Xosé Otero Canto

Xosé Otero Canto, nado na Ponte de Outeiro (Outeiro, Castro de Rei) o 6 de xuño de 1951, é un escritor galego.
miniatura|IES Lucus Augusti, onde estudou e foi profesor.

 Traxectoria 
Estudou no Instituto Masculino de Lugo. Rematou Maxisterio en 1967, estudou Filoloxía Románica na Universidade de Santiago de Compostela, promoción 1970-1975. Foi profesor na academia Lope de Vega e no Colexio Fingoi de Lugo entre 1977 e 1979. Nese ano aprobou oposicións para o ensino medio.

Deu clase no Instituto de Formación Profesional de Guitiriz, onde foi membro do equipo directivo, no IES Muralla Romana de Lugo e no IES Lucus Augusti, do que foi catedrático de lingua e literatura castelá. Foi profesor colaborador do Instituto de Ciencias da Educación da Universidade de Santiago e profesor relator no Centro de Formación Continuada do Profesorado en Lugo.

 Obra 
 Poesía 
 Salaios da chaira, 2006, Fundación Manuel María.
 Arelas de prata e soños, IESCHA 2008.
 Guía poética da muralla de Lugo, 2010, Concello de Lugo.
 Miño, río pai e amigo, 2010, Irmandade Manuel María.
 Outono, mancebo céfiro de ás ergueitas, 2010, Espiral Maior.
 Poemas da cidade, 2010, Follas Novas.
 Nenias chairegas, 2013, Alvarellos Editora.
 Poética da viaxe, 2012, Iescha.
 Valuria, 2015, Irmandade Manuel María.
 As Catedrais, portas do misterio, 2016, Concello de Ribadeo.
 Telúrica, 2017. Alvarellos Editora. Libros do Sarela.
 Muralla, lúa chea imperial, 2017. Concello de Lugo
 Sinódica luz, 2018. Ourense: Editorial Cuestión de Belleza. ISBN 978-84-944866-8-5
 Berce máxico e uterino (Lendas da lagoa de Fonmiñá). Lugo, 2022. ISBN 978-84-09-37740-4
 Romanceiro do Pedregal de Irimia -Lendas-. Edita Irmandade Manuel María e Concello de Meira. Coruña 2024. ISBN 978-84-09-57069-0
 Crónica da Valuria. Edita Irmandade Manuel María.Coruña 2024.ISBN 978-84-09-59757-4

 Prólogos 
 Nube de seda na lúa e outros relatos, de Xosé Luís Vázquez Somoza (2009)
 Tebras, de Anxo Lamas (2012)
 Un nuevo amanecer, de Francisco Neira Pampín, 2023. "Proemio para F.J. Neira Pampín". Edit. Punto Rojo. ISBN:979-88-65241-94-2.
 Un nuevo amanecer, de José Carlos Ulloa García, 2023."Exordio para J.C. Ulloa García". Edit. Punto Rojo. ISBN: 979-88-65241-94-2.
 Medio século de poesía en galego sobre O Nadal en Begonte do Belén (Lugo-Galicia).Edit. Egeria.-Xunta de Galicia. La Voz de la Verdad.  1ª Edición. Lugo 2025

 Ensaio 
  A poesía de Avelino Díaz en "Debezos". Biblioteca Virtual de Galiciadixital.
  Imos coller niños novos . . . A poesía galega de Francisco de Fientosa (1912-1936) nos cinco idiomas ibéricos (2022) Colectivo Egeria.
  Medio siglo de poesía en castellano sobre la Navidad en Begonte del Belén (Lugo-Galicia). Edita Centro Cultural José Domínguez Guizán. Egeria. 1ª edición. La Voz de la Verdad. Lugo 2025

 Obras colectivas 
 Manuel María. Libro colectivo de homenaxe. 2017. Ed. Deputación Provincial de Lugo. Coordina Xosé Estévez.
 Cerna de Carballo. Libro colectivo en homenaxe a Xosé Manuel Carballo Ferreiro visto por 200 amigos/as. Ed. Xermolos.
 Poemas para Alfonso Blanco, Pregoeiro da luz. Ed. Concello de Guitiriz. Colectivo Egeria.
 Manuel Rodríguez López, 25 anos despois. Memoria viva dun poeta obreiro. Coordinador Antonio Giz. Edit. Galicia 
 Pasado e presente de Santa María de Outeiro. Ed. Deputación de Lugo e outros.

 Festas 2010. Ponte de Outeiro. Ed. Comisión de festas.
 Festas 2011. Ponte de Outeiro. Ed. Comisión de festas.
 Letras no Lucus. Coordina Manuel Celso Matalobos.
 Antoloxía. 21 voces poéticas.8 de marzo. Versos na loita en común. Edición dixital en Culturalia GZ. 2020.
 Certame de poesía Rosalía de Castro de Cornellá. Xunta de Galicia. Coordinación: Xulio Couxil.
 Alén do silencio. Obra colectiva 2014. Abooks.
 IV, V E VI Edición dos premios do Certame Literario Terras de Chamoso. Edita Asoc. Cultural Arumes do Corgo. 2014.
 XV CERTAME LITERARIO. Concello de Ames. Narrativa e Poesía.Edit. Concello de Ames. 2019.
 XVII Certame Literario Concello de Paradela. Manuel Oreste Rodríguez López. Premios poesia, narrativa.Edit. Concello de Paradela. Deputación de Lugo. 2012.
 O NADAL. XXIII Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2009.
 O NADAL. XXXIV Certame de Xornalismo. Certame de Poesía.Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2010.
 O NADAL. XXXVI Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán"  2012.
 O NADAL. XXXVII Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2013.
 O NADAL. XXXVIII Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2014.
 O NADAL. XXXIX Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán". 2015.
 O NADAL. XL Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán" 2016. Begonte(Lugo).
 O NADAL. XLI Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán".2017. Begonte (Lugo). Xunta de Galicia. Concello de Begonte.
 O NADAL. XLII. Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán".2018. Begonte (Lugo). Xunta de Galicia. Concello de Begonte.
 O NADAL. XLIII. Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán".2019. Begonte. (Lugo). Xunta de Galicia. Concello de Begonte. 
 O NADAL. XLIV. Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural "José Domínguez Guizán" 2020. Begonte (Lugo). Xunta de Galicia. Concello de Begonte.
 XXV Certame LIterario Concello de Paradela, Manuel Oreste Rodríguez López. Premios Poesía e Narrrativa. 2020
 O sorriso de Lilí. Homenaxe a Araceli Herrero Figueroa. Antonio Giz-Xulio Xiz. Ed. Colectivo EGERIA. Lugo, 2020.
 O NADAL. XLVI. Certame de Xornalismo. Certame de Poesía. Centro Cultural José Domínguez Guizán". 2022. Begonte. (Lugo). Xunta de Galicia. Egeria. Concello de Begonte. Xacobeo 21-22.
 O NADAL.XLVII. Certame de xornalismo. Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. La Voz de la Verdad, Lugo 2023.
 O NADAL EN BEGONTE. XLVIII Certames de XORNALISMO E POESÍA. La Voz de la Verdad, Lugo 2024.
 . . . de un reino secreto: LOS MARAGATOS DE LA PUERTA DE SAN PEDRO. Antonio Giz- Xulio Xiz. Fundación Pérez-Carro. Lugo 2024
 LUGO POÉTICA 2024. Edita Egeria/Brandán comunicación. Lugo 2024.

 Premios 
 Segundo premio no XXXIII Certame Literario do Concello de Vilalba no 2007, por Nesta silandeira cremalleira de auga.
 Gañador do Premio do Concello de Vilalba no 2008, por "Atafegando o asfalto" e publicado posteriormente co título de  Poemas da cidade.
 Primeiro Premio na XVII Edición do Certame Literario "A Pipa" 2008.
 Primeiro Premio do XXXIII Certame Nacional de Poesía sobre "O Nadal". Begonte (Lugo) 2009.
 Segundo premio do XXXV Certame literario de Vilalba no 2009, por Outono, mancebo céfiro de ás ergueitas.
 Segundo Premio na XVIII Edición do Certame Literario "A Pipa" 2009
 Primeiro Premio do XXXIV Certame Nacional de Poesía sobre "O Nadal" Begonte. 2010
 Primeiro Premio no IV Certame de Poesía "Terras de Chamoso" 2010.
 Mención de Honor no Certame Internacional de Poesía e Conto Breve convocado polo Centro Cultural Rosalía de Castro de Buenos Aires 2011.
 Primeiro Premio no V Certame de Poesia "Terras de Chamoso" 2011
 Segundo Premio de poesía Anduriña Voandeira no 2011, por Na singradura dos desexos.
 Segundo Premio na XX Edición do Certame Literario "A Pipa" 2011.
 Segundo Premio do XXXVI Certame Nacional de Poesía sobre "O Nadal", Begonte 2012.
 Accésit na XVII Edición do Certame Literario Manuel Oreste Rodríguez López. Paradela. 2012.
 Primeiro Premio no XXXVIII Certame Literario de Vilalba. 2012 por "Nenías chairegas"
 Primeiro Premio do XXXVII Certame Nacional de poesía sobre O Nadal, Begonte 2013.
 Mención de Honor na XVIII Edición do Certame Literario Manuel Oreste Rodríguez López. Paradela 2013.
 Segundo Premio no VII Certame Literario Terras de Chamoso. 2013
 Segundo Premio do XXXVIII Certame Nacional de Poesía sobres O Nadal de Begonte 2014.
 Terceiro Premio da XXVIII edición do Certame Literario Rosalía de Castro en Cornellà de Llobregat, Barcelona. 2014.
 Primeiro Premio do XXXIX Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal, Begonte 2015.
 Primeiro Premio do XL Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal, Begonte 2016. 
 Primeiro Premio no XLII Certame Literario de Vilalba polo poemario "Telúrica" 2016.
 Primeiro Premio do XLI Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2017.
 Primeiro Premio no I Certame de Poesía Galega "Editorial Cuestión de Belleza" Ourense 2018.
 Primeiro Premio do XV Certame Literario do Concello de Ames 2018
 Primeiro Premio do XLII Certame Nacional de Poesia sobre O Nadal. Begonte 2018.
 Terceiro Premio do III Certame de Debuxo e Poesía Avelino Díaz, Meira 2019
 Primeiro Premio do XLIII Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2019
 Primeiro Premio do XLIV Certame Nacional de Poesía sobre o Nadal. Begonte 2020.
 Primeiro Premio do I Certame Literario "Historias detrás das ventás" (Poesía). El Progreso-Deputación de Lugo 2020 
 Primeiro Premio da XXV Edición Certame Literario Manuel-Oreste Rodríguez López (Poesía). Paradela, Lugo. 2020.
 Segundo Premio do XLVI Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2022
 Segundo Premio do XLVII Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2023
 Segundo Premio do XLVIII Certame Nacional de Poesía sobre O Nadal. Begonte 2024

 Distincións 
 Recibiu en Castro de Rei o nomeamento e título de "Valuro de honra" de mans de Xosé Manuel Carballo o 28 de febreiro de 2016.

 Notas 

 Véxase tamén 
 Ligazóns externas 
 Perfil do autor en Galegos.
 Ficha na Asociación de Escritoras/Escritores en Lingua Galega (AELG)
 Ficha na Biblioteca Naciondal de España (BNE)
 Entrevista en Radio Lugo

Categoría:Escritores de Galicia en lingua galega
Categoría:Poetas de Galicia
Categoría:Nados en Castro de Rei
Categoría:Nados en 1951
Categoría:Alumnos da Universidade de Santiago de Compostela
Categoría:Profesores de educación secundaria
Categoría:Profesores do IES Lucus Augusti
Categoría:Poetas en lingua galega