Goberno Xeral

Non confundir co Goberno Xeral de Varsovia
miniatura|270px|Mapa da división administrativa do Goberno Xeral en 1942.
miniatura|270px|Presidencia dun desfile en Cracovia.O segundo pola esquerda é o gobernador Hans Frank.
miniatura|270px|Mapa administrativo do Gran Reich Alemán (Grossdeutsches Reich NS Administration) en 1944. 
miniatura|270px|Hans Frank.

Goberno Xeral (en alemán Generalgouvernement)Nome completo: Goberno Xeral dos territorios polacos ocupados, en alemán: Generalgouvernement für die besetzten polnischen Gebiete). foi o nome dado pola Alemaña nazi á autoridade que gobernou os territorios polacos ocupados tras a invasión das forzas armadas alemás (Wehrmacht) o 12 de outubro de 1939, e que seguiron baixo control alemán até aproximadamente o 18 de xaneiro de 1945.Majer, Diemut (1981): Non-Germans under the Third Reich: The Nazi Judicial and Administrative System in Germany and Occupied Eastern Europe with Special Regard to Occupied Poland. Harold Bold Verlag, p. 268.

O termo tamén se usa, en sentido lato, para referirse ao territorio administrado e controlado polo Goberno Xeral (de agora en adiante baixo a abreviatura GX).

O GX era dirixido por un gobernador alemán residente en Cracovia. Tivo a súa fin coa invasión soviética en 1944.

 Creación do Goberno Xeral 
Dous decretos de Hitler (8 e12 de outubro de 1939) dividiron a zona cupada de Polonia nas seguintes unidades administrativas:

 O Reichsgau Wartheland (en principio, Reichsgau Posen), que incluía a totalidade do voivodato de Poznań, a maior parte do de Lodz, cinco provincias do voivodato de Pomerania e unha do de Varsovia. 
 O Reichsgau Danzig-Westpreussen (inicialmente, Reichsgau Westpreussen), que incluía o resto do voivodato de Pomerania. 
 O Distrito de Ciechanow (Regierungsbezirk Zichenau) que contaba coas cinco provincias norteñas do voivodato de Varsovia (Plock, Plonsk, Sierpc, Ciechanow e Mlawa). 
 O Distrito de Katowice (Regierungsbezirk Kattowitz) que incluía as provincias de Sosnowiec, Będzin, Chrzanów, Zawiercie e partes dos condados de Olkusz e Zywiec.

A superficie total destes territorios incorporados a Alemaña estendíase por 94 000 km2 e a súa poboación sera duns 12 millóns e habitantes. De maneira expresa Hitler estableceu que a zona recibise o nome de Goberno Xeral (en alemán, Generalgouvernement), e debía omitirse toda referencia a Polonia, estimando que esta nación, aos ollos de Hitler, xa desaparecera e xamais debía de rexurdir.

O territorio polaco foi gobernado polo GX, que tiña a súa capital en Cracovia, e foi subdivido en catro distritos, Varsovia, Lublin, Radom e Cracovia. O líder nazi Hans Frank foi designado gobernador xeral dos territorios ocupados o 26 de outubro de 1939. Logo do ataque alemán á Unión Soviética en xuño de 1941, a Galicia oriental), antes parte da República Socialista Soviética de Ucraína, foi incorporada ao Goberno Xeral e converteuse no seu quinto distrito.

 Poboación 
270px|miniatura|Proclama bilingüe do novo Gobernador, ao pouco do establecemento do Goberno Xeral.A poboación polaca estaba destinada a ser mera poboación por debaixo e ao servizo dos alemáns.

A poboación polaca en 1938 ascendía a 34 millóns e medio de persoas, e despois da invasión alemán e a correspondente anexión de territorios ao Reich, a poboación inicial do GX rondaba os doce millóns de individuos. Porén, esa cifra aumentaría logo de que os 860.000 polacos e xudeus fosen expulsados da zona polaca anexionada por Alemaña e "reinstalados" forzosamente no territorio do GX. Ao acelerarse a xermanización de vastas zonas de Polonia, o ritmo de deportacións aumentou e pronto o Goberno Xeral tivo maior poboación, abarcando a case todos os polacos expulsados polos alemáns.

Porén tamén existiron feitos que provocaron a redución da poboación invadida, entre eles unha violenta campaña de exterminio nazi contra a intelectualidade polaca e outros grupos que podían ser propensos a cooperar coa resistencia; outra causa da redución de poboación foron as enfermidades e a fame reinantes, e o feito de que ao redor dun millón de polacos foron deportados a traballar forzosamente en Alemaña, onde moitos morrerían.

En 1940 a poboación foi dividida en diferentes grupos, aos cales correspondían diferentes dereitos, racións alimenticias, posibilidades de uso do transporte público ou de entrada a restaurantes, entre outros. Os grupos eran sete en total e preséntanse de menor a maior con respecto aos seus privilexios:

 Xudeus e xitanos, a escala social máis baixa, suxeita ao exterminio.
 Polacos, cualificados como "pobo inferior" e utilizados como man de obra forzada.
 Goralenvolk, polacos de antepasados alemáns residentes nas zonas rurais das montañas do sur de Polonia, colaboradores do goberno nazi.
 Ucraínos, considerados colaboradores do réxime nazi suxeitos a certos dereitos pero tamén cualificados como "pobo inferior".
 Volksdeutsche (Alemáns nacidos en Polonia), pertenentes ás categorías 3 e 4 do Volkliste (lista do pobo alemán auspiciada por Himmler), de etnia xermá pero sen activa militancia nazi.
 Volksdeutsche, pertencentes ás categorías 1 e 2 da Volkliste, identificados plenamente co nazismo.
 Alemáns do Reich (Reichdeustche), enviados desde Alemaña propiamente dita para colonizar terras polacas ou executar funcións na administración civil ou militar.

Como consecuencia da guerra, as pésimas condicións de vida, o exterminio dos xudeus polacos e o asasinato de intelectuais e líderes nacionais, sumado ás expulsións dos Volksdeutsche tras a derrota nazi na guerra, en 1945 a poboación de Polonia reducírase até a cifra de 24 millóns de individuos, o equivalente ao 70 % da poboación de 1939.

 Xenocidio 

Na conferencia de Wannsee, o 20 de xaneiro de 1942, o secretario de Estado do GX, o doutor Josef Bühler, convenceu a Reinhard Heydrich para pór en marcha a "solución final" no GX. Bühler sostiña que o principal problema do GX era o mercado negro engrandecido que desestabilizaba o traballo das autoridades. A solución para este problema pasaba por resolver a 'cuestión xudía' no territorio tan rápido como fose posíbel, sendo un punto a favor o desenvolvemento que os medios de transporte tiñan na zona.
miniatura|270px|esquerda|Imaxe do Gueto de Varsovia.

En 1942 os alemáns comezaron, a través da Operación Reinhard, o exterminio sistemático da poboación xudía, hoxe coñecido como o Holocausto, que culminaría sobre finais de 1944. En total seis campos de exterminio masivos existiron no territorio do GX. En total, 4 millóns de persoas morreron entre 1939 e 1944 cando as forzas soviéticas ocuparon a zona.

A política de exterminio proposta, e levada a cabo, designaba que un pequeno número de polacos non xudeus, xunto a outros eslavos, serían reducidos á condición de servos, mentres que o resto da poboación sería deportada ou exterminada co fin de que a 'raza superior' alemá ocupase o territorio. A concreción destes plans sucedeu co nome de Generalplan Ost mediante o que se designou en 1943 a zona de Zamojskie para a ocupación. A expulsión dos habitantes da zona sucedeu, pero os colonos alemáns eran poucos en 1944. Outra medida levada a cabo foi a abolición da educación secundaria e o peche das institucións polacas.

 Fin do Goberno Xeral 

Ao longo de 1944 a resistencia do Armia Krajowa (o Exército Nacional, o principal movemento de resistencia polaco na segunda guerra mundial) causaba serios disturbios as ocupantes alemáns, matando oficiai nazis e colaboradores ucraínos case a diario, pese ás atroces represalias das SS e a Gestapo. Tras a derrota do Alzamento de Varsovia e co avance dos soviéticos sobre Polonia a finais de 1944 o Goberno Xeral colapsou. Hans Frank abandonou Cracovia en xaneiro de 1945 e, o 18 de xaneiro o Exército vermello tomou Varsovia, entrando en Cracovia en febreiro.

miniatura|270px|Imaxe do xuízo de Nuremberg.Con lentes negros, Hans Frank.

Ante iso, a gran maioría dos Volksdeutsche deberon fuxir cara ao oeste; incluso numerosos Reichsdeutsche (alemáns do Reich) chegados recentemente para colonizar terras polacas deberon ser apresuradamente evacuados polas autoridades nazis nas primeiras semanas de 1945, cando o territorio polaco se converteu en campo de batalla onde a debilitada Wehrmacht intentaba en van deter as últimas ofensivas soviéticas.

Hans Frank foi capturado por tropas estadounidenses o 3 de maio de 1945 e xulgado nos xuízos de Nuremberg. Frank entregou corenta volumes dos seus diarios ao tribunal e neles encontráronse abundantes evidencias contra el e outros líderes do goberno nacionalsocialista. A sentenza final do 1 de outubro  achouno culpábel de crimes de guerra e crimes de lesa humanidade e condeouno á pena de morte na forca. As autoridades polacas de posguerra tomaron tamén numerosas represalias contra os Volksdeutsche atrapados nas zonas polacas anexionadas a Alemaña, mentres que as cidades de Lodz, Poznan e Kielce recuperaban a súa pooboación polaca.

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 
 Aly, Götz (2005): Comment Hitler a acheté les Allemands. Le III Reich. Une dictature au service du peuple. París: Flammarion ISBN 2-08-210517-2.
 Kochanski, Halik (2012): The Eagle Unbowed: Poland and the Poles in the Second World War.  Hardward University Press. ISBN 978-0-6740-6814-8. Lectura parcial
 Toynbee, Arnold (1985): La Europa de Hitler. Madrid: Sarpe. ISBN 978-84-9311-947-8.

 Outros artigos 
 Hans Frank

 Ligazóns externas 
 Generalgouverenement  no sitio web do Yad Vashem 
 Informes de las misiones diplomáticas argentinas sobre la política racista Alemania y los países de la Europa ocupada (1933-1945). Polonia (1937-1945)  
 Juicio a los Principales Criminales de Guerra Alemanes. Vigésimo Día: Viernes, 14 de diciembre de 1945 
 Testimony of Hans Frank 

Categoría:Nazismo
Categoría:Historia de Polonia