Complexo de Electra

Complexo de Electra é o término proposto en 1912 polo psiquiatra e psicólogo suízo Carl Gustav Jung para designar a contrapartida feminina do complexo de Edipo. Consiste na atracción afectiva dunha filla pola súa figura paterna. De todos modos, a diferenza do complexo de Edipo freudiano, Jung non realizou unha aproximación completamente biolóxica nin universal ao complejo, polo que non debe definirse en términos taxativos.

 Orixe do nome 
Segundo a mitoloxía grega, Electra, filla de Agamenón (rei de Micenas) e Clitemnestra, vingou o seu pai, quen foi asasinado por Existo, amante de Clitemnestra, ou noutros mitos, pola mesma Clitemnestra. Electra animou o seu irmán Orestes para que asasinase a Existo e a súa nai, asasinos do seu pai.

 Concepto 
Segundo Jung, o complexo de Electra é común nas rapazas nalgún momento da súa infancia aínda que, nalgunhas ocasións, vaí máis aló. A fixación afectiva o enamoramento cara o pai pode xerar unha situación de rivalidade coa nai. Suponse que é unha dinámica normal no desenvolvemento das rapazas, que pode observarse a partir dos 3 anos e que tende a resolverse de xeito natural.

O sindrome de electra diferenzasedo de Edipo en que esta circunstancia é menos clara e pasa máis inadvertida xa que as rapazas teñen un vínculo moi estreito coas súas nais, polo que non é sinxelo manter a competitividad con esta.

Na mellor resolución do complexo producese unha predilección da rapaza cara o pai. Con todo, nos casos patolóxicos pode acontecer o contrario, que a cativa abandone ao pai por sentirse defraudada polo rexeitamento.

 Diferenzas co complexo de Edipo 
Desde o punto de vista psicanalítico, ambos complexos mostran diferenzas entre si. A continuación veremos as características diferenciais:Jayme, María y Victoria Sau. Psicología diferencial del sexo y el género: fundamentos, pp. 109, 110. Icaria Editorial, 1996.

 Cambio da área eróxena. A cativa conta con dous órganos sexuais (agregándose o clítoris), mentres o rapaz ten un. A primeira área eróxena da nena é o seu clítoris (relacionado co órgano masculino), entón cando atopan a área vaxinal, concentran a súa parte feminina e abandonan a masculina.
 Cambio de obxecto erótico. Na primeira fase do desenvolvemento, a nai é o obxecto erótico de ambos (nenos e nenas). Non obstante, o instinto de conservación da especie provoca un cambio de obxecto erótico cara o pai (xa que non podería procrear coa figura materna) e pasa a interesarse en el.
 Finalmente a rapaza cae no complexo de Electra (saíndo do complexo de Edipo), pero se o que desexaba era saír da relación incestuosa coa madre, pasa a aproximarse cara a unha relación incestuosa co pai.

 Resolución 
En parte é lóxico que a rapaza chegue a dicir que quere “casar con papá” porque é a súa referencia amorosa, xa que é o único home que coñece e, por imitación a súa nai, desexa o mesmo. Debido a isto, os pais deben axudarlle a comprender a prohibición do incesto e o complexo de castración; soamente así poderánse determinar os roles parentais.

Se todo acontece de forma correcta, a rapaza asume a súa derrota, recoñece que a nai é a preferida, e comezará a procura doutro amor. Polo contrario, se non se cede ante a evidencia pode aparecer unha anomalía patolóxica. Por iso para poder curarse segundo o tratamento psicoterapéutico a afectada debe aceptar a súa atracción e superala.

 Notas 

Categoría:Complexos