Subidores

A dos cértidoscértidos no dicionario da RAG. (Certhiidae) é unha familia de aves paseriformes, cuxas especies son coñecidas co nome de subidores, debido ao seu hábito de gabear polos troncos das árbores na busca do seu alimento.

A estas aves tamén se lles chamou agauñadeiras ou gabeadores, pero eses nomes tamén os recibiron especies de paseriformes doutras familias, tamén caracterizadas por gabearen polos troncos ou, nalgúns casos, especialmente polas rochas, como a agatuñadeira eurasiática (Sitta europaea), a agatuñadeira rupestre (Sitta neumayer), ambas da familia dos sítidos, ou o gabeador vermello (Tichodroma muraria), da familia dos ticodromádidos (a única que actualmente recibe oficialmente o nome de gabeador).gabeador -ra 1 adx Que gabea. 2 1 s m ANIMAL/ORNIT Ave da orde dos paseriformes que se alimenta especialmente de invertebrados. 2 gabeador azul [Sitta europaea] ANIMAL/ORNIT Gabeador da familia dos sítidos, forestal, coa plumaxe de cor azul cinsento no dorso e branco ocráceo no centro e cunha lista negra desde o peteiro ata os lados do pescozo. 3 gabeador común [Certhia brachidactila] ANIMAL/ORNIT Gabeador forestal, da familia dos cértidos, de plumaxe cor castaña co manchas escuras e peteiro longo, fino e curvado. 4 gabeador vermello [Tichodroma muraria] ANIMAL/ORNIT Gabeador, da familia dos ticodromádidos, de peteiro fino, longo e lixeiramente curvado, de cor cinsenta, coas as ás negras e vermellas, e a gorxa e a parte superior do peito negras na plumaxe estival. No Dicionario de galego. Ir Indo Edicións, Vigo, 2004, ISBN 84-7680-504-7.GABEADOR -ORA adx. 1. Que gabea. // s. m. 2. Subidor, ave paseriforme da familia dos cértidos (Certhia branchydactyla -sic-), de pequeno tamaño, cor parda, peteiro longo, fino e curvado [que vive nos xardíns, sebes e bosques das rexions montañosas de case toda Europa]. G. azul loc. s., ave paseriforme (Sitta europaeae) duns 14 cm de lonxitude que se distingue por ter o píleo e as partes superiores dun gris azulado, as partes inferiores ocráceas, os flancos castaños, as meixelas e a gorxa brancas e unha marcada liña negra que lle cruza o ollo (sic). No Gran dicionario Xerais da lingua, Vigo, Xerais, 2009, Volume I, ISBN 978-84-9914-071-1.

 Características  
Os subidores típicos da familia dos certíidos son todos de aspecto moi semellante, e non é doado diferenciar as diferentes especies.

Son aves de pequenas dimensións que viven en hábitats boscosos e que teñen a plumaxe da parte superior do corpo de cor parda e, a da inferior, branca.

Teñen bicos finos e curvados cara a abaixo, que usan para extraeren insectos da casca das árbores.Penas patiño et al. (1991), p. 276.

Na cola teñen unhas plumas moi tesas que usan, ao xeito dos petos, para suxeitarse en árbores de tronco vertical.

Fan os niños en fendas dos troncos ou entre o casqueiro das árbores.

 Taxonomía 
 Descrición 
A familia foi descrita en 1820 polo zoólogo inglés William Elford Leach.

 Etimoloxía 
O nome científico Certhiidae está formado, como é usual, sobre a raíz do nome do xénero tipo, Certhia, coa adición do sufixo do latín científico ´-idae, neutro plural de ´-ideus, tirado do sufixo patronímico do grego antigo -ίδης -ídēs (indicando semellanza), co que se forman os nomes da familias de animais.

 Clasificación 

Na fammilia recoñécense dous xéneros, coas seguintes especies:
 Familia Certhiidae Leach, 1820 Certhiidae Leach, 1820 no ITIS. 
 Xénero Certhia Linnaeus, 1758 Certhia Linnaeus, 1758 no ITIS.
 Certhia familiaris - subidor do norte
 Certhia hodgsoni - subidor de Hodgson
 Certhia americana - subidor americano
 Certhia brachydactyla - subidor común
 Certhia himalayana - subidor de rabo barrado
 Certhia tianquanensis - subidor do Sichuan
 Certhia nipalensis - subidor de flancos rubios
 Certhia discolor - subidor de Sikkim
 Certhia manipurensis - subidor de Manipur
 Xénero Salpornis G. R. Gray, 1847 Salpornis G. R. Gray, 1847 no ITIS.
 Salpornis spilonotus - subidor manchado da India
 Salpornis salvadori - subidor manchado africano

 Evolución 
Segundo as investigacións máis recentes, que teñen en conta estudos das secuencias de ADN e da estrutura do canto (Tietze et al., 2006),Tietze, Dieter Thomas; Martens, Jochen & Sun, Yue-Hua (2006): "Molecular phylogeny of treecreepers (Certhia) detects hidden diversity" Resume, en Ibis, 148 (3): 477-488. estas especies forman dúas liñas evolutivas. As primeiras catro son o resultado dunha irradiación holoártica, mentres que o resto de especies do xénero Certhia están distribuídas nunha área ao sur e o leste do Himalaia, sendo o subidor de Hodgson o único representante do antigo antecesor do subidor común presente ao sur destes montes.

As especies de Salpornis teñen unha plumaxe manchada, que as distinguen claramente do resto da familia. Salpornis spilonotus vive no norte da India, e S salvadori, na África subsahariana.

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 
 Harrap, Simon & David Quinn (1996): Chickadees, Tits, Nuthatches, and Treecreepers. Pinceton: Princeton University Press. ISBN 978-0-6910-1083-0.
 Penas Patiño, Xosé M., Carlos Pedreira López e Carlos Silvar (1991): Guía das aves e Galicia. A Coruña: Bahia Edicións. ISBN 84-8767-406-2.
 Peterso, Roger; Guy Mountfort & P. A. D. Hollom (1973): Guía de campo de las aves de España y demás países de Europa. Barcelona: Ediciones Omega, S. A. ISBN 84-2820-334-2. 
 Svensson, Lars, & Peter J. Grant (2001): Guía de aves. La guía de campo de aves de España y de Europa más completa. Barcelona: Ediciones Omega, S. A. ISBN 84-2821-218-X.

 Outros artigos 
 Paseriformes
 Sítidos
 Ticodromádidos

 Ligazóns externas 
 Certhiidae no NCBI.
 Certhiidae Leach, 1820 no ITIS. 
 Vídeos sobre subidores en Internet Bird Collection.

Categoría:Cértidos