Linguas sino-tibetanas

As linguas sino-tibetanas ou linguas trans-himalaias forman unha familia de máis de 300 idiomas, que se falan desde o norte da India ao occidente, ata Taiwán polo leste, e desde a China ao norte, ata a península de Malaca, polo sur. En número de falantes soamente a supera a familia indoeuropea. A procedencia destas linguas (que a lingüística occidental apenas estudou) hai que buscala no Tíbet, o Nepal, Myanmar, a China occidental e o estado indio de Assam. As linguas do grupo caracterízanse pola súa tendencia á tonalidade.

 Clasificación 
 Matisoff (2015) 
A familia sino-tibetana compona os seguintes grupos segundo James Matisoff (2015):Matisoff, James A. 2015. The Sino-Tibetan Etymological Dictionary and Thesaurus. Berkeley: University of California. (PDF)Bruhn, Daniel; Lowe, John; Mortensen, David; Yu, Dominic (2015). Sino-Tibetan Etymological Dictionary and Thesaurus Database Software. Software, UC Berkeley Dash. 

 Linguas chinesas ou siníticas: o chinés e os seus dialectos, como o mandarín, cantonés, e as demais linguas da China. Son linguas monosilábicas e analíticas 
 Linguas tibeto-birmanas
Área lingüística do noroeste da India
“Assam Setentrional”
Tani
Digaro (Deng)
Kuki-Chin
Área lingüística "Naga"
Naga Central (Ao)
Grupo Angami-Pochuri
Grupo Zeme
Tangkhúlica
Meithei
Mikir ou Karbi
Mru
Sal
Bodo-Garo
Naga Setentrional ou Konyak
Jingpho-Asak
Himalaia
Tibeto-Kanauri
Himalaia Occidental
Bódica
Lepcha
Támangica
Dhimal
Newar
Kiranti
Kham-Magar-Chepang
Tangut-Qiang
Tangut
Qiángica
Gyalróngica
Núngica
Tujia
Lolo-Burmese–Naxi
Lolo-Birmana
Naxi
Karénica
Bai

A lingua bai de Yunnan ten unha filiación algo enigmática, pois mentres uns situárona entre as tibetano-birmanas outros a colocado entre as linguas tai ou entre as mon-khmer. As autoridades chinesas clasifican ao pobo bai entre os pobos tibetano-birmanos e á súa lingua entre a grupo yi (lolo-birmano). Unha hipótese é que a lingua bai orixinal é unha antiga rama da familia Senón-Tibetana, que se separou do tronco chinés fai 2.500 anos.

Algúns lingüistas consideran as linguas tai-kadai como parte das linguas sino-tibetanas, outros en cambio prefiren relacionalas coas linguas austronesias.

 van Driem (2014) 
A familia sino-tibetana compona os seguintes grupos ou follas caídas ("fallen leaves" en inglés) segundo George van Driem (2014):van Driem, George (2014). "Trans-Himalayan ", en Owen-Smith, Thomas; Hill, Nathan W. (eds.), Trans-Himalayan Linguistics: Historical and Descriptive Linguistics of the Himalayan Area, Berlin: de Gruyter, p. 11–40, ISBN 978-3-11-031083-2.

Linguas bódicas
Lingua tshangla
Linguas himalaias occidentais
Linguas tamángicas
Linguas newáricas
Linguas kiranti
Lingua lepcha
Linguas magáricas
Linguas chepángicas
Linguas raji-raute
Lingua dura
Lingua ole
Lingua gongduk
Lingua lhokpu
Linguas siángicas
Linguas kho-bwa
Linguas hrúsicas
Linguas digáricas
Linguas miju
Linguas tani
Linguas dhimálicas
Linguas sal ou brahmaputra
Lingua pyu
Linguas ao
Linguas angami-pochuri
Linguas tangkhúlicas
Linguas zeme
Lingua meithei
Linguas kuki-chin
Lingua karbi
Linguas mruicas
Linguas chinesas ou siníticas
Lingua bai
Lingua tujia
Linguas lolo-birmanas
Linguas qiángicas
Linguas ersúicas
Linguas naicas
Linguas gyalróngicas
Linguas kachínicas
Linguas núngicas
Linguas karénicas

 Hsiu (2019) 
A familia sino-tibetana compona as seguintes ramas segundo Hsiu (2019) no Proxecto ramas sino-tibetanas:

Hruso-Miji
Kho-Bwa
Siángico
Koro
Milang
Digaro
Idu
Taraon
Núngico
Trung
Anong
Rawang
Karénico
Gong
Chinés
Tujia
Burmo-Qiángico (Oriental)
Chamdo
Lamo
Larong
Drag-yab
Horpa-Lavrung
Horpa
Lavrung
Gyalrong
Zbu
Japhug
Tshobdun
Situ
Qiángico
Tangut
Qiang
Guiqiong
Choyo
Zhaba
Muya
Ersúico
Ersu
Tosu
Lizu
Naico
Namuyi
Xumi
Naxi
Lolo-Birmano
Móndzico
Búrmico
Loloico
Bai
Cai-Long
Caijia
Longjia
Luren
Occidental
Himalaias Occidentais
Dura
Kiranti
Lepcha
Ole
Gongduk
Tshangla
Tani
Raji-Raute
Raji
Raute
Rawat
Magárico
Kham
Magar
Chepang
Bhujel
Bódico
Tamángico
Kaike
Tibético
Bódico Oriental
Basum
Newárico
Newar
Baram
Thami
Dhimálico
Dhimal
Toto
Lhokpu
Miju-Meyor
Miju
Meyor
Central
Taman
Pyu
Mru-Khongso
Mru
Anu-Khongso
Sal
Bodo-Garo
Konyak
Jingpho
Luico
Kuki-Chin-Naga
Setentrional
Angami-Pochuri
Naga Central (Ao)
Karbi
Meithei
Meridional
Naga Occidental (Zeme)
Tangkhúlico
Koki
Naga Meridional
Kuki-Chin

 Notas 

 Véxase tamén 
 Bibliografía 
 Matisoff, James A. 2015. The Sino-Tibetan Etymological Dictionary and Thesaurus. Berkeley: Universidade de California.

 Outros artigos 
 Linguas kra-dai
 Linguas hmong-mien
 Linguas austroasiáticas

*