Lingua ucraína

A lingua ucraína (украї́нська мо́ва, transliteración: ukrayins'ka mova [ukrɑ'jinʲsʲkɑ ˈmɔʋɑ]) é unha lingua eslava oriental, unha das tres deste grupo de linguas, xunto ao ruso e o belaruso. Garda certas similitudes con ámbalas dúas linguas, pero con notables diferenzas.

miniatura|250px|Unha muller falando a lingua ucraína.
 Características 
O idioma ucraíno é falado por case cincuenta millóns de persoas en todo o mundo, incluíndo 37,5 millóns en Ucraína (77,8% da poboación ucraína total). Mais só na Ucraína occidental é a lingua que prevalece sobre o ruso. En Kíiv fálanse ambas linguas, un cambio notable dende o pasado recente, cando a cidade era principalmente rusoparlante. O cambio foi causado en gran medida pola influencia da poboación rural e as migracións dende as rexións occidentais de Ucraína. No norte e centro de Ucraína, o ruso é a lingua da poboación urbana, mentres que o ucraíno é moito máis común nas zonas rurais. No sur e leste de Ucraína, o ruso prevalece incluso nas áreas rurais, e en Crimea, onde nunca se falou, o ucraíno está case ausente. En 2019 entrou en vigor unha lei para facer do ucraíno a única lingua estatal de Ucraína.

 Alfabeto 
 A a  Б б  В в  Г г  Ґ ґ  Д д  Е е  Є є   Ж ж  З з  И и A a  B b  V v  J j  G g  D d  E e  Ye  Zh  Z z  Ɨ ɨ I i  Ї ї  Й й  К к  Л л  М м  Н н  О о  П п  P p  С с  I i  Yi  I i  K k  L l  M m  N n  O o  P p  R r  S s Т т  У у  Ф ф  Х х  Ц ц  Ч ч  Ш ш   Щ щ  Ю ю  Я я  Ь ь   '  T t  U u  F f  J j  Ts  Ch  Sh  Shch  Yu  Ya  

O "Ь ь" non ten son. A súa función é a de palatizar outras letras, como por exemplo, o Л л (L) e o Н н (N). É dicir, нь lese ñ (como en España) e ль lese ll (como en consello). Tamén pode cambiar un pouco o son doutras consoantes.

O Г г en ucraíno ten un son moi similar ao dun g galego nas zonas dialectais que presentan "geada"; tanto no medio de dúas vogais como ao inicio de palabra. O son do "g" sen geada, escríbese coa letra Ґ ґ, pero raramente usan esa letra, usando simplemente a Г г, aínda que teña valor fonético diferente.

O Й й ten o son dun i, pero curto, como en "xeito" ou "Mario"

O  '  simboliza unha pausa curta.

Ao longo da historia existiron varias propostas para un alfabeto latino ucraíno.

 Grupos de variantes 
miniatura|250px|Mapa das variantes e subgrupos do ucraíno (2005).
 Grupo setentrional 
 Polesio
 Polesio occidental
 Polesio central 
 Polesio oriental
 Grupo sur-oriental 
 Dniéper (poltavo)
 Slobozhano 
 Estepa
 Grupo sur-occidental
 Volinio
 Nadsiano
 Galitziano (ou do Dniéster superior)
 Lemko
 Boiko
 Transcarpático
 Doliniano
 Hutsúl
 Bucovino (pocutio ou pocutio-bucovino)
 Podolio

 Notas 

 Véxase tamén 

 Outros artigos 
 Wikipedia en ucraíno
 Lei de Ucraína "para garantir o funcionamento da lingua ucraína como lingua estatal"
 Política lingüística en Ucraína

 Ligazóns externas 
 Dicionario galego ucraíno Santiago de Compostela: Consellería de Cultura, Educación, Formación Profesional e Universidades, Secretaría Xeral Técnica, 2022.
 Leccións de vocabulario ucraíno en Internet Polyglot  

Lingua ucraína
Categoría:Linguas eslavas
Categoría:Linguas de Azerbaidján
Categoría:Linguas de Kazakhstán
Categoría:Linguas de Croacia
Categoría:Linguas de Eslovaquia
Categoría:Linguas de Hungría
Categoría:Linguas da República Checa
Categoría:Linguas de Polonia
Categoría:Linguas de Romanía
Categoría:Linguas de Rusia
Categoría:Linguas de Serbia
Categoría:Linguas de Ucraína