इंदूर

मध्यप्रदेश राज्यांतलें सगळ्यांत व्हड शार. लोकसंख्या: 8,27,000 (1981). क्षिप्रा न्हंयची उपन्हंय खान आनी सरस्वती हांच्या देगेर इंदूर शार वसलां. मुंबय ते आग्रा ह्या राश्ट्रीय महामार्गाचेर मुंबय सावन 704 किमी. ईशान्येक आनी समुद्रथरासावन सुमार 530 मी. उंचायेचेर इंदूर शार आसा.

1715 वर्सा सुर्वेक कंपालाच्या जमीनदारान हांगा वस्ती केली. 1741 वर्सा हांगा इंद्रेश्वर हें देवूळ बांदलें. ह्या देवळावेल्यान ह्या शाराक इंद्रपूर- इंदोर-इंदौर आनी इंदूर अशीं नांवां पडलीं.होळकरांची राजधानी महेश्वर वाठारांत आशिल्ली, थंयसल्यान 1818 वर्सा तांणी ती इंदूराक हाडली. इंदूर हे शार समृद्ध माळव्याच्या मुखेल जाग्यार आशिल्ल्यान आनी होळकरांची राजधानी जाल्ल्यान ह्या शाराची नेटान उदरगत जाली.वेपारी, उद्देगीक आनी शिक्षणीक नदरेन इंदूर शाराक बरेंच म्हत्व आसा. गंव, बाजरी ह्या सारक्या धान्याची आनी कापसाची, मध्य प्रदेशांतली म्हत्वाची बाजारपेठ म्हळ्यार इंदूर. शारांत सुताच्यो आनी कपड्यांच्यो गिरणी आसात. हांगाच्या इंजूरी साड्यांची खूब नामना आसा. ह्या शारांत तेल, कांबळी, अफू, रसायनां, यंत्रां, फर्निचर, खेळाच्यो वस्तू, धातू, दुदाचे पदार्थ, बॉबिन आदी उद्देग चलतात.

आदल्या काळार राजकुंवरांखातीर बांदिल्ले संगमरवरी डेली कॉलेज, तशेंच शेतवड,अभियांत्रिकी, वैजकी महाविद्यालयां ह्या शारांत आसात. 1964 त सुरू जाल्लें इंदूर विद्यापीठ ह्या शारांत आसा. इंदूर शारांतल्यान खांडवा ते अजमेर रेल्वेमार्गाक जोडलां.

इंदूर शारांत आशिल्लो होळकरांचो प्रासाद, न्हंयदेगेवेलो नक्षीदार सत्र्यो, उद्यानां, ऊंच हवेली हांणी शाराच्या वैभवांत भर घाल्या. हे भायर कंवची, हारसो आनी रंगीत मणी वापरून बांदिल्ल्या जैन मंदिराचें रूप आगळेंच आसा.

 संदर्भ 

वर्ग:देवनागरी पानां