Polypodiaceae

Polypodiaceae é unha familia de fieitos da orde Polypodiales. Un dos exemplares desta familia con maior distribución na Galiza é o fento dos valos.

 Caracteres 

As polypodiáceas son plantas vasculares con ciclo de vida haplodiplonte onde a alternancia de xeracións é ben manifesta, con esporófito e gametófito multicelulares e independentes, con esporas como unidade de dispersión e de resistencia. O gametófito é un "talo" (corpo sen organización), e o esporófito é un "cormo" (con raíz, vástago e sistema vascular). Debido a estas características tradicionalmente agrúpanse coas "pteridofitas".

Posúen esporófitos con megafilos ou "frondes" (Euphyllophyta).

Os rizomas poden variar dende longamente rastreiros até curtamente rastreiros, dictiostélicos, con escamas.

Os pecíolos teñen unha clara abscisión preto das súas bases (ou non, na maioría das grammítidas), deixando filopodios curtos.

As láminas poden ser monomórficas ou dimórficas, a maioría son [pínnula|pinnuladas]. Non teñen  indumento ou con indumento de pelos e/ou escamas na lámina. As veas xeralmente son anastomosadas ou reticuladas, ás veces con pequenas veas inclusas, ou veas libres (na maioría das grammítidas). O indumento é variado, de escamas, pelos ou glándulas.

Os soros raramente son marxinais, e poden ser dende redondos até oblongos ou elípticos, ocasionalmente elongados, ou con esporanxios acrosticoides, ás veces profundamente embebidos. Estes soros non teñen indusio, e ás veces están cubertos por escamas caducas cando son novas (por exemplo en Lepisorus, Pleopeltis).

Os esporanxios teñen pés usualmente longos, de 1 a 3 filas de células de espesor, frecuentemente con parafisos nos esporanxios ou nos receptáculos.

As esporas poden variar desde hialinas até amareladas, con forma de ril ou monolete (non gramítidas) ou globosas-tetraédricas e trilete (gramítidas).

Número de cromosomas: x = 35, 36, 37 (25 e outros números tamén foron rexistrados).

 Filoxenia 

Polypodiaceae sensu stricto, como xeralmente é recoñecido (por exemplo por Kramer en Kubitzki 1990), é un grupo parafilético, porque exclúe aos grammítidos, xeralmente agrupados como Grammitidaceae (Ranker et al. 2004, Schneider et al. 2004d).

Os límites dos xéneros necesitan clarificación.

Polypodiaceae contén clados enteiros enormes neotropicais e clados enteiros enormes paleotropicais (Schneider et al. 2004d).

Dentro de Polypodiaceae como aquí definido, aníñanse os gramítidos (Ranker et al. 2004, Schneider eta ao. 2004d). Tyron e Tyron (1982) e Hennipman (1996) xa incluíran os gramítidos dentro de Polypodiaceae, como fai Smith et al. (2006). Os gramítidos (Grammitidaceae cando familia) comparten varias sinapomorfías morfolóxicas: veas libres (maioritariamente), sen escamas nas láminas, follas con pelos setiformes e xeralmente vermello-amarronados escuros, o pé do esporanxio ten filas dunha célula de espesor, as esporas son verdes. Algúns xéneros de grammítidos sábese que son polifiléticos, outros son moi probablemente monofiléticos.

 Ecoloxía 

Pantropicales.

A maioría epífitas e epipétricas, unhas poucas terrestres.

 Clasificación 

Preto de 56 xéneros, preto de 1.200 especies. Entre os xéneros atópanse: 
Acrosorus 
Adenophorus (Ranker et al. 2003) 
Aglaomorpha (incl. Photinopteris, Merinthosorus, Pseudodrynaria e Holostachyum; Janssen e Schneider 2005) 
Arthromeris 
Belvisia 
Calymmodon 
Campyloneurum 
Ceradenia 
Christiopteris (Kreier e Schneider, non publicado, citado por Smith et al. 2006) 
Chrysogrammitis 
Cochlidium 
Colysis 
Ctenopteris (polifilético, Ranker et al. 2004) 
Dicranoglossum 
Dictymia 
Drynaria (Janssen e Schneider 2005) 
Enterosora 
Goniophlebium sensu latexo 
Grammitis (polifilético, Ranker et al. 2004) 
Lecanopteris (Haufler et al. 2003) 
Lellingeria 
Lemmaphyllum 
Lepisorus (incl. Platygyria) 
Leptochilus 
Loxogramme (incl. Anarthropteris, Kreier e Schneider en prensa) 
Melpomene 
Microgramma (incl. Drymoglossum) 
Micropolypodium (polifilético, Ranker et al. 2004) 
Scleroglossum 
Selliguea (incl. Crypsinus, Polypodiopteris) 
Serpocaulon (Smith et al., en prensa) 
Synammia (Schneider et al. 2004a) 
Terpsichore (polifilético, Ranker et al. 2004) 
Zygophlebia 
Caobangia (monotípico) 
Drymotaenium (monotípico) 
Gymnogrammitis (monotípico, agora sábese que é polypodiácea -Schneider et al. 2002b-) 
Kontumia (monotípico, Wu et al. 2005) 
Luisma (monotípico) 
Pleurosoriopsis (monotípico, agora sábese que é polypodiácea -Hasebe et al. 1995, Schneider et al. 2004d)) 
Podosorus (monotípico) 
Polypodium (como se lle coñece é polifilético) 
Microsorum (como se lle coñece é polifilético)

Anteriormente situados en Polypodium, agora no seu propio xénero, atópanse: 
Neurodium 
Pecluma 
Phlebodium 
Pleopeltis

 Notas 

 Pryer, Kathleen M.; Harald Schneider; Alan R. Smith; Raymond Cranfill; Paul G. Wolf; Jeffrey S. Hunt e Sedonia D. Sipes. 2001. "Horsetails and ferns are a monophyletic group and the closest living relatives to seed plants". Nature 409: 618-622 (resumo en inglés aquí).
 Pryer, Kathleen M.; Eric Schuettpelz; Paul G. Wolf; Harald Schneider; Alan R. Smith e Raymond Cranfill. 2004. "Phylogeny and evolution of ferns (monilophytes) with a focus on the early leptosporangiate divergences". American Journal of Botany 91:1582-1598 (resumo en inglés aquí ).
 Smith, A. R.; K. M. Pryer; E. Schuettpelz; P. Korall; H. Schneider e P. G. Wolf. 2006. A classification for extant ferns  Taxon'' 55(3), 705-731.

 Véxase tamén 

 Ligazóns externas 

 P. F. Stevens, 2001 en diante, Angiosperm Phylogeny Website. Versión 9, xuño do 2008, e actualizado desde entón. http://www.mobot.org/MOBOT/research/APweb/ 
 Pryer's lab cos pdfs das publicacións da autora.

Categoría:Fentos