Medio dólar do Tricentenario do Condado de York, Maine

<big>Medio dólar do Tricentenariodo Condado de York, Maine</big> "1936 York County Tercentenary Half Dollar". Earlycommemorativecoins.com"½ Dollar York County, Maine Tercentenary". Numista.com150x150px150x150pxA/: A Gornición de Brown, orixe do Condado de York. Atrás, un Sol no abrente.
Lendas:  UNITED STATES OF AMERICA / HALF DOLLAR /  LIBERTY / E PLURIBUS UNUM.R/: Selo do Condado de York.
Lendas: YORK VOUNTY / FIRST COUNTY IN MAINE / 1636 1936 / IN GOD WE TRUST Datas: 1936.
 Ceca: US Mint: Ceca de Filadelfia (sen marca de ceca).
 Deseño: Walter H. Rich.
 Aliaxe: prata (90 %) e cobre (10 %).
 Tiraxe total: 25.000 ex. (mais 15 para a Comisión de Ensaios).
 Diámetro: 30,61 mm.
 Peso: 12,50 g.
 Espesor: 2,15 mm.
 Canto: estriado.

O medio dólar do Tricentenario do Condado de York é unha moeda conmemorativa de prata emitida con este valor facial pola Casa da Moeda dos Estados Unidos en conmemoración do tricentenario da fundación do Condado de York, no estado de Maine, que tivo lugar en 1636."1936 York County, Maine Tercentenary Half Dollar". American Numismatic Association (Money.org)."York County, Maine Tercentenary Half Dollar". United States Mint (Usmint.gov)."1936 York County Tercentenary Half Dollar". En Bowers, Q. D. (1991). Páxinas 405-410.

A moeda, deseñada polo artista de Portland Walter H. Rich, presenta no seu anverso unha imaxe da Gornición de Brown, o forte arredor do cal se formou o condado de York, en tanto que no reverso se reproduce o selo do condado.

En 1936, unha eclosión de solicitudes de emisión de moedas conmemorativas fixo que o Congreso dos Estados Unidos autorizase algunhas moedas que celebraban efemérides cunha transcendencia puramente local; a emisión do Condado de York foi unha delas. A lexislación que permitía a súa emisión foi aprobada na primeira metade de 1936.

O comité encargado da distribución e a comercialización desta moeda conmemorativa solicitou a cuñaxe dunha tiraxe máxima de 30.000 exemplares, aínda que por razóns non totalmente coñecidas, a Ceca de Filadelfia, encargada da súa produción, só cuñou 25.000 unidades para a súa venda pública. Un ano despois do seu lanzamento vendéranse menos de 19.000 pezas, máis da metade a habitantes de Maine; o resto da tiraxe vendeuse posteriormente, ao longo da década de 1950.

 Antecedentes e contexto 

 O feito conmemorado 
A efeméride conmemorada nesta moeda de medio dólar ten a súa orixe no primeiro asentamento europeo no que posteriormente pasou a ser o estado de Maine. Este primeiro asentamento tivo lugar en Saco en 1631, onde se construíu a fortificación coñecida como a Gornición de Brown. Na contorna desta fortificación comezou a asentarse poboación ata que en 1636 se constituíu o condado de York, o primeiro e máis meridional de Maine, e unha das entidades políticas máis antigas dos Estados Unidos.Slabaugh, A. R. (1975). Páxina 120.

 Oportunidade da emisión 
Impulsado polas emisións de emisións conmemorativas de baixas tiraxes que se revalorizaban axiña, o mercado de moedas conmemorativas estadounidenses experimentou un importante auxe en 1936. Nesa época, logo da preceptiva autorización, o Goberno vendíalle ao seu valor nominal a totalidade dos exemplares cuñados a unha entidade sen ánimo de lucro impulsora da emisión e autorizada polo Congreso, que logo se encargaba da súa venda á poboación e aos coleccionistas cunha prima, como medio para acadar financiamento para diversos proxectos de interese social. As ganancias aparentemente doadas para os compradores, dada a súa rápida revalorización, facían que o mercado destas moedas fose moi áxil naqueles anos.Bowers, Q. D. (1991). Páxinas 12-13.

En concreto no ano 1936, o Congreso autorizou un gran número de moedas conmemorativas, máis que en ningunha outra data, e chegaron a producirse ata 15 emisións diferentes, cada unha aprobada pola súa propia lei.Yeoman, R. S. (2020). Páxinas 1.079-1.101 O medio dólar do Tricentenario do Condado de York foi unha das primeiras moedas en saír da Ceca de Filadelfia ese ano, a pesar de que a importancia da súa conmemoración era principalmente local, e non de ámbito nacional, como noutros casos. No éxito da súa autorización tiveron unha notable importancia as influencias e as relacións políticas de varios dos seus patrocinadores, entre eles o numismático Walter P. Nichols, quen naquel momento era tesoureiro do Comité para a Conmemoración da Fundación do Condado de York, a entidade á que o Congreso lle encargou da promoción e da comercialización das moedas."1936 York 50C MS". Numismatic Guaranty Company (nGCCOIN.COM)..

Rick Sear, nun artigo de 2011 publicado na revista especializada The Numismatist, escribiu sobre a escasa transcendencia do feito conmemorado:Sear, Rick (2011). "An overlooked gem". En The Numismatist. Vol. 124. Nº 2. Páxina 29.

{{Cita centrada|En 1936, grazas ás leis habilitantes propostas por congresistas compracentes, era posible, ou case, conseguir que se cuñase unha moeda para observar un pícnic na cidade... Malia non haber rexistro documental ningún que amosase subornos de promotores locais, o arranxo estaba feito e a case ninguén lle importaba. A resposta nacional e o interese no 300º aniversario do condado de York poderíanse describir xenerosamente como: 'Que?'''.}} 

Segundo o numismático Arlie Slabaugh:Slabaugh, A. R. (1975). Páxinas 119-120.

Abundando na mesma idea, os numismáticos Anthony Swiatek e Walter Breen, no seu volume sobre as moedas conmemorativas estadounidenses, escribiron:Swiatek, A.; Breen, W. (1981). Páxina 269.

 Proceso lexislativo 

O 8 de maio de 1936, o senador Wallace H. White, de Maine, presentou no Senado dos Estados Unidos un proxecto de lei para autorizar a emisión do medio dólar do Condado de York, e o proxecto foi remitido á Comisión de Banca e Moeda desa cámara,"Bills introduced". En Congressional Record - Senate. 8 de maio de 1936. Páxina 6.889. que logo presentou o seu preceptivo informe o 21 de maio de 1936, a través do senador Alva B. Adams, de Colorado."Reports of Committees". En Congressional Record - Senate. 21 de maio de 1936. Páxina 7.657. Adams coñecía os abusos e as malas prácticas que se cometeran coa emisión doutras moedas conmemorativas a mediados da década de 1930, unhas veces por teren tiraxes tan baixas que resultaban practicamente inaccesibles para o coleccionista medio, e outras por estaren cuñadas con diferentes datas ou con diversas marcas de ceca, o que facía que os coleccionistas se visen obrigados a adquirir varios exemplares para completaren as súas coleccións; por iso celebrou varias audiencias ao respecto o 11 de marzo de 1936.USSCBC (1936-a-). Páxinas 11-12. Así as cousas, o seu informe sinalou que o proxecto de lei orixinal fora modificado "coas emendas estandarizadas adoptadas como política lexislativa" pola comisión, incluíndo a esixencia dunha emisión de non menos de 25.000 exemplares e a limitación da emisión a unha soa ceca, que sería seleccionada polo director da Casa da Moeda dos Estados Unidos.USSCBC (1936-b-). Páxina 1. O proxecto de lei do Senado, coas emendas recomendadas, foi aprobado sen debate nin oposición o 1 de xuño de 1936."Founding of York County, Maine, coinage of 50-Cent Pieces". En Congressional Record - House. 1 de xuño de 1936. Páxina 8.440.

Pola súa banda, na Cámara de Representantes foi presentado un proxecto de lei paralelo por Simon M. Hamlin, de Maine, o 12 de maio."Public Bills and Resolutions". En Congressional Record - House. 24 de maio de 1936. Páxina 7.139. Este proxecto de lei acadou un informe favorable da Comisión de Moeda, Pesos e Medidas da cámara, á que fora remitido, e Andrew Somers, de Nova York, presentouno ao pleno o 29 de maio, recomendando a súa aprobación.USHRCCWM (1936). Páxina 1. O proxecto de lei foi sometido a votación nesta cámara o 15 de xuño de 1936, pero se requiría o consentimento unánime para a súa consideración, e John Taber, de Nova York, opúxose."Three Hundred anniversary of the Founding of York County, Maine". En Congressional Record - House. 15 de xuño de 1936. Páxina 9.472.

A Cámara de Representantes considerou novamente o proxecto de lei proposto por Somers o 20 de xuño."Three Hundred Anniversary, York County, Maine". En Congressional Record - House. 20 de xuño de 1936. Páxina 10.617. Ese día foi o derradeiro da sesión e un día de excepcional actividade no Congreso."Will it Be a Coin or Medal?". En The Numismatist. Setembro de 1936. Vol. 49. Nº 9. Páxina 710."Coinage of 50-Cent Pieces in Commemoration of the Norfolk, Va., Land Grant and the Founding of the City of Norfolk". United States House of Representatives. 26 de maio de 1937. Na Cámara estaba pendente un proxecto de lei sobre vivenda e erradicación de barrios marxinais, pero estaba aínda en comisión, e Stephen M. Young, de Ohio, opúxose inicialmente ao proxecto de lei, afirmando que a Cámara debería dedicar o seu tempo a proxectos verdadeiramente importantes, e non a propostas para a cuñaxe de moedas de medio dólar. Somers pediulle que retirase a súa obxección, e a esta petición sumouse Bertrand H. Snell, de Nova York. Young acabou por retirar a súa obxección, e o proxecto de lei foi aprobado sen máis debate nin oposición.

Tras superar o seu paso por ambas as cámaras, finalmente o proxecto de lei converteuse en lei logo da sinatura do presidente Franklin D. Roosevelt o 29 de xuño de 1936, pola que se autorizaba a emisión de 30.000 moedas de medio dólar conmemorativas do Tricentenario do condado de York, das cales non menos de 25.000 podían emitirse á vez.Flynn, K. (2008). Páxina 356."York County, Maine Tercentennial Commemorative Coin Legislation". United States Mint (Usmint.gov).

 Preparación 
miniatura|368x368px|O artista Walter H. Rich autor do deseño da moeda.
Existe pouca información sobre a preparación dos deseños desta moeda. O Comité para a Conmemoración da Fundación do Condado de York, encargado dos preparativos para a súa emisión, elixiu o artista de Portland Walter H. Rich para crear os deseños. Este baseou o anverso, que representa a Gornición de Brown, nun esbozo publicado no libro The Proprietors of Saco (1931), de Frank C. Deering,Deering, F. C. (1931). The Proprietors of Saco. York National Bank. Saco, Maine. Páxina 44. e o reverso no selo oficial do condado de York.Bowers, Q. D. (1991). Páxina 405.
O autor numismático Don Taxay suxeriu que a Comisión de Belas Artes dos Estados Unidos, á que se presentaron os deseños de Rich, estaba sobrecargada coa gran cantidade de moedas conmemorativas autorizadas en 1936, e apenas puido dedicar atención á peza do condado de York.Taxay, D. (1967). Páxina 236. Esa comisión recibira, mediante unha orde executiva de 1921 do presidente Warren G. Harding, a tarefa de emitir opinións consultivas acerca das obras de arte pública, incluídas as moedas.Taxay, D. (1967). Páxinas v-vi. O 24 de xullo de 1936, o secretario da Comisión de Belas Artes, H. R. Caemmerer, escribiulle á daquela directora en funcións da Casa da Moeda dos Estados Unidos, Mary M. O'Reilly, para a informar de que a comisión se reunira con Rich unha semana antes e aprobara os deseños coa condición de que se introducisen uns lixeiros cambios no estilo das letras. O 1 de agosto, o xornal Boston Advertiser informou de que o secretario do Tesouro, Henry Morgenthau, dera tamén a súa aprobación final.Taxay, D. (1967). Páxina 238.

A translación do deseño da moeda a un modelo físico foi realizada pola G. S. Pacetti Company, de Boston, en latón no caso do xeso habitual. Segundo o numismático Walter P. Nichols, esta era a primeira vez que se fabricaban modelos en latón para unha moeda estadounidense, o que xerou numerosos comentarios favorables. Pola súa banda, da elaboración dos cuños a partir deses modelos encargouse a Medallic Art Company, da cidade de Nova York."York County Tercentenary Half Dollar". Coinsite.com. 23 de setembro de 2020."The York County (Maine) half dollar". En The Numismatist. Vol. 49. Nº 9. Páxina 713. Setemrbo de 1936.

 Deseño 
miniatura|300x300px|Este esbozo da Gornición de Brown serviu de base para o deseño do anverso do medio dólar.
O feito de térense esculpido os modelos en metal e non en xeso provocou que os deseños de Rich se reflectisen na moeda cun relevo máis plano do habitual, o que lembra máis a deseños posteriores, propios de finais do século XX en adiante.

 Anverso 
O anverso representa a zona do primeiro asentamento europeo en Maine, coa coñecida como Gornición de Brown, o río Saco e catro sentinelas fronte ao forte, un deles a cabalo.Swiatek, A. (2012). Páxina 382. Isto converteu o medio dólar do Condado de York na terceira moeda estadounidense en representar un cabalo, despois do dólar Lafayette (1900) e do medio dólar conmemorativo de Stone Mountain (1925).Dunn, J. W. (1959). "Birds and mammals on U.S. coins". En The Numismatist. Vol. 72. Nº 2. Páxina 171. Alén do forte, ao fondo, áchase un o Sol nacente, e entre os seus raios colocouse a palabra LIBERTY; debaixo do forte vese un dos lemas preceptivos nas moedas estadounidense: E PLURIBUS UNUM. Arredor do deseño están o nome do país emisor e a expresión do valor facial da moeda.

 Reverso 
miniatura|180x180px|O selo do Condado de York, Maine, motivo principal do reverso.
No reverso, a presenza dunha cruz no selo do condado de York converte este medio dólar nunha das dúas únicas moedas estadounidenses —xunto co medio dólar do Tricentenario de Maryland de 1934— que representan unha cruz como parte do seu deseño. O piñeiro no recanto superior esquerdo do escudo simboliza o estado de Maine. As datas de aniversario áchanse a ambos os lados do escudo, co lema nacional dos Estados Unidos IN GOD WE TRUST debaixo e a lenda YORK COUNTY FIRST COUNTY IN MAINE, rodeando o escudo.Swiatek, A. (2012). Páxinas 382-383. No exergo do reverso aparecen en pequeno tamaño as iniciais do deseñador W.H.R.Slabaugh, A. R. (1975). Páxina 119.

 Valoracións críticas 
Taxay considerou que o medio dólar do condado de York era inferior á outra moeda conmemorativa aprobada o mesmo día polo presidente Roosevelt, o medio dólar da Ponte da Baía de San Francisco-Oakland. En parte, culpou a "representación amateur da Gornición de Brown " utilizada para o anverso, "pero o fondo aburrido e as inscricións do bordo de gran tamaño son menos escusables, mesmo se se acepta que Rich era un pintor de vida silvestre e non un escultor profesional".

O comerciante de moedas B. Max Mehl, no seu traballo de 1937 sobre moedas conmemorativas estadounidenses, expresou a súa desaprobación polo medio dólar do condado de York: «O deseño lémbrame máis unha medalla que unha moeda e, na miña humilde opinión, dificilmente gañaría un premio de beleza».Bowers, Q. D. (1991). Páxinas 405-406. En sentido contrario, Stuart Mosher, nun artigo de 1940, considerou que o deseño do anverso era «espléndido».Bowers, Q. D. (1991). Páxina 406.

David Bullowa, en 1938, sinalou que a moeda se parecía ao medio dólar conmemorativo de Fort Vancouver e afirmou que recibira numerosas críticas por ser demasiado simple, aínda que cría que isto podería deberse ás grandes inscricións que rodeaban os seus deseños.Bullowa, D. M. (1938) . Páxina 159.
miniatura|300x300px|As lendas anplas dos bordos do medio dólar do Condado de York lembran as do chamado "xilin do piñeiro", cuñado en Massachusetts no século XVII."Unique ID: LVPL-1CFD55". Portable Antiquities Scheme (Finds.org.uk).

Pola súa banda, William F. Sheehan defendeu o medio dólar do condado de York nun artigo publicado no número de xaneiro de 1975 de The Numismatist. Sheehan suxeriu que a moeda, cos seus amplos bordos, pretendía evocar a cuñaxe colonial de Massachusetts —do que Maine formou parte durante moito tempo—, como é o caso do coñecido como “xilin do piñeiro”. Nas súas palabras:Sheehan, W. F. (1975). Páxinas 20-21. O historiador da arte Cornelius Vermeule, no seu volume sobre as medallas e as moedas estadounidenses, asegurou que «poucas moedas mereceron tanto odio e desprezo coma esta»,Vermeule, C. (1971). Páxina 195. e criticou nestes termos o deseño da moeda de medio dólar do condado de York:Vermeule, C. (1971). Páxinas 195-196.

 Produción e distribución 
miniatura|Nellie Tayloe Ross era a directora da Casa da Moeda dos Estados Unidos cando se emitiu a moeda.|287x287px
Mediante unha carta datada o 21 de xullo de 1936, o presidente do Comité do Tricentenario, George Wentworth, informou a directora en funcións da US Mint O'Reilly que o seu comité planeaba depositar 15.000 dólares para financiar a cuñaxe autorizada de 30.000 medios dólares, ademais dunha suma para cubrir os gastos da Ceca de Filadelfia na cuñaxe das moedas.Flynn, K. (2008). Páxina 340. Malia isto, a principios de agosto de 1936, esta ceca cuñou apenas 25.000 pezas, ademais doutros 15 exemplares que conservaba para a súa remisión á Comisión de Ensaios dos Estados Unidos, para o ensaio anual de 1937. O senador White, nunha carta do 15 de marzo de 1937 dirixida á directora da Casa da Moeda, Nellie Tayloe Ross, declarou que o comité se equivocara ao pensar que só estaban autorizadas 25.000 pezas, e que esperaba que, para acadar unha maior recadación de fondos, se puidesen cuñar tamén as 5.000 restantes, con data de 1937, máis a casa da moeda negouse a isto.Flynn, K. (2008). Páxina 199, 341.

Os primeiros 100 espécimes cuñados, xunto cun mapa que representaba o Old York County Maine, colocáronse nunha vitrina para a súa presentación. Cada un foi numerado segundo a súa orde de cuñaxe. A ​​distribución das moedas ao público foi supervisada por Nichols en nome da Comisión de Moedas Conmemorativas do Condado de York. Reserváronse dez mil para os residentes de Maine. O entusiasmo inicial provocou que a asignación para os habitantes de Maine superase a oferta, o que obrigou que acabasen por vendérselles moedas inicialmente destinadas a residentes noutros estados. O prezo era de dun dólar e medio para os habitantes de Maine e dun dólar e 65 centavos —incluído o envío— para quen vivise noutros lugares. Cando as vendas se detiveron a mediados de 1937, a Comisión aínda contaba con máis de 6.000 exemplares, que foron retidos pola comisión e postas á venda posteriormente na década de 1950 en grupos de dez moedas a quince dólares e medio por lote, que se esgotaron de camiño.Swiatek, A.; Breen, W. (1981). Páxina 272.

 Coleccionismo 
Coa excepción dos primeiros 100 exemplares, o resto das moedas vendéronse en portamoedas encartables de papel que amosaban na súa portada debuxos en negro da Gornición de Brown e do Banco Nacional de York de Saco. Tamén incluían unhas fendas para ata cinco moedas máis, así como unha inserción de papel de seda que dicía: «Agradecémoslle o seu interese polo noso medio dólar conmemorativo e ofrecémoslle a hospitalidade do Condado de York, Maine. Comisión de Moedas Conmemorativas do Condado de York».Bowers, Q. D. (1991). Páxina 407.

En 1940, a moeda vendíase por aproximadamente 1,25 dólares en estado de conservación “sen circular”, aínda que este prezo foi subindo progresivamente a 2,50 dólares en 1950, a 10 dólares en 1960 e a 325 dólares en 1985. A edición de luxo de A Guide Book of United States Coins, de Richard S. Yeoman, publicada en 2020, atribúelle á moeda un prezo de entre 160 e 220, dependendo do seu estado.Yeoman, R. S. (2020). Páxina 1.096. Un exemplar de singular beleza e excepcional estado de conservación acadou 7.475 dólares nunha poxa que tivo lugar en 2008."1936 York 50C MS". Numismatic Guaranty Company (Ngccoin.com).

Segundo Swiatek, en 2012 o estoxo orixinal de moedas no que se lles enviaron ata cinco exemplares do medio dólar aos compradores cotizábase no mercado do coleccionismo entre 50 e 125 dólares, e esta cantidade ascendía a 150 dólares se estaba acompañado do papel orixinal, sempre dependendo do seu estado de conservación.Swiatek, A. (2012). Páxina 384.

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 

 Bowers, Q. D. (1991). Commemorative Coins of the United States. A Complete Encyclopedia. Bowers and Merena Galleries, Wolfeboro. ISBN 978-0-943161-35-8
 Bullowa, D. M. (1938). The Commemorative Coinage of the United States 1892-1938 . American Numismatic Society. Páxinas i-ii, 1-192.
 Flynn, K. (2008). The Authoritative Reference on Commemorative Coins 1892-1954. Kyle Vick, Roswell.

 Sheehan, W. F. (1975). "The ugly duckling from York County". En The Numismatist. Vol. 88. Nº 1. Páxinas 19-21.

 Mehl, B. M. (1937). The Commemorative Coins of the United States. Fort Worth, Texas.
 Slabaugh, A. R. (1975). United States Commemorative Coinage (2ª ed.). Whitman, Racine. ISBN 978-0-307-09377-6
 Swiatek, A. (2012). Encyclopedia of the Commemorative Coins of the United States. KWS, Chicago. ISBN 978-0-9817736-7-4
 Swiatek, A.; Breen, W. (1981). The Encyclopedia of United States Silver & Gold Commemorative Coins, 1892 to 1954. Arco Pub., Nova York. ISBN 978-0-668-04765-4
 Taxay, D. (1967). An Illustrated History of U.S. Commemorative Coinage. Arco, Nova York. ISBN 978-0-668-01536-3
 USHRCCWM (United States House of Representatives Committee on Coinage, Weights, and Measures) (1936). To Authorize the Coinage of 50-cent Pieces in Commemoration of the Founding of York County, Maine. United States Government Printing Office. 29 de maio.
 USSCBC (United States Senate Committee on Banking and Currency) (1936-a-). Coinage of commemorative 50-cent pieces. United States Government Printing Office. 11 de marzo.
 USSCBC (United States Senate Committee on Banking and Currency) (1936-b-). Authorize the Coinage of 50-cent Pieces in Commemoration of the Founding of York County, Maine. United States Government Printing Office. 21 de maio.
 Vermeule, C. (1971). Numismatic Art in America. aesthetics of the United States coinage. Harvard University Press. ISBN 978-0-674-62840-3
 Yeoman, R. S. (2020). A Guide Book of United States Coins'' ("Mega Red", 5ª ed.). Whitman, Atlanta. ISBN 978-0-7948-4705-0

 Outros artigos 

 Moedas do dólar estadounidense
 Casa da Moeda dos Estados Unidos
 Medio dólar do Centenario de Maine

Categoría:Moedas de medio dólar estadounidense
Categoría:Moedas de prata
Categoría:Moedas conmemorativas dos Estados Unidos de América
Categoría:Maine