Présaras, Vilasantar

San Pedro de Présaras é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Vilasantar. Segundo o Instituto Nacional de Estadística en 2018 tiña 239 habitantes (118 homes e 121 mulleres).

Eclesiasticamente pertence ao arciprestado de Sobrado, igual cás demais parroquias do concello.

miniatura|Présaras no Catastro de Ensenada (1753).
miniatura|Présaras no Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar de Pascual Madoz (1849).

 Xeografía 

 Situación 
Présaras está situado no sur do concello de Vilasantar. Limita ao norte coas parroquias de Vilasantar e Armental, ao oeste coa de Vilariño, ao leste con Mezonzo e Arceo (Boimorto), e ao sur con Andavao (Boimorto) e Folgoso (Sobrado). Ten unha superficie de 5,2 km² e o núcleo de poboación principal é o Foro.

 Orografía 
A parroquia de Présaras ocupa as zonas máis baixas do concello, estando a maior parte da parroquia arredor dos 450 metros de altitude. O punto máis alto atópase na Fraga, con 490 metros sobre o nivel do mar.

 Hidrografía 
O territorio de Présaras está delimitado case por completo polos ríos Cabalar e Tambre. Tamén o río Ceños, afluente do Tambre, discorre pola parroquia.

 Clima 
O clima é temperado con temperaturas frías no inverno e suaves no verán. Son abondosas as precipitacións dende o outono á primavera, e no inverno son moi frecuentes as xeadas e ocasionais as nevaradas.

 Demografía 
Século XVIII
 1752 1768 1787 Veciños  Habitantes 30  153  147

 Século XIX 
  1826 1836 1845 1857 1860 1887 1900 Veciños 63  26  32 40  48  –  – Habitantes 314  144  205 220  241  281  336

 Século XX 
  1910 1920 1930 1940 1950 1960 1970 1981 1986 1991 1999 2000 Habitantes 355  423  555  768  751  751  506  471  390  320  311  315

Dende a segunda metade do século XX sufriu un gran descenso de poboación, debido ao peche de industrias, á emigración ás cidades e ao avellentamento da poboación.

 Século XXI 
 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 312  311  296  292  301  290  283  283  280  274 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 264  268  265  257  250  241  236  239  235    Fonte: IGE (padrón municipal)Nomenclátor estatístico de Galicia. Anos ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ; ;  e . Instituto Galego de Estatística (IGE).

Cunha poboación de 239 habitantes (118 homes e 121 mulleres), é a segunda parroquia máis poboada do concello, só por detrás de Barbeito.

 Historia 
esquerda|miniatura|300x300px|Pazo de Présaras

 Prehistoria 
Da época megalítica consérvase a mámoa da Ponte do Sapo.

 Idade Media 
Na Idade Media foi de gran relevancia o condado de Présaras, que abranguía ademais, terras dos hoxe concellos veciños de Curtis e Sobrado. No ano 920, Hermenexildo Aloitez, foi nomeado conde Présaras polo rei Ramiro II de León. No ano 958, Hermenexildo e a súa muller, Paterna, fundaron o mosteiro de Sobrado dos Monxes. Un dos fillos deste matrimonio foi Sisnando II, bispo de Iria Flavia, que liderou a loita contra os viquingos na batalla de Fornelos.

 Idade Moderna 
Nesta parroquia naceu, en 1565, Miguel Ares Canaval, bispo de Ourense.

No século XVIII, Valentín Sánchez de Boado, un indiano regresado do Perú, construíu a igrexa e o pazo e contratou a Xosé Gambino para realizar o conxunto escultórico da igrexa.

 Idade Contemporánea 
Durante a primeira metade do século XX tivo grande importancia a industria téxtil pola presenza na vila da fábrica de tecidos La Arzuana, que funcionou de 1882 a 1962 e na que traballaron varios centos de persoas, a maioría delas, mulleres.

 Cultura 

 Toponimia 
O topónimo Présaras ten a súa orixe nas presuras (pressura, pressurae), un procedemento polo cal se ofrecían terras a colonos para que fosen poboadas e traballadas.

 Patrimonio 
miniatura|Igrexa de San Pedro de Présaras.

 Patrimonio arqueolóxico
Mámoa da Ponte do Sapo

 Patrimonio arquitectónico
Pazo de Présaras
Pazo de Panacioi
Igrexa de San Pedro de Présaras

 Etnografía 

 Festas e celebracións 
As festas patronais en honor a San Pedro, celébranse na fin de semana do 29 de xuño na Carballeira. O 29 de setembro celébranse as festas de San Miguel.

 Na cultura popular 
É o escenario do documental Tecido resistente.

 Galería de imaxes 

Lugares e parroquias
Lugares de Présaras

Parroquias de Vilasantar

 Notas 

 Véxase tamén 
 Outros artigos 
Lugares de Vilasantar

Categoría:Parroquias de Vilasantar
Categoría:Parroquias de Galicia baixo a advocación de san Pedro
Categoría:Topónimos galegos con etimoloxía