Natsume Sōseki

Natsume Sōseki (xaponés: 夏目漱石), pseudónimo de Natsume Kinnosuke (xaponés: 夏目金之助), nado en Tokyo o 9 de febreiro do 1867 e finado na mesma localidade o 9 de decembro do 1916, foi un novelista xaponés, coñecido especialmente polas súas novelas Kokoro, Botchan e Wagahai wa neko de aru. Está considerado unha das grandes figuras da literatura xaponesa moderna.J. Thomas Rimer, Van C. Gessel (2007)The Columbia Anthology of Modern Japanese Literature: From 1945 to the present, Volume 2. Columbia University Press, p. 503

 Traxectoria 
 Primeiros anos 
Natsume Kin'nosuke naceu o 9 de febreiro do 1867 na vila de Babashita, Ushigome, Edo (actual Kikui, en Shinjuku, Tokyo), quinto fillo do nanushi ou administrador da localidade, Natsume Kohē Naokatsu e a súa esposa Chie. O seu pai, rico e influente, posuía toda a terra dende Ushigome a Takadanobaba, en Edo, e xestionaba a meirande parte das demandas civís na súa casa. Era descendente de Natsume Yoshinobu, un samurai e subordinado de Tokugawa Ieyasu durante o período Sengoku. Os pais do escritor eran xa maiores cando naceu (a nai tiña 40 anos e o pai 53), polo que non se fixeron cargo do neno. No 1868, adoptouno unha parella sen fillos, Shiobara Masanosuke e a súa muller, que o criaron até os nove anos, cando a parella se divorciou. Volveu entón cos seus pais biolóxicos, para molestia do pai e agrado da nai. Esta última morrería pouco despois, cando Sōseki tiña catorce anos; dous dos seus irmáns máis vellos falecerían tamén no 1887.

Estudou a secundaria en Tokyo, no actual Instituto Hibiya, onde adquiriu o gusto pola literatura chinesa e comezou a considerar facerse escritor. Con tan só quince anos, Sōseki comunicou este desexo ao seu irmán máis vello; porén, a súa familia opúxose con vehemencia. Xa que logo, cando ingresou na Universidade Imperial de Tokyo en setembro do 1884, era coa intención de estudar arquitectura. Porén, pronto abandonou esta disciplina para centrarse na literatura; malia o seu aprecio polos clásicos chineses, decidiu matricularse en inglés, dado que o consideraba máis útil para o seu futuro.alt=Retrato do autor durante a súa etapa en Matsuyama (marzo de 1896; Biblioteca Nacional da Dieta).|miniatura|Retrato do autor durante a súa etapa en Matsuyama (marzo de 1896; Biblioteca Nacional da Dieta).No 1887, coñeceu a Masaoka Shiki (1867-1902), quen o animou a converterse en escritor e lle aprendeu a compor haiku. Comezou a asinar as súas primeiras pezas co pseudónimo de Sōseki, modismo chinés que significa "teimudo". No 1890, ingresou no departamento de literatura inglesa, e ao ano seguinte traduciu parcialmente ao inglés o clásico Hōjōki 方丈記 ("Anotacións do cuarto dun jō", 1212) de Kamo no Chōmei (c. 1153-1216), por suxestión do seu profesor James Main Dixon (1856-1933). Graduouse no 1893, e deu clases na Escola Normal de Tokyo.
No 1895, empezou a ensinar no Instituto Matsuyama de Shikoku, lugar onde situaría a acción da súa novela Botchan; nesa época publicou varios dos seus haiku e poesías chinesas en diversos xornais e revistas. No 1896, renunciou ao seu posto para traballar no Quinto Instituto de Kumamoto, parte da actual Universidade de Kumamoto. O 10 de xuño dese mesmo ano, casou con Nakane Kyōko.

 No Reino Unido, 1900–1902 
En 1900 o goberno xaponés enviouno a estudar en Gran Bretaña como o "primeiro erudito de literatura inglesa".Brodey, I. S. and S. I. Tsunematsu (2000) Rediscovering Natsume Sōseki Kent: Global Oriental, p.7 Visitou Cambridge mais, ao non lle chegar a bolsa de estudos, tivo que se matricular no University College de Londres e ampliou o seu coñecemento sobre a literatura inglesa.Brodey, I. S. and S. I. Tsunematsu (2000) Rediscovering Natsume Sōseki Kent: Global Oriental, p.8 Sōseki viviu miseramente en Londres, a meirande parte dos días pechado na súa casa lendo libros, polo que os seus amigos temían pola súa saúde mental. Así mesmo, visitou Pitlochry, en Escocia, onde se aloxou con John Henry Dixon.

O escritor residiu en catro aloxamentos diferentes: o número 76 da rúa Gower, preto do Museo Británico; o 85 de Priory Road, en West Hampstead; o 6 de Flodden Road, en Camberwell; e o 81 de The Chase, en Clapham. Só este último, onde viviu con Priscilla e Elizabeth Leale, foi do seu agrado. Cinco anos máis tarde, no prefacio ao seu Bungakuron 文学論 ("Teoría da literatura", 1907), rememorou este período:

Sōseki gozou da compaña de Priscilla, coa que compartía o seu amor pola literatura, sobre todo por Shakespeare e Milton (o seu titor na universidade era William James Craig, experto no Bardo). As Leale, preocupadas pola súa incipiente paranoia, lograron convencelo para saír máis á rúa.miniatura|Edificio onde viviu Natsume Sōseki (n.º 81 de The Chase, Clapham)

Malia a súa pobreza, soidade e padecementos, Sōseki consolidou o seu coñecemento da literatura inglesa antes do seu regreso ao Xapón en xaneiro do 1903. Ese mesmo ano, foi nomeado profesor de Literatura Inglesa na Universidade Imperial de Tokyo, en substitución do niponólogo Lafcadio Hearn. Durante esta etapa, ensinou cursos de teoría da literatura e crítica literaria, que despois publicaría baixo o título de Bungakuron 文学論 (1907).

 Actividade literaria 
A partir de 1903 empezou a publicar haiku, renku, haitaishi e esbozos literarios en revistas literarias, como en Hototogisu, dirixida polo seu antigo mentor Masaoka Shiki, e máis tarde por Takahama Kyoshi,  Con todo, o que lle deu fama foi o éxito da súa novela satírica Wagahai wa Neko de Aru en 1905 que aclamou tanto o público como a críticaMostow, Joshua S. The Columbia Companion to modern East Asian literature, Columbia University Press, 2003..

Continuou este éxito con historias curtas, como Rondon tō en 1905 e as novelas Botchan e Kusamakura en 1906, que consolidaron a súa reputación, facendo posible a súa marcha da universidade para escribir en Asahi Shimbun en 1907 e dedicarse de cheo á literatura. Moito do seu traballo trata da relación entre a cultura xaponesa e a occidental. Especialmente as súas primeiras obras teñen moitas influencias da época de estudante en Londres; así a novela Kairo-kō foi a primeiro e única peza importante de prosa en tratar a lenda artúrica en xaponésTakamiya, Toshiyuki (1991). "Natsume Sōseki". in Norris J. Lacy,The New Arthurian Encyclopedia. New York: Garland, p. 424 ISBN 0-8240-4377-4..

Temas importantes en Sōseki son os relacionados con persoas ordinarias na súa loita contra as dificultades económicas, o conflito entre o deber e o desexo (un tema tradicional na literatura xaponesa), a lealdade e a mentalidade de grupo contra a liberdade e a individualidade, o illamento persoal e o distanciamento, a rápida industrialización do Xapón e as súas consecuencias sociais, e unha vista pesimista de natureza humana. Sōseki tivo un grande interese nos escritores do grupo literario Shirakaba. Nos seus últimos anos, autores como Akutagawa Ryūnosuke e Kume Masao convertéronse en seguidores do seu estilo literario.

 Influencia 
alt=Billete de 1.000 iens da serie do 1984, co retrato de Sōseki na sección dereita.|miniatura|Billete de 1.000 iens da serie do 1984, co retrato de Sōseki na sección dereita.
Durante o século XXI, aumentou o interese por Sōseki a nivel global. A súa novela Kokoro foi publicada en máis de dez idiomas, como o árabe, o esloveno ou o castelán. Esta obra é un best-séller histórico do Xapón, con máis de sete millóns de copias vendidas a data de 2016. Entre o 1984 e o 2004, o retrato de Sōseki apareceu nos billetes de 1.000 iens.

En Corea do Sur, a colección completa das obras de Sōseki comezou a editarse no 2013. Na anglofonía, existen multitude de novas traducións dende o 2008. Máis de 60 dos seus libros foron traducidos a unha trintena de idiomas. Unha das razóns para esta auxe internacional atópase no novelista Haruki Murakami (1949-), quen afirmou que Sōseki era o seu escritor nipón favorito. Segundo o experto en ciencias políticas Kang Sang-jung, da Universidade Seigakuin, "Sōseki predixo moitos dos problemas aos que nos enfrontamos na actualidade, e tivo unha visión a longo prazo da civilización", o que contribuíu á súa popularidade.

 Publicacións 
 Novelas 
 Wagahai wa neko de aru 吾輩は猫である ("Son un gato", 1905).
 Botchan 坊っちゃん (1906).
 Kusamakura 草枕 ("Almofada de herba", 1906).
 Nihyakutōka 二百十日 ("O día 210", 1906).
 Nowaki 野分 (1907).
 Gubijinsō 虞美人草 ("A papoula", 1907).
 Kofū 坑夫 ("O mineiro", 1908).
 Sanshirō 三四郎 (1908).
 Sorekara それから ("E entón", 1909).
 Mon 門 ("A porta", 1910).
 Higan sugi made 彼岸過迄 ("Para alén do equinoccio de primavera", 1912).
 Kōjin 行人 ("O camiñante", 1912).
 Kokoro こゝろ (1914).
 Michikusa 道草 ("As herbas do camiño", 1915).
 Meian 明暗 ("Luz e escuridade", 1916).

 Novelas curtas e relatos 
 Rondon tō 倫敦塔 ("A torre de Londres", 1905).
 Genei no tate 幻影の盾 ("O escudo da pantasma", 1905).
 Koto no sora oto 琴のそら音 ("O son do koto", 1905).
 Ichiya 一夜 ("Unha noite", 1905).
 Kairo-kō 薤露行 ("Viaxe cara ao efémero", 1905).
 Shumi no iden 趣味の遺伝 ("A herdanza do gusto", 1906).
 Bunchō 文鳥 ("O pardal de Xava", 1908).
 Yume jū-ya 夢十夜 ("Dez noites de soños", 1908).
 Eijitsu shōhin 永日小品 ("Esbozos de primavera", 1910).

 Non-ficción 
 Conferencias 
 Gendai Nihon no kaika 現代日本の開花 ("Apertura e progreso no Xapón contemporáneo", 1911).
 Watakushi no kojin shugi 私の個人主義 ("O meu individualismo", 1914).

 Ensaios 
 Omoidasu koto nado 思い出す事など ("Lembranzas", 1910).
 Garasudo no uchi 硝子戸の中 ("Na porta de cristal", 1915).
 Tentōroku 点頭録 ("Rexistro de abaneos", 1916).

 Literatura de viaxes 
 Kārairu hakubutsukan カーライル博物館 ("O museo Carlisle", 1905).
 Kanman shokan 韓満所感 ("Impresións de Corea e Manchuria", 1909).
 Mankan tokorodokoro 満韓ところどころ ("Lugares de Manchuria e Corea", 1909).

 Teoría da literatura 
 Bungakuron 文学論 ("Teoría da literatura", 1907).
 Bungaku hyōron 文学評論 ("Crítica literaria", 1909).

 Poesía 
 Jūgunkō 従軍行 ("O servizo militar", 1904).
 Sōseki haiku jū 漱石俳句集 ("Escolma de haiku de Sōseki", 1917).
 Sōseki shishū 漱石詩集 ("Escolma poética de Sōseki", 1919).

 Traducións 
 Botchan (2011). Tradución directa ao galego de Mona Imai. Rinoceronte Editora.
 Botchan (2015). Tradución directa ao galego de Mona Imai. Sushi Books.

 Notas 

 Véxase tamén 
 Outros artigos 
 Botchan
 Período Meiji

 Ligazóns externas 
 Obras de Natsume Sōseki (Aozora Bunko)
 Sōseki Project

Categoría:Nados en 1867
Categoría:Finados en 1916
Categoría:Alumnos da Universidade de Tokyo
Categoría:Escritores en lingua xaponesa
Categoría:Escritores do Xapón
Categoría:Nados en Tokyo
Categoría:Novelistas do Xapón
Categoría:Natsume Sōseki