નેટવર્ક સ્તર

બહુવિધ નેટવર્ક્સ પર નેટવર્ક સ્તર એ પેકેટના સ્રોતથી ગંતવ્ય સુધીના વિતરણ માટે જવાબદાર છે. જ્યારે ડેટા લિંક લેયર એ સમાન નેટવર્ક  પર બે સિસ્ટમ્સ વચ્ચેના પેકેટના વિતરણની દેખરેખ રાખે છે, ત્યારે નેટવર્ક સ્તર ખાતરી કરે છે કે દરેક પેકેટ તેના મૂળથી તેની અંતિમ ગંતવ્ય સુધી પહોચે. બહુવિધ નેટવર્ક્સ પર નેટવર્ક સ્તર એ પેકેટના સ્રોતથી ગંતવ્ય સુધીના વિતરણ માટે જવાબદાર છે. જ્યારે ડેટા લિંક લેયર એ સમાન નેટવર્ક  પર બે સિસ્ટમ્સ વચ્ચેના પેકેટના વિતરણની દેખરેખ રાખે છે, ત્યારે નેટવર્ક સ્તર ખાતરી કરે છે કે દરેક પેકેટ તેના મૂળથી તેની અંતિમ ગંતવ્ય સુધી પહોચે. જો બે સિસ્ટમો એ જ લિંક સાથે જોડાયેલ હોય, તો સામાન્ય રીતે નેટવર્ક સ્તરની જરૂર હોતી નથી. જો સ્રોત-થી-ગંતવ્ય વચ્ચે કનેક્ટિંગ ડિવાઇસ (દા.ત્ત. રાઉટર) સાથે વિવિધ નેટવર્ક્સ  સાથે જોડાયેલ હોય, તો સ્રોત-થી-ગંતવ્ય ડિલિવરી પૂર્ણ કરવાની જવાબદારી નેટવર્ક સ્તરની હોય છે.

સ્રોત યજમાનથી ગંતવ્ય યજમાન સુધીના દરેક પેકેટો(ડેટાના ટુકડાને આ સ્તર પર પેકેટ કહેવાય) વિતરણ માટે નેટવર્ક સ્તર જવાબદાર છે.

આ ઉપરાન્ત નેટવર્ક સ્તર નીચે મુજબના કાર્ય કરે છે :

લોજિકલ એડ્રેસિંગ: ડેટા લિંક લેયર દ્વારા અમલમાં મૂકાયેલ ભૌતિક એડ્રેસિંગ (જે હમેશા અનન્ય હોય છે.) એ સ્થાનિક રીતે સરનામાં સમસ્યાને નિયંત્રિત કરે છે. જો પેકેટ નેટવર્ક સીમાને પસાર કરે છે (એક નેટવર્કથી બીજામા જાય), તો અમને સ્રોત અને ગંતવ્ય સિસ્ટમ્સને અલગ કરવામાં સહાય માટે અન્ય સરનામાં સિસ્ટમની જરૂર છે. નેટવર્ક લેયર ઉપલા સ્તરમાંથી આવતા પેકેટ પર એક હેડર ઉમેરે છે જેમા પ્રેષક અને રીસીવરનાં લોજિકલ સરનામાંઓનો સમાવેશ થયેલો હોય છે. દા.ત. IPv4 લોજિકલ એડ્રેસ 

રૂટીંગ: જ્યારે સ્વતંત્ર નેટવર્ક્સ અથવા લિંક્સ ઇન્ટર્મેટવૉક્સ (નેટવર્ક્સનું નેટવર્ક) અથવા મોટા નેટવર્ક તેના કનેક્ટિંગ ડિવાઇસીસ (રાઉટર્સ અથવા સ્વિચ) થકી એકબીજા સાથે જોડાયેલ હોય ત્યારે પેકેટના સ્રોતથી ગંતવ્ય સુધીના વિતરણ માટે પેકેટને પોતાનો સાચો માર્ગ અન્કિત કરવા માટે જોડાયેલ નેટવર્ક સ્તર આ પધ્ધતિનો ઉપયોગ કરે છે.

ઇન્ટરનેટમાં નેટવર્ક સ્તર પરનું સંચાર જોડાણ વિનાનું છે. ઇન્ટરનેટમાં નેટવર્ક સ્તર પર સ્વિચ કરવા પેકેટ-સ્વીચિંગ માટે ડેટાગ્રામ અભિગમનો ઉપયોગ થાય છે. Data Communication and Networking -  Behrouz A. Forouzan - Page No 581,582