Payares, Ḷḷena

Payares é unha parroquia do concello asturiano de Ḷḷena. 

 Situación 
Atópase na aba das montañas da cordilleira Cantábrica, a unha altitude duns 970 metros. Dá nome ao val onde se atopa, ao río que discorre pola vila e ao porto de montaña de Payares (1378 m), que durante séculos foi a principal vía de comunicación enre Asturias e o resto da península. 

Ocupa o extremo suroriental do concello e linda ao sur e ao leste coa provincia de León, ao oeste coas parroquias de Samiguel del Río e Chanos de Somerón e ao norte e nordés coa parroquia de Cabezón. Ten unha extensión de 43,62 km² e unha poboación de 111 habitantes (segundo datos de 2018). A meirande parte deles vive na vila homónima, e os outros repártense entre os lugares de El Brañiḷḷin, La Campa, Floracebos, La Malvea, El Nocíu, La Estación, La Pedrosa, Santa Marina e Viḷḷar. Os seus habitantes reciben o alcume de bainas.

 Estación de esquí 
miniatura|esquerda|Valgrande-Pajares.

Destaca nesta parroquia a estación invernal e de montaña Valgrande-Pajares, principal motor económico da zona.

A estación de esquí comezou a súa actividade no porto de Payares, xunto ao Parador de turismo do porto, onde Jesús Suárez Valgrande construíu o primeiro telesquí (La Cerra) en 1954, sendo unha das primeiras estacións de esquí españolas. Actualmente, as instalacións deportivas atópanse nas abas de Cueto Negro (1890 m), a un par de quilómetros do porto de Payares, xunto á urbanización de El Brañiḷḷin, onde comezan os dominios da estación de esquí.

 Payares na cultura popular 
A vila de Payares, pola súa condición de lugar de paso obrigado no camiño que leva a Castela dende o centro de Asturias, é nomeado en multitude de ditos e cantares. Dous que recolle Luciano Castañón son os seguintes:

(Orixinal en lingua asturiana):

Cuando las tres Marías (que son tres estrelas) van al paliru, salen las de Payares al filandiru.
En Payares non te pares, en la Romía nin de noche nin de día.

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 
 VV.AA., Diccionario geográfico de Asturias. Oviedo, Editorial Prensa Asturiana, 2000.
 Castañón, Luciano, Diccionario geográfico popular de Asturias. Oviedo, Servicio de Publicaciones del Principado de Asturias, 1990.

Categoría:Parroquias de Ḷḷena