Bielsa

Bielsa é un municipio da comarca do Sobrarbe, na provincia de Huesca en Aragón. Unha parte do Parque Nacional de Ordesa e Monte Perdido pertence a este municipio.

 Xeografía 

Situada na confluencia dos ríos Cinca e Barrosa, sobre a morena frontal dun val de orixe glaciar: o val ou Bal de Bielsa.

A estrada A-138 comunícaa con Ainsa polo sur e con Francia, por túnel, polo norte.

 Localidades limítrofes 
Limita con Fanlo e con Puértolas ao oeste e ao sur, con Tella-Sen ao oeste, ao sur e ao leste, con Gistaín ao leste e con Francia ao norte.

 Historia 
Poboación de orixe medieval. En 1191 Afonso II de Aragón concede a un tal Pedro Amilán a explotación dunhas minas de prata situadas no termo de Bielsa, coa autorización para erixir na paraxe vila, castelo e muíños a condición de que lle reservase ao monarca a décima parte do mineral extraído. Durante os séculos seguintes cambiou de mans en varias ocasións, ata que en 1445 os habitantes de Bielsa compran ao seu señor, Raimundo Montaner, a vila e o castelo con todos os seus termos e dereitos, para cederllos ao rei de Aragón, Afonso V. Puxeron como condición quedar unidos á coroa a perpetuidad. En 1450 a poboación contaba con 80 lumes.

Durante a guerra civil a vila foi practicamente arrasada a resultas do episodio da Bolsa de Bielsa. Ao finalizar a guerra emprendeuse a súa reconstrución.

 Economía 
 Administración 
 Alcaldes 
 Lexislatura  Nome  Grupo    1979-1983  Antonio Gradua  PSOE   1983-1987  Antonio Gradua  PSOE   1987-1991  Antonio Gradua  PSOE   1991-1995  Antonio Gradua  PSOE   1995-1999  Antonio Gradua  PSOE   1999-2003  Antonio Gradua  PSOE   2003-2007  Antonio Gradua  PSOE   2007 - ****  Antonio Gradua  PSOE  

 Demografía 
 1900  1910  1920  1930  1940  1950  1960  1970  1981  1991  2001  2008  841  861  1856  1232  781 900  711  621  429  430  462  528  

 Monumentos 

 Monumentos relixiosos 
Igrexa parroquial de tres naves do século XVI. foi reformada en diversas ocasións, as últimas xa no século XX.

 Monumentos civís 
O Concello sitúase nun edificio renacentista do século XVI. A fachada ábrese ao pé nun soportal de cinco arcos de medio punto apoiados sobre catro recias columnas. Unha das esquinas superiores (a dereita desde o punto de vista do observador) está rematada por unha torriña defensiva con troneiras

 Cultura 
En Bielsa aínda é posible oír falar en belsetán, unha das variantes dialectais da lingua aragonesa.

Na vila hai un museo etnológico.

O entroido de Bielsa, celebrado en febreiro, é un dos máis antigos de España. Algúns dos personaxes típicos mostran claras reminiscensias pagás asociadas a ritos de fertilidade. É o caso das trangas, disfrace masculino que incorpora peles de cabra, cornamentas e esquilas, ademais dunha longa vara. Outros personaxes son as madamas (señoritas ou doncelas), l'onso (oso), l'amontato (vella de aspecto grotesco que leva sobre as súas costas un home como símbolo de renovación) , ou Cornelio Zorrilla, un boneco de palla que permanece colgado na fachada do Concello durante os festexos, e que é queimado cando estes conclúen logo dun xuízo polos seus malos actos.

O núcleo urbano de Bielsa foi declarado Paraxe Pintoresca en 1976.

 Festas 
 Entroido de Bielsa, en febreiro 
 Festas patronais, o 15 de agosto 
 Festa de Primavera, en xuño

Categoría:Concellos da provincia de Huesca