Rróma

Rróma ha'e peteĩ táva Itália pegua, hetã ha tetãvore Lásio tavusu. Ko távape oiko 2018 jave amo 2 857 321 tapicha,Istituto Nazionale di Statistica d'Italia (Italiañe'ẽ) ha'e pe orekovéva tapichakuéra umi Itália táva apytépe ha mbohapyha opa umi táva ambuéva apytépe Európa Joajúpe..

Rróma marandeko, 3.000 ary pukukuévo, ojehecha omyasãirõguare ipokatu oparupi para Mediterráneo jerére ha Európa tuichakuévo, Kuarahyresẽ Ag̃uigua ha Yvate Áfrika vorekue. Oiko chugui Tavakuairetã ha Mburuvi rrománo tavusu, ha upéicha ojehechakuaa tava guasuite peteĩha yvy ape ári,Enciclopedia Italiana di scienze, lettere ed arti: Roma superava il milione di abitanti in epoca Augustea, il che la rese la prima metropoli del mondo (circa 1.200.000 residenti, stipati in più di 49.000 edifici, cifra che continuò a crescere nei secoli successivi, fino all'epoca Severiana, raggiungendo il 1.700.000 residenti). Roma, Istituto dell'Enciclopedia Italiana, Ed. 1949 (ristampa integrale fotolitica dei 35 volumi pubblicati fra il 1929 e il 1936), Vol. XXIX, p. 659 oñemombytehápe peteĩ tetãma tuichavéva ymaguare. Ojehecha hembiejakue oparupi avano'õ, arandupy, ñe'ẽte, ñe'ẽporãhaipyre, tembiapoporã, jogapokuaa, tekoiterape ha tekoporã rembiecharãme.

Ko távape ojejuhuvéva umi óga ha mba'e ymaguare marandekógui henyhẽmbáva yvy ape ári; imbytépe ojejuhu ivorekue tujavéva, ojerehápe hese umi Aurélio mongoraha, upépe oñemopu'ã óga ha ambue 3.000 ary pukukuévo, upévare ojehechakuaa marandeko, tembiapoporã ha arandupy rembiechapyrã tuichavéva ramo Yvy vorekue kuarahyreikeguápe. Ary 1980 jave, oiko chugui peteĩ Yvypóra reko rembiejakue Unesco rupive. (en inglés)

Rrómame avei ojejuhu jeroviapy katóliko mbyteha, ojehechakuaáva táva marangatu upe jeroviápe, ko táva añoite avei upe orekóva tetã hekosãsóva ipype: Táva Vatikáno. Upévare ojehero va'ekue avei Tetãnguéra Tavusu.

 Mandu'apy