Castiñeiro do Xapón

O castiñeiro do XapónNome vulgar da especie en galego en Diccionario das ciencias da natureza e da saúde, A Coruña, Deputación da Coruña, 2000 (Castanea crenata), é un castiñeiro (familia Fagaceae) orixinario de Asia. Atopámolo ás veces en Galiza, especialmente na provincia de Lugo, coma padrón do castiñeiro común, moitas veces para evitar doenzas coma a tinta ou o chancro.

miniatura|250px|Follas.
miniatura|Candeas masculinas.
miniatura|Froitos incipientes.
miniatura|250px|Froitos inmaturos in situ.

 Descrición 
É unha árbore ou arbusto caducifolia que chega aos 15 metros de altura, coa casca parda, fendida lonxitudinalmente e poliñas glabrescentes, castaño-avermelladas, brillantes. O pecíolo das follas mide 0,5-2,5 cm e o limbo é oblongo-lanceolado de 8–19 cm de longo por 3–5 cm de largo. Ditas follas teñen a base arredondada ou cordada e o envés con nervios tomentosos cando novos, o ápice acuminado-agudo e dentes finos e regulares nas marxes crenada-dentadas. As inflorescencias masculinas son amentos (chamados candeas) de 7–20 cm ergueitos no alto da árbore, e as femininas, que están na parte inferior da candea, constan de 3 por cúpula. Os froitos son noces/aquenios de 5–6 cm de diámetro con calibio cuberto de espiños de 1-1,5 cm de longo, con 2-3 (ou sexa o número de flores fecundadas non abortadas), aquenios de 2–3 cm obtusos e arredondados no ápice.
Florea en abril-xuño e frutifica en setembro-outubro.Castanea crenata en Flora of China

 Distribución 
É nativo do Xapón e Corea do Sur; e foi introducido na China nos anos 1910 e onde está amplamente cultivado,; tamén foi introducido en Italia e na Península Ibérica{{#tag:ref|Introducida e cultivada, pola súa resistencia á "Enfermidade da tinta do castiñeiro"] provocada por Phytophthora cinnamomi, aínda que en áreas pouco vastas, desde principios de século XX; polo seu lento crecemento non ten moito interese forestal, aínda que se utiliza con frecuencia como padrón para enxertar Castanea sativa. Atópase espallado polo norte e centro peninsular (Lugo, Soria, Guipúscoa) e os Estados Unidos (na Florida)Castanea crenata en USDA-NRCS-Plant Database

 Árbores senlleiras en Galiza 
Os castiñeiros do Xapón e algúns castiñeiros da China do Pazo de Lourizán, en Pontevedra, figuran no Catálogo de Árbores Senlleiras de Galiza.

 Taxonomía 
Castanea crenata foi descrita por Siebold & Zucc. e publicado en Abhandlungen der Mathematisch-Physikalischen Classe der Königlich Bayerischen Akademie der Wissenschaften 4(3): 224. 1846.
Citoloxía
Número de cromosomas de Castanea crenata (Fam. Fagaceae) e táxones infraespecíficos: n=12; 2n=22, 24Un híbrido espontáneo de Castanea crenata Sieb. Zucc. (var. sibakuri) e C. sativa Miller (var. longal). Leao Ferreira de Almeida J., Agron. Lusit., 9(4), p. 265-275, 1947
Etimoloxía 
 Castanea: nome xenérico que deriva do grego χάστανον e despois o latín castănĕa, -ae, nome do castiñeiro común e da castaña (Virxilio, Bucolicas,1, 82), esta última tamén chamada castanea nux (Virgilio, Bucolicas, 2, 52), a noz do castiñeiro.Gaffiot F., Dictionnaire Latin-Français, p. 271, Hachette, Paris, 1934 Tamén podería derivar de Castanaea, -ae ou Castana, -ae, cidade de Asia Menor ou, segundo outros, do nome armenio desta árbore.
 crenata: epíteto latino neolóxico que significa "con amosegas".En Epítetos Botánicos

Sinonimia
 Castanea castanea var. pubinervis Sarg. 
 Castanea chinensis Hassk.	
 Castanea japonica Blume
 Castanea kusakuri (Blume) Koidz.
 Castanea pubinervis C.K.Schneid.	
 Castanea sativa var. japonica (Blume) Seemen	
 Castanea sativa var. pubinervis (C.K.Schneid.) Makino	
 Castanea stricta Siebold & Zucc.	
 Castanea vulgaris var. elongata A.DC.	
 Castanea vulgaris var. japonica (Blume) A.DC.	
 Castanea vulgaris var. kusakuri (Blume) A.DC.	
 Castanea vulgaris var. subdentata A.DC. en PlantList

 Notas 

 Véxase tamén 

 Outros artigos 
 Características das fagáceas
 Magosto
 Ligazóns externas 
 Flora of China: Castanea crenata
 American Phytopathological Society: chestnut breeding

Categoría:Castanea
Categoría:Castaña
Categoría:Plantas medicinais
Categoría:Flora de Asia
Categoría:Flora do Xapón
Categoría:Plantas descritas en 1846