فؤمن

فؤمن ايته جه گيلان ٚ شأران ايسه ؤ فؤمن ٚ شأرستان ٚ مرکزي بخش ٚ مئن نهأ. أ شأر فؤمن ٚ شأرستان ٚ مرکز ايسه.

فؤمن ٚ تاريخ
فؤمن ايته جه گيلان ٚ قديمي شأران ايسه ؤ پۊر قدمت دأره ؤ طبق اي سري جه تاريخدانان ٚ گب أ شأر ٚ قدمت تا ۳۰۰۰ سال-أ فأرسه ؤ اۊ زمات کاسپي‌ئن أ شأر ٚ مئن ايسابؤن. اسلامي زمات ٚ مئن فؤمن بی ٚ پس ٚ ناحيه (گيلان ٚ خۊرخۊس) مرکز شناخته بؤستي. أ سامان ٚ فرمانراوایان-أ عمۊما جه آل اسحاق ٚ خانواده دانده كي اۊشان ٚ نسب ايران ٚ قديمي خاندانان، أشكانیان ٚ مأنستن فأرسه.

صفویان ٚ قدرت گيتن ٚ پسي ؤ شاه عباس ٚ تصمیم ویچئنه محلي حکۊمتان ٚ ره، خان احمدخان (لاجؤن ٚ آخري فرمانروا کيايي‌ئن ٚ دۊدمان ٚ جه) ؤ محمد أمین‌خان کي فؤمن آخري فرمانروا جه آل اسحاق ٚ خاندان بۊ، گيلان ٚ مئن حکۊمت گۊدئد ؤ قزلباش ٚ سپاه جه شكست بۊخۊردئد ؤ گیلان ٚ سرتاسر صفویه حکۊمت ٚ جير بۊشؤ.

جنگليان ٚ قيام تؤلم ٚ جه آغاز بۊبؤسته ؤ فؤمن، ايته مۊهم پناهگاه میهن پرستان ؤ آزادی خواهان ٚ ره در بأمؤ. هسأ ني فؤمن ٚ شأرستان ايته جه گیلان ٚ شأرستانان ايسه کي پۊر طبيعي ؤ تاريخي أثران دأره.

مردۊم ؤ زوان
فؤمنˇ مردۊم گيلک ايسده ؤ گيلکي زوان-أ بيه‌پسي گۊىش ؤ فؤمني لئجه أمرأ گب زنده.https://www.ethnologue.com/language/glkگویش گیلکی لاهیجان. واژه‌نامه و پاره‌ای ویژگی‌های آوایی و ساخت‌واژه‌ای. جلد اول. دکتر نادر جهانگیری. چاپ دانشگاه مطالعات خارجی توکیو.دکتر منوچهر ستوده، سال۱۳۳۲، فرهنگ گیلکی، ص۱۷–۱۸

فؤمن ٚ پيله کسان
آیت الله محمدتقی بهجت فومنی
شیون فومنی
محمدعلی دادور (عمدةالملک)
امیر هدایت الله خان فومنی
سید یحیی مروستی ندامانی (ناصرالاسلام)
عبدالحسین خان سردار همایون 
محمود خان سرتیپ فومنی
ابوالفتح خان محمودی (امجدالسلطنه)
کیومرث صابری فومنی (گل آقا)
زنده ياد پهلوان یزدان فدایی سسطلانی
دکتر محمد رسول گلشن محمودی فومنی
زنده ياد حاج سيد عبدالله ميرقيوم نيا
سهیل پرسته

فؤمن ٚ تاتايي‌ئن

جۊرواجۊر

فومن نمایندان مجلس شورای ملی میئن
فومن نمایندان مجلس مؤسسان میئن
فومن نمایندان مجلس شورای اسلامی میئن

سربس
جرگه:گيلان ٚ شأران