Diogo Cão

Diogo Cão, nado probabelmente en Vila RealAlgúns autores din que en Évora. cara a 1440 e finado posibelmente no río Congo cara a 1486, foi un explorador e navegante portugués, un dos máis importantes da era dos descubrimentos. Fixo dúas viaxes navegando ao longo da costa oeste de África entre 1482 e 1486 ao servizo de Xoán II de Portugal. Foi o primeiro europeo coñecido que avistou a foz do río Congo e que o remontou nos seus quilómetros navegábeis, e en explorar a costa desde o cabo de Santa Catarina (Gabón), case no Ecuador, e o cabo Cross, preto de Walvis Bay, na costa da actual Namibia.

 Traxectoria 
Pouco se sabe dos seus primeiros anos. Era fillo natural de Álvaro Fernandes ou Gonçalves Cão, fidalgo da Casa Real portuguesa"Nobiliário das Famílias de Portugal", Manuel José da Costa Felgueiras Gaio, Carvalhos de Basto, 2ª Edição, Braga, 1989, Vol. III, p. 174 (Cães).  e el mesmo fillo ilexítimo de Gonçalo Cão. Sendo fillo de militar, entrou na mariña aos 14 anos, chegando a capitán en 1480.

Escudeiro da Casa de Xoán II de Portugal,"Armorial Lusitano", Afonso Eduardo Martins Zúquete, Editorial Enciclopédia, 3.ª Edição, Lisboa, 1987, p. 129. foi enviado por este a varias expedicións. Realizou dúas viaxes de descubrimento da costa suroeste africana, entre 1482 e 1486.

miniatura|esquerda|290px|Pedra de Ielala en Matadi, República Democrática do Congo, ou "rocha de Diogo Cão", coas inscricións feitas polo explorador.

Chegou á foz do río Congo, que sinalou cun padrão ou piar de pedra (que aínda existe, pero só algúns fragmentos) erixido na punta Shark. Cão tamén navegou río arriba,Markham, Sir Clements Robert, ed. (1875): Discovery of the Course of the Congo. The Geographical magazine, Volume 2. London: Trübner & Co. establecendo contacto co reino do Congo até ás fervenzas de Ielala, preto de da actual cidade de Matadi, o límite navegábel, onde erixiu outro padrão. A palabra Matadi significa "pedra" en lingua kikongo. A cidade está construída sobre empinados outeiros. Río arriba hai unha serie de covas, chamadas "rocha de Diogo Cão", nas que hai inscricións feitas polo explorador portugués en 1485 no padrão, para marcar o límite da súa viaxe remontando o río.

Na inscrición deste padrão pode lerse:

Cando chegou á foz do río Congo, Diogo Cão pensou que alcanzara o punto máis ao sur do continente africano (que realmente é o cabo da Boa Esperanza), que realmente foi dobrado por Bartolomeu Dias pouco tempo despois.

Estabeleceu as primeiras relacións co reino do Congo, e, en 1485, chegou ao por el denominado denominado cabo da Cruz (na actual Namibia). Introduciu a utilización dos padrões de pedra, en lugar das cruces de madeira, para sinalar a presenza portuguesa nas zonas descubertas.

Recibiu a mercé dun Escudo de Armas por Carta de 14 de abril de 1484. As Armas que lle foran concedidas son: en verde, con dúas columnas de prata, rematadas en cadansúa cruz en azur e firmadas sobre dous montes, moventes dun terreiro, todo da súa cor; timbre: as dúas columnas do escudo pasadas en aspa e atadas en verde."Armorial Lusitano", Afonso Eduardo Martins Zúquete, Editorial Enciclopédia, 3ª Edição, Lisboa, 1987, p. 136

Segundo din algúns, Cão morreu contra 1486 no río Congo perseguindo un crocodilo.

 Matrimonio e descendencia 
Ignórase con quen casou, pero tivo descendencia: 
 Pedro Cão, que casou con Brites Figueira de Azevedo.
 Manuel Cão]], que casou con Helena Lobo Pinheiro de Lacerda.
 André Afonso Cão, Xeneral de Galeiras de Entre Douro e Miño, que casou con Genebra de Magalhães, irmá de Fernão de Magalhães.
 Isabel Cão, que casou con Baltazar Gonçalves Ferreira.

 Nas artes 
Diogo Cão é citado en diversas obras artísticas, como nos Lusíadas, de Luís Vaz de Camões ou no poema Padrão na obra Mensagem de Fernando Pessoa. O navegante é tamén un personaxe  na novela As Naus, de António Lobo Antunes.

Foi tamén o primeiro navegante que utilizou un padrão de pedra no acto da marcación.

Imprimíuse un billete de 1 angolar da Provincia Ultramarina de Angola, así como selos da metrópole e das colonias coa súa imaxe.

 Galería de imaxes 

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 
 Bailey W. Diffie & George D. Winius (1977): Foundations of the Portuguese Empire, 1415–1580.Minneapolis, Minnesota, USA: University of Minnesota Press. ISBN 0-8166-0782-6.
 Barros, João de. Décadas da Ásia, Década I. bk. III., esp. cap. 3.
 Ruy de Pina, Chronica d'el Rei D. João II.
 Garcia de Resende, Chronica.
 Luciano Cordeiro (1892): Diogo Cão, en Boletim da Sociedade de Geografia de Lisboa.
 E. G. Ravenstein (1900): Voyages of Diogo Cão, & c., en Geog. Jnl. vol. XVI. Tamén en Geog. Jnl. XXXI, 1908.
 António da Costa de Albuquerque de Sousa Lara, 2º Conde de Guedes, Vasco de Bettencourt de Faria Machado e Sampaio & Marcelo Olavo Correia de Azevedo (1999): Ascendências Reais de Sua Alteza Real a Senhora Dona Isabel de Herédia Duquesa de Bragança, I, pelos Costados Herédia, Bettencourt e Meneses da Ilha da Madeira. Lisboa: Universitária Editora.

 Outros artigos 
 Descubrimentos portugueses

 Ligazóns externas 
 Diogo Cão .
 Os descobrimentos portugueses: Diogo Cão e Bartolomeu Dias (texto e entrevista) .

Categoría:Personalidades de Portugal
Categoría:Nados en Vila Real
Categoría:Navegantes