Munio Viegas I de Ribadouro

Munio Viegas (ou Monio), alcumado o Gasco (c. 950? - 1022, Vila Boa do Bispo) foi un nobre galego-portugués dos séculos X e XI. Foi un dos primeiros, coa axuda dos seus irmáns, en iniciar a restauración de Portugal contra os mouros, sendo considerado o "heroe da reconquista do Ribadouro occidental".

 Traxectoria 

 Orixe da súa familia 
As vellas lendas relatan que no ano 999, nun ano de cambios no reino de Galiza, unha vez que a morte de Vermudo II e o ascenso do conde Mendo Gundisalviz de Portucale á rexencia do pequeno Afonso V tivo lugar na desembocadura do río Douro, un desembarco de cristiáns, comandado por Munio Viegas, o suposto fundador da estirpe ribaduriense (ou gasca) que viría de Gascuña. Esta información pode ser crible, pero na doazón que o fillo de Munio, García, fai en 1068 ao rei de Galiza, fai referencia a bens que herdara dos seus avós. Deste xeito, os supostos pais do “fundador de Gascuña” xa tiñan dominio en Ribadouro, e así Munio non conquistou tal dominio, senón que o herdou. Non podía vir de Gascuña, xa que era natural do condado Portucalense, probablemente dun lugar chamado Gasconha (ou Casconha, no actual concello de Paredes).

 Biografía 
En realidade, o seu patronímico, Viegas apunta xa a unha paternidade portuguesa, xa que sería fillo de Egas (probablemente Muniz, dada a frecuencia do nome na familia) e Dordia, tamén existe a hipótese (da que hai poucas certezas) de ser neto de Munio Gutiérrez e Elvira Arias, e polo tanto sobriño de Gonzalo Muniz, conde de Coímbra.

Sábese que posuía bens nos actuais concellos de Marco de Canaveses, Baião, Cinfães, Castelo de Paiva, Penafiel e Arouca, onde se sabe que, polo menos nalgúns, tiña autoridade como vicario do rei.

 A fundación de mosteiros 
Pouco antes de 1008, doou a aldea de Travanca ao seu fillo García, sen obriga de compartila co seu irmán Egas, pero coa obriga de construír un mosteiro, que fundou nese ano de 1008.

O seu fillo non foi o único que fundou un mosteiro, xa que, quizais despois de 1010, fundou, xunto co seu irmán, o futuro bispo de Porto  Sisnando, o Mosteiro de Vila Boa do Bispo. Preto do mosteiro, ata tería derrotado a un exército musulmán, por promesa.

O territorio onde se ergueu o mosteiro tiña unhas condicións favorables para a vida monástica, xa que era montañoso e, polo tanto, pouco frecuentado por peregrinos e outros viaxeiros. Recentemente fora repoboado por unhas familias que acabarían arraigando nesa terra. Nos séculos seguintes, o mosteiro e o propio lugar estarían vinculados a varios descendentes de Munio, con propiedades na Vila Boa do Bispo ou no territorio da actual parroquia. Tamén existe constancia de varios familiares que doaron bens a este mosteiro.

 Morte e posteridade 
Descoñécese cando e como puido morrer, e nada descarta que puidese morrer en batalla. A data máis probable da súa morte é o ano 1022, xa que ao estar enterrado no mosteiro que fundou, descubriuse posteriormente que nese lugar había unha tumba cunha inscrición que o identificaba e sinalaba ese ano como data da súa morte.

 Matrimonio e descendencia 
Non se coñece o nome da súa muller, pero os expertos da liñaxe apuntan a Velida Trutecendes, algo que sería fisicamente imposible, xa que só está rexistrada desde finais do século XI. Munio tivo a seguinte descendencia:

 Egas Moniz de Ribadouro (c. 977 - antes de 1044), señor de Ribadouro e casado con Toda Ermixez, filla de Ermíxio Aboazar e Vivili Turtecendes.
 García Moniz de Ribadouro (falecido despois de 1068), fundador do mosteiro de Travanca.
 Gomez Moniz de Ribadouro.
 Godo Moniz de Ribadouro.
 Fromarico Moniz de Ribadouro.

 Notas 

Categoría:Nobres de Galicia do século X
Categoría:Nobres de Galicia do século XI