Mosteiro de San Xoán da Cova

O mosteiro de San Xoán da Cova foi un mosteiro situado na parroquia da Ponte Ulla (concello de Vedra) aos pés do río Ulla, e moi preto da actual ponte de Gundián. 

 Historia 
Foi levantado na honra de Xoán Bautista entre o último terzo do século IX ou comezos do X. Non se coñece o lugar exacto pero crese que foi construído parcialmente nunha cova. Segundo algunhas fontes o mosteiro tivo que ser restaurado tras as invasións viquingas entre os anos 968 e 970. Un forte temporal acontecido no ano 1574 destruíu o mosteiro ademais de danar seriamente as pontes de Ponte Ulla e Sarandón.«Sobre el mencionado r. Ulla existen dos barcas llamadas de Sarandón» 

Ata o século XIX aínda eran visibles os seus restos, pero a mediados do século XX e coa construción da ponte do Gundián estes restos quedaron sepultados por capas de terra, pedras ou botados ao río.

Unha lenda di que unha gran cova conectaba o mosteiro co Pico Sacro, situado varios quilómetros arriba.
Do mosteiro consérvase un tombo que tiña función notarial no que se deixaban rexistrados procedementos administrativos.

O lugar foi obxecto de estudo no ano 2025 dentro do programa Iohanes in Eremo financiado pola Deputación da Coruña e levado a cabo pola empresa Cado Arqueoloxía co apoio do concello de Vedra e as asociacións Raiceiros e Terras de Compostela. Durante as primeiras investigacións atopáronse máis de trescentos restos de orixe medieval, estruturas e materiais cerámicos, muros somerxidos nas augas do Ulla que poderían ser do mosteiro e incluso unha cova con material prehistórico.

 Notas 

Categoría:Vedra
Cova
Categoría:Vedra sen imaxes