A vexetariana

A vexetariana (hangul: 채식주의자; rr: Chaesikjuuija) é unha novela da escritora surcoreana Han Kang. O libro está dividido en tres actos e está baseado no conto da autora de 1997, "O froito da miña muller". A trama desenvólvese nun Seúl moderno e conta a historia de Yeonghye, unha artista gráfica a tempo parcial e ama de casa, que despois de ter un pesadelo sobre a crueldade humana, decide deixar radicalmente de consumir, cociñar e servir carne, con consecuencias devastadoras para a súa vida persoal e familiar.

A vexetariana publicouse por primeira vez en Corea do Sur en 2007. No Brasil publicouse en 2013, por Devir, con tradución directa do coreano por Yun Jung Im; e en 2018, pola editorial Todavia, con tradución directa do coreano de Jae Hyung Woo.

A vexetariana foi publicada en galego en 2022 por Rinoceronte Editora con tradución de Alba Verea Pérez (178 páxs. ISBN 978-84-17388-79-9).

En 2018 gañou o Premio San Clemente dotado con 3.000 €.

 Trama 
A vexetariana conta a historia de Yeonghye, unha ama de casa que de súpeto decide deixar de comer carne despois dunha serie de soños que inclúen imaxes de matanza de animais. Esta abstención lévaa a distanciarse da súa familia e da sociedade. A historia cóntase en tres actos: "O vexetariano", "A mancha mongol" e "Árbores en chamas". A primeira parte está narrada polo marido de Yeonghye, en primeira persoa. A segunda parte está narrada en terceira persoa a través dos ollos do cuñado de Yeonghye, e a terceira parte permanece en terceira persoa pero céntrase na súa irmá, mentres fala esporadicamente en tempo presente. 

 A vexetariana 
Cheong considera que a súa muller é unha persoa normal e sen encanto, e optou por casar con Yeonghye porque pensaba que sería unha muller boa e obediente, que encaixaría perfectamente no tipo de estilo de vida que buscaba. Despois de anos dun matrimonio relativamente normal, Cheong esperta e descobre que a súa muller se libra de todos os produtos cárnicos da casa. El esixe unha explicación, e Yeonghye responde vagamente que tiña un soño. Cheong tenta racionalizar a decisión da súa muller durante os próximos meses, pero finalmente chama a familia de Yeonghye para que interveña. Durante unha cea familiar, Yeonghye segue negándose a comer carne, cando o seu pai, un veterano da guerra de Vietnam, dálle unha labazada e obrígaa a comer un anaco de porco. A muller cuspe o anaco de carne, colle un coitelo de froitas e córtase o pulso. A familia incrédula lévaa a un hospital onde se recupera e onde Cheong admite para si mesmo que se volveu mentalmente inestable. Ao final desta parte, Yeonghye consegue saír do hospital e cando é localizada, revela un paxaro na súa palma da man, que ten unha "mordida de depredador" e pregúntalle se fixera algo mal. 

 A mancha mongólica 
O marido da irmá de Yeonghye é videoartista e o seu proxecto actual consiste nun vídeo dunha escena de amor entre dúas persoas, cos seus corpos decorados con flores pintadas. Ao saber que Yeonghye ten un lugar mongol, obsesiónase coa idea de vela e filmar, como unha das protagonistas do seu vídeo. Decide visitala cando sabe dos papeis do divorcio e séntese atraído por atopala espida no seu apartamento. Yeonghye acepta ser o seu modelo para o vídeo que está a producir e pinta flores no seu corpo nun estudo alugado. Para continuar co proxecto, contrata a un compañeiro para que sexa parella de Yeonghye nunha película sexualmente explícita. Cando o cuñado lle pregunta se os dous terán unha relación sexual real, o seu compañeiro ten vergoña e marcha. Yeonghye declara que se sentiu excitada polas flores que estaban pintadas no corpo do home. Coñecendo este feito, o cuñado pídelle máis tarde a un compañeiro que lle pinte flores no corpo e vai á casa de Yeonghye, onde se involucran os dous e este grava a súa relación sexual. Inhye, a súa muller, descobre a película e chama os servizos de emerxencia, alegando que o seu marido e a súa irmá non están ben mentalmente. El considera saltar dende o balcón, probablemente ata a súa morte, pero segue "enraizado no lugar" e é escoltado fóra do edificio polas autoridades.

 Árbores en chamas 
alt=Mulher coreana, na faixa dos 40 anos, discursando com um microfone|miniatura|O libro de Han Kang converteuse no primeiro libro premiado na nova edición do Man Booker International Prize.
Inhye segue sendo o único membro da familia que apoia a Yeonghye despois do seu declive físico e mental. Sepárase do seu marido tras os feitos do acto anterior e déixase coidar do seu fillo e da súa irmá deteriorada. A medida que o comportamento de Yeonghye empeora, é ingresada nun hospital psiquiátrico en Mount Ch'ukseong, onde, a pesar de recibir un tratamento de primeira liña para a manía, compórtase aos poucos máis como unha planta. Nunha ocasión escapa do hospital e atópana nun bosque "enchoupado de choiva coma se ela mesma fose unha das árbores que brillan". Inhye medita constantemente sobre a dor de lidar co seu divorcio e coidar o seu fillo, e comeza a mostrar sinais da súa propia depresión e inestabilidade mental. Ela visita a súa irmá regularmente e segue intentando que coma. Yeonghye renunciou por completo a comer, e cando Inhye ve como os médicos a alimentan á forza e ameazan con sedación para evitar o vómito, Inhye morde á enfermeira que a suxeita e agarra a súa irmá. Inhye e Yeonghye son levadas en ambulancia a un hospital diferente, e Inhye observa as árbores mentres pasan. 

 Desenvolvemento 
Han Kang tivo a idea de escribir sobre plantas durante a súa etapa na universidade, cando atopou a obra do escritor e poeta surcoreano Yi Sang. En particular, chamoulle a atención a cita "Creo que os humanos deberían ser plantas". As imaxes oníricas de Yi Sang reflíctense no retrato surrealista e pictórico da rebelión persoal de Yeonghye, o protagonista de A vexetariana.   Mentres escribía o seu libro, Han Kang reflexionou sobre os problemas da violencia humana e a (im)posibilidade da inocencia, onde Yeonghye representa a profunda desesperación e dúbida sobre a humanidade dándolle as costas á violencia, abandonando o seu propio corpo humano e transformándose nunha árbore.

A imaxe dunha muller transformándose nunha planta inspirouse nun relato breve que a autora escribiu en 1997, onde unha muller se transforma literalmente nunha planta. Máis tarde, Han Kang reelaborou a imaxe no seu libro A vexetariana, pero dun xeito máis escuro e feroz. O autor recibiu a axuda dun videoartista para escribir a segunda parte do libro e visitou un hospital psiquiátrico a través da presentación dun médico, para colaborar no desenvolvemento do terceiro acto.

 Temas 
A novela foi escrita en linguaxe directa e trata diversos temas, como: a loucura, o erotismo estrambótico, o terror, a humanidade, a violencia, a misoxinia, o abandono, a violencia física e sexual.  A autora, con todo, sostén que o libro non é unha acusación singular contra o patriarcado coreano, senón un xeito para ela de afrontar as súas dúbidas sobre a posibilidade e imposibilidade da inocencia neste contexto ante a violencia humana, as definicións de cordura e loucura, empatía e comprensión dos demais e do corpo como último refuxio ou última determinación.

 Recepción 
En maio de 2016, o libro gañou o Man Booker International Prize, e a autora e tradutora da edición en inglés, Deborah Smith, compartiu o premio de 50.000 £ e un trofeo.  A obra foi a primeira en recibir o premio tras ser redeseñada en 2015, e foi considerada a maior vitoria da literatura coreana traducida desde que Kyung-Sook Shin, autor do libro "Please Take Care of Mommy ", gañou o Man Asian Literary Prize, en 2012. Antes de gañar o premio, A Vexetariana vendeu preto de 20.000 exemplares nos nove anos transcorridos desde a súa primeira publicación. En xuño de 2016, a revista Time incluíu o libro na súa lista dos mellores libros de 2016. 

Publicada orixinalmente como tres novelas, Han afirma que A vexetariana foi recibida inicialmente como "moi extrema e estraña" polos seus lectores. Desde entón converteuse nun éxito de vendas con dereitos de tradución vendidos en vinte países. A súa novela "The Mongolian Stain", o segundo acto do libro, gañou o Premio Literario Yi Sang en 2005, un dos premios literarios máis prestixiosos de Corea do Sur .

 Controversias coa tradución inglesa 
O libro foi traducido do coreano ao inglés pola tradutora británica Deborah Smith, e recibiu críticas polo seu traballo. Kim Wook-dong, profesor de Literatura Inglesa da Universidade de Sogang, acusou a Smith de traducir mal algunhas palabras e de cambiar o significado das expresións e do argot, clasificando a obra como "creativa".  Un dos erros de vocabulario máis básicos, por exemplo, foi cambiar a palabra "brazo" () por "pé" (). Para Kim, aínda que a maioría dos erros non lle restan importancia á trama, o número de traducións incorrectas é moito maior do esperado dun tradutor profesional e, a pesar diso, as críticas á tradución de Smith apenas foron escoitadas fóra de Corea do Sur . Outros numerosos artigos foron publicados nos medios surcoreanos, revelando erros, omisións e adornos feitos na tradución inglesa. O libro contén todo o adorno de adverbios, superlativos e outras opcións de palabras enfáticas que non están no orixinal, chegando á conclusión de que o tradutor tomou liberdades importantes co texto.  Especúlase que algunhas pasaxes foron omitidas na tradución debido ao nivel de coñecemento do tradutor da lingua e da cultura coreana. Ademais, atopáronse problemas de tradución excesiva, onde o tradutor incluía algunhas frases que non existían no orixinal, moi susceptibles de axudar á lectura do público angloparlante, que non se entenderían tan facilmente. Porén, a tradutora vai máis aló cando inclúe información sobre certos aspectos históricos que non se mencionan na obra orixinal. 

 Premios 
AnoPremioObservacións2005Yi Sang Literary PrizeConcedido a A mancha mongólica, publicado orixinalmente na revista literaria surcoreana Literature & Society en 2004, que foi incluído posteriormente na novela de 20072016Man Booker International PrizeCompartido pola autora Han Kang e pola tradutora Deborah Smith201924º Premio San Clemente

 Notas 

Categoría:Obras literarias de 2007
Categoría:Obras literarias en coreano
Categoría:Obras traducidas do coreano ao galego‎