पीएन पॅनिकर

पुथुवायल नारायण पनिकर (१ मार्च १९०९ – १९ जून १९९५) हाका भारतीय केरळ राज्यांतल्या ग्रंथालय चळवळीचो जनक  म्हूण वळखतात .   ताणें सुरू केल्ल्या केरळ ग्रांधसाळ संघाच्या कार्यावळींक लागून केरळांत एक लोकप्रिय संस्कृतीक चळवळ सुरू जाली आनी ताका लागून १९९० च्या दशकांत राज्यांत सार्वत्रिक साक्षरता निर्माण जाली.

१९ जून ही ताची पुण्यतिस १९९६ सावन केरळांत वायनादिनम (वाचन दीस) म्हणून मनयतात  केरळांतलें शिक्षण खातेंय १९ ते २५ जून ह्या सप्तकामेरेन वायना वरम (वाचन सप्तक) पाळटा  

2017 वर्सा भारतीय प्रधानमंत्री नरेंद्र मोदीन  19 जून हो केरळाचो वाचन दीस भारतांत राष्ट्रीय वाचन दीस म्हूण जाहीर केल्लो.  उपरांतचो म्हयनो भारतांत राश्ट्रीय वाचन म्हयनो म्हणूनय पाळटात.  

 पीएन पॅनिकर हाचें सुरवातीचें जिवीत 
पनिकर हाचो जल्म 1909 वर्सा 1 मार्च दिसा गोविंदा पिल्लई आनी जानकी अम्मा हांच्या घरा नायर कुटुंबांत भारतांतल्या नीलम्पेरू हांगा जालो.  १९२६ वर्सा ताणें आपल्या मूळ गांवांत शिक्षक म्हणून सनादानधर्मम ग्रंथालय सुरू केलो.വായനാദിനാചരണം നാളെ, മലയാള മനോരമ ജൂൺ 18, 2009 तो एक शिक्षक आशिल्लो आनी समाजाचेर ताचो प्रभाव ताच्या जायत्या काळा परस खूब चड आशिल्लो. 

 योगदान दिवप 
पॅनिकर हाणें १९४५ वर्सा तिरुविथामकूर ग्रंथसाला संघम् (त्रावणकोर लायब्ररी असोसिएशन) हे संस्थेची थापणूक केली आनी तातूंत ४७ गांवगिरे ग्रंथालयां आसात. संघटनेचो घोशणा आशिल्लो ' वाचात आनी वाड'''. उपरांत १९५६ त केरळ राज्याची थापणूक जावन तें केरळ ग्रंथसाळ संघ (KGS) जालें. वाचनाचे मोल जाहीर करून तो केरळाच्या गांवांनी भोंवतालो. सुमार ६,००० ग्रंथालयां ह्या जाळयेंत हाडपाक ताका यश मेळ्ळें. ग्रांधसाला संघाक १९७५ वर्सा युनेस्कोचो ‘कृपसकाय पुरस्कार’ मेळ्ळो. पॅनिकर 32 वर्सां संघाचो सरचिटणीस आशिल्लो, ते उपरांत 1977 मेरेन संघमाचो ताबो राज्य सरकारान घेतलो. ताची लोकशाय रचणूक आनी निधी भितर बांदिल्ली केरल राज्य ग्रंथालय परिशद जाली. 

 कानफेड (KANFED) 
ताची संघटना राज्यान आपल्या हातांत घेतले उपरांत पॅनिकर हाका राजकीय हस्तक्षेपाक तोंड दिवचें पडलें. १९७७ वर्सा ताणें ताका जाप दितना केरळ असोसिएशन फॉर नॉन फॉर्मल एज्युकेशन अँड डेव्हलपमेंट (KANFED) हे संस्थेची थापणूक केली. केरळ राज्य साक्षरता मिशन सुरू करपाक कानफेडचो मुखेल वांटो आशिल्लो आनी ताका लागून केरळाक सार्वत्रिक साक्षरता चळवळ सुरू जाली. अशे तरेन केरळ हें पयलें राज्य जालें, जें सार्वत्रिक साक्षरता मेळयलें. 

पॅनिकरान एग्रीकल्चरल बुक्स कॉर्नर्स, द फ्रेंडशिप व्हिलेज मूवमेंट (सौहरुडाग्रामम), रीडिंग प्रोग्राम्स फॉर फॅमिलीज, ग्रांटस फॉर बुक्स आनी लायब्ररी बांदपाची आनी बेस्ट रीडर अॅवॉर्ड पीएन पॅनिकर फावंडेशन हांचो प्रचार करपाक व्हड रूची घेतली. 

 दायज 
पॅनिकर हाका १९ जून १९९५ दिसा पिरायेच्या ८६ व्या वर्सा मरण आयलें  केरळ सरकारान ताच्या योगदानाक मान्यताय दिली आनी साक्षरता, शिक्षण आनी वाचनालय चळवळीच्या कामा खातीर ताणें केल्ल्या योगदानाचो भोवमान करपा खातीर १९ जून दिसा, वर्सुकी, शाळा आनी भौशीक संस्थांनी सप्तकभर चलपी कार्यावळींची माळ वायनदिनम'' (वाचन दीस) म्हूण मनयपाचो आदेश दिलो हें.

टपाल खात्यान 21 जून 2004 दिसा यादस्तीक टपाल शिक्को जारी करून पॅनिकराचो भोवमान केलो.

ताचो जल्म शतमानी 2010 वर्सा पीएन पॅनिकर फावंडेशनाच्या आदारान मनयलो.

 संदर्भ आसात 

 भायले दुवे 

 केरळ सरकाराचें अधिकृत पोर्टल
 कानफेड आनी केरळांतलो प्रौढ शिक्षण दृश्य
 अध्याय 4: केरळांतल्या साक्षरतेंतल्यान अनौपचारीक शिक्षण: नोव्हेंबर 2005 – ऑक्टोबर 2006 मेरेन हातांत घेतिल्ल्या संशोधनाचे अहवाल
 युनेस्को आंतरराष्ट्रीय फेलोशिप/पुरस्कार/इनामां–भारतांतल्यान विजेते
 PNPANICKER शिक्को सोडलो
वर्ग:Pages with unreviewed translations