમાં સમય લાગે છે, કારણ કે તેમાં ક્રસ્ટી જખમને સ્ક્રેપિંગની જરૂર પડે છે. વધુમાં, તે કાળજીપૂર્વક મોજા ઉપયોગ કરીને હાથ ધરવા જોઈએ, જેથી કામદારને ચેપ ન લાગે.

 રોગચાળો 
વિશ્વભરમાં, ડર્માટોફાઇટ્સને કારણે થતા સુપરફિસિયલ ફંગલ ચેપ વસ્તીના લગભગ ૨૦-૨૫% ને ચેપ લગાડે છે અને એવું માનવામાં આવે છે કે ડર્માટોફાઇટ તેમના જીવનકાળ દરમિયાન વસ્તીના ૧૦-૧૫% ને ચેપ લગાવે છે. સુપરફિસિયલ માયકોસિસની સૌથી વધુ ઘટના ડર્માટોફાઇટૉસિસના પરિણામે થાય છે જે ઉષ્ણકટિબંધીય પ્રદેશોમાં સૌથી વધુ પ્રચલિત છે.  ઓનિકોમાઇકોસિસ, ડર્માટોફાઇટ્સને કારણે થતો સામાન્ય ચેપ, ઘણા દેશોમાં વિવિધ પ્રચલિત દર સાથે જોવા મળે છે. ટિની પેડિસ + ઓન્કોમાઇકોસિસ, ટિની કોર્પોરિસ, ટિની કેપિટિસ એ સમગ્ર વિશ્વમાં મનુષ્યમાં જોવા મળતું સૌથી સામાન્ય ડર્માટોફાઇટોસિસ છે. ટિનિયા કેપિટિસ બાળકોમાં વધુ જોવા મળે છે.  ડર્માટોફાઇટ્સનો વધતો વ્યાપ, જેના પરિણામે ટિની કેપિટિસ થાય છે, તે સમગ્ર યુરોપ અને અમેરિકામાં રોગચાળો ફેલાવી રહ્યો છે. પાળતુ પ્રાણીમાં, બિલાડીઓ ડર્માટોફાઇટોસિસથી સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત હોય છે.  માઇક્રોસ્પોરમ કેનિસ, માઇક્રોસ્પોરસ જીપ્સીયમ અને ટ્રાઇકોફાઇટોન કારણે પાળતુ પ્રાણી ડર્માટોફાઇટૉઝ માટે સંવેદનશીલ હોય છે. પ્રાણીઓમાં ડર્માટોફાઇટોસિસ માટે, જોખમી પરિબળો ઉંમર, પ્રજાતિઓ, જાતિ, અંતર્ગત પરિસ્થિતિઓ, તણાવ, માવજત અને ઇજાઓ પર આધારિત છે.

અસંખ્ય અભ્યાસોમાં જાણવા મળ્યું છે કે સમગ્ર આફ્રિકા ખંડમાં બાળકોને ચેપ લગાડતી સૌથી પ્રચલિત ત્વચાનો સોજો ટિની કેપિટિસ છે. ડર્માટોફાઇટોસિસ ૪ થી ૧૧ વર્ષની વયના બાળકોમાં સૌથી વધુ જોવા મળે છે, જે સ્ત્રીઓ કરતાં વધુ પુરુષોને ચેપ લગાડે છે. નીચી સામાજિક-આર્થિક સ્થિતિ ટિની કેપિટિસ માટે જોખમી પરિબળ હોવાનું જણાયું હતું.  સમગ્ર આફ્રિકામાં, ગરમ-ભેજવાળી આબોહવા અને વધુ વસ્તી ધરાવતા વિસ્તારોમાં ડર્માટોફાઇટોસિસ સામાન્ય છે.

ભારતમાં ડર્માટોફાઇટોસિસ માટે ક્રોનિક એ એક સામાન્ય પરિણામ છે.  ભારતમાં ડર્માટોફાઇટૉસિસનો વ્યાપ વિસ્તાર, ક્લિનિકલ પેટા પ્રકાર અને ડર્માટોફિટ આઇસોલેટના આધારે ૩૬.૬ અને ૭૮.૪% ની વચ્ચે છે. ૨૧-૪૦ વર્ષની વયની વ્યક્તિઓ સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત હોય છે.

૨૦૦૨ના એક અભ્યાસમાં બ્રાઝિલના ગોયાનિયામાં દર્દીઓમાં ડર્માટોફાઇટ્સના ૪૪૫ નમૂનાઓ પર નજર નાખવામાં આવી હતી, જેમાં સૌથી વધુ પ્રચલિત પ્રકાર ટ્રાઇકોફાઇટોન રુબ્રમ (′ID૨] ′) હોવાનું જણાયું હતું, ત્યારબાદ ટ્રાઇકોફાઈટોન મેન્ટાગ્રોફાઇટ્સ (′ ID૩] ′ અને માઇક્રોસ્પોરમ કેનિસ (′ Id૧] ′.

૨૦૧૩માં ઈરાનના તેહરાનમાં દર્દીઓમાં ટિનિયાના ૫,૧૭૫ નમૂનાઓ પર કરવામાં આવેલા એક અભ્યાસમાં સૌથી વધુ પ્રચલિત પ્રકાર ટિનિયા પેડિસ (′ ID૧]) હોવાનું જાણવા મળ્યું હતું, ત્યારબાદ ટિનિયા ઉંગુયમ હતું.  (′ ID૨] ′ અને ટિના ક્રુરિસ (′ID૧] ′. 

 આ પણ જુઓ 

 લાઇકેન પ્લેનસ-એક સ્વયંપ્રતિરક્ષા રોગ જે રીંગવોર્મ જેવી જ ત્વચામાં ડાઘ પેદા કરે છે.
 માયકોબાયોટા-માનવ શરીર જેવા ચોક્કસ સ્થાનમાં હાજર તમામ ફૂગ સમૂહ.

 સંદર્ભો 

 બાહ્ય કડીઓ 

 Dermnet પર Tinea ફોટો લાઈબ્રેરી  ૨૦૦૮-૧૦-૧૫ at the Wayback Machine

શ્રેણી:ચકાસણી કર્યા વગરના ભાષાંતરો