Aspazija

Elza Johanna Emilija Lizete Pliekšāne, nada como "Elza Rozenberga"  en Jelgava (Zemgale) o 16 de marzo de 1865 e finada en Jūrmala o 5 de novembro de 1943, foi unha poeta e dramaturga letoa, máis coñecida co pseudónimo de Aspazija. Aspazija é a transliteración ao letón de Aspasia.

Traxectoria
Naceu no seo dunha familia acomodada con terras para o cultivo en propiedade en Zemgale, na parroquia de Daukšas, en Zaļenieki. Estuda na escola primaria Zaļaismuiza, na escola primaria feminina Jelgava Dorothea e no Gymnasium feminino da Trindade de Jelgava (1874-1884), curso superior que non rematou, abandonando a piques de celebrar a súa graduación. A autora foi unha apaixonada pola literatura e poesía alemá da época, escribindo os seus propios poemas nesa lingua con 14 anos.Aspazija.

Cos anos o seu interese pola literatura medra ata integrarse no movemento letón da «nova corrente» (en letón: Jaunā strāva), onde coñecerá a un dos seus líderes, Jānis Pliekšāns (máis coñecido como Rainis), editor de xornal, poeta e avogado. Comezan unha relación que culmina no seu casamento en 1897, tralo cal sofren un exilio causado polo conflito do seu país con Rusia que os levará a vivir en Lituania e Suíza. Coa fin da primeira guerra mundial e a consecuente independencia de Letonia, a parella regresou ao país, momento a partir do cal Aspazija comezou a colaborar co movemento feminista. A autora afiliouse ao Partido Socialdemócrata Obreiro Letón e asistiu a tódalas sesións da Saeima desde 1920 a 1934.

Durante o período do seu exilio ata o seu retorno, a parella traduciu unha gran cantidade de obras da literatura alemá ao letón, como o traballo de Johann Wolfgang von Goethe, e Aspazija en solitario traduciu obras de Henryk Sienkiewicz e do poeta austríaco Robert Hamerling. En colaboración co seu marido durante a Revolución de 1905, Aspazija participou activamente no apoio a diversos movementos sociais, sendo considerado o seu drama Silueta líquida unha arenga con grande impacto no espertar do espírito nacional e de independencia letón.

Obra
 Teatro 
 Atriebēja (1887)
 Vaidelote (1894)
 Zaudētās tiesības (1894)
 Ragana (1895)
 Neaizsniegts mērķis (895)
 Zeltīte (1901)
 Sidraba šķidrauts (1905)
 Aspazija (1923)
 Boass un Rute (1925)
 Torņa cēlājs (1927)
 Zalša līgava (1928)
 Jānis Ziemelis (1931)
 Pūcesspieģelis (1932)
 Velna nauda (1933)

 Poesía 
miniatura|Casa da poeta na cidade costeira de Jūrmala.
 Sarkanās puķes (1897)
 Dvēseles krēsla (1904)
 Saulainais stūrītis (1910)
 Ziedu klēpis (1911)
 Izplesti spārni (1920)
 Raganu nakts (1923)
 Trejkrāsaina saule (1926) 
 Asteru laikā (1928)
 Dvēseles ceļojums (1933)
 Kaisītās rozes (1936)
 Zem vakara zvaigznes (1942)

 Prosa 
 No atzīšanas koka (1919)
 Zila debess (1924)
 Zelta mākoņi (1928)
 Rudens lakstīgala (periodikā 1933. gadā)

 Artigos en prensa 
 Raksti (1904)
 Raksti (1910)
 Kopoti raksti (1920—1924)
 Mana dzīve un darbi (1931—1940)
 Raksti (1963—1971)
 Raksti (1985—1988)

 Traducións 
 Henryk Sienkiewicz. "Kurp eji?" (Quo vadis, 1899)
 Roberts Hamerlings. en solitario "Aspazija" (Aspasia. Ein Künstler- und Liebesroman aus Alt-Hellas, 1900)
 Johann Wolfgang von Goethe. "Raksti"  (1903—1904); 
 Con Rainis. "Joseph und seine Brüder" (Jāzeps un viņa brāļi, 1921)

 Notas 

Categoría:Feministas de Letonia
Categoría:Dramaturgos de Letonia
Categoría:Poetas de Letonia
Categoría:Nados en 1865
Categoría:Nados en Letonia
Categoría:Finados en 1943
Categoría:Tradutores do alemán
Categoría:Escritores en lingua letoa