Cerefolio

O cerefolioNome vulgar galego en Vocabulario de ciencias naturais Santiago de Compostela, Xunta de Galicia, 1991; e no Gran dicionario Xerais da lingua galega Vigo, Xerais, 2009 ou cerefollo (Anthriscus cerefolium) é unha especie do xénero Anthriscus emparentada co pirixel. É nativa do Cáucaso, pero foi diseminada por toda Europa polos romanos, onde se naturalizou.

 Características 
Planta herbácea cultivada, de carácter anual, crece entre 40–70 cm de altura. Os talos son de 30 a 40 cm de alto, finos, ramosos, ocos e estriados. As follas son tripinnadas, recortadas en lóbulos lanceolados, e poden ser rizadas. As diminutas flores brancas forman pequenas umbelas de 2,5 a 5 cm de diámetro. O froito, de arredor de 1 cm de longo, é oblongo, cunha delgada crista en forma de pico, estriado, e cando madura adquire unha cor negra.

A planta despide un aroma agradable.

 Historia 
Xa era coñecida por Plinio o Vello como cerefolium. O nome pode provir do grego anthos (flor) e rischos (sebe) polo lugar onde habita, ou ben de antherix (cana) pola forma do seu pistilo.

 Emprego 
É unha planta que se emprega máis para uso culinario que medicinal. É diurética, aperitiva, tónica e estimulante. Pódese utilizar como substituto do pirixel.

Indicacións: é carminativo, expectorante, diurético, aperitivo, tónico, estimulante, estomacal, antiescrofular. Afrodisíaco. Algúns autores sospeitan que pode producir dermatite de contacto e reaccións alérxicas como a febre dos feos. Ao recoller as follas tenras debe terse tino de non confundilas coas de Aethusa cynapium nin coas de Oenanthe crocata, de moi alta toxicidade.

Outros usos: as follas secas úsanse como especias, e o seu sabor recorda unha mestura de anís e carvea, ou de anís e perexil. As sementes úsanse no norte de África como especia nos mesmos pratos que o coriandro. Tamén é usado como colorante amarelo.
miniatura|Cerefolio preparado nunha ensalada
 Taxonomía 
Anthriscus cerefolium foi descrita por (Carl von Linné) Hoffm. e publicado en Genera Plantarum Umbelliferarum 41–42. 1814. 
Etimoloxía
cerefolium: epíteto latino que significa "follas de cera".en Epítetos Botánicos
Sinonimia
 Anthriscus cerefolium var. longirostris (Bertol.) Cannon	
 Anthriscus cerefolium subsp. trichosperma Nyman	
 Anthriscus chaerophyllus St.-Lag.	
 Anthriscus longirostris Bertol.	
 Anthriscus sativa Besser	
 Anthriscus trachysperma Rchb. ex Nyman	
 Anthriscus trichosperma (Lam.) Spreng.	
 Cerefolium cerefolium (L.) Britton	
 Cerefolium sativum Besser
 Cerefolium sylvestre Besser	
 Cerefolium trichospermum Besser	
 Chaerefolium cerefolium (L.) Schinz	
 Chaerefolium trichospermum (Schinz & Thell.) Stankov	
 Chaerophyllum cerefolium (L.) Crantz	
 Chaerophyllum nemorosum Lag. ex DC.
 Chaerophyllum sativum Lam.	
 Scandix cerefolium L.	basónimo
 Scandix tenuifolia Salisb.[  en PlantList]	
 Nome común 
 Galego: cerefolio, cerefollo, pirifolMarcial Valladares Núñez (1884): Diccionario gallego-castellano, Santiago de Compostela, Imp. Seminario Conciliar

 Notas 

 Véxase tamén 
 Bibliografía 
 Anonymous. 1986. List-Based Rec., Soil Conserv. Serv., U.S.D.A. Database of the U.S.D.A., Beltsville.
 Bailey, L. H. & E. Z. Bailey. 1976. Hortus Third i–xiv, 1–1290. MacMillan, Nova York.
 Fernald, M. 1950. Manual (ed. 8) i–lxiv, 1–1632. American Book Co., Nova York.
 Gleason, H. A. 1968. The Choripetalous Dicotyledoneae. vol. 2. 655 pp. In H. A. Gleason Ill. Fl. N. U.S. (ed. 3). New York Botanical Garden, Nova York.
 Gleason, H. A. & A. J. Cronquist. 1991. Man. Vasc. Pl. N.E. U.S. (ed. 2) i–910. New York Botanical Garden, Bronx.
 Scoggan, H. J. 1979. Dicotyledoneae (Loasaceae to Compositae). Part 4. 1117–1711 pp. In Fl. Canada. National Museums of Canada, Ottawa.

cerefolium
Categoría:Plantas medicinais
Categoría:Especias