Gamma (satélite)

Gamma foi un observatorio espacial soviético con colaboración francesa lanzado o 11 de xullo de 1990 mediante un foguete Soiuz U2 desde o cosmódromo de Baikonur.

 Características 
A misión de Gamma foi realizar observacións astronómicas na banda de lonxitudes de onda dos raios gamma e raios X. O seu deseño derivou do das cápsulas tripuladas Soiuz e desde a súa concepción ata o lanzamento transcorreron 25 anos. O deseño inicial data de 1965 e pensouse para formar parte dunha "estación espacial en nube" que constaría dunha estación espacial principal rodeada de estacións e naves secundarias con distintas funcións.

Gamma usaría o sistema de propulsión das Soiuz, pero os módulos de descenso e orbital reemplazáronse por un cilindro presurizado coa instrumentación científica no seu interior. Os traballos sobre a instrumentación comezaron en 1972, e a colaboración francesa comezou en 1974.

Despois da cancelación do foguete N1 e estación espacial MKBS que sería o núcleo da estación en nube produciuse unha reorganización do programa espacial soviético no que se autorizou o desenvolvemento de Gamma xunto coa estación DOS, que chegaría a converterse na estación espacial Mir.

O deseño do observatorio completouse en 1978, e a súa construción, xunto co da Mir, foi autorizada o 16 de febreiro de 1979. O deseño inicial tiña un porto de acoplamento pasivo para que o satélite puidese ser visitado por naves tripuladas para o seu mantemento. Esta posibilidade descartouse en 1982 co aumento do peso do observatorio e cando se fixo evidente que tódalas Soiuz terían que usarse para manter a estación Mir.

A data inicial de lanzamento estaba prevista para 1984, pero dificultades técnicas a atrasaron ata 1990. Gamma estudou o púlsar Vela, a rexión do centro galáctico, as binarias de Cygnus e a fonte Hércules X-1, así como as emisións de alta enerxía do Sol durante un pico de actividade solar.

O satélite reentrou na atmosfera tras cumprir a súa misión o 28 de febreiro de 1992.

 Instrumentos 
Gamma levaba tres telescopios para observar a altas enerxías:

 Telescopio Gamma 1: era o principal instrumento, deseñado para observar a enerxías de entre 50 MeV e 6 GeV. Consistía en dous contadores de centelleo e un contador Cerenkov de gas, cunha área efectiva de 2000 cm² e unha resolución angular a 100 MeV de 1,5 graos. O telescopio incluía unha adición de última hora, unha máscara codificada de tungsteno que podía moverse dentro e fóra do campo de visión do telescopio e que melloraba a resolución. Pouco despois do lanzamento un dos compoñentes fallou, rebaixando a resolución angular á que podía observar a 10 graos.
 Telescopio Disk-M: observaba no rango de enerxías entre 20 keV e 5 MeV cun detector de ioduro de sodio cunha resolución angular de 25 minutos de arco. Deixou de funcionar pouco despois do lanzamento.
 Telescopio Pulsar X-2: observaba a enerxías entre 2 e 25 keV cunha resolución de 30 minutos de arco cun campo de visión de 10 x 10 graos.

 Notas 

Categoría:Satélites artificiais