Manat turcomán

Para a moeda de Azerbaidján, véxase Manat acerbaixano.

O manat turcomán (código TMT; símbolo: m) é a unidade monetaria de Turkmenistán desde 1993, subdividida en 100 tenge (teňňe) como moeda fraccionaria."Turkmenistan Manat". MintageWorld.com"Currency codes". Publications.europa.eu

En 2009, o primeiro manat foi substituído polo novo manat turcomán, cunha taxa de cambio de 5.000 manats vellos por cada novo manat."Turkmenistan's 5000 manat to equal 1 manat after denomination ". Turkmenistan.ru

 Etimoloxía 
O termo manat tomouse do persa munāt e do ruso Монета, vocábulos que en ambos os casos proceden da palabra latina moneta, de onde deriva tamén a nosa "moeda". Manat foi, así mesmo, a palabra coa que se designou o rublo soviético tanto na lingua azerí como na turcomá."Manat". Merriam-Webster Dictionary.

 Primeiro manat (1993-2009) 
O primeiro manat turcomán introduciuse o 1 de novembro de 1993 en substitución do rublo ruso, cunha taxa de cambio de 500 rublos por manat. A aquel primeiro manat turcomán asignáraselle o código ISO 4217 TMM e estaba dividido en 100 teňňesi.

 Moedas 
Esta primeira serie de moedas foi de curta duración, debido a que o valor do metal no que estaban cuñadas as moedas pasou a ser axiña máis alto que o seu propio valor nominal. Puxéronse en circulación inicialmente moedas cuñadas en 1993, con valores faciais de 1, 5, 10, 20 e 50 tenges (teňňesi). Logo dun período de alta inflación, engadíronse á serie en 1999 os valores de 500 e de 1.000 manats. Todas estas moedas levan nos seus anversos, por lei, a imaxe do daquela presidente do país, Saparmurat Niyazov."Banknotes and coins of 1993-1999 series: 1993-nji ýylyň teňňeleri". Central Bank of Turkmenistan."Turkmenistan: 1990s ". Ciscoins.net
ImaxeValorAliaxesDiámetroGrosorPesoCantoData140x140px1 tenge  "1 Teňňe". Numista.Aceiro con baño de cobre.16 mm1,4 mm1,87 gLiso1993148x148px5 tenges "5 Teňňe". Numista.20 mm1,5 mm2,92 g156x156px10 tenges "10 Teňňe". Numista.22,5 mm1,65 mm4,45 g164x164px20 tenges "20 Teňňe". Numista.Aceiro con baño de níquel.21 mm1,65 mm3,62 gEstriado.172x172px50 tenges "50 Teňňe". Numista.24 mm1,65 mm4,92 g184x184px500 manats "500 Manat". Numista.21 mm1,55 mm3,51 g1999196x196px1.000 manats "1000 Manat". Numista.24 mm1,65 mm4,86 g

 Billetes 

 Primeira serie (1993-2005) 
En 1993 introducíronse billetes cos valores nominais de 1, 5, 10, 20, 50, 100 e 500 manats, en substitución dos que circularan ata a data, correspondentes ao sistema do rublo. A serie foi completada cos valores de 1.000 manats en 1995, e de 5.000 e 10.000 manats en 1996. En 2005, produciuse unha nova tiraxe de billetes cos valores de 50, 100, 500, 1.000, 5.000 e 10.000 manats. Todos os billetes, agás os de 1 e 5 manats, teñen o retrato do daquela presidente turcomán, Saparmurat Niyazov. Todos os billetes do país son producidos pola compañía británica de impresión de papel moeda De La Rue."Banknotes of 1993 series". Central Bank of Turkmenistan."Banknotes of 1995-2003 series". Central Bank of Turkmenistan.

ImaxeValor nominalTamaño (mm)CorDescriciónDatasAnversoReversoAnversoReversoEmisiónRetirada120x120px120x120px1 manat120×60Vermello
RosaAcademia de Ciencias de TurkmenistánMausoleo de Il-Arslan199331-XII-
2009126x126px126x126px5 manats126×63Azul
AzulEscola e Conservatorio Nacional de MúsicaMausoleo Abu Seyid Mehneyi132x132px132x132px10 manats132×66Laranxa
RosaSaparmurat Niyazov. Edificio do Gabinete de MinistrosMausoleo do Sultán Tekesh138x138px138x138px20 manats138×69Verde
VerdeSaparmurat Niyazov. Biblioteca Nacional de Turkmenistán.Mausoleo de Astana-Baba.1993
1995144x144px144x144px50 manats144×72Marrón
MarrónSaparmurat Niyazov. Monumentos.Mesquitas.150x150px150x150px100 manats150×75Azul
AzulSaparmurat Niyazov. Vello pazo presidencial.Mausoleo do Sultán Sandzhar.156x156px156x156px500 manats156×78Vermello
VermelloSaparmurat Niyazov. Teatro Estatal de Turkmenistán.Mausoleo Turabek-Khanum.156x156px156x156px1.000 manats156×78Verde
VerdeSaparmurat Niyazov. Antigo pazo presidencial.Emblema nacional de Turkmenistán.1995156x156px156x156px5.000 manats156×78Morado
Morado1996
1999

2000156x156px156x156px10.000 manats156×78Azul/gris
Azul/gris1996156x156px156x156pxSaparmurat Niyazov. Palacio de Turkmenbashi .Mesquita Saparmurat Hajji.1998156x156px156x156px1999156x156px156x156pxMonumento á neutralidade. Pazo de Congresos.2000156x156px156x156pxVerde/laranxa
Verde/laranxaMonumento á independencia de Turkmenistán.2003156x156px156x156px2005

 Segunda serie (2005) 
En 2005 introduciuse unha nova serie de billetes do sistema do manat. Orixinariamente pretendíase substituír o primeiro manat cunha taxa fixa de cambio de 1.000 dos novos por un dos primeiros, mais finalmente pospúxose esa revalorización da moeda e a serie púxose en circulación co mesmo valor dos billetes anteriores. Os billetes correspondentes á primeira serie e os desta segunda serie circularon conxuntamente ata a introdución do segundo manat en 2009. Os valores postos en circulación foron os de 50, 100, 500, 1.000, 5.000 e 10.000 manats."Banknotes of 2005 series". Central Bank of Turkmenistan.

ImaxeValor nominalTamaño (mm)CorDescriciónDatasAnversoReversoAnversoReversoEmisiónRetirada144x144px144x144px50 manats144×72MoradoRetrato de Saparmurat Niyazov.Semental Yanardag.26-X-200531-XII-2009150x150px150x150px100 manats150×75Rosa.
Vermello.Banco Central de Turkmenistán.156x156px156x156px500 manats156×78Laranxa.
Marrón.Xoiaría antiga turcomá.156x156px156x156px1.000 manatsVerde.Residencia do presidente de Turkmenistán.156x156px156x156px5.000 manatsAzul.

 Novo manat (desde 2009) 
Por mor da desvalorización que sufriu a moeda turcomá desde a súa creación, en 2009 púxose en circulación unha nova unidade monetaria chamada tamén manat, dividida pola súa vez en 100 tenge (teňňe). O cambio produciuse a razón de 5.000 manats antigos por cada novo manat. O 1 de xaneiro dese ano apareceron os novos billetes e as novas moedas.

 Moedas 
Durante a reforma monetaria de 2009 puxéronse en circulación novas moedas de 1, 2, 5, 10, 20 e 50 tenge. Ademais, o 1 de novembro de 2009, o Banco Central de Turkmenistán anunciou a posta en circulación de novas moedas bimetálicas de 1 e 2 manats para o 1 de xaneiro de 2010. Nesta serie, en lugar de representarse o presidente do país nos seus anversos reprodúcese un mapa de Turkmenistán coa Torre da Independencia superposta. Todas estas moedas foron producidas na Royal Mint de Londres.

"Banknotes and coins of 2009-2010 series: 2009-njy ýylyň teňňeleri". Central Bank of Turkmenistan."Turkmenistan: 2000s ". Ciscoins.net"Turkmenistan: 2010s ". Ciscoins.net
ImaxeValorAliaxeDiámetroGrosorPesoCantoDataAnversoReverso70x70px70x70px1 tenge "1 Teňňe". Numista.Aceiro con baño de níquel16 mm1,52 mm2 gLiso200974x74px74x74px2 tenges "2 Teňňe". Numista.18 mm1,8 mm3 gEstriado80x80px80x80px5 tenges "5 Teňňe". Numista.20 mm1,89 mm4,0 gLiso86x86px86x86px10 tenges "10 Teňňe". Numista.Latón22 mm1,85 mm5,0 gEstriado intermitente.92x92px92x92px20 tenges "20 Teňňe". Numista.24 mm1,96 mm6,5 gLiso98x98px98x98px50 tenges "50 Teňňe". Numista.26 mm2,03 mm8,0 gEstriado104x104px104x104px1 manat "1 Manat". Numista.Aro: latón. Centro cuproníquel.27 mm2,2 mm9,5 gEstriado con estrelas e lenda BIR MANAT2010110x110px110x110px2 manats "2 Manat". Numista.Aro: cuproníquel. Centro: latón.28 mm2,4 mm11 gEstriado con estrelas de 8 puntas

 Billetes 
A nova serie de billetes componse dos valores de 1, 5, 10, 20, 50, 100 e 500 manats (este último non chegou a circular)."Banknotes of 2009 series". Central bank of Turkmenistan."Banknotes of 2012 series". Central Bank of Turkmenistasl."Banknotes of 2014 series". Central Bank of Turkmenistan.

Os billetes gardan certas semellanzas con respecto aos anteriores mais coa particularidade de que nos vellos manats o presidente aparecía nos anversos de todos os valores, en tanto que nos novos o seu retrato só está presente nos billetes de 500 manats; no resto reprodúcense os bustos de grandes persoeiros turcománs, e nos seus reversos edificios significativos do país."Манаты без Туркменбаши ". En Gündogar. 19 de outubro de 2007.

Os billetes da serie impresa en 2017 incorporan, a modo de conmemoración, o logotipo dos V Xogos Asiáticos de Interior e Artes Marciais, que tiveron lugar en Ashgabat do 17 ao 27 de setembro de 2017."Banknotes of 2017 series". Central Bank of Turkmenistan."Turkmenistan new commemorative notes confirmed". BanknoteNews. com. 10 de xaneiro de 2017.

ImaxeValor nominalTamaño (mm)CorDescriciónDataAnversoReversoAnversoReverso120x120px120x120px1 tenge120×60Verde.
Laranxa.Retrato de Tugrïl Beg.Centro Cultural Estatal.2009
2012

2014126x126px126x126px5 tenge126×63Marrón.
Verde.Retrato de Ahmad SanjarMonumento á Neutralidade.2009
2012132x132px132x132px10 tenge132×66Vermello.
Rosa.Retrato de Magtymguly PyragyEdificio do Banco Central.2009
2012138x138px138x138px20 tenge138×69Morado.Retrato de Görogly Beg.Palacio Ruhyýet.2009
2012144x144px144x144px50 tenge144×72Verde.
Gris.Retrato de Dede Korkut.Asemblea Nacional Turcomá.2009
2014150x150px150x150px100 tenge150×75Azul.Retrato de Oghuz Khagan.Palacio Türkmenbaşy2009
2014312x312px500 tenge156×78Castaño.Retrato de Saparmurat NiyazovMesquita de Gypjak.Non emitido

 Notas 

 Véxase tamén 

 Outros artigos 
 Economía de Turkmenistán

 Bibliografía 
 Krause, C. L.; Mishler, C. (1991). Standard Catalog of World Coins: 1801-1991 (18th ed.). Krause Publications. ISBN 0873411501
 Pick, A. (1994). Standard Catalog of World Paper Money: General Issues (7th ed.). Krause Publications. ISBN 0-87341-207-9

Categoría:Moedas de Turkmenistán
Categoría:ISO 4217