ગુજરાત રાજ્ય સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ સંઘ લિમિટેડ

ઔપચારિક રીતે ગુજરાત રાજ્ય સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ સંઘ લિ.ની સ્થાપના ઈ.સ. ૧૯૬૦માં અમદાવાદ ખાતે થઇ. સંઘનો મુખ્ય ઉદેશ્ય સહકારી ખાંડ મંડળીઓના વિવિધ હેતુમાટે થયો, જેમકે,વિવિધ સહકારી સુગર ફેક્ટરીઓની પ્રવૃત્તિઓને સંકલિત કરવી, ટેક્નીકલ અને વિસ્તરણ માટે આધાર માર્ગદર્શન પૂરું પાડવું અને તેના ઉત્પાદનના ઉપયોગ અને વેચાણ દ્વારા હાલના એકમોનું આધુનિકીકરણ તથા નવીનીકરણ કરવુ, સભ્ય એકમો માટે સરકારી સંસ્થાઓ અને નાણાકીય સંસ્થાઓ પાસેથી નાણા સહાય મેળવવામાં મદદ કરવી, શેરડીની સારી ગુણવત્તા માટે સંશોધન કરવા પ્રોત્સાહિત કરવા જેથી મહતમ ઉત્પાદન હાંસલ થાય, ખેડૂતોને તકનીકી અને વ્યવસાયિક તાલીમ આપવી જેથી ખેડૂતો પોતાના ક્ષેત્રમાં સુધારો કરી શકે, સહકારી ખાંડ કારખાનાઓ અને સરકારી સંસ્થાઓ વચ્ચેની મહત્વની કડી તરીકે વર્તવું, વગેરે.

 ભારતમાં સહકારી પ્રવૃત્તિ 
સહકારી પ્રવૃતિઓનો પાયો ઈંગ્લેન્ડમાં ૧૯૪૪માં નંખાયો અને ભારતમાં ઈ.સ. ૧૯૦૪માં શરાફી કાયદાથી સહકારી પ્રવૃત્તિ શરૂ થઇ. ૧૦૯ વર્ષોના ઈતિહાસમાં ભારતમાં લગભગ ૬ લાખ જેટલી સહકારી મંડળીઓ અને તેના ૨૫ કરોડ જેટલા સભાસદોના આર્થિક ઉત્થાન માટે મથામણ કરી રહેલ છે.

 ગુજરાતની ખાંડ મંડળીઓ 
સમગ્ર ગુજરાતમાં સહકારી પ્રવૃત્તિનો વ્યાપ જુદા જુદા ક્ષેત્રોમાં વધ્યો છે. ગુજરાતમાં ૬૫ હજાર કરતા પણ વધુ સહકારી મંડળીઓ છે, જેની સાથે ૧ કરોડ ૩૦ લાખ કરતા વધુ સભાસદો જોડયેલ છે. ભારત દેશના કુલ ખાંડ ઉત્પાદનમાં સહકારી ખાંડ ફેકટરીઓનો હિસ્સો ૫૯.૮ % રહેલો છે. 
માત્ર ગુજરાત જ એવું રાજ્ય છે જેમાં ખાંડ ઉદ્યોગ એક માત્ર સહકારી ક્ષેત્રે સ્થપાયો છે અને વિકસ્યો છે. ગુજરાત રાજ્યની ૨૫ ખાંડ મંડળીઓ ગુજરાત રાજ્ય સહકારી મંડળી ખાંડ ઉદ્યોગ સંઘનું સભ્યપદ ધરાવે છે. જે પૈકી ૧૭ ખાંડ મંડળીઓ કાર્યાન્વિત છે, જેમાં ૧૫ મંડળીઓ દક્ષિણ ઝોનમાં છે. તથા ૬ નવી ખાંડ મંડળીઓ છે, જે પ્રાથમિક તબક્કામાં છે. કાર્યરત ૧૭ ખાંડ મંડળીઓની દૈનિક પિલાણ ક્ષમતા ૬૫૦૦૦ મેં. ટન શેરડીની છે. છેલ્લા પાંચ વર્ષ દરિમયાન થયેલ ઉત્પાદનના આંકડા નીચે કોષ્ઠકમાં છે.  ગુજરાત રાજ્ય સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ સંઘ લિમિટેડ ના ૫૧મો વાર્ષિક અહેવાલ પાનાં નંબર – ૧૧  
 વર્ષ  કાર્યરત મંડળીની સંખ્યા  દૈનિક પિલાણ ક્ષમતા (ટી.સી.ડી.)  શેરડીનું પીલાણ (લાખ મે ટન)  ખાંડનું ઉત્પાદન (લાખ મે ટન)  રીકવરી %  મોલાસીસ ઉત્પાદન (લાખ મે ટન) ૨૦૧૦ - ૧૧ ૧૭  ૬૫૦૦૦ ૧૨૨.૮૫ ૧૨.૨૯ ૧૦.૦૦  ૫.૮૫ ૨૦૦૯ - ૧૦ ૧૭  ૬૫૦૦૦ ૧૧૨.૬૮ ૧૧.૮૭ ૧૦.૫૩  ૫.૦૯ ૨૦૦૮ - ૦૯ ૧૭  ૬૫૦૦૦ ૯૪.૦૭ ૧૦.૦૯ ૧૦.૮૪૫  ૪.૧૬ ૨૦૦૭ - ૦૮ ૧૭  ૬૫૦૦૦ ૧૨૬.૯૬ ૧૩.૫૬ ૧૦.૬૮૧  ૫.૭૫ ૨૦૦૬ - ૦૭ ૧૭  ૬૫૦૦૦ ૧૩૩.૧૧ ૧૪.૨૧ ૧૦.૬૭૯  ૬.૩૭

ગુજરાતની સહકારી ખાંડ મંડળીઓની માહિતી 
મંડળીનું નામ શેરડીની દૈનિક પિલાણશક્તિ (TCD)ફોન નંબરફેક્ષ નંબર શ્રી. ખેડૂત સહકારી ઉદ્યોગ મંડળી લિ. - બાબેન-બારડોલી૧૦૦૦૦ મે ટન૦૨૬૨૨ - ૨૨૦૧૭૦, ૨૨૦૧૭૨, ૨૨૦૧૭૩૦૨૬૨૨ - ૨૨૦૪૪૩સહકારી ખાંડ ઉધોગ મંડળ લિ. - ગણદેવી૫૦૦૦ મે ટન૦૨૬૩૪ - ૨૬૨૩૪૪, ૨૬૨૩૪૬, ૨૬૨૩૪૭૦૨૬૩૪ - ૨૬૨૩૮૪શ્રી. મઢી વિભાગ ખાંડ ઉદ્યોગ સહકારી મંડળી લિ - મઢી૭૦૦૦ મે ટન૦૨૬૨૨ - ૨૪૧૦૪૮, ૨૪૧૦૧૩, ૨૪૨૭૧૮૦૨૬૨૨ - ૨૪૧૦૧૪શ્રી.ચલથાણ વિભાગ ખાંડ ઉદ્યોગ સહકારી મંડળી લિ. - ચલથાણ૫૦૦૦ મે ટન૦૨૬૨૨ - ૨૮૧૦૫૦, ૨૮૧૧૧૨,૨૮૨૩૧૨ ૦૨૬૨૨ - ૨૮૧૧૨૦શ્રી.મરોલી વિભાગ ખાંડ ઉદ્યોગ સહકારી મંડળી લિ. - મરોલી૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૩૭ – ૨૭૨૦૪૭, ૨૭૨૦૫૭૦૨૬૨૨ – ૨૭૨૧૭૭શ્રી.વલસાડ સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. - વલસાડ૫૦૦૦ મે ટન૦૨૬૩૨ – ૨૨૬૯૪૪, ૨૨૬૯૪૫૦૨૬૩૨ – ૨૨૬૯૫૩શ્રી.સાયણ વિભાગ ખાંડ ઉદ્યોગ સહકારી મંડળી લિ. - સાયણ૫૦૦૦ મે ટન૦૨૬૨૧ – ૨૪૨૧૪૯, ૨૪૨૨૭૮ ૦૨૬૨૧ – ૨૪૨૧૪૮શ્રી.મહુવા પ્રદેશ સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. - મહુવા૩૫૦૦ મે ટન૦૨૬૨૫ – ૨૫૬૬૬૧, ૨૫૬૮૩૫, ૨૫૬૮૩૮ ૦૨૬૨૫ – ૨૫૬૮૩૭શ્રી.ઉકાઈ પ્રદેશ સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. - ઉકાઈ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૨૬ – ૨૨૦૩૧૯, ૨૨૨૪૧૨૦૨૬૨૬ – ૨૨૦૩૧૯શ્રી.ગણેશ ખાંડ ઉદ્યોગ સહકારી મંડળી લિ. - વટારીયા૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૪૩- ૨૭૦૬૧૧, ૨૭૦૬૧૫૦૨૬૪૩-૨૭૦૧૦૫શ્રી.કામરેજ વિભાગ સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. – નવી પારડી,કામરેજ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૨૧ – ૨૩૪૬૦૦, ૨૯૦૩૩૫૦૨૬૨૧ – ૨૩૪૨૬૦શ્રી.ખેડૂત સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. - પંડવાઈ, હાંસોટ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૨૯ – ૨૩૧૩૭૨, ૨૩૧૭૭૫૦૨૬૨૯ – ૨૮૭૩૮૮શ્રી.નર્મદા ખાંડ ઉદ્યોગ સહકારી મંડળી લિ. – ધારીખેડા, નાંદોદ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૪૦ – ૨૪૯૭૧૧, ૨૪૯૭૧૨૦૨૬૪૦ – ૨૪૯૬૬૦કોપર કો-ઓપેરેટીવ સુગર લિ. – દાદરિયા, વાલોડ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૨૫ - ૨૪૪૦૯૪, ૨૪૪૧૦૫૦૨૬૨૫ – ૨૪૪૧૩૫વડોદરા ડીસ્ટ્રીકટ કો. ઓ. સુગરકેન ગ્રોઅર્સ યુનિયન લિ. – ગાંધાર, કરજણ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૬૬ – ૨૨૧૨૫૩, ૨૨૧૨૬૫૦૨૬૬૬ – ૨૨૧૧૩૩સરદાર કો.ઓ. સુગર ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિ – લઢોદ, સંખેડા૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૬૫ – ૨૨૦૨૯૮, ૨૨૦૧૭૯૦૨૬૫ – ૨૩૩૧૨૦૬શ્રી.બીલેશ્વર ખેડૂત સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. - કોડીનાર૩૨૫૦ મે ટન૦૨૭૯૫ – ૨૨૧૬૦૧, ૨૨૧૬૦૨૦૨૭૯૫ – ૨૨૧૬૦૧શ્રી. ઉના તાલુકા ખેડૂત સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. - ગીર૧૨૫૦ મે ટનશ્રી.તાલાલા તાલુકા સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. - તાલાલા૧૨૫૦ મે ટન૦૨૮૭૭ – ૨૨૨૪૧૩, ૨૨૨૪૧૪૦૨૮૭૭ – ૨૨૧૬૦૦કાવેરી વિભાગ સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ – ચીખલી૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૩૪ – ૨૩૨૬૯૨શ્રી.દમણગંગા સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. – દેહલી, ભીલાડ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૦- ૨૭૮૫૧૯૧૦૨૬૦ – ૨૭૮૫૧૯૧શ્રી.મહી પંચમહાલ સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. – ગોધરા૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૭૨ – ૨૪૭૧૭૮શ્રી.માંડવી વિભાગ સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. – વડોદ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૨૩ – ૨૬૧૨૯૩૦૨૬૨૩ – ૨૬૧૨૯૩શ્રી.કાંઠા વિભાગ સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ મંડળી લિ. – સરસ, ઓલપાડ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૨૧ – ૨૨૨૧૨૧, ૨૨૨૦૨૨૦૨૬૨૧ – ૨૨૨૧૨૧શ્રી.ઉકાઈ અસરગ્રસ્ત સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ લિ. – ગુણસુદા, બારડીપાડા, સોનગઢ૨૫૦૦ મે ટન૦૨૬૨૬ – ૨૯૦૪૨૯
ગુજરાતની ખાંડ મંડળીઓની ૨૦૧૦-૧૧ની આંકડાકીય માહિતી  ગુજરાત રાજ્ય સહકારી ખાંડ ઉદ્યોગ સંઘ લિમિટેડ ના ૫૧મો વાર્ષિક અહેવાલ છેલ્લું પૃષ્ઠ  
સભ્ય ખાંડ મંડળીઓ કુલ – ૨૫  કાર્યરત – ૧૭  દક્ષિણ ગુજરાત – ૧૫  સૌરાષ્ટ્ર – ૨  બિનકાર્યરત – ૮ખેડૂત કુટુંબો૩.૦૦ લાખરોજગારી ૩ લાખ વ્યક્તિઓટન ઓવર૧૫૦૦ કરોડપિલામણ ક્ષમતાદૈનિક ૬૫૦૦૦ મેં. ટનસહકારી ડીસ્ટીલરીઓ૯રેકટીફાઇડ સ્પીરીટ ઉત્પાદન ક્ષમતા૩૨૯ કિલો લીટર / દૈનિકઇથેનોલ ઉત્પાદન ક્ષમતા૨૪૫ કિલોલીટર / દૈનિકશેરડીનો વિસ્તાર (હેક્ટરમાં)૧.૮૯ લાખહેક્ટર દીઠ ઉત્પાદન (મેં. ટન)૭૧.૭૪ લાખશેરડીનું પિલાણ (મેં.ટન)૧૨૨.૮૫ લાખખાંડ ઉત્પાદન (ક્વિન્ટલ)૧૨૨.૮૭ લાખમોલાસીસનું ઉત્પાદન (મેં. ટન) ૫.૮૫ લાખસરેરાશ રીકવરી (%)૧૦.૦૦

 સંદર્ભો 

શ્રેણી:ઉદ્યોગ
શ્રેણી:ભારતની સહકારી સંસ્થાઓ
શ્રેણી:કંપનીઓ
શ્રેણી:ગુજરાતનાં ઉધોગો