ઇન્દોર દુરંતો એક્સપ્રેસ

ઇન્દોર દુરંતો એક્સપ્રેસ એ ભારતીય રેલ્વેની એક સુપરફાસ્ટ એક્સપ્રેસ ટ્રેન છે. જે ટ્રેન મુંબઈ સેન્ટ્રલ (બી-ટી-એસ) ને ઇન્દોર (આઈ-એન-ડી-બી) ની સાથે જોડતી ટ્રેન છે. આ ટ્રેનનું સંચાલન ૧૨૨૨૭ તથા ૧૨૨૨૮ ક્રમાંક સાથે થાય છે. મુંબઈ અને ઇન્દોરને જોડતી અન્ય ટ્રેનોમાં ટ્રેન સંખ્યા ૧૨૯૬૧ અને ૧૨૯૬૨ અવંતિકા એક્સપ્રેસનો સમાવેશ પણ થાય છે. 

સામાન્ય જાણકારી
આ ટ્રેનની શરૂઆત ૨૮ જાન્યુઆરી ૨૦૧૧ની પ્રથમ યુક્તિ સાથે કરવામાં આવી હતી. એ સમયની જેમ આજે પણ આ ટ્રેન અઠવાડિયામાં બે દિવસ પોતાની સેવા પ્રદાન કરે છે. આ સંપૂર્ણ રૂપે વાતાનુકુલીન ટ્રેન છે તથા એલ-એચ–બી નંબરોનો પ્રયોગ કરવાનો હતો. આ ટ્રેનના રેકને વહેંચવામાં પણ આવે છે. આ ટ્રેન પોતાના રેક ૧૨૨૩૯ અને ૧૨૨૪૦ જયપુર દુરંતો એક્સપ્રેસની સાથે વહેંચે કરે છે. આ એક પ્રકારની બ્રોડ ગેજ ટ્રેન છે. જેનું માપ ૧,૬૭૬ મિમી એટલે કે ૫ ફૂટ ૬ ઇંચ છે. આ ટ્રેનની સરેરાસ ઝડપ ૬૫.૬૬ કિમી પ્રતિ કલાકની છે.

કર્ષણ (ટ્રેક્શન)
બી આર સી ડબલ્યુ એ પી ૫ લોકો એન્જિન આ ટ્રેનને મુંબઈ સેન્ટ્રલથી લઈને ઇન્દોર અને ફરી પાછું ઇન્દોર થી લઈને મુંબઈ સેન્ટ્રલ સુધી ખેંચી જાય છે. 

કોચ સંગઠન
આ ટ્રેનમાં નીચે મુજબના કોચ રાખવામાં આવેલાં છે:
 ૮ વાતાનુકૂલિત ૩ ટીયર કોચ
 ૨ વાતાનુકૂલિત ૨ ટીયર કોચ
 ૧ વાતાનુકૂલિત પ્રથમ શ્રેણી
 ૧ પેન્ટ્રી કાર સાથે સાથે
 ૨ ઈ ઓ જઈ જી કાર

આ પ્રમાણે આ ટ્રેનમાં કુલ ૧૪ કોચ ફાળવવામાં આવ્યા છે. ભારતીય રેલ્વેના અધિકારોના અહેવાલ પ્રમાણે ટ્રેનમાં વર્તમાનમાં રહેલાં કોચોની સંખ્યામાં યાત્રીઓની માંગ પ્રમાણે વધારો અથવા ઘટાડો થઇ શકે છે.

પરિપથ
આ ટ્રેનનાં ટેક્નિકલ સ્ટોપ્સ વડોદરા જંકશન, રતલામ જંકશન તથા ઉજ્જૈન જંકશન છે. અમુક પરિસ્થિતિના આધારે પણ આના સ્ટોપ્સ નક્કી કરવામાં આવેલાં છે જ્યાં ટ્રેન ઉભી પણ રહે છે. પરંતુ આ સ્ટેશનથી અન્ય બીજા સ્ટેશન સુધી અથવા અન્ય સ્ટેશન થી આ સ્ટેશન સુધીની ટીકીટ બુક કરી શકાય નહીં. આ સ્ટેશન પર ફક્ત પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને ટ્રેનને રોકવામાં આવતી હોય છે.

 સ્ટેશન  સ્ટેશનનું નામ આગમન  પ્રસ્થાન  અંતર  દિવસ  આવર્તન બી સી ટી  મુંબઈ સેન્ટ્રલ  પ્રારંભ  ૨૩ : ૧૫  ૦  ૧  ગુરુવાર, શનિવાર આઈ એન ડી બી  ઇન્દોર  ૧૧  સમાપન  ૮૨૧ કિમી (૫૧૫ મી)  ૨  - આઈ એન ડી બી  ઇન્દોર  પ્રારંભ  ૨૩ : ૦૦  ૦  ૧  શુક્રવાર, રવિવાર બી સી ટી  મુંબઈ સેન્ટ્રલ  ૧૧ : ૪૦  સમાપન  ૮૨૧ કિમી (૫૧૫ મી)  ૨  -

સેવાઓ
આ મુંબઈ થી ઇન્દોર માટેની સૌથી ઝડપી ટ્રેનની સેવા છે. ૧૨૨૨૭ દુરંતો એક્સપ્રેસના રૂપમાં આ ટ્રેનની સરેરાશ ઝડપ ૬૫.૮૮ કિમી પ્રતિ કલાકની રાખવામાં આવેલી છે. સાથે સાથે આ ટ્રેન ૮૨૯ કિમીનું અંતર ૧૨ કલાક અને ૩૫ મિનિટમાં નક્કી કરે છે, અને ત્યાં જ વિપરીત ૧૨૨૨૮ દુરંતો એક્સપ્રેસના રૂપમાં આ ટ્રેનની સરેરાશ ઝડપ ૬૫.૬૬ કિમી પ્રતિ કલાકની રાખવામાં આવેલી છે તથા આ સાથે જ પોતાનું ૮૨૯ કિમીનું અંતર ૧૨ કલાક અને ૪૦  મિનિટમાં પૂર્ણ કરે છે. 

આ ટ્રેન અઠવાડિયામાં બે દિવસ પોતાની સેવા બજાવે છે. ટ્રેન ક્રમાંક ૧૨૨૨૭ ગુરુવાર અને શનિવારના રોજ સેવા પૂરી પાડે છે અને તે જ ટ્રેન સંખ્યા ૧૨૨૨૮ શુક્રવાર અને રવિવારના રોજ પાછી ફરે છે. આ ટ્રેનની સાથે સાથે એક પેન્ટ્રી કારનો પણ સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે, જેથી કરીને યાત્રીઓની ખાન-પાનને લગતી જરૂરીયાતને પૂરી પાડી શકાય.

સંદર્ભ

શ્રેણી:ભારતીય રેલ