رۊمي نؤمره نیویسي

دئباري رۊم ٚ مئن وختي خأستن نؤمره'ن' بنويسن، لاتیني الفبي' کارأگيتن.

نماد I  V  X  L  C  D  M مقدار ۱  ۵  ۱۰  ۵۰  ۱۰۰  ۵۰۰  ۱۰۰۰

رۊميئن يپاره زاکۊن (قاعده) دأشتن ؤ اي زاکۊنؤن ٚ سر، نمادؤن' همديگر ٚ همرأ تۊيم گۊدن تا نؤمره'ن (اعداد) چأگۊده ببۊن. مثلا اي زاکۊنؤن کي:

هر نمادي که يکته نمادٚ ديگر ٚ راست ٚ طرف بۊمؤنه، أگه اين ٚ مقدار، اۊنماد ٚ جي کمتر يا برابر ببۊن، اۊ نماد ٚ ارزش' زيادأکؤنه.

III = ۱+۱+۱ = ۳
XI = ۱۰+۱ = ۱۱
VII = ۵+۱+۱ = ۷

 هرته نماد کي اؤکته نماد ٚ چپ ٚ طرف بۊمؤنه، أگه اين ٚ مقدار اؤکته' جي کمتر ببۊن، اۊن ٚ أرۊش' کمأگؤنه.

IV = ۵-۱ = ۴
IX = ۱۰-۱ = ۹
CD = ۵۰۰-۱۰۰ = ۴۰۰

 أگه يکته نماد، دۊته پيلتر نمادٚ ديگر ٚ مئنه بۊمؤنه، أول خۊش ٚ راستي نماد ٚ همرأ تۊيم (ترکيب) بنه (يعني اۊن ٚ أرزش' کم کؤنه) بأزين عرچي بۊمؤنسه اؤکته نماد ٚ أرزش ٚ سر علاوه بنه.

XIV = (۵-۱)+۱۰ = ۱۴
MCM = (۱۰۰۰-۱۰۰)+۱۰۰۰ = ۱۹۰۰

 پيله تر نؤمره'ن ئبه ( ۵٬۰۰۰ ) هرته نماد ٚ جؤر يکته مندلأ (افقي) خط نئنن کي اۊن ٚ أرزش' هزار برابر کؤنه:(۵٬۰۰۰ =)

 خئلي پيل دنه نؤمره'ن ئبه ( ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ ) يکته زاکۊن ننأ کي همه جا کار بکۊنه. ولي گاگلف دۊ ته مندلأ خط اۊن ٚ جؤر نئنن يا يکته مندلأ خط اۊن ٚ جير کي اۊ نماد ٚ أرزش' يک ميليۊن برابر چأکؤنه:(۵٬۰۰۰٬۰۰۰ =)

 رۊمي نؤمره نیویسي مئن صفر ندأشتن. 

 کارأگيتن 
ألنی دئه رۊمي نؤمره'ن' کمتر کارأگينن:
 گاگلف وختي خأنن قرن (سده) يا میلادي تاریخ' نۊشؤن بدئن رۊمي نيويسنن. (رۊمي نؤمره نيويسي مئن سعی گۊدن يکته نماد' سۊ دفأ ويشتر کارأنگيرن.) 
بيستؤمي قرن: XX
سال 1776: MDCCLXXVI
سال 2015: MMXV
 يپاره ساعتؤن ٚ مئنم نؤمره'ن' رۊمي نيويسنن.
 يپاره شهرؤن ٚ مئن (پاریس ٚ مۊرسؤن) شهرداري منطقه'ن ؤ خيابؤنؤن ٚ تابلؤؤن' هي روش ٚ جي نيويسنن.
 شیمیایي ترکیبؤن' وختي خأنن نؤم بنئن، رۊمي نؤمره'ن' استفاده کؤنن: Fe(NO3)3 وأسي نيويسنن آهین(III)نیترات.

 نؤمره'ن ٚ جدول 
 ۱ - ۱۰ ۱۱ - ۲۰ x ۱۰ x ۱۰۰ 1 I۱۱ XI ۱۰ X ۱۰۰ C ۲ II ۱۲ XII ۲۰ XX۲۰۰ CC ۳ III ۱۳ XIII ۳۰ XXX۳۰۰ CCC ۴ IV ۱۴ XIV ۴۰ XL۴۰۰ CD ۵ V ۱۵ XV ۵۰ L۵۰۰ D ۶ VI ۱۶ XVI ۶۰ LX۶۰۰ DC ۷ VII ۱۷ XVII ۷۰ LXX۷۰۰ DCC ۸ VIII ۱۸ XVIII ۸۰ LXXX۸۰۰ DCCC ۹ IX ۱۹ XIX ۹۰ XC۹۰۰ CM ۱۰ X ۲۰ XX ۱۰۰ C۱۰۰۰ M

جرگه:نؤمره
جرگه:نؤمره نیویسي
جرگه:دئباري رۊم