Julia de Burgos

Julia Constancia Burgos García, nada en Carolina, Porto Rico o 17 de febreiro de 1914 e finada o 6 de xullo de 1953, coñecida como Julia de Burgos é considerada por moitos críticos como a máis excelsa poeta nada en Porto Rico. Foi tamén partidaria da independencia da illa. Os seus pais foron Consuelo García e Juan de Burgos.

 Traxectoria 
Julia de Burgos criouse en Santa Cruz, aldeíña humilde da localidade de Carolina. Isto non a privaría de desenvolver o seu amor pola natureza e polo seu país. Sendo a maior de todos, foi a primeira -de trece irmás e irmáns- en cursar estudos universitarios.

Obtivo o seu título de mestra na Universidade de Porto Rico aos 19 anos de idade,  pero o seu amor pola literatura levouna a escribir poesía. Posibles influencias na súa obra serían Luís Llorens Torres, Luís Pales Matos, Clara Lair, Rafael Alberti e Pablo Neruda. Tamén foi mestra na escola elemental Rosa Luz Zayas Cruz, no Sector Feijoo, do Barrio Cedro Arriba en Naranjito.

En 1936 uniuse a "Hijas de la libertad", rama feminina do Partido Nacionalista de Porto Rico.  Este grupo político, liderado por Pedro Albizu Campos, promovía o ideal de independencia.

Burgos publicou tres coleccións de poemas. Para os seus dous primeiros libros viaxou pola illa, dándose a coñecer e organizando os seus propios recitais. O seu terceiro libro foi publicado postumamente en 1954.

Casou con Rubén Rodríguez Beauchamp, e novamente —en 1944, en Nova York— con Armando Marín, pero o seu grande amor foi o historiador, médico e político dominicano Juan Isidro Jimenes Grullón, neto do extinto presidente dominicano Juan Isidro Jimenes. Este amor inspiraríalle moitos dos seus poemas. Pero o seu ánimo foi baixando e caeu no alcoholismo. O 6 de xullo de 1953 esvarouse sobre unha beirarrúa neoiorquina e morreu de pulmonía, nun hospital do barrio de Harlem, Nova York, á idade de 39 anos. Debido a que ninguén reclamou o seu corpo, e a que non levaba ningunha identificación, a cidade enterrouna baixo o nome de "Jane Doe". Algúns dos seus amigos, que foron capaces de rastrexala e atopar a súa tumba, reclamaron o seu corpo.  Os seus restos foron enviados a Porto Rico. Foi solemnemente enterrada en Carolina e elevouse un monumento no lugar do enterro.

Entre os traballos destacados de Julia de Burgos atópanse: "Río Grande de Loíza", "Poema para mi muerte", "Yo misma fui mi ruta", "Alba de mi silencio" e "Alta mar y gaviota".

Viviu dous anos en Cuba, que quedan rexistrados na correspondencia da poeta coa súa irmá. Na Habana estudou grego, latín e francés.

 Feminista 
Julia de Burgos, ademais de mostrar o sentimento de amor nos seus poemas, tamén estimulou nas mulleres a liberación feminina. Julia de Burgos fomentou no seu tempo a verdadeira muller portorriqueña a través dos seus poemas, onde plasmou os problemas das mulleres do seu país. Cunha voz de rebeldía e feminista, escribiu obras que ían en contra da norma da sociedade e os convencionalismos da súa época. Obras moi estudadas por Julia de Burgos foron destacadas polo gran contido feminista que trae nos seus versos. Un exemplo dunha obra moi estudada: "Yo misma fui mi ruta", que trata sobre a liberación feminina. Neste poema De Burgos móstrase decidida a ser ela quen manexe a súa vida. Aquí exprésase en desacordo cos mandatos da sociedade. Este poema exhortou ás mulleres da xeración do 30 -quen se achaban nunha loita de poder polos seus dereitos- que tivesen conciencia de tres factores moi importantes: o seu potencial como muller, o manexo das súas propias vidas e non sentirse inferiores.

 Homenaxes 
O 19 de febreiro de 1987, o Departamento de Español do Recinto de Humacao da Universidade de Porto Rico homenaxeouna concedéndolle un póstumo doutoramento Honoris Causa en Letras e Humanidades. A proclamación foi presentada á súa sobriña, María Consuelo Sáez Burgos.

A cidade de San Juan homenaxeou a súa memoria nomeando escolas e avenidas no seu nome. Existe tamén en San Juan a "Casa Protectora Julia de Burgos", que protexe a mulleres sobreviventes de violencia doméstica, e o Museo de Artes y Ciencias Julia de Burgos.

A cidade de Nova York homenaxeouna tamén cun "Centro Latino Julia de Burgos" en Manhattan e un "Centro de Arte Julia de Burgos" en Harlem, próximo ao lugar da súa morte. A poeta neoiorquina Giannina Braschi homenaxeou a Julia de Burgos na súa celebrada novela bilingüe Yo-Yo Boing! e Tomas Batista esculpiu un busto dela, que adorna o Parque Julia de Burgos en Carolina.

 Notas 

 Véxase tamén 
 Outros artigos 
 Partido Independentista Portorriqueño

Bibliografía
Gladys Vila Barnés, Hilda E. Quintana, María Cristina Rodríguez. Personalidad y literatura puertorriqueñas. (p.364) ISBN: 978-1-56328-102-0

 Ligazóns externas 
 Julia de Burgos. Día de las escritoras

Categoría:Finados por pneumonía
Categoría:Nados en Porto Rico
Categoría:Escritores de Porto Rico
Categoría:Poetas en lingua castelá
Categoría:Nados en 1914