Thujopsis dolabrata

Thujopsis dolabrata é unha especie da familia das cupresáceas, subfamilia das cupresoideas, a única do xénero Thujopsis.

Endémica do Xapón, onde se chama asunaro (あすなろ) ou hiba (ひば), é moi parecida ás do xénero Thuja, estreitamente emparentado, das que se diferencia porque ten as follas escuamiformes máis anchas, duras e coriáceas, e os conos máis grosos.

 Características 
As principais características desta especie son:  
 É unha árbore perennifolia, que chega a medir até os 40 m de altura.
 O seu tronco alcanza até 1,5 m de diámetro, e ten unha casca de cor parda a vermellada que se desfai en tiras verticais. 
 En xeral, ramifican desde a base. Os ramos son planos e as follas son grandes, de 4-6 x 2 mm, ou máis, con 4 verticilos, dun lustroso cor verde pola face, e o revés está marcado con vívidas manchas de cor branca prateada, cun bordo verde. Teñen unha textura moi distintiva, grosa, case carnosa. 
 Os estróbilos son subglobulosos, de 1,2-1,8 cm de longo e de 6–10 mm de diámetro, e con de 6 a 10 esacamas de ápice moi recurvado. 
 As flores abren a mediados da primavera, e son de cor verdeazulada as femininas e verde escura, case negras, as masculinas. 
 A piñas son de pequena lonxitude, apenas de 2 cm, e con de 3 a 5 sementes aladas.

 Taxonomía 
 Descrición 
 Xénero  
O xénero foi descrito en 1844 polo médico e botánico alemán Philipp Franz von Siebold e polo botánico, así mesmo alemán, Joseph Gerhard Zuccarini, na súa obra conxunta Flora japonica, sive plantae quas in imperio japonico. Volumen secundum, citados por Stephan Endlicher en 
Genera plantarum secundum ordines naturales disposita. Supplementum secundus, p. 24, coñecida coabreviadamente como Gen Pl.

 Especie 
A especie fora descrita en 1782 por Carolus Linnaeus (fillo) na páxina 430 da súa obra Supplementum Plnatarum, co nome de  Thuja dolabrata, e reclasificada en 1844 como Thujopsis dolabrata polo autores citados anteriormente.

 Etimoloxía 
 Xénero 
O nome científico do xénero, Thujopsis, está formado polos elementos do latín científico Thuj- e -opsis. O primeiro é a raíz do nome do xénero Thuja, e o segundo está calcado do elemento de grego antigo –ωψσις "aparencia" , de ὢψ, ὠπός ṓps, ōpós, "ollo", "semblante", "cara", debido a semellanza entre os dous xéneros. Thujopsis no Merriam-Webster Unabridged Dictionary.

 Especie 
O específcio, dolabrata, derivada do termo latino dolābra, -ae, nome dunha ferramenta que podía servir como pá ou como pico, polo parecido que as follas desta especie tiñan con esta ferramenta.

 Nomes vulgares 
Na bibliografía internacional a especie coñécese, entre outros nomes, co xaponés hiba (castelán, inglés, esperanto, etc.).

 Nome galego  
Para o galego, Castro et al. propoñen tuia pintada, en alusión ás manchas abrancazadas do revés das follas.

 Variedades 
Recoñécense nesta especie dúas variedades:
Thujopsis dolabrata var. dolabrata. Centro e sur do Xapón (Honshu, Kyūshū e Shikoku). Ramaxe menos densa, follas máis grandes.
Thujopsis dolabrata var. hondai. Norte do Xapón (Hokkaido e Honshu). Ramaxe máis denso, con follas lixeiramente máis pequenas.

 Galería de imaxes 

 En Galicia 
Esta especie é rara en Galicia. Castro et al. só a observaron no xardín do balneario do Carballiño, no parque de Carballo e no Campus Sur da Universidade de Santiago. Pero nos últimos tempos estase a plantar para formar sebes, debido a que acepta moi ben as podas.

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 
 Carter, G. (2013): Thujopsis dolabrata na Lista vermella da UICN. Consultada o 15-12-2017.
 Castro, Marisa, Luís Freire e Antonio Prunell (1989): Guía das Árbores de Galicia. Autóctonas e ornamentais. Vigo: Edicións Xerais de Galicia. ISBN 84-7507-406-5.
 Farjon, A. (2010): A Handbook of the World's Conifers. 2 Volumes. Leiden: Koninklijke Brill. ISBN 978-9-0474-3062-9.

Categoría:Cupressaceae