Mariana de Austria

Mariana de Austria, nada en Wiener Neustadt, Austria, 22/23 de decembro de 1634 e finada no Palacio de Uceda, Madrid, o 16 de maio de 1696, foi raíña consorte de España (1649–1665) como segunda esposa de Filipe IV e rexente (1665–1675) como nai de Carlos II.

 Traxectoria 
Mariana era filla do emperador Fernando III do Sacro Imperio Romano Xermánico e da infanta María Ana de España, filla á súa vez do rei Filipe III de España. Desde nena estivo comprometida co seu primo Baltasar Carlos, Príncipe de Asturias, pero ao morrer este inesperadamente novo en 1646, o rei Filipe IV de España, viúvo tras a morte da súa primeira esposa, Isabel de Borbón ofreceuse como noivo da nova arquiduquesa austríaca.

O matrimonio tivo lugar o 7 de outubro de 1649 en Navalcarnero, preto de Madrid, pasando a noite de vodas nel Escorial. Desta unión naceron varios fillos, pero unicamente dous alcanzaron a idade adulta: a infanta Margarida Tareixa, posteriormente Emperatriz do Sacro Imperio Romano Xermánico polo seu matrimonio co emperador Leopoldo I en 1666; e o futuro Carlos II.
Ao falecer o seu esposo en 1665, Mariana converteuse en rexente do reino durante a minoría de idade do seu fillo. Figura máis que influente no seu goberno habería de ser o seu confesor, o pai Juan Everardo Nithard, que atopou a forte oposición de Don Xoán Xosé de Austria, único fillo natural recoñecido de Filipe IV e inimigo acérrimo de Mariana.

España viuse involucrada ao pouco tempo na guerra de Devolución (1667–1668) con Lois XIV de Francia, tras a que se asinou o tratado da paz de Aquisgrán en 1668. Fernando de Valenzuela substituíu a Nithard no favor da raíña en 1673. Con todo, aquel mesmo ano Mariana sufriu un rudo golpe ao recibir a noticia da morte da súa filla, a emperatriz Margarida Tareixa, en Viena. Dous anos máis tarde, en 1675 a rexencia chegou ao seu fin a debido á maioría de idade de Carlos II, pero Mariana seguiu influíndo bastante no seu débil fillo, salvo durante o período comprendido de 1677, en que Xoán Xosé de Austria fíxose co poder e confinouna en Toledo, até 1679, data da morte deste.

Os seus últimos anos foron especialmente difíciles debido, entre outras cousas, ás súas frecuentes pelexas coa súa segunda nora, Mariana de Neoburgo. Así mesmo, a morte da súa neta María Antonia de Austria, esposa do elector Maximiliano II Manuel de Baviera, en 1692 foi un terrible golpe para ela; con todo, o único fillo sobrevivente da parella, o príncipe Xosé Fernando de Baviera, converteuse nun dos poucos consolos que Mariana tivo durante os seus últimos anos de vida.

Non moito tempo despois, a Mariana diagnosticóuselle cancro de peito. Esta foi a causa da súa morte, ocorrida o 16 de maio de 1696 en Madrid.  
miniatura|259x259px|Mariana, como viúva, nos seus anos avanzados, por Claudio Coello, c. 1685–1693.

Máis de tres anos despois, durante o outono de 1699 o embaixador austríaco en Madrid, Conde Harrach, acompañou aos reis a pasar unha tempada nel Escorial e conta que, aproveitando a ocasión, decidiuse cambiar algúns féretros de lugar.

 Matrimonio e descendencia 
Prometida co seu primo o príncipe de Asturias, Baltasar Carlos, pero tras a morte prematura deste en 1646 contraeu matrimonio co rei Filipe IV de España, o seu tío, para asegurar a súa descendencia masculina.

Casaron o 7 de outubro de 1649 en Navalcarnero, converténdose na segunda esposa de Filipe IV. Desta unión naceron:
 A Súa Alteza Real a infanta Margarita Teresa de España, nada en Madrid en 1651 e finada en Viena en 1673, casou en 1666 co emperador Leopoldo I do Sacro Imperio Romano Xermánico.
 A Súa Alteza Real a infanta María Ambrosia (nada e morta en 1655).
 Unha nena mortinata (nada morta), sen nome (1656).
 A Súa Alteza Real o príncipe Filipe Próspero de España, nado en Madrid en 1657 e morto en 1661 na mesma cidade.
 A Súa Alteza Real o infante Fernando Tomás de España, nado en Madrid en 1658 e morto en 1659 na mesma cidade.
 A Súa Maxestade o rei Carlos II, nado en Madrid en 1661 e morto no mosteiro do Escorial en 1700. casou en primeiras nupcias coa princesa María Luísa de Orleáns e en segundas nupcias coa princesa María Ana do Palatinado-Neoburgo.

 Devanceiros 
Devanceiros de Mariana de Austria

 Filmografía 
AnoSerieCapítulo2009Águila Roja 16

 Notas 

 Véxase tamén 
 Bibliografía 
 BAVIERA, Príncipe Adalberto de, Mariana de Neoburgo, Reina de España (Madrid: Espasa Calpe, 1938).
 CALVO POYATO, José, La vida y época de Carlos II el Hechizado (Barcelona: Editorial Planeta, 1998).
 CALVO POYATO, José, Reinas viudas de España (Barcelona: Península, 2002).
 FISAS, Carlos, Historias de las reinas de España: la Casa de Austria (Barcelona: Editorial Planeta, 1999).
 GONZÁLEZ-DORIA, Fernando, Las reinas de España (Madrid: Trigo, 2003).
 MAURA GAMAZO, Gabriel, Vida y reinado de Carlos II (Madrid: Espasa Calve, 1942).

Categoría:Finados en 1693
Categoría:Rexentes de España
Categoría:Raíñas consortes de España
Categoría:Casa de Habsburgo
Categoría:Finadas por cancro de mama