Hatra

Hatra foi unha antiga cidade da Alta Mesopotamia situada na actual Gobernación de Nínive oriental, no norte do actual Iraq. A cidade atópase a 290 km. ao noroeste de Bagdad e a 110 km. ao suroeste de Mosul.

Hatra era un caravasar fortemente fortificado e capital do pequeno reino Árabe de Hatra, situado entre os imperios romano e parto/persa. Hatra floreceu no século II, e destruírona e abandonarona no século III. As súas impresionantes ruínas foron descubertas no século XIX.

 Nome 
Hatra coñécese como  () en árabe. Rexístrase como ḥṭrʾ 𐣧𐣨𐣠 (Ḥaṭrā) nas inscricións do Arameo de Hatra, probablemente significando "recinto, sebe, cerca". En siríaco, adoita rexistrarse na forma plural Ḥaṭrē. Nas obras romanas, rexístrase en grego como Átra e en latín como  e .

A cidade chamábase oficialmente Beit ʾElāhāʾ 𐣡𐣩𐣵 𐣠𐣫𐣤𐣠 "Casa de Deus", nas inscricións en arameo de Hatra e unha vez rexistrada como "Recinto de Shamash" ( ḥtrʾ d-šmš 𐣧𐣨𐣣𐣠 𐣣𐣴𐣬𐣴) nunha moeda.

 Historia 
 thumb | esquerda | Plano de Hatra
Algúns cren que Hatra puido ser construída polos asirios ou posiblemente no século III ou II a.C. baixo a influencia do Imperio Seléucida, pero non hai información fiable sobre a cidade antes do período Parto.  Hatra floreceu baixo os  Partos, durante os séculos I e II d.C., como centro relixioso e comercial.    Máis tarde, a cidade converteuse na capital posiblemente do primeiro Reino árabe da cadea de cidades árabes que vai de Hatra, no nordeste, a través de Palmira, Baalbek e Petra, no suroeste. A rexión controlada desde Hatra era o Reino de Hatra, un reino barreira semi-autónomo nos límites occidentais do Imperio Parto, gobernado por príncipes árabes.

 thumb | Moeda de bronce acuñada en Hatra arredor do 117-138 d.C., o anverso representa un busto radiado de Shamash
Hatra converteuse nunha importante cidade fortificada fronteiriza e desempeñou un papel importante na  Segunda Guerra Parta, soportando repetidos ataques do Imperio romano. Durante o século II d.C. a cidade rexeitou os asedios tanto por Traxano (116/117) como por Septimio Severo (198/199).  Advisory Body Evaluation on Hatra. Consello Internacional de Monumentos e Sitios (ICOMOS). 1985. páxinas 1-2.  As forzas de Hatra derrotaron ao ascendente  imperio persa sasánida no 238 na batalla de  Shahrazoor, pero caeron pouco despois no 241 ao exército sasánida do rei Shapur I e foi destruído. As historias tradicionais da caída de Hatra falan de al-Nadirah, filla do rei de Araba, que traizoou a cidade e a puxo en mans de Shapur cando se namorou del. A historia fala de como Shapur matou o rei e casou con Al-Nadirah, pero matouna máis tarde logo de decatarse da súa ingratitude cara ao seu pai. 

Hatra era o exemplo mellor conservado e informativo dunha cidade  Parta. O seu plano era circular, e estaba rodeada por muros interiores e exteriores de case 2 km. de diámetro    e apoiado por máis de 160 torres. Un témenos (τέμενος) rodeaba os principais edificios sagrados do centro da cidade. Os templos cubrían unhas 1,2 hectáreas e estaban dominados polo Gran Templo, unha enorme estrutura con bóvedas e columnas que outrora ascendían a 30 metros. A cidade era famosa pola súa fusión dos panteóns  gregos,  mesopotámicos,  cananeos, arameos e árabes, coñecido en  arameo como  ("Casa de Deus"). A cidade tiña templos para Nergal ( Asirio -  Babilónico e  Acadio), Hermes ( Grego), Atargatis ([[[Elohim | Sirio-arameo]]), Al-lat, Shamiyyah ( árabe) e Shamash (o  mesopotámico deus do sol).  Outras divindades mencionadas nas inscricións arameas de Hatra foron as arameas  Ba'al Shamayn, e a deidade feminina coñecida como Assurbel, que quizais foi a asimilación das dúas deidades o deus asirio  Assur e o babilónico  Bel, a pesar de ser individualmente masculinos.

 Lista de gobernantes 
 thumb | Relevo da Vitoria de Sanatruq I.
Nas inscricións atopadas en Hatra, cítanse varios gobernantes. Outros gobernantes son mencionados esporadicamente por autores clásicos. Aparecen con dous títulos. Os gobernantes anteriores chamárnse 'mrjʾ (māryā, "señor"), e os posteriores 'mlkʾ (' malkā, "rei"). 

+Rulers of HatraNome TítuloAnos certificadosComentariosWorod  mry´  Ma'nu  mry´  Elkud mry´ 155/156 d.C. Nashrihab  mrj´ 128/29 – 137/38 d.C. Naṣru  mry´128/29 – 176/77Wolgash I  mry´ e mlk – Rei  Sanatruq I 30px|Relevo de Sanatruk I mry´ e mlk – Rei176/177 d.C. gobernou xunto con Wolgash IWolgash (II?), fillo de Wolgash (I.)       Abdsamiya 30px|Príncipe Absadmiya fillo de Sanatruq I e futuro rei. mlk – Rei 192/93 – 201/202 d.C. Apoiou ao emperador romano Pescennius NigerSanatruq II30px|Estatua de Sanatruq, Rei de Hatra, Museo de Iraq. mlk – Rei AD 207/08 – 229/230   Converteuse nun vasalo dos romanos baixo Gordian III durante as Guerras Romano-Sasánidas

 Arte de Hatra 
Segundo John M. Rosenfield, as estatuas de Hatra pertencen á  esfera cultural parta, con numerosas semellanzas en canto a vestimenta, elementos decorativos ou posturas, que tenden a ser macizas e frontais, cos pés, a miúdo, abertos.    A propia arquitectura de Hatra é xeralmente vista como un exemplo de arquitectura parta.  Tamén se poden ver similitudes coa Arte dos cuxanos, debido a intercambios culturais directos entre a área de Mesopotamia e o Imperio Cuxno naquel momento, ou dun fondo artístico parto común que leva a tipos de representación similares.

 Hatra moderna 
miniatura|thumbtime=31|Sitio arqueolóxico de Hatra antes da destrución, 0:59, vídeo da UNESCO.
miniatura| Comandante militar da cidade de Hatra. Museo Nacional de Iraq.

Hatra usouse como escenario para a escena inicial na película de 1973 O exorcista, e desde 1985 é Patrimonio da Humanidade da UNESCO. 

Saddam Hussein viu que a historia mesopotámica do sitio reflectía a gloria en si mesmo, e tratou de restauralo, así como outros en Nínive, Nimrud, Assur e Babilonia, como símbolo do logro árabe, gastando máis de 80 millóns de dólares na primeira fase da restauración de Babilonia. Saddam Hussein esixiu que os novos ladrillos na restauración usasen o seu nome (a imitación de Nabucodonosor) e que partes dun templo restaurado de Hatra tivesen o nome de Sadam. 

Walter Andrae, do equipo alemán de escavacións que traballou en Assur, de 1906 a 1911, realizou o primeiro levantamento do xacemento. Pero os arqueólogos iraquís realizaron escavacións sistemáticas a partir de 1951. A partir dos anos oitenta, a Expedición Arqueolóxica Italiana, Hatra - Expedición Arqueolóxica Italiana  dirixida por R. Ricciardi Venco (Universidade de Turín), fixo grandes descubrimentos en Hatra. As escavacións centráronse nunha importante casa ("Edificio A"   ), situado preto do Témenos e en sondaxes profundas na zona central do Témenos.   Agora a Expedición está activa en diferentes proxectos relativos á preservación e desenvolvemento do xacemento arqueolóxico.  En 1990, unha expedición polaca do  Centro polaco de arqueoloxía mediterránea, Universidade de Varsovia gravou e estudou os muros de defensa da cidade.   O equipo foi dirixido por Michał Gawlikowski (PCMA UW). 

En 2004, The Daily Telegraph afirmaba "As columnas e as estatuas finamente conservadas de Hatra convérteno nun dos sitios arqueolóxicos máis impresionantes de Iraq"   

 Destrución polo Estado Islámico (EI) 
As accións do Estado Islámico de Iraq e Levante, que ocuparon a zona a mediados de 2014, foron unha ameaza importante para Hatra. A principios de 2015 anunciaron a súa  intención de destruír moitos artefactos, alegando que tales "imaxes gravadas" non eran islámicas, fomentaban o  shirk (politeísmo), e non se podía permitir a súa existencia, a pesar da preservación do sitio durante 1.400 anos por varios réximes islámicos. Os militantes do EI comprometéronse a destruír os artefactos restantes. Pouco despois, lanzaron un vídeo que mostraba a destrución dalgúns artefactos de Hatra. Despois da demolición de Nimrud o 5 de marzo de 2015, "Hatra por suposto será a seguinte", dixo Abdulamir Hamdani, un arqueólogo iraquí da Stony Brook University. O 7 de marzo fontes oficiais kurdas e iraquís informaron que o EI comezara a demolición das ruínas de Hatra. Un vídeo publicado por ISIL durante mes seguinte amosou a destrución dos monumentos. 

A UNESCO e ISESCO emitiron unha declaración conxunta dicindo: "Con este último acto de barbarie contra Hatra, (o grupo EI) amosa o desprezo polo que garda a historia e o patrimonio dos árabes". 

O goberno pro-iraquí Forzas de mobilización populares capturou a cidade o 26 de abril de 2017. Unha portavoz das milicias afirmou que o EI destruíu as esculturas e as imaxes gravadas do sitio, pero os seus muros e torres seguían en pé aínda que contiñan furados e rabuñadas recibidos das balas do EI. As unidades das FPM tamén declararon que o grupo minara as portas orientais do sitio, evitando así temporalmente calquera avaliación de danos por parte dos arqueólogos.   Informouse o 1 de maio de que o sitio sufrira menos danos do que se temía anteriormente. Un xornalista de EFE informara anteriormente de atopar moitas estatuas destruídas, edificios queimados e signos de saqueo. Layla Salih, xefe de antigüidades da gobernación de Nínive, afirmou que a maioría dos edificios estaban intactos e que a destrución non se comparaba coa doutros xacementos arqueolóxicos de Iraq. Un comandante das PMF tamén afirmou que o dano foi relativamente leve.

 Galería 

 Clima 
Hatra ten un clima semiárido quente (Clasificación climática de Köppen BSh). Amaioría da chuvia cae no inverno. Atemperatura media anual en Hatra é de . Arredor de  de precipitación caen anualmente. falls annually.

 Notas 

 Véxase tamén 

 Ligazóns externas 

 Between Rome and Parthia: The Desert City of Hatra
 http://lexicorient.com/e.o/hathra.htm
 http://www.britannica.com/eb/article-9039509
 http://shezaf.net/english/Video/Video/Hatra.html
 http://www.bbc.co.uk/archive/chronicle/8612.shtml BBC Chronicle'' "Lost Kings of the Desert"
 https://hatrasite.com/ Italian Archaeological Expedition at Hatra
 Iraqi forces seize ancient UNESCO site of Hatra from Islamic State as jihadis execute Mosul civilians 

Categoría:Sitios arqueolóxicos de Iraq
Categoría:Patrimonio da Humanidade en Iraq
Categoría:Patrimonio da Humanidade en perigo