Valderredible

Valderredible é o concello máis meridional da comunidade autónoma de Cantabria. Limita polo norte con Valdeprado del Río, polo leste e sueste coa provincia de Burgos e polo oeste e suroeste coa provincia de Palencia, ámbalas dúas de Castela e León. Valderredible está situado na comarca de Campoo-Los Valles e por el discorre o río Ebro. É o municipio de Cantabria con maior extensión.

 Historia 
Atopáronse restos de ferramentas do Neolítico e da Idade de Bronce en Salcedo, pinturas rupestres en Ruanales e un menhir (chamado Lanchahincada) en San Martín de Elines. Tamén hai pegadas da ocupación romana.

Na Alta Idade Media (cara ao século X), a zona xa era coñecida como Val de Ripa Hibre (castelán antigo: Val do río Ebro, do que deriva o nome actual de Valderredible) e debía de estar bastante poboada, pola abundancia de ermidas rupestres, enterramentos e restos cerámicos datados na época. A partir dos séculos XI e XII constrúense as abundantes igrexas románicas da comarca.

Valderredible estivo integrado no Meiriñado de Campoo até que, en 1633, os seus veciños conseguiron o dereito a ter alcaldes designados pola autoridade real de entre eles. No ano 1835 obtén o rango de municipio.

 Patrimonio 
Varios son os bens de interese cultural deste municipio. Por un lado, hai unha serie de monumentos entre os que se distinguen as ermidas rupestres das igrexas románicas e, por outro, unha serie de zonas arqueolóxicas.
 Monumentos 
miniatura|280px|Valderredible concentra gran cantidade de ermidas rupestres ao longo de todo o val.
miniatura|280px|Centro de Interpretación do Rupestre, ao lado da Ermida de Santa María de Valverde.

 Colexiata de San Martín, en San Martín de Elines, máximo expoñente do patrimonio románico da zona. Existente xa antes do século X, de influencia mozárabe, foi reconstruída no século XII.
 Igrexa rupestre en Cadalso.
 Igrexa rupestre de Santa María de Valverde. É a máis destacada das ermidas rupestres; data dos séculos VIII-X, cunha espadana do século XII e situada ao lado dun cemiterio medieval con tumbas tamén escavadas na rocha. 
 Igrexa rupestre de San Miguel, de Campo de Ebro.
 Igrexa rupestre de Arroyuelos.
 Igrexa de San Martín, en San Martín de Valdelomar.
 Torre de Ruerrero
 Torre de Cadalso

Hai outras manifestacións románicas non protexidas oficialmente, que fan que Valderredible forme parte do País do Románico, zona cunha das maiores concentracións de igrexas románicas de Europa, estando todas elas sendo sometidas a un proceso de restauración. Poden citarse San Andrés de Valdelomar (século XII ou comezos do XIII), Castrillo de Valdelomar, Villanueva de Nía e varias máis, conservadas en maior ou menor medida, repartidas por toda a zona.

 Zonas arqueolóxicas 
 Zona arqueolóxica de Santa María de Hito, en Santa María de Hito.
 Ídolo de Ruanales, en Ruanales
 Abrigo do Cubular, tamén en Ruanales.

 Lugares de interese 
Xunto á Ermida Rupestre de Santa María de Valverde, localízase o Centro de Interpretación da Arte Rupestre, que se encontra aberto ao público.

Na localidade de La Puente del Valle, atópase o Centro de visitantes da "Piedra en Seco", dependente do Goberno de Cantabria, aberto ao público desde finais do 2006.

No cruzamento de Puente del Valle con Montecillo e Quintanilla de An, áchanse os restos da ermida rupestre de San Pantaleón, e dunha necrópole labrada no alto dunha rocha.

A localidade de Rebollar de Ebr, alberga o Observatorio Astronómico de Cantabria.

En Riopanero encóntrase o Centro de Visitantes do Monte Hijedo, un dos bosques de carballo albar máis importante do norte de España. A través desta localidade temos un dos accesos a este bosque.

En Polientes, centro de servizos da zona, localízase o Museo Etnográfico de Valderredible.

 Localidades 
miniatura|250px|dereita|Colexiata de San Martín de Elines.
miniatura|250px|dereita|Ermida rupestre de Santa María de Valverde.
miniatura|250px|dereita|Carballeira nas inmediacións de Navamuel.
 Allén del Hoyo
 Arantiones
 Arenillas de Ebro
 Arroyuelos
 Bárcena de Ebro
 Bustillo del Monte
 Cadalso
 Campo de Ebro
 Castrillo de Valdelomar
 Cejancas
 Coroneles
 Cubillo de Ebro
 Espinosa de Bricia
 Loma Somera.
 Montecillo
 Navamuel
 Otero del Monte
 Población de Abajo
 Población de Arriba
 Polientes (Capital)
 La Puente del Valle
 Quintanasolmo
 Quintanilla de An
 Quintanilla de Rucandio
 Rasgada
 Rebollar de Ebro
 Renedo de Bricia
 Repudio
 Revelillas
 Riopanero
 Rocamundo
 Ruanales
 Rucandio
 Ruerrero
 Ruijas
 Salcedo
 San Andrés de Valdelomar
 San Cristóbal del Monte
 San Martín de Elines
 San Martín de Valdelomar
 Santa María de Hito
 Santa María de Valverde
 La Serna
 Sobrepenilla
 Sobrepeña
 Soto Rucandio
 Susilla
 Villaescusa de Ebro
 Villamoñico
 Villanueva de la Nía
 Villaverde de Hito
 Villota de Elines

 Demografía 
A poboación deste municipio, como é habitual nas zonas interiores de Cantabria, diminuíu enormemente, tendo escasamente os 1000 habitantes na actualidade. Este despoboamento, xunto á grande extensión do municipio, provoca un número moi baixo de habitantes por quilómetro cadrado.

 Evolución demográfica 1900  1910  1920  1930  1940  1950  1960  1970  1980  1990  2000  2007 7.442  7.149  7.554  7.050  6.581  6.092  4.989  2.582  1.562  1.374  1.261  1.137
Fonte: INE

No 2008, das 1.131 que residen en Valderredible, 627 son homes e 504 mulleres.

 Administración 
Eleccións municipais, 25 de maio de 2003 Partido  Votos %  Concelleiros PP 426 40,69 % 4 PSOE 365 34,86 % 3 PRC 246 23,50 % 2

 Alcalde electo: Luis Fernando Fernández (PRC).Eleccións municipais, 27 de maio de 2007 Partido  Votos %  Concelleiros PRC 411 45,92 % 5 PSOE 240 26,82 % 2 PP 237 26,48 % 2

 Alcalde electo: Luis Fernando Fernández (PRC).

 Véxase tamén 

Categoría:Concellos de Cantabria