Axente desacoplante

Un axente desacoplante, desacoplante ou desacoplador é unha molécula que altera a fosforilación oxidativa en procariotas e mitocondrias ou a fotofosforilación nos cloroplastos e cianobacterias disociando as reaccións da síntese de ATP na cadea de transporte electrónico. O resultado é que a célula ou a mitocondria gasta enerxía para xerar unha forza protón-motriz, pero esta forza disípase antes de que a ATP sintase poida recapturar esta enerxía e usala para producir ATP. Os desacoplantes teñen a capacidade de transportar protóns a través das membranas das mitocondrias e de membranas lipídicas en xeral.

Outros desacoplantes naturais fisiolóxicos diferentes son as proteínas desacoplantes, como a termoxenina.

 Descrición 
Os desacoplantes clásicos teñen cinco propiedades:

 a liberación completa do control respiratorio
 a substitución de todos os procesos acoplados (síntese de ATP, transhidroxenación, fluxo electrónico inverso, transporte activo de catións, etc.) por un transporte de protóns cíclico mediado polo axente desacoplante
 a eliminación de todos os gradientes protónicos e catiónicos xerados a través da membrana mitocondrial ou procariota
 ningunha discriminación nestas accións entre un sitio de acoplamento e outro
 ningunha discriminación entre procesos acoplados impulsados pola transferencia de electróns e procesos acoplados impuolsados pola hidrólise de ATP.

Os pseudodesacoplantes presentan algunha ou varias destas propiedades, pero non todas e por iso deben combinarse con outros pseudodesacoplantes para conseguir o desacoplamento.

 Desacoplantes clásicos 
Os seguintes compostos coñécense como desacoplantes clásicos: 
 2,4-dinitrofenol (DNP)
 2,5-dinitrofenol
 1799 (α,α′-bis(hexafluoracetonil)acetona)
 BAM15, N5,N6-bis(2-fluorofenil)-[1,2,5]oxadiazolo[3,4-b]pirazina-5,6-diamina
 2-tert-butil-4,6-dinitrofenol (Dinoterb)
 6-sec-butil-2,4-dinitrofenol (Dinoseb)
 C4R1 (un alquilo de cadea curta derivado da rodamina 19)
 Carbonil cianuro fenilhidrazona (CCP)
 Carbonil cianuro m-clorofenil hidrazona (CCCP)
 Carbonil cianuro-p-trifluorometoxifenil hidrazona (FCCP)
 CDE (4β-cinnamoiloxi,1β,3α-dihidroxieudesm-7,8-eno) (producido pola planta Verbesina)
 CZ5
 Desaspidina
 Dicoumarol
 Dinitro-orto-cresol (DNOC)
 Elipticina
 Endosidina 9 (ES9)
 Ácido flufenámico
 Niclosamida etanolamina (NEN)
 Ppc-1 (un metabolito secundario producido por Polysphondylium pseudocandidum)
 Pentaclorofenol (PCP) (Non confundilo coa droga recreativa fenciclidina)
 Perfluorotrietilcarbinol
 S-13 (5-cloro-3-t-butil-2′-cloro-4′-nitrosalicilanilida)
 SF 6847 (3,5-di-t-butil-4-hidroxibencilidinamalononitrilo)
 TTFB (4,5,6,7-tetracloro-2-trifluorometilbencimidazol)
 Tyrphostin A9 (SF-6847) (AG17)
 (+)-Ácido úsnico
 XCT-790
 MitoFluo (10-[2-(3-hidroxi-6-oxo-xanten-9-il)benzoil]oxidecil-trifenil-fosfonio bromuro)
 Triclosán (Tricloro-2'-hidroxidifenil éter)
 Pirrolomicina C (producida por bacterias do xénero Streptomyces)
 Ácido salicílico (se se toma nun exceso extremo).

 Pseudodesacoplantes 
Os seguintes compostos coñécense como pseudodesacoplantes ou pseudodesacopladores:
 Azida
 Biguanidas
 Bupivacaína
 Calcimicina (A23187)
 Dodeciltrifenilfosfonio (C12TPP)
 Lasalocid (X537A)
 Ácidos graos de cadea longa, como o ácido linoleico
 MitoQ10
 Nixericina
 Ácido pícrico (2,4,6-trinitrofenol)
 Tetrafenilborato de sodio
 SR4 (1,3-bis(diclorofenil)urea 13)
 Cloruro de tetrafenilfosfonio
 Valinomicina
 Arsenato

 Notas 

 Véxase tamén 
 Outros artigos 
 Proteína desacoplante
 Toxicidade mitocondrial

 Ligazóns externas 


Categoría:Desacoplantes
Categoría:Toxinas respiratorias