Fritz Rasp

Fritz Rasp, nado como Heinrich Fritz Rasp o 13 de maio de 1891, en Bayreuth e finado o 30 de novembro de 1976, en Gräfelfing, foi un actor alemán que apareceu en 104 películas durante seis décadas (de 1916 a 1976), sendo recoñecido principalmente polos seus roles de malo. Algúns dos seus papeis máis representativos foron en Spione (1928), Frau im Mond (1928) e en Metropolis (1927), de Fritz Lang; de feito, moitas das escenas deste último filme onde apareceu eran consideradas perdidas, até a recuperación dunha cinta completa en Buenos Aires en 2008, coas que se puido recuperar o 100% das escenas nas que aparecía Rasp.

 Traxectoria 
 Infancia e primeiros anos 
Fritz Rasp foi o décimo terceiro fillo do topógrafo Daniel Rasp e de Augusta Grahl. En 1908 comezou a traballar na Escola de Teatro de Múnic, e ao ano seguinte debutrou como actor. En maio de 1914, asinou un contrato para traballar con Max Reinhardt no Deutsches Theater de Berlín. En 1915 e 1916 realizou os seus primeiros filmes, con directores como Paul Wegener e Ernst Lubitsch. Debido á Primeira guerra mundial, Rasp serviu no exército de 1916 a 1918, despois de que volveu traballar con Reinhardt.

 Metropolis e os anos 20 
Unha das primeiras películas que rodou Fritz Rasp na década de 1920 foi Waming Shadows, dirixida por Fritz Lang, quen o chamou para actuar posteriormente en varias das súas producións. Unha delas foi Metropolis, en 1926; Rasp interpreta a un perturbador secundario: un espía, criado do dono da cidade, Joh Fredersen (Alfred Abel), que lle ordena que vixíe todo o que fai o seu fillo Freder (Gustav Fröhlich), para evitar un levantamento contra el. O aspecto do personaxe de Rasp é o que máis chama a atención: un home alto, fraco e malhumorado, pero cuxa maldade se expresa claramente no seu rostro. Quizais foi este papel o que determinou que despois os seus personaxes fosen preferiblemente viláns.

Aínda que a película non foi un éxito na súa estrea, a valoración posterior foi moi importante. Despois de Metropolis, Rasp continuou traballando en películas mudas, como Die Liebe der Jeanne Ney, 1928, de George Wilhelm Pabst, na que interpreta a un estafador (Fritz Rasp sufriu un accidente que o deixou inconsciente e incapaz de continuar co traballo; Pabst decidiu suspender a rodaxe até que se recuperou), e Diary of a Lost Girl, 1929, xunto á estadounidense Louise Brooks. 

 Cine do Reich e fin da guerra 
Nos anos 1930, o cine mudo estaba desaparecendo e Rasp incorporouse aos filmes sonoros. As producións nesa etapa foron numerosas; unha das máis importantes foi Es war eine rauschende Ballnacht, 1939, onde compartiu elenco coa bailarina húngara Marika Rökk e a actriz sueca Zarah Leander. O ascenso do nazismo condicionou moito o cinema alemán, pero Fritz continuou en Alemaña a súa carreira en lugar de optar polo exilio ou a migración cara a unha industria cinematográfica estranxeira. Durante a Segunda guerra mundial, Rasp só fixo tres películas: Leidenschaft de 1940, Alarm de 1941 e Paracelsus de 1943. Despois da guerra, a industria volveu a certa normalidade. Rasp volveu con Irgendwo in Berlin, 1946. Nunha entrevista de 1972, titulada "Fritz Rasp erzählt" (fritz "Rasp cóntanos), o actor referiuse a esta etapa da súa carreira:

 “(…) Gravei The Comedy of Life con Pabst. Durante o nazismo o filme foi prohibido, pero regaláronlla polo seu 50 aniversario. Unha película prohibida! Nese aniversario xuntáronnos con outros actores, pedíronnos que acudísemos a un club para darlle un autógrafo e había un cartel cos protagonistas de The Comedy...; Pregunteille por que, e dixéronme que se enviaría xunto con outras 49 películas ao Führer como agasallo de aniversario. (...) Tamén estaban as de Lang, Spione e Frau im Mond (...)"

Rasp díxolle ao crítico soviético Alexander Dymshitz, membro da Academia das Artes da RDA, que cando veu chegar aos soldados do exército roxo en 1945, desenterrou libros Ilya Ehrenburg do seu xardín con dedicatorias que conservaba porque participara nun filme con guión do escritor. Os soldados víronos, pediron un intérprete, leváronlle comida e puxeron unha inscrición na porta da casa: "O amigo de Ilya Ehrenburg vive aquí. A casa está custodiada por tropas soviéticas". Cando lle contaron iso a Ehremburg, dixo que "Raps era un bo tipo", e continuaron a súa amizade ao longo dos anos.

 Anos posteriores 
A década de 1950 foi moi próspera, con producións como Skandal in der Botschaft (1950) e Hokus Pokus (1953). En 1955 faría o seu único traballo para Hollywood, en Magic Fire de William Dieterle (1955), representando a Herr Pfistermeister, ministro de Lois II de Baviera que fora en busca de Wagner, interpretado por Alan Badel.

Entre 1959 e 1961 traballou en diversas obras de Harald Reinl, baseadas nas novelas de terror do escritor Edgar Wallace. Destacan Der Frosch mit der Maske (1959), Die Bande des Schreckens (1960), Der rote Kreis (1961) e Die seltsame Gräffin (1961). 

En 1963 recibiu un premio da Academia de Cine Alemán, pola súa longa e destacada traxectoria no cinema alemán, e pola súa constante contribución ao mesmo ao longo dos anos.

Nas décadas de 1960 e de 1970 traballou máis en series de televisión que no cine. Entre os filmes nos que actuou están Dr. med Hiob Prätorius (1965) e Lina Braake (1975). A súa última aparición foi na televisión, na serie Dorothea Merz, de 1976. Morreu aos 85 anos en Gräfelfing.

 Vida persoal 
Rasp casou con Charlotte Petermann (1904 - 1993), filla do dramaturgo alemán Felix Höllander. Tiveron catro fillos, entre eles Andreas (1921-2013), profesor de instituto e poeta, Gerhard (1931-1994) e Renate (1935-2015), destacado escritor asociado ao Grupo 47.
 Filmografía 

 Dorothea Merz (1976) (TV) .... Der alte Merz
 Lina Braake (1975) .... Gustaf Haertlein
 Fritz Rasp erzählt, (1972) .... El mesmo
 A alegría da vida (Dr. Med. Hiob Praetorius, 1965) .... Shunderson
 Erotikon - Karussell der Leidenschaften (1963)  Schloßverwalter
 Das schwarz-weiß-rote Himmelbett (1962) .... Pfarrer/Parson
 Das Rätsel der roten Orchidee (1962) .... Tanner
 Die seltsame Gräfin, 1961)
 Das schwarze Schaf (1960) .... Lord Kingsley
 Die Bande des Schreckens (1960) .... Lord Godley Long
 Der rote Kreis, 1960) .... Froyant
 Der Frosch mit der Maske, 1959) .... Ezra Maitland
 Die Weise von Liebe und Tod (1955) .... Großwesir
 Magic Fire (1955) .... Pfistermeister (Ministro Herr Pfistermeister)
 Die Mühle im Schwarzwäldertal (1953)
 Hokuspokus (1953) .... Diener (mayordomo)
 Skandal in der Botschaft 1950) .... Inspector Kick
 Irgendwo in Berlin (1946) .... Waldemar Hunke, thief
 Paracelsus (1943) .... Der Magister
 Alarm (1941) .... Feinmechaniker Stülken
 Leidenschaft (1940) .... Boddin
 Frau im Strom (1939) .... Wendelin
 Es war eine rauschende Ballnacht, (1939) .... Porphyr Philippowitsch Kruglikow
 Nanu, Sie kennen Korff noch nicht? (1938) .... Kelley
 Einmal werd' ich Dir gefallen (1938) .... Theo - Haushofmeister
 Togger (1937) .... Dublanc
 Der Hund von Baskerville (baseado en O can dos Baskerville, 1937; xa fixera versión nos anos 20) .... Barrymore
 Onkel Bräsig (1936) .... Slusohr, ein Gauner
 Die Leuchter des Kaisers (1936) .... Stanislaus
 Lockspitzel Asew (1935) .... Lockspitzel Asew
 Lockvogel (1934) .... de Groot, ihr Vormund
 Klein Dorrit (1934) .... Flintwinch
 Charleys Tante (1934) .... Lord Babberley
 Schuß am Nebelhorn (1934) .... Sebastian Geyer, Forstgehilfe
 Grenzfeuer (1934) .... Nothaas, Grenzhofbauer
 Altgermanische Bauernkultur (1934) .... Dr. Sandmann
 Der Judas von Tirol (1933) .... Raffl
 Der sündige Hof (1933) .... Veit, der Schäfer
 Der Hexer (1932) .... Maurice Meister
 Die grausame Freundin (1932) .... Professor Bock
 Die Vier vom Bob 13 (1932) .... Schmidt
 Emil und die Detektive, 1931) .... Grundeis
 Die Pranke (1931) .... Dr. Ing. Rappis
 Der Zinker (1931) .... Frank Sutton
 Tropennächte (1931) .... Jones
 Die 3 Groschen-Oper (1931) .... Peachum
 Der Mörder Dimitri Karamasoff (1931) .... Smerdjakoff
 Dreyfus (1930) .... Maj. DuPatay de Clam
 Die große Sehnsucht (1930) .... El mesmo, Fritz Rasp
 Frühlingserwachen (1929) .... Lehrer Habebald
 Die Drei um Edith (1929) .... Pistol
 Frau im Mond (1929) .... Der Mann
 Tagebuch einer Verlorenen (1929) .... Meinert
 Der Hund von Baskerville (1929) .... Stapleton
 Die Carmen von St. Pauli (1928) .... The doctor
 Spione, (1928) .... Colonel Jellusic 
 Der geheimnisvolle Spiegel (1928) .... reicher Mann
 Schinderhannes (1928) .... Heinrich Benzel
 Die Liebe der Jeanne Ney (1927) .... Khalibiev
 Der letzte Walzer (1927) .... Linnsky, Hofmarschall
 Kinderseelen klagen euch an (1927)
 Metropolis (1927) .... Der Schemale
 Die Waise von Lowood (1926) .... Brocklehurst
 Überflüssige Menschen (1926) .... Chirikov
 Der Liebe Lust und Leid (1926)
 Qualen der Nacht (1926) .... Kellner
 Das Haus der Lüge (1926) .... Kandidat Molwik
 Götz von Berlichingen zubenannt mit der eisernen Hand (1925)
 Die Puppe vom Lunapark (1925)
 Ein Sommernachtstraum (1925) .... Schnauz
 Komödianten (1925)
 Menschen am Meer (1925)
 Arabella (1924)
 Schätten (1923) .... Diener
 Zwischen Abend und Morgen (1923)
 Time Is Money (1923) .... François
 Der Mensch am Wege (1923) .... Farmhand
 Jugend (1922) .... Amandus
 Das verschwundene Haus (1922)
 Hans Trutz im Schlaraffenland (1917)
 Schuhpalast Pinkus (1916)

 Notas 

 Véxase tamén 

 Ligazóns externas 

 Tumba de Fritz Rasp en Find a Grave
 Fragmento de "Fritz Rasp cóntanos", en alemán con subtítulos en castelán, primeira parte
 Fragmento de "Fritz Rasp cóntanos", en alemán con subtítulos en castelán, segunda parte
 Artigo de Deutsche Welle, sobre o descubrimento de Metropolis en Buenos Aires en 2008 (en castelán) 

Categoría:Nados en 1891
Categoría:Finados en 1976
Categoría:Actores de cinema de Alemaña