Literatura de Angola

A literatura angolana naceu antes da Independencia de Angola en 1975, pero o proxecto dunha ficción que outorgaría a soberanía aos africanos xurdiu ao redor de 1950, xerando o movemento Novos Intelectuais de Angola. A literatura angolana adoita tratar temas como os prexuízos, a dor causada polos castigos corporais, o sufrimento pola morte dos seres queridos e a exclusión social.

A palabra literaria xogou un papel importante en Angola na superación da súa condición de colonia. Presente nas campañas de liberación, foi o encargado de facerse eco do berro de liberdade dunha nación que levaba moito tempo silenciada, pero nunca esquecida. O angolano vive, dende hai tempo, entre dúas realidades, a sociedade colonial europea e a sociedade africana; Os seus escritos son, pois, o resultado desta tensión entre os dous mundos, un con escritos na orixe da realidade dialéctica, o outro con trazos de ruptura.

 Historia 
Durante o período de intensificación do colonialismo portugués, no século XIX, a literatura foi utilizada como instrumento de expresión da dominación cultural colonial. Esta literatura que se adhire á relación colonial tiña en común:

Reproducindo o ideal imperial portugués, esta literatura levaba no seu interior o proxecto de asimilación e aculturación dos indíxenas, en subordinación á metrópole. Destacaron escritores como José da Silva Maia Ferreira ou António de Assis Júnior . Este último, con todo, xa tiña unha relación máis ambivalente con Angola, a pesar de pertencer á literatura colonial, dado que expresaba nas súas obras, entre as que destaca O Segredo da Morta – romance de costumes angolenses, a dualidade cultural angolana no seu xogo de conflitos e apropiacións locais, e por iso tamén será considerado o fundador da novela angolana. Foi en oposición a esta literatura colonial, e inspirado polos seus disidentes, cando se formou arredor de 1940 un movemento literario que pretendía ser propiamente angolano. A publicación do Boletim Mensagem (1948-1964), da Casa dos Estudantes do Imperio, proporcionou, para desgusto do réxime de Salazar, un espazo de desenvolvemento cultural e artístico para a mocidade africana lusófona que habitou temporalmente a metrópole. Esta publicación periódica contribuíu significativamente á xestión do pensamento anticolonial e á identidade do nacionalismo literario angolano. Tamén foi importante a Revista Mensagem, a voz dos nativos de Angola, que comunicaba as ideas dos novos intelectuais nacionalistas angolanos. O lema Descubramos Angola expresaba a agrupación de intelectuais arredor da Revista Mensagem, que comezaron a autodenominarse Novos Intelectuais de Angola , e buscaban recuperar e dar expresión ás estéticas e costumes considerados angolanos. Así, afirmou serEsta "auténtica cultura angolana" foi, nun territorio tan diverso en canto a persoas, unha selección destes intelectuais, baseada no seu entendemento e imaxinación da nación angolana. Porén, a súa aposta pola loita contra a moral implícita no canon literario colonial era clara.

Malia utilizar o portugués como base da súa expresión, o movemento tamén procurou poñer en valor o Kimbundu e os cambios na lingua na fala da rúa. O lema de Vamos Descobrir Angola motivou a inmersión nas culturas locais, e rexistros e elaboracións sobre o folclore e as tradicións destas persoas.PINTO, João Paulo Henrique. "Literatura e identidade nacional em Angola". Revista Hydra: Revista Discente de História da UNIFESP, v. 2, n. 3, p. 105-132, 2017.

 Academia de Letras de Angola 
En 2016 creouse a Academia Angolan de Letras e publicouse o seu estatuto no Diário da República'', edición núm. 57, do 28 de marzo de 2016. Trátase dunha asociación privada sen ánimo de lucro, de carácter cultural e científico e os seus creadores levan o nome de escritores angolanos como: Henrique Lopes Guerra, António Botelho de Vasconcelos e Boaventura da Silva Cardoso.

 Escritores 

 Escritores portugueses da Angola colonial 

 José da Silva Maia Ferreira (1827-1867)
 Joaquim Cordeiro da Matta (1857-1894)
 António de Assis Júnior (1887-1960)
 Tomaz Vieira da Cruz (1900-1960)

 Escritores da Angola independente 

 José Luandino Vieira (1935—), premio Camões en 2006
 Hermenegildo Pascoal (1995)
 Adriano Botelho de Vasconcelos (1955)
 Agostinho Neto (1922—1979)
 Ana Paula Ribeiro Tavares (1955)
 Inocêncio Biête da Costa (1992) - Premio Imbondeiro de literatura 2018
 António Jacinto (1924—1991)
 Arlindo Barbeitos (1940)
 Henrique Abranches (1932—2002)
 Edgar Ginga Sombra (1988)
 Geraldo Bessa-Victor (1917-1985)
 Isabel Ferreira (1958)
 João Melo ( 1955 )
 José Eduardo Agualusa (1960)
 Kardo Bestilo (1976)
 Domingos Cupa (1985)
 Luís Filipe Guimarães da Mota Veiga (1948—1998)
 Ondjaki (1977)
 Paulo de Carvalho (1960)
 Pepetela ou Artur Carlos Maurício Pestana dos Santos (1941)
 Ribeiro Tenguna (1979)
 Uanhenga Xitu (1924)
 Victor Kajibanga (1964)
 Viriato Clemente da Cruz (1928—1973)

 Notas 

 Véxase tamén 
 Ligazóns externas 

 Viaxe ao universo africano - Angola e Mozambique: experiencia colonial e territorios literarios
 Comezos da literatura angolana 
 Páxina web oficial da Unión de Escritores Angolanos
 pt.shvoong.com: O pasado presente na literatura angolana 
 " Literatura Angolana " na Lusofonía - plataforma de apoio ao estudo da lingua portuguesa no mundo