Ballico

O ballicoNome vulgar galego en Diccionario das ciencias da natureza e da saúde (A-C). A Coruña, Deputación da Coruña, 2000; e Termos esenciais de botánica, Santiago de Compostela, Universidade, 2004 (Lolium perenne), coñecido tamén co termo inglés galeguizado raigrásNome dado pola RAG - http://www.portaldaspalabras.org/buscador?id=309192&sinom=0  (do inglés: ryegrass, literalmente "herba centeo"), é unha gramínea perenne de importancia na creación de céspedes e na produción de forraxes en lugares de clima temperado e subtropical.
 Descrición 
Talos de até 90 cm, coas follas, de cor verde escura e brillante, son enteiras ou bilobadas, con limbo de até 18 cm de lonxitude; estriadas e con nervio central marcado. A inflorescencia está composta por espigas sésiles alternadas a esquerda e dereita dun eixo central. As espículas están dispostas xuntas, con 3 - 10 flores cuxa pálea é tan longa como a lema. Como na maior parte das gramíneas, a reprodución pode ser por sementetes ou por mouteiras. 

 Distribución e hábitat 
De distribución circumboreal. É orixinaria de Europa e norte de África. É a gramínea pratense sementada máis utilizada na Península Ibérica. Foi introducida en América do Sur, Australia e Nova Zelandia. É un hemicriptófito que habita céspedes, xardíns e pastos húmidos e antropizados. Dáse en zonas temperadas. Os seus rendementos oscilan en torno a 10-12 t/ha no primeiro ano, e 8-10 t/ha en anos seguintes tendo unhas condicións favorábeis.

 Importancia económica e aproveitamento forraxeiro 

Ten o potencial de producir gran cantidade de biomasa de boa calidade e apetecíbel para o gado, mais necesita solos con niveis altos de fertilidade e é sensíbel á seca e ao exceso de auga.

Ten grande importancia como especie forraxeira nas pradeiras de Nova Zelandia que se destinan á alimentación de vacas leiteiras xa que é unha pradeira de longa duración. Úsase tamén en campos de golf, xardíns e campos de fútbol. É relevante en certas zonas de Gran Bretaña, Estados Unidos, Arxentina, Chile e España, incluíndo Galiza.

Téñense desenvolvido centos de cultivares para adaptalos a diferentes zonas de produción. A maioría dos cultivares neozelandeses conteñen coma hóspede ao fungo endófito Neotyphodium lolii, que non causa dano á planta, mais produce alcaloides que poden afectar ao gado e tamén ao insecto Listronotus bonariensis, considerado unha praga da cultura.

Pode producir hematuria (presenza de sangue nos ouriños) no gado por exceso de proteína e alongamento do intervalo entre paristallos.

Ten unha elevada produtividade, precocidade e calidade nutritiva. Se se sementa no outono o primeiro aproveitamento se produce antes de que remate o ano. En áreas de inverno suave, a mediados de marzo pode realizarse a seguinte seitura. Produción estival practicamente nula. Está xeralmente asociada co trevo branco (Trifolium repens L.)

 Taxonomía 
Lolium perenne foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 83. 1753. 
Etimoloxía
Lolium : nome xenérico dado por Virxilio a unha maleza problemática.(en inglés) 

perenne: epíteto latino que significa "perenne".En Epítetos Botánicos 
Variedades
 Lolium perenne f. longiglume (Grantzow) Junge	
 Lolium perenne f. orgyiale (Döll) Junge	
 Lolium perenne f. paleaceum (Döll) Holmb.
 Lolium perenne f. ramosum (Schumach.) Holmb.
 Lolium perenne f. viviparum (Gray) Holmb.
Sinonimia
 Lolium brasilianum Nees
 Lolium canadense Bernh. ex Rouville
 Lolium latum Roth ex Steud.
 Lolium marschallii Steven
 Lolium montevidense Rouville
 Lolium multiflorum Lam.
 Lolium tenue L.
 Festuca perennis (L.) Columbus & J.P.Sm.	
 Hordeum compressum Boiss. & Orph. 
 Lolium aechicum Rouville 
 Lolium agreste Roem. & Schult. 
 Lolium cechicum Opiz	
 Lolium compressum Boiss. & Orph. ex Nyman 
 Lolium cristatum Pers. ex B.D.Jacks. 
 Lolium felix Rouville 
 Lolium glumosum Planellas	
 Lolium gmelinii Honck.	
 Lolium halleri C.C.Gmel.	
 Lolium jechelianum Opiz	
 Lolium pseudoitalicum Schur
 Lolium repens Honck.	
 Lolium rigidum var. compressum (Boiss.) Boiss.	
 Lolium rosetlanum Fig. & Delile ex Rouville 
 Lolium strictum var. compressum Boiss.	
 Lolium trabutii Hochr.	
 Lolium vulgare Host

 Notas 


 Véxase tamén 

 Bibliografía 
 CONABIO. 2009. Catálogo taxonómico de especies de México. 1. In Capital Nat. México. CONABIO, Cidade de México.
 Correa A., M.D., C. Galdames & M. Stapf. 2004. Cat. Pl. Vasc. Panamá 1–599. Smithsonian Tropical Research Institute, Panama.
 Correll, D. S. & M. C. Johnston. 1970. Man. Vasc. Pl. Texas i–xv, 1–1881. The University of Texas at Dallas, Richardson.
 Cronquist, A.J., A. H. Holmgren, N. H. Holmgren & Reveal. 1977. Vascular Plants of the Intermountain West, U.S.A. 6: 1–584. In A.J. Cronquist, A. H. Holmgren, N. H. Holmgren, J. L. Reveal & P. K. Holmgren (eds.) Intermount. Fl.. Hafner Pub. Co., Nova York.
 Darbyshire, S.J. 2003. Lolium. In Catalogue of New World Grasses (Poaceae): IV. Subfamily Pooideae. Contr. U.S. Natl. Herb. 48: 426–431. View in BotanicusView in Biodiversity Heritage Library
 Davidse, G., M. Sousa Sánchez & A.O. Chater. 1994. Alismataceae a Cyperaceae. 6: i–xvi, 1–543. In G. Davidse, M. Sousa Sánchez & A.O. Chater (eds.) Fl. Mesoamer.. Universidad Nacional Autónoma de México, México, D. F.
 Döll, J. C. 1880. Gramineae III. Bambusaceae, Hordeaceae. 2(3B): 161–242, t. 44–58. In C. F. P. von Martius (ed.) Fl. Bras.. F. Fleischer, Monachii & Lipsiae. View in BotanicusView in Biodiversity Heritage Library
 Espejo Serna, A., A. R. López-Ferrari & J. Valdés-Reyna. 2000. Poaceae. Monocot. Mexic. Sinopsis Floríst. 10: 7–236 [and index].
 Fernald, M. 1950. Manual (ed. 8) i–lxiv, 1–1632. American Book Co., Nova York.
 Forzza, R. C. 2010. Lista de espécies Flora do Brasil https://web.archive.org/web/20100526002559/http://floradobrasil.jbrj.gov.br/2010/. Jardim Botânico do Rio de Janeiro, Río de Xaneiro. 
 Foster, R. C. 1958. A catalogue of the ferns and flowering plants of Bolivia. Contr. Gray Herb. 184: 1–223. View in Biodiversity Heritage Library
 Gibbs Russell, G. E., W. G. M. Welman, E. Retief, K. L. Immelman, G. Germishuizen, B. J. Pienaar, M. Van Wyk & A. Nicholas. 1987. List of species of southern African plants. Mem. Bot. Surv. S. Africa 2(1–2): 1–152(pt. 1), 1–270(pt. 2).

 Outros artigos 
 Xoio (Lolium temulentum)
 Herba de Vigo (Lolium multiflorum)
 Ligazóns externas 
 Jepson Manual Treatment
 USDA Plants Profile
 Forest Service Fire Ecology
 Photo gallery

Categoría:Lolium
Categoría:Flora de Europa
Categoría:Flora de Galicia
Categoría:Pastos
Categoría:Plantas descritas en 1753