Rata augadeira

A rata augadeira (Arvicola amphibius) é unha especie de mamífero placentario da orde dos roedores, suborde dos miomorfos, superfamilia dos muroideos, familia dos cricétidos e subfamilia dos arvicolinos, unha das tres integradas no xénero Arvicola.Batsaikhan, N.; Henttonen, H.; Meinig, H.; Shenbrot, G.; Bukhnikashvili, A.; Hutterer, R.; Kryštufek, B.; Yigit, N.; Mitsain, G. & Palomo, L. (2016): Arvicola amphibius na Lista vermella na UICN. Versión 2020.1. Consultada o 31 de marzo de 2020.Arvicola Lacépède, 1799 no ITIS.Arvicola na ADW.

 Taxonomía 
 Descrición 
A especie foi descrita en 1758 por Linnaeus na 10ª edición do seu Systema Naturae, baixo o nome de Mus amphibius. (Ver a páx. 61)

 Etimoloxía 
Para a do xénero, ver Arvicola.

O epíteto específico, amphibius, fai referencia aos seus hábitos terrestres e acuáticos.

 Sinónimos 
Ademais de polo nome actualmente válido, a especie coñeceuse tamén polos sinónimos que lle adxudicou Linneo:
 Mus amphibius Linnaeus, 1758 (protónimo)
 Mus terrestris Linnaeus, 1758

e mais por todos estes outros: 

Arvicola abbotti Hinton, 1910
Arvicola abrukensis Reinwaldt, 1927
Arvicola americana Gray, 1842
Arvicola antiquus Pomel, 1853
Arvicola aquaticus (Cuvier, 1817)
Arvicola aquaticus (Billberg, 1827)
Arvicola argyropus Cabrera, 1901
Arvicola armenius (Thomas, 1907)
Arvicola ater (Billberg, 1827)
Arvicola ater Macgillivray, 1832
Arvicola bactonensis Hinton, 1926
Arvicola barabensis (Heptner, 1948)
Arvicola brigantium Thomas, 1928
Arvicola cantiana Hinton, 1910
Arvicola caucasicus Ognev, 1933
Arvicola cernjavskii Petrov, 1949
Arvicola chosaricus Alexandrova, 1976
Arvicola cubanensis Ognev, 1933
Arvicola destructor Savi, 1839
Arvicola djukovi Ognev & Formosov, 1927
Arvicola ferrugineus Ognev, 1933
Arvicola fuliginosus de Sélys Longchamps, 1845
Arvicola gracilis Heller, 1955
Arvicola greenii Hinton, 1926
Arvicola hintoni Aharoni, 1932
Arvicola hunasensis Carls, 1986
Arvicola hyperryphaeus (Heptner, 1948)
Arvicola illyricus (Barrett-Hamilton, 1899)
Arvicola italicus Savi, 1839
Arvicola jacutensis Ognev, 1933
Arvicola jenissijensis Ognev, 1933
Arvicola kalmankensis Zažigin, 1980
Arvicola karatshaicus (Heptner, 1948)
Arvicola korabensis Martino, 1937
Arvicola kuruschi Heptner & Formosov, 1928
Arvicola kuznetzovi Ognev, 1933
Arvicola littoralis (Billberg, 1827)
Arvicola martinoi Petrov, 1949
Arvicola moenana Heller, 1969
Arvicola meridionalis Ognev, 1922
Arvicola minor de Sélys Longchamps, 1845
Arvicola musignani de Sélys Longchamps, 1839
Arvicola nigricans de Sélys Longchamps, 1845
Arvicola obensis Egorin, 1939
Arvicola ognevi Turov, 1926
Arvicola pallasi Ognev, 1913
Arvicola paludosus (Linneaus, 1771)
Arvicola persicus de Filippi, 1865
Arvicola pertinax Savi, 1839
Arvicola praeceptor Hinton, 1926
Arvicola reta Miller, 1910
Arvicola rufescens (Satunin, 1908)
Arvicola scythicus Thomas, 1914
Arvicola stankovici Petrov, 1949
Arvicola tanaitica Kalabuchov & Raevsky, 1930
Arvicola tataricus Ognev, 1933
Arvicola taurica Ognev, 1923
Arvicola terrestris (Linnaeus, 1758)
Arvicola turovi Ognev, 1933
Arvicola uralensis Egorin, 1940
Arvicola variabilis Ognev, 1933
Arvicola volgensis Ognev, 1933
Arvicola weinheimensis Heller, 1952

 Nomes galegos 
Díaz d'a Silva e Cartelle chaman a esta especie rata de auga setentrional, mentres que para o CCG e a SGHN o seu nome galego sería rata de auga norteña, co sinónimo rata aguadeira.

 Notas taxonómicas 
O nome binomial aplicado é o de Arvicola amphibius, que antes foi coñecido polo sinónimo junior A. terrestris. A confusión deriva do feito de que Linneo describiu dúas especies destes animais na mesma páxina da mesma obra. Estas dúas formas agora son consideradas universalmente como a mesma especie. Recoñeceuse como A. amphibius (Linnaeus, 1758) porque a primeira fonte que uniu as dúas formas, que Linneo tratara por separado, elixiu A. amphibius, despois de integrarse Mus amphibius no xénero Arvicola, descrito en 1799 por Lacépède, como nome válido.Arvicola amphibius

Algúns autores consideran que Arvicola amphibius e Arvicola sapidus son a mesma especie, pero hoxe en xeral considéranse especies distintas.Arvicola en MSW.

 Características 
miniatura|260px|Rata augadeira no seu ambiente natural.
A rata augadeira é a especie de menor tamaño do xénero Arvicola. Ten o fociño máis arredondado có das ratas, chato, e os ollos son moi reducidos, e as orellas, curtas e peludas, apenas sobresaen dos pelos da cabeza. A súa pelaxe é uniforme, mesta e variábel, aínda que xeralmente e de cor parda escura polo dorso, esvaecéndose cara aos flancos e co ventre concento, outra diferenza coas ratas, presentan franxas peludas nos pés das patas anteriores, que facilitan a súa capacidade para nadar. A cola ten unha lonxitude menor que a da cabeza e o tronco. A súa cor escura permítelle agocharse ben nas zonas densamente poboadas de vexetación nas que habita.Niethammer, J. (1990): "Water Voles (Genus Arvicola)", pp. 242-245. En S. Parker, ed. Grzimek's Encyclopedia of Mammals, Volume III. Nova York, NY: McGraw-Hill Publishing Company. ISBN 978-0-0790-9508-4.

A súa lonxitude alcanza entre os 14 e os 22 cm de cabeza e tronco, máis unha cola que é aproximadamente a metade desta lonxitude (12 cm de media). A súa masa corporal é variábel, segundo os informes dos autores (entre os 150 e os 280 g). É posíbel que os adultos grandes, sans e ben alimentados, teñan unha masa de 225 a 386 g. Porén, estas son masas máximas. Noutros lugares, a masa corporal media rexistrouse entre os 60 e os 140 g, aínda que estas cifras inclúen individuos inmaturos.Saucy, F. (1994): "Density dependence in time series of the fossorial form of the water vole, Arvicola terrestris". Oikos 71 (3): 381-392. A masa mínima para reproducírense con éxito e para sobreviviren no inverno é de 112 g para as femias e de 115 g para os machos.Yavuz Güliz; Ercüment Çolak & Teoman Kankılıç (2013): "Investigations on the Ecology of Eurasian Water Vole, Arvicola amphibius (Rodentia: Mammalia) in Ankara Province". Pakistan Journal of Zoology 45 (6): 1599-1605.

 Hábitat e distribución 
 Hábitat 
miniatura|260px|Rata augadeira en Alemaña.
En Europa, os individuos da rata augadeira viven en tobos escavados nas ribeiras de ríos, regatos, canles de rego e estanques. Os tobos normalmente encótranse adxacentes a cursos de augas tranquilas e de movemento lento. Tamén viven en canavais, onde tecen niños en forma de bóla sobre o solo, se non existen terreos adecuados nos que escavar. Prefiren unha mesta vexetación ribeirá que subministra unha cobertura importante para ocultalos cando están sobre o solo adxacente ao corpo de auga. En xeral, evitan as zonas de hábitats ribeirás onde hai moito pasto ou a herba está moi pisada.Strachan, R. & Moorhouse, T. (2006): Water Vole Conservation Handbook (2nd edition). Wildlife Conservation Research Unit, University of Oxford. Estes animais poden ser desprazados pola introdución de bosques e matogueiras ribeirás, xa que prefiren hábitats de zonas húmidas máis abertas, lonxe da cuberta arbórea.Harrison, D. L. & Bates, P. J. J. (1991): The Mammals of Arabia. Sevenoaks, UK: Harrison Zoological Museum. ISBN 978-0-9517-3130-7.

Ademais de frecuentaren os hábitats típicos de zonas húmidas de terras baixas dominados por vexetación acuática marxinal, tamén  encóntranse cómodos en áreas de vexetación de terras altas de turbeiras, onde utilizan canles pequenas, ríos e lagos axeitados rodeados de páramos de até os 1 000 msnm.Harris, S. & Yalden, D. W. (2008): Mammals of the British Isles: Handbook, 4th Edition. London: The Mammal Society. ISBN 978-0-9062-8265-6.

 Distribución 
A especie distribúese por toda Europa (excepto no centro e no sur de España, pero incluíndo o norte de España, Pireneos e a Cornixa Cantábrica e o norte de Portugal), e na Gran Bretaña, pero non en Irlanda) e en Asia, na Federación Rusa, por Siberia até a cunca do río Lena, na República de Sakha ou Iacutia; e desde o océano Ártico polo norte até o sur do lago Baikal, chegando polo leste até os montes Tian Shan do noroeste da China (Xinjiang) e pasando polo nordeste de Irán, Iraq, norte de Israel, o Cáucaso e Turquía.Corbet, G. B. (1978): The Mammals of the Palaearctic Region: a Taxonomic Review. London, UK: British Museum (Natural History), e Ithaca, NY, USA: Cornell University Press ISBN 978-0-8014-1171-7.Harrison, D. L. & Bates, P. J. J. (1991): The Mammals of Arabia. Harrison Zoological Museum, Sevenoaks, UK. ISBN 978-0-9517-3130-7-Lay, Douglas (1967): A study of the mammals of Iran. Resulting from the Street Expedition of 1962-63. Chicago: Field Museum of Natural History.

 En Galicia 
En Galicia encóntrase só na serra dos Ancares,<ref>Garzón-Heydt, J. et al. (1976): "Notas preliminares sobre la distribución de algunos micromamíferos en el Noete de España". Saugetirek. Mittel. 19 (3): 217-222.</ref> nos límites con Asturias, onde é moi abundante, e a provincia de León.

 Bioloxía 
miniatura|260px|Vídeo dun espécime comendo.Arvicola amphibius é un bo nadador e gabeador. En Fennoscandia e, localmente, nos Balcáns, durante os meses de inverno hibernan. Pode estar activo en calquera momento, pero é máis activo ao amencer e ao anoitecer. Principalmente fitófago, aliméntase esencialmente de plantas suculentas, pero tamén consome algúns insectos, moluscos e pequenos peixes, e raíces, bulbos e tubérculos no inverno.

Ambos os sexos posúen unha glándula odorifera cutánea en cada costado.

A reprodución ocorre durante os meses máis calorosos do ano, e pode comezar a partir de febreiro en anos suaves (normalmente, entre marzo e outubro). O período de xestación é de 21 días. As femias teñen de  2 a 4 camadas ao ano, con de 4 a 6 crías en cada unha.

Na natureza só vive uns cinco meses. A lonxevidade máxima en catividade é de dous anos e medio.

 Ameazas 
Os descensos das poboacións en partes do oeste de Europa atribuíronse á perda de hábitat, a contaminación da auga, á predación por parte do visón americano e á competencia da tamén introducida Ondatra zibethicus. A fragmentación da poboación é máis acusada nas poboacións mediterráneas debido á maior aridez. En Israel era unha especie común nos pantanos do Hula até que a zona se drenou en 1957, equedan uns poucos espécimes nunha área moi limitada do hábitat do pantano orixinal.Qumsiyeh, M. B. (1996): Mammals of the Holy Land. Lubbock: Texas Tech University Press. ISBN 0-89672-364-X. En Anatolia e Irán, a principal ameaza é a presión sobre o hábitat acuático para obter recursos hídricos, e a competencia causada por Rattus norvegicus (por exemplo, en Xeorxia). Extincións e reducións de poboación local producíronse en Turquía, Xeorxia e outras partes desta área debido ao drenaxe do hábitat dos pantanos.). Nalgunha partes considérase unha praga agrícola, e en 1980 leváronse a cabo extensas medidas de control en campos de arroz en Macedonia do Norte.

 Estado de conservación 
Esta especie ten unha ampla área de distribución, e considérase unha praga en partes dela. Non se cuantificou o tamaño da poboación, pero non se cre que se acheguen aos limiares do criterio de tamaño da poboación para incluíla na Lista vermella da UICN (é dicir, menos de 10 000 individuos maduros en combinación con descensos e cualificadores de subpoboación apropiados). Aínda que hai algúns descensos nalgúns países da zona (como Gran Bretaña, Italia e os Países Baixos), crese que a tendencia global da poboación é estábel a nivel global. Por estes motivos, a UICN avalía o status da especie como LC (pouco preocupante).

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 
 Corbet, G. B. (1978): The Mammals of the Palaearctic Region: a Taxonomic Review. Londres, Reino Unido: British Museum (Natural History) and Ithaca, NY, USA: Cornell University Press. ISBN 978-0-8014-1171-7.
 Díaz d'a Silva, Juan Ignacio, e Cartelle, Yosy (2007): Guía dos Mamíferos de Galicia. A Coruña. Baía Edicións. ISBN 978-84-9689-320-7. 
 Linnaeus, C. (1758): Systema Naturae per regna tria naturæ, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis, Tomus I. Editio decima, reformata. Holmiæ: impensis direct. Laurentii Salvii. i–ii, 1–824 pp.
 Reichstein, H. (1982): "Arvicola terrestis (Linnaeus, 1758) – Schermaus". En: J. Niethammer & F. Krapp (eds), Handbuch der Säugetiere Europas, Band 2: Nagetiere. Rodentia II. Wiesbaden, Deutschland: Akademische Verlagsgesellschaft. ISBN 3-4000-0459-6.
 Shenbrot, G. I. & Krasnov, B. R. (2005): An Atlas of the Geographic Distribution of the Arvicoline Rodents of the World (Rodentia, Muridae: Arvicolinae). Sofia & Moscova: Pensoft Publishers. ISBN 9-5464-2243-6.
 Nowak, R. M. (1999): Walker's Mammals of the World, Vol. 2. Londres, Reino Unido: Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-5789-8.
 Townsend, C.; Begon, M. & Harper, J. L. (2006): Ecology. From Individuals to Ecosystems. Fourth  edition. Oxford: Blackwell Publishing. ISBN 978-1-4051-1117-1.

 Wilson, D. E. & Reeder, D. M., eds. (2005): Mammal Species of the World - A Taxonomic and Geographic Reference. Third edition. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press, 2 vols. ISBN 978-0-8018-8221-4.

 Outros artigos 
 Roedores
 Cricétidos
 Arvicolinos
 Arvicola''

 Ligazóns externas 
 Arvicola amphibius na ADW.
 Eurasian Water Vole. Arvicola amphibius (Linnaeus 1758) na EOL.

Categoría:Roedores
Categoría:Mamíferos de Galicia
Categoría:Mamíferos de Europa
Categoría:Mamíferos de Asia
Categoría:Animais descritos en 1758
Categoría:Taxons descritos por Linné