José Luis Álvarez Enparantza

José Luis Álvarez Enparantza, máis coñecido polo pseudónimo Txillardegi, nado en Donostia (Guipúscoa) o 27 de setembro de 1929 e finado na mesma cidade o 14 de xaneiro de 2012, foi un político vasco, así como lingüista e escritor en éuscaro. Aínda que non aprendeu a lingua éuscara até os 17 anos, despois pasou a ser considerado unha das figuras máis influentes do nacionalismo vasco e da cultura na segunda metade do século XX. Foi un dos fundadores de ETA, mais en 1967 marchou porque non estaba de acordo coa súa liña política.

 Traxectoria 
Membro do PNV, defendeu unha concepción do vasco baseada na lingua e non nos apelidos, impulsando a defensa e o estudo do éuscaro, que no PNV pouca xente sabía falar correctamente e que se consideraba secundario fronte a unha concepción racial da identidade vasca ata aquel momento.

Txillardegi foi un dos fundadores de ETA en 1959 e testa visible da facción máis culturalista da organización. Nos primeiros anos da democracia foi senador do partido Herri Batasuna.

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 

 Aizpuru, Alaitz 2012: "Existentzialismoaren hastapenak Euskal Herrian: Leturiaren egunkari ezkutua" in Alaitz Aizpuru(koord.), Euskal Herriko pentsamenduaren gida, Bilbao, UEU. ISBN 978-84-8438-435-9
 Azurmendi, Joxe 1999: Txillardegiren saioa: hastapenen bila, Jakin, 114: 17-45.
 Azurmendi, Joxe 2000: "Kierkeggard-en <<egunkari ezkutua>>" in Txipi Ormaetxea (arg.), Txillardegi lagun giroan, Bilbao: UEU ISBN 84-8438-007-6
 Hegats. Literatur aldizkaria. 49. ISSN 1130-2445
 Olaziregi, Mari Jose 2012. Basque Literary History, Reno, Center for Basque Studies/University of Nevada ISBN 978-1-935709-19-0
 Sudupe, Pako 2011: 50eko hamarkadako euskal literatura I: hizkuntza eta ideologia, Donostia, Utriusque Vasconiae. ISBN 978-84-938329-4-0
 Sudupe, Pako 2011: 50eko hamarkadako euskal literatura II: kazetaritza eta siakera, Donostia, Utriusque Vasconiae. ISBN 978-84-938329-5-7
 Sudupe, Pako 2012: "Ideologia eztabaidak 50eko hamarkadan" in Alaitz Aizpuru (koord.), Euskal Herriko pentsamenduaren gida, Bilbao, UEU. ISBN 978-84-8438-435-9
 Sudupe, Pako 2016: Txillardegiren borroka abertzalea, Donostia: Elkar ISBN 978-84-9027-544-3
 Sudupe, Pako 2025: "Orixe, Gandiaga, R. Arregi eta Txillardegi" in XX. mendeko euskal pentsamendua Joxe Azurmendiren talaiatik, Leioa, EHU. ISBN 978-84-9860-927-1
 Torrealdai, Joan Mari 2014: Batasunaren bidea urratzen. Txillardegiren eragintza praktikoa, Jakin, 204:11-96.
 Zapiain, Markos 2000: "Txillardegi gazte eroaren heriotza eta egia" in Txipi Ormaetxea (arg.), Txillardegi lagun giroan, Bilbo: UEU. ISBN 84-8438-007-6
 Zapiain, Markos 2024: Txillardegi hizkuntzalari,  Donostia, Elkar. ISBN 978-8413604473

Categoría:Escritores en lingua éuscara
Categoría:Membros de ETA
Categoría:Políticos de Aralar
Categoría:Lingüistas da lingua éuscara
Categoría:Políticos do País Vasco
Categoría:Nados en Donostia
Categoría:Nados en 1929
Categoría:Finados en 2012
Categoría:Sociolingüistas