Arandeira rubia

Para as especies americanas de bagas encarnadas véxase: Arandeira vermella.

O arandeira rubia ou arandeira vermellaNon confundir coas especies americanas do subxénero Oxycoccus tamén chamadas de arandeiras vermellas (Vaccinium vitis-idaea) é unha planta perenne da familia das ericáceas, nativa de Eurasia e América do Norte.
miniatura|294x294px|Vista do froito
miniatura|360x360px|Flores

 Distribución e hábitat 
Atópase nas zonas setentrionais de Europa, Asia e América do Norte. Na Península Ibérica aparece nos Pireneos, chegando algúns exemplares a Asturias e o leste de Galicia. Espállase polos bosques de montaña, as turbeiras e landas.

 Descrición 
Subarbusto perenne de porte rastreiro cuxas poliñas acadan unha altura máxima de 20 cm, confúndese coa amora ou uva de oso (Arctostaphylos uva-ursi). Ten as follas ovais con bordos enrolados. Flores brancas ou rosadas en acio. O froito é unha baga de cor vermella.

 Propiedades 
 Rico en vitamina C e B (B1, B2, B3), e en potasio, calcio, fósforo e magnesio.
 As sementes conteñen ácidos Omega 3.
 As follas utilízanse (do mesmo xeito que a amoroa de oso) en caso de afeccións renais.
 Antidiarreico e hipoglucemiante.
 As súas bagas (arandos rubios) son comestíbeis.

 Usos 
miniatura|240x240px|Marmelada de arando rubio
Os arandos rubios son unha froita do bosque moi popular en Europa Central, Norte e Oriental. Pódense comer directamente bravos, mais, polo seu sabor algo agre, adóitanse consumir xa preparados, en doces, xeleas, marmeladas etc.«Arándano Rojo.

A marmelada de arando vermello é moi habitual en Escandinavia e Europa do Leste. Tanto en marmelada como en mollo ou compota, son un elemento tradicional da cociña escandinava, principalmente coma gornición de carnes de caza.

En Rusia tómase auga de arandos (ruso: брусничная вода [brusnichnaya voda]) como refrixerante.

Tamén se obteñen bebidas alcólicas por fermentación, coma vodka en países do Leste, ou licor (Lillehammer) en Noruega.

As follas serven para facer unha infusión.

 Taxonomía 
Vaccinium vitis-idaea foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 351. 1753.
 Etimoloxía
Vaccinium: nome xenérico que se utilizou en latín clásico para un tipo de baga (probabelmente o arando bravo Vaccinium myrtillus), mais a súa última derivación é escura, (non é a mesma palabra que vaccinum = "de ou pertencente ás vacas").

vitis-idaea: epíteto latíno que significa "uvas do Monte Ida".En Epítetos Botánicos
 Sinonimia
 Vaccinium ellipticum F.Gérard 1890
 Vitis-Idaea punctifolia Gray 1821
 Vaccinium vitis-idaea var. major Lodd.
 Vaccinium punctifolium Stokes 1812
 Vaccinium punctatum var. ellipticum F.Gérard
 Vaccinium jesoense Miq. 1863
 Vitis-Idaea punctata Moench 1794
 Vaccinium rubrum Dulac 1867
 Vaccinium punctatum Lam. 1779
 Vaccinium nemorosum Salisb. 1796
 Rhodococcum vitis-idaea (L.) AvrorinSinónimos en Tela Botánica

 Notas 

 Véxase tamén 
 Outros artigos 
 Arandeira vermella
 Características das ericáceas
 Bibliografía 
 Böcher, T. W. 1978. Greenlands Flora 326 pp.
 Cody, W. J. 1996. Fl. Yukon Terr. i–xvii, 1–669. NRC Research Press, Ottawa.
 Fernald, M. 1950. Manual (ed. 8) i–lxiv, 1–1632. American Book Co., Nova York.
 Flora of Chinesa Editorial Committee. 1988-2013. Flora of China (Checklist & Addendum). Unpaginated. In C. E. Wu, P. H. Raven & D. E. Hong (eds.) Fl. China. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis.
 Flora of Chinesa Editorial Committee. 2005. Flora of China (Apiaceae through Ericaceae). 14: 1–581. In C. E. Wu, P. H. Raven & D. E. Hong (eds.) Fl. China. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis.
 Gleason, H. A. 1968. The Sympetalous Dicotyledoneae. vol. 3. 596 pp. In H. A. Gleason Ill. Fl. N. Ou.S. (ed. 3). New York Botanical Garden, Nova York.
 Gleason, H. A. & A.J. Cronquist. 1991. Man. Vasc. Pl. N.E. Ou.S. (ed. 2) i–910. New York Botanical Garden, Bronx.
 Hultén, E. 1968. Fl. Alaska i–xxi, 1–1008. Stanford University Press, Stanford.
 Moss, E. H. 1983. Fl. Alberta (ed. 2) i–xii, 1–687. University of Toronto Press, Toronto.
 Scoggan, H. J. 1979. Dicotyledoneae (Loasaceae to Compositae). Part 4. 1117–1711 pp. In Fl. Canada. National Museums of Canada, Ottawa.

Categoría:Vaccinium
Categoría:Bagas
Categoría:Plantas medicinais
Categoría:Froitos do bosque
Categoría:Flora de Galicia
Categoría:Taxons descritos por Linné