Eugénio Lisboa

Eugénio Almeida Lisboa, nado en Lourenço Marques (actual Maputo) o 25 de maio de 1930, é un ensaísta e crítico literario portugués, especialista en José Régio.

 Biografía 
Naceu en Lourenço Marques (actual Maputo), Mozambique, en maio de 1930. En 1947 foi para Lisboa estudar enxeñaría eletrotécnica no Instituto Superior Técnico. Obtida a licenciatura e cumprido o servizo militar, regresou a Mozambique en 1955. En Lourenço Marques desenvolveu intensa actividade cultural, na prensa, no Cineclube e no Rádio Clube. Con Rui Knopfli, amigo de sempre, codirixciu os suplementos literarios de xornais desafetos do réxime colonial, casos de A Tribuna e A Voz de Mozambique. En paralelo, foi xestor dunha petrolífera e profesor de Literatura. Deixou Mozambique en marzo de 1976, ano en que foi para Francia ocupar o cargo de director-xeral da Compagnie Française des Pétroles. O ramo petrolífero foi a súa principal actividade profesional durante vinte anos (1958-78), xunto coa docencia universitaria de Literatura Portuguesa, nas universidades de Lourenço Marques, Pretória (1974-75) e Estocolmo (1977-78). A partir de maio de 1978 exerceu funcións diplomáticas, ocupando durante dezasete anos consecutivos (1978-95) o cargo de conselleiro cultural da Embaixada de Portugal en Londres. Máis tarde, presidiu á Comisión Nacional da UNESCO (1996-98) e foi profesor catedrático convidado da Universidade de Aveiro (1995-2000). 

Crítico e ensaísta, dedicou esixente atención á obra de José Régio xaa partir do primeiro libro, José Régio. Antologia, Nota Bibliográfica e Estudo (1957). A xeneralidade dos ensaios que escribiu e publicou en Mozambique foron reunidos nos dous volumes de Crónica dos Anos da Peste (1973 e 1975; tomo único desde 1996). Fixo teatro radiofónico no Radio Club de Mozambique, a partir de textos de Racine, Ibsen e Régio. Colaborou en numerosos xornais e revistas de Lourenço Marques e da Beira: A Tribuna, A Voz de Moçambique, Diário de Moçambique, Notícias (Lourenço Marques), Notícias da Beira, Objectiva, Tempo, Paralelo 20. En Portugal, ten colaboración dispersa no Jornal de Letras, LER, A Capital, Diário Popular, O Tempo e o Modo, Colóquio-Letras, Nova Renascença, Oceanos e outros. É autor de decenas de introducións, prefacios, posfacios e comentarios críticos. Dirixiu a publicación, na Prensa Nacional, das obras completas de José Régio.

É o pai do crítico de música João Lisboa.

É membro da Academia das Ciencias de Lisboa, na Classe de Letras.

Debido á censura do Estado Novo, usou os pseudónimos literarios Armando Vieira de Sá, John Land e Lapiro da Fonseca.

 Ensaio e crítica 

José Régio. Antologia, Nota Bibliográfica e Estudo (1957).
Crónica dos Anos da Peste. Tomo I (1973). Imprensa Nacional Casa da Moeda.
Crónica dos Anos da Peste. Tomo II (1975).
José Régio. A Obra e o Homem (1976). En 2020 Opera Omnia.
José Régio. Uma Palavra Viva (1978).
Versos e Alguma Prosa de Jorge de Sena (1978).
O Segundo Modernismo em Portugal (1984).
Jorge de Sena. A Obra e o Homem (1984).
Estudos sobre Jorge de Sena (edición) (1984).
O Particular, o Nacional e o Universal (1985).
Poesia Portuguesa: do Orpheu ao Neo-realismo (1986).
As Vinte e Cinco Notas do Texto (1987).
José Régio. A Confissão Relutante (1989).
José Régio. Uma Literatura Viva (1992).
Crónica dos Anos da Peste (1996). (reedición abreviada en volume único)
O Objecto Celebrado (1999).
Portugaliae Monumenta Frivola (2000).
O Essencial sobre José Régio (2001).
No Eça nem com uma flor se toca: Eça visto por Régio (2002).
Indícios de Oiro. Volume I (2009). Imprensa Nacional Casa da Moeda.
Indícios de Oiro. Volume II (2009). Imprensa Nacional Casa da Moeda.
Ler Régio (2010). Imprensa Nacional Casa da Moeda.
Correspondência com José Régio (2016).
Uma Conversa Silenciosa (2019). Imprensa Nacional Casa da Moeda.

 Memorias e Diario 

Acta Est Fabula 1930-1947 (2012). Vol 1. Opera Omnia. 
Acta Est Fabula 1947-1955 (2012). Vol 2. Opera Omnia.
Acta Est Fabula 1955-1976 (2013). Vol 3. Opera Omnia.
Acta Est Fabula 1976-1995 (2014). Vol 4. Opera Omnia.
Acta Est Fabula 1995-2015 (2015). Vol 5. Opera Omnia.
Acta Est Fabula 2015-2017 (2017). Vol 6. Opera Omnia.
Acta Est Fabula Epílogo (2018). Opera Omnia.
Diário de Viagens Fora da Minha Terra 1996-2013 (2017). Opera Omnia.
Aperto Libro. Páginas de Diário I - 1977-1990 (2019). Opera Omnia.

Aperto Libro. Páginas de Diário II - 1991-1994 (2019). Opera Omnia.

 Poesía 

A Matéria Intensa (1985).
O Ilimitável Oceano (2001). Quasi Edições.

 Organización de antoloxías no Reino Unido 

The Anarchist Banker and Other Stories (1997). Vol 1: Persoa, Eça, Sena, Irene Lisboa e outros. — Ed inglesa publicada en Manchester
Profesor Pfiglzz and His Strange Companion (1997). Vol 2: Mário de Carvalho, Herberto Helder, Maria Judite de Carvalho, Miguel Torga e outros. — Ed inglesa publicada en Manchester
A Centenary Persoa (1997). Ed. inglesa publicada en Londres

 Premios 

 1980: Oficial da Orde do Infante D. Henrique
 1985: Premio Cidade de Lisboa por A Matéria Intensa
 1988: Doutor Honoris Causa pola Universidade de Nottingham, do Reino Unido
 1993: Comendador da Orde do Mérito
2000: Prémio Jacinto do Prado Coelho da Associação Internacional de Críticos Literários por Portugaliae Monumenta Frivola
 2002: Doutor Honoris Causa pola Universidade Aveiro
Grande Prémio de Literatura Biográfica 2012/2013, da Associação Portuguesa de Escritores (APE).
 2018: Premio Tributo de Consagração, outorgado pola Fundación Quinta das Lágrimas, de Coímbra.
 2019: Comendador da Antiga, Nobilíssima e Esclarecida Orde Militar de Sant'Iago da Espada, do Mérito Científico, Literario e Artístico

 Notas 

Categoría:Nados en 1930
Categoría:Nados en Maputo
Categoría:Escritores de Portugal
Categoría:Escritores en lingua portuguesa