Crioulo annobonense

O crioulo annobonense, tamén coñecido como Fá d'Ambô (do ), é unha lingua crioula de base lexical portuguesa que se fala nas illas de Annobón e Bioko, en Guinea Ecuatorial. Fálano principalmente persoas de ascendencia mixta africana e portuguesa ou española.

A actitude do país cara a lingua é en xeral positiva e ensínase mediante cursos na súa capital, Malabo.

 Orixe 
No século XV a illa de Annobón foi descuberta polos portugueses e estaba deshabitada, polo que axiña comezaron a poboala traendo escravos. O crioulo comezou a ser falado polos descendentes de homes portugueses e mulleres africanas escravas traídas doutros lugares, especialmente de Angola e San Tomé, e polo tanto ten grande influencia do crioulo forro que falaban os escravos de San Tomé. España, mediante o Tratado de El Pardo fixo un intercambio de territorios portugueses no golfo de Guinea por territorios en América do Sur, polo que a illa de Annobón e o que hoxe en día é Guinea Ecuatorial pasaron a España. A poboación de Annobón, incómoda baixo o dominio español era hostil. Co tempo a poboación adaptouse á nova cultura e ao castelán, resultando unha nova mestura.

O goberno de Guinea Ecuatorial financiou un estudo do Instituto Internacional da Lingua Portuguesa (IILP) en Annobón, que comprobou a forte ligazón e conexión entre as poboacións crioulas de San Tomé e Príncipe, Cabo Verde e Guinea-Bissau.

 Características 
O crioulo annobonense é análogo ao crioulo forro. De feito, deriva del xa que comparten a mesma estrutura e o 82% do léxico. Após que Annobón pasase a formar parte de España, a lingua incorporou moitas palabras de orixe castelá (un 10% do léxico), pero ás veces é complicado determinar de que lingua provén cada palabra dada a similitude entre o portugués e o castelán. Hoxe en día, o castelán é a lingua oficial de Annobón, aínda que non se fala moito e o crioulo ten un uso moi amplo na illa, así como tamén na capital, Malabo, e mesmo na parte continental de Guinea Ecuatorial. 

O portugués estándar úsase como lingua litúrxica, sendo de feito unha lingua oficial do país, pero só se usa rara vez en Bioko e no río Muni.

 Notas 

 Véxase tamén 
 Bibliografía 
 Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin; Bank, Sebastian, eds. (2016). Annobonese. Glottolog 2.7. Jena: Max Planck Institute for the Science of Human History.

 Ligazóns externas 
APiCS Online - Survey chapter: Fa d’Ambô

Categoría:Linguas crioulas de base portuguesa
Categoría:Linguas de Guinea Ecuatorial