Cola (xénero)

Cola, un xénero de plantas fanerógamas con 163 especies, pertencente á subfamilia Sterculioideae dentro da familia Malvaceae. Comprende máis de 100 especies arbóreas nativas de África. O froito, coñecido coma noz de cola é empregado coma aromatizante e medicinal. Moitas veces as propias árbores coñécense co nome de noz de cola.

 Descrición 
Son árbores monoicas ou dioicas de follas simples, palmatilobadas ou dixitadas, con pecíolos a miúdo provistos dun pulvínulo. Flores en acios ou panículas axilares sobre a madeira vella. Teñen o cáliz con 4-5(-7) lóbulos e carecen de pétalos. As flores masculinas con 5-12 estames dispostos en dous aneis sobre unha coroa. O froito, coñecido coma noz de cola aparece en folículo de 3-4 carpelos leñosos con dehiscencia lonxitudinal.

 Usos 
Empréganse as sementes (noces) da árbore da cola (Cola nitida (Vent.) Schott et Endl. ou da Cola acuminata (Beauv.) Schott et Endl.), desecadas e desprovistas dos tegumentos. Da noz de cola producíase noutrora un extracto para refrescos polo seu alto contido de cafeína (até o 5 %).

En África empréganse aínda as sementes de maneira tradicional.

 Principios activos 
Bases xánticas: cafeína (1-2,5%), vestixios de teobromina e teofilina. Taninos (5-10%): catecol, epicatecol; flobafenos, sales potásicas.

 Acción farmacolóxica 
Estimulante do sistema nervioso central (comparábel ao café ou té), defatigante, cardiotónico, dixestivo, lipolítico, diurético.

 Efectos secundarios 
Excitación, insomnio, taquicardia. Pode provocar sobreexcitación seguida de depresión.
A noz de cola libera amodo a cafeína, polo que presenta un efecto estimulante máis suave que o café e alonga o tempo de eliminación da cafeína, o que potencia o efecto excitante das bebidas refrescantes nas que van asociados a outras drogas con bases xánticas: evitar as asociacións con café, té, mate ou guaraná.

 Taxonomía 
Foi descrito por Schott & Endl. e publicado en Meletemata Botanica 33, no ano 1832. A especie tipo é Cola acuminata (P.Beauv.) Schott & Endl.

 Especies seleccionadas 
 Cola acuminata Schott & Endl.
 Cola afzelii Mast.
 Cola alba A.Chev.
 Cola altissima Engl.
 Cola angustifolia K.Schum.
 Cola arcuata Baker f. 
 Cola astrophora Warb.
 Cola attiensis Aubrév. & Pellegr. 
 Cola mossambicensis
 Cola nitida
 Cola octoloboides Cola pachycarpa
 Cola philipi-jonesii
 Cola porphyrantha
 Cola praeacuta
 Cola reticulata
 Cola scheffleri
 Cola semecarpophylla
 Cola suboppositifolia
 Cola umbratilis
 Cola usambarensis
 Cola vera
 Cola verticillata

 Notas 

 Véxase tamén 
 Outros artigos 
 Noz de cola
 Árbore da cola
 Características das malváceas

 Ligazóns externas 

 Cola en DiversityOFLife.org