Igrexa particular

Unha Igrexa particular é, no dereito canónico católico, unha comunidade eclesiástica encabezada por un bispo, ou por outra persoa recoñecida canonicamente como o seu equivalente.

 Clasificación 
Existen dous tipos de Igrexas particulares:
 Igrexas particulares locais, como as dioceses (a forma máis común deste tipo de igrexa particular) ou as abadías territoriais, as vigairías apostólicas ou as prefecturas apostólicas.Can. 368 — Ecclesiae particulares, in quibus una et unica Ecclesia catholica exsistit, sunt imprimis dioeceses, quibus nisi aliud constet, assimilantur praelatura territorialis et abbatia territorialis, vicariatus apostolicus et praefectura apostolica necnon administratio apostolica stabiliter erecta., Código de Dereito Canónico, versión en castelán
 Igrexas particulares autónomas, tamén coñecidas como "Igrexas sui iuris". Son os conxuntos de igrexas particulares locais que comparten unha tradición litúrxica, teolóxica e canónica específica e común. A miúdo son chamadas "igrexas ou ritos particulares".Orientalium Ecclesiarum, 2 A maior destas Igrexas é a Igrexa católica latina, e coñécese colectivamente ás outras como igrexas católicas orientais. As maiores delas están dirixidas por un bispo que ten o título de patriarca ou arcebispo maior.
 Igrexas particulares autónomas 
Existen 23 Igrexas autónomas, unha occidental e 22 orientais, unha distinción máis histórica que xeográfica. O termo sui iuris significa que teñen as súas propias leis. Malia manter as mesmas crenzas e a mesma fe, diferéncianse nas súas tradicións, na súa disciplina e no seu dereito canónico. As 23 están en comuñón coa Santa Sé, en Roma.

Para este tipo de igrexa particular, o Código de Dereito Canónico de 1983 empresa a expresión de "Igrexa ritual autónoma" (en latín, Ecclesia ritualis sui iuris). O Código dos Canons das Igrexas Orientais abrevia esta frase a "Igrexa autónoma" (en latín, Ecclesia sui iuris).
 Lista das igrexas particulares autónomas 
A continuación amósase unha lista das igrexas particulares autónomas. No caso das columnas de Primado e Titular amósase o máis alto xerarca de cada igrexa. No caso do Papa, cómpre sinalar que non só exerce os deberes papais respecto á Igrexa universal, senón que tamén exerce os deberes patriarcais respecto á Igrexa latina e respecto a algunhas igrexas particulares con rango menor que o de arcebispal maior. Os datos numéricos de fieis correspóndense cos do Annuario Pontificio de 2013, agás se especifique outro ano.

 Igrexa Fieis Tradición Primado Titular  Igrexa albanesa  3.558 (2010)  Bizantina  Administrador apostólico de Albania Meridional  Hil Kabashi  Igrexa armenia  566.015  Armenia  Patriarca de Cilicia    Igrexa belarusa  7.000 (Belarús, est.)2.000 (Exterior, est.)  Bizantina  Visitador apostólico para os greco-católicos en Belarús  Siarhiej Hajek  Igrexa búlgara  10.000  Bizantina  Exarca apostólico de Sofía  Hristo Proykov  Igrexa caldea  536.525  Caldea  Patriarca de Babilonia    Igrexa copta  165.923  Alexandrina  Patriarca de Alexandría dos Coptos    Igrexa de Croacia, Serbia e Montenegro  43.400  Bizantina  Bispo de Križevci  Nikola Kekić  Igrexa eslovaca  233.386  Bizantina  Arcebispo metropolitano de Prešov    Igrexa etíope  227.078  Alexandrina  Arcebispo metropolitano de Adís Abeba    Igrexa greco-melquita  1 651 500  Bizantina  Patriarca de Antioquía e todo Oriente, de Alexandría e de Xerusalén    Igrexa grega  6.025  Bizantina  Exarca apostólico de Grecia  Manuel Nin  Igrexa húngara  327.200  Bizantina  Metropolita de Hajdúdorog  Péter Fülöp Kocsis  Igrexa italo-albanesa  61.814  Bizantina  Bispo de Lungro  Donato Oliverio  Igrexa latina  (n.d.)  Latina  Papa    Igrexa macedonia  14.937  Bizantina  Exarca apostólico de Macedonia  Kiro Stojanov  Igrexa maronita  3 381 733  Antioquense  Patriarca de Antioquía    Igrexa romanesa  535.171  Bizantina  Arcebispo maior de Făgăraş e Alba Iulia    Igrexa rusa  (sen datos)  Bizantina  Ordinario para os fies orientais en Rusia  Joseph Werth  Igrexa rutena  486.627  Bizantina  Bispo de MukačeveArcebispo de Pittsburgh  Milan Šašik  Igrexa siríaca  266.461  Antioquense  Patriarca de Antioquía    Igrexa siro-malabar  3 893 334  Caldea  Arcebispo maior de Ernakulam-Angamaly    Igrexa siro-malankar  438.387  Antioquense  Trivandrum    Igrexa ucraína  4 345 599  Bizantina  Arcebispo maior de Kíiv-Galicia  

 Igrexas particulares locais 
Cada diocese (termo latino) ou eparquía (termo oriental) é tamén unha igrexa particular, unha igrexa local, aínda que non ten a autonomía das anteriores. O CIC de 1983, que trata tan só da Igrexa latina e, por tanto, dunha soa "igrexa particular autónoma", emprega o termo de "igrexa particular" no sentido de "igrexa local".

A forma común destas igrexas locais, cada unha encabezada por un bispo, chámase "diocese" na Igrexa latina e "eparquía" en cada unha das igrexas orientais". A finais de 2011, o número total destas era de 2.834.
 Significación teolóxica 
A diferenza doutras "familias" ou "federacións" de Igrexas formadas mediante o recoñecemento mutuo de diferentes grupos eclesiásticos, a Igrexa católica considérase unha única Igrexa ("un Corpo") composto de moitas Igrexas particulares. Cada unha destas igrexas particulares non é considerada como unha sección ou división, senón que teolóxicamente considérase a propia Igrexa católica, na súa totalidade, nun territorio ou comunidade particular: "nas que e en base as que constitúese a Igrexa católica unha e única".Lumen Gentium, 23

 Notas