Chelonoidis abingdonii

Chelonoidis abingdonii é unha especie de tartaruga xigante das Galápagos propia da illa Pinta (ou illa Abingdon) do arquipélago das Galápagos, que probablemente está extinta.

A especie foi descrita por Albert Günther en 1877 a partir de espécimes que chegaron a Londres. Ao final do século XIX a maioría das tartarugas da illa Pinta foran exterminadas debido á caza. Contra mediados do século XX, a especie considerábase extinguida ata que se descubriu un só macho na illa en 1971. Este macho, ao que lle chamaron George o Solitario (Lonesome George), intentouse aparealo con outras especies, pero non se conseguiron ovos viables. O exemplar morreu en 2012 e a especie considerouse extinguida. Porén, despois, en 2012, detectáronse 17 híbridos de primeira xeración que se encontraron no volcán Wolf da illa Isabela durante unha expecición de investigadores da Universidade Yale. Como estes espécimes eran xoves, os seus pais debían estar aínda vivos, polo que podería haber superviventes desta especie.

 Taxonomía 
miniatura|esquerda|Espécime morto recollido en 1905-1906 

 Evolución 

A orixe e relacións sistemáticas das tartarugas das Galápagos non están resoltas hoxe en día, aínda que se interesou por elas o propio Charles Darwin. Os científicos utilizaron a secuenciación do ADN e os resultados mostraron que os tres mellores candidatos para ser os parentes máis próximos das tartarugas das Galápagos viven hoxe en Suramérica, e eran Geochelone denticulata, Geochelone carbonaria e Geochelone chilensis.

 Comportamento e ecoloxía 

As tartarugas das Galápagos descansan 16 horas ao día, son herbívoras e aliméntanse principalmente de vexetais e froitas e cactos. Beben grandes cantidades de auga que almacenan nos seus corpos durante longos períodos de tempo e utilizan máis tarde. Poden sobrevivir varios meses sen comer nin beber. As tartarugas das Galápagos son moi importantes na dispersión de sementes nas illas e son megaherbívoros esenciais para dar forma ao ecosistema das illas.

 Relacións cos humanos 
 Esforzos de conservación 

En 1958, importáronse cabras á illa Pinta que empezaron a comer gran parte da vexetción en detrimento do hábitat natural. Iniciáronse despois programas sostidos de eliminación das cabras. A medida que diminuíu a poboación de cabras, a vexetación se recuperou rapidamente. Empezaron a rexenerarse pequenas árbores dos tocos deixados polas cabras. Os arbustos das terras altas, árbores en cecemento, cactos Opuntia, e outras especies endémicas experimentaron un incremento. En 2003,  illa Pinta foi declarada "libre de cabras". Tamén se iniciaron programas para intentar aumentar as poboacións de diversas especies de tartarugas das Galápagos.

 Xurxo o Solitario (Lonesome George) 
miniatura|esquerda|Xurxo o Solitario na Estación de Investigación Charles Darwin 
O último individuo coñecido vivo da especie de Pinta foi un macho ao que se lle chamou Xurxo o Solitario (Lonesome George), que morreu en 2012. Nos seus últimos anos, era a criatura máis escasa do mundo. Serviu como un símbolo poderoso dos esforzos de conservación nas Galápagos e en todo o mundo.

O exemplar fora atopado na illa Pinta en 1971 polo malacólogo húngaro József Vágvölgyi. Foi trasladado pola súa seguridade á Estación de Investigación Charles Darwin na illa de Santa Cruz, onde foi  encerrado nun curral con dúas femias dunha especie diferente. Aínda que as femias produciron ovos, estes non eclosionaron. Durante décadas intentouse de novo o seu apareamento pero sen éxito, probablemente debido á ausencia de femias da súa propia especie. A tartaruga de Pinta foi considerada como funcionalmente extinta, xa que Xurxo o Solitario estaba en catividade.

O 24 de xuño de 2012 anunciouse que o animal morrera, seguramente por fallo cardíaco debido á súa elevada idade.

 Posibles individuos superviventes 
Á parte de Xurxo o Solitario, en 2006, o investigador Peter Pritchard suxeriu que unha tartaruga que vivía no zoolóxico de Praga podería ser unha tartaruga da illa Pinta pola forma da súa coiraza, pero as análises de ADN que despois se realizaron descartaron esa posibilidade, xa que probablemente se trataba dun exemplar da illa Pinzón, Chelonoidis duncanensis.

Máis probable é que existan algúns exemplares superviventes, pero non na illa Pinta, senón na illa Isabela. Os baleeiros e piratas utilizaban no pasado a illa Isabela, que é a máis grande e central do arquipélago, como un lugar onde descargaban as tartarugas capturadas como alimento das que se querían desfacer. Hoxe, crese que algunhas destas tartarugas sobreviviron na zona do volcán Wolf e combinaron os seus xenes con outras especies.
En maio de 2007, as análises de microsatélites xenómicos indicaron que algúns individuos C. abingdonii poderían aínda existir libres na natureza na illa Isabela. Identificouse un macho na rexión do volcán Wolf, que ten a metade dos seus xenes en común con Xurxo o Solitario. Ese animal debe ser un híbrido de primeira xeración entre a especie da illa Isabela e a da illa Pinta. É posible, pois, que polo menos unha tartaruga de Pinta pura viva entra as 2 000 tartarugas da illa Isabela.

Unha recente expedición en Isabela feita pola Universidade Yale atopou que había 17 híbridos de primeira xeración da tartaruga de Pinta vivindo no volcán Wolf. Programouse outra expedición para 2013 para buscar superviventes de Pinta e híbridos con vistas a iniciar un posible programa de crianza selectiva que sirva para reintroducir a tartaruga de Pinta na súa illa nativa.

 Notas 

 Giant Tortoises , Galapagos Conservancy
 Recovery of a nearly extinct Galápagos tortoise despite minimal genetic variation., Wiley Online Library


 Véxase tamén 
 Outros artigos 
 Lista de especies de tartarugas das Galápagos

 Ligazóns externas 

Naked Scientists audio discussion of Lonesome George
Article on Lonesome George The giant tortoise of Galapagos Island.
Lonesome George, by Vicki Seal

Categoría:Animais descritos en 1877
Categoría:Testudínidos
Categoría:Réptiles de Ecuador
Categoría:Fauna endémica das illas Galápagos