Ferenc Puskás

Ferenc Puskás (en húngaro Puskás Ferenc), nado en Kispest (Budapest) o 2 de abril de 1927 e finado na mesma cidade o 17 de novembro de 2006, foi un lendario futbolista e despois adestrador húngaro. Está considerado coma un dos mellores xogadores de tódolos tempos e un dos goleadores máis efectivos, anotando 84 goles en 85 encontros internacionais para a selección húngara e 511 goles en 533 encontros na liga húngara de fútbol e na liga española de fútbol.

 Traxectoria 
Durante os anos 50 converteuse no capitán e nunha das estrelas da selección húngara coñecida coma o Aranycsapat ("Equipo de ouro" en húngaro). Con Puskás estaban outros lendarios futbolistas coma Sándor Kocsis, Zoltán Czibor, József Bozsik ou Nándor Hidegkuti.

Puskás xogou para o Honvéd ata 1956, ano no que estoupou a Revolución Húngara. Este feito colleu ós xogadores fóra do país, por mor dunha eliminatoria de Copa de Europa contra o Athletic de Bilbao. Moitos negáronse a volver, e tentaron sacar ás súas familias de Hungría o antes posible. En 1958 ficha polo Real Madrid e alí xúntase con outros grandes xogadores coma Alfredo Di Stéfano, Francisco Gento, Raymond Kopa, Héctor Rial ou José Santamaria.

O que máis destacaba de Ferenc Puskás era o seu mortífero disparo coa perna esquerda, que non deixou de reportarlle goles ao longo de toda a súa carreira. Foi o máximo anotador da Liga Húngara en catro ocasións. Amais, nunha delas, en 1948, foi tamén o máximo anotador europeo (Bota de Ouro). Tempo despois, cando marchou ao Real Madrid gañou catro veces o Trofeo Pichichi e anotou sete goles en dúas finais da Copa de Europa

En 1995 foi galardoado coma o máximo anotador do século XX pola IFFHS. Scroll down to subhead "Puskas memories for sale".

O 17 de novembro de 2006 Puskás morre en Budapest á idade de 79 anos.

 Infancia e xuventude 
O seu nome de pía era Ferenc Purczeld, apelido de orixe xermana. Á idade de dez anos o seu pai, tamén futbolista do Kispest FC, trocou seu apelido por Puskás, que o seu fillo Ferenc adoptou de inmedianto. Unha tradución aproximada desta verba pode ser "escopeta".

Comeza a súa carreira coma xove promesa do Kispest, sendo o seu pai o adestrador do equipo. Neses anos empregaba outro nome Miklós Kovács, para poder aparentar unha idade maior da que realmente posuía, o que lle permitía xogar con rapaces máis vellos ca el. Oficialmente asinou contrato coa escuadra ós doce anos.

Entre os seus xoves compañeiros estaba seu amigo da infancia e futuro membro do "Equipo de Ouro" József Bozsik.

O seu debut con primeiro equipo do Kispest FC foi en novembro de 1943, nun encontro contra o Nagyvárad.

 Xogador 
 Hungría 
En 1949 o Ministerio de Defensa Húngaro toma o control do Kispest, converténdoo no equipo de fútbol do Exército Húngaro e trocándolle o nome por Honvéd. Por mor disto, os xogadores comezaron a obter rangos militares. Por exemplo, o propio Puskas chegou a ser Maior, de aí que os ingleses o alcumaran "The Galloping Major"..

Sendo o club do exército, empregaron levas para fichar ós mellores futbolistas húngaros. Así conseguiron as fichaxes de estrelas coma Zoltán Czibor e Sándor Kocsis..

Mentres ficou no Hónved, Ferenc axudou ao club a gañar cinco títulos da Liga Húngara. Tamén foi o máximo anotador da competición nas tempadas 1947/48, 1949/50, 1950 e 1953, con 50, 31, 25 e 27 goles respectivamente. A marca dos 50 serviulle tamén para se-lo máximo anotador de toda Europa, o que anos despois se deu en chamar Bota de Ouro.

Puskás fixo o súa estrea coa selección o 20 de agosto de 1945, nun encontro contra a Austria que rematou coa vitoria dos maxiares por 5-2. Aquí anota o primeiro dos seus goles co combinado maxiar.

En total anotaría 84 goles en 85 encontros incluíndo dous tripletes á Austria, un a Luxemburgo e catro a Albania..

Xunta Zoltán Czibor, Sándor Kocsis, József Bozsik e Nándor Hidegkuti formaría o núcleo dan lendaria escuadra que ficou 32 encontros sen coñece-la derrota.

Ao longo desta etapa de imbatibilidade gañaron a medalla de Ouro nos Xogos Olímpicos de 1952, vencendo a Iugoslavia por 2-0 na final disputada en Helsinqui. Puskás anotaría catro goles no torneo.. A pesar deste éxito aínda foi máis sonada a lección de fútbol que lle deron a Inglaterra no Estado de Wembley, cando en 1953 os derrotaron por 3-6. Isto converteunos no primeiro equipo da Europa continental en gañarlle á selección inglesa na súa propia casa.. A humillación para os ingleses non remataría aquí. Ao ano seguinte, 1954, devólvenlles a visita e xogan un encontro en Budapest. Os maxiares vencen de novo, desta volta por 7-1. Puskás anotou dous goles en cada encontro contra Inglaterra.

En 1953 tamén conseguen gaña-la Copa Dr. Gerő, un trofeo entre seleccións nacionais da Europa Central que tardou cinco anos en completarse. Hungría remata na cabeza da clasificación con once puntos e Puskás é nomeado máximo anotador do torneo con 10 goles. O encontro que lles deu o trofeo foi a vitoria contra a Italia por 0-3 nun encontro disputado na cidade de Roma.

En 1954 disputase o Mundial de Suíza onde os húngaros son uns dos claros favoritos para alzarse co título de campión. Os dous primeiros encontros sáldanse con apisoantes vitorias a prol dos maxiares: 9-0 contra Corea do Norte e 8-3 contra Alemaña do Oeste, Puskás anotou un total de tres goles. Neste último encontro sofre unha mancadura no nocello que o vai afastar do once inicial ata a final.

Tras vencer ó Brasil no que se deu en chamar "A batalla de Berna", gánanlle tamén ao Uruguai, plantándose na final.

O derradeiro e máis importante encontro do torneo ía enfrontar de novo ós húngaros contra a Alemaña do Oeste. O adestrador, Gusztáv Sebes decidiu que Puskás tiña que xogar a pesar de non terse recuperado totalmente do golpe no nocello. Aínda así, ós seis minutos de xogo anota o primeiro tanto para os maxiares. Czibor marca o segundo pouco despois e a vitoria semella encarrilada. Mais a escuadra xermana consegue empata-lo encontro antes do descanso.

Quedando só seis minutos para o remate do encontro, Alemaña adiántase no marcador grazas a un disparo coa perna esquerda de Helmut Rahn que bate a Grocsis. Catro mintus despois, Puskás empata de novo mais o tanto é anulado por un máis que dubidoso fóra de xogo. Ó final, 3-2 para os xermanos.

En 1956 o Honvéd clasifícase para a Copa de Europa, e son emparellados co Athletic de Bilbao na primeira rolda. No estado de San Mamés a escuadra vasca imponse por 3-2 e antes de xogarse o encontro de volta estoupa a Revolución Húngara en Budapest. Os xogadores maxiares néganse a retornar a Hungría neses intres e conseguen que se poida disputa-lo encontro en Bruxelas..

A volta remataría cun resultado de empate 3-3 mais o Honvéd cae por un 6-5 no total da eliminatoria. Unha vez eliminados, sacan ás súas familias de Hungría e realizan unha xira con obxectivo de gañar algúns cartos, xa que neses intres case non tiñan ni para comer. A pesar da oposición da FIFA e das autoridades húngaras viaxan por Italia, Portugal, España e o Brasil. Tralo seu retorno á Europa os xogadores escollen cada un cadanseu camiño. Algúns coma Bozsik retornaron a Hungría, namentres que outros coma Czibor, Kocsis ou Puskás procuraron novos clubs na Europa do Oeste.

 España 
Despois do seu rexeitamento a regresar a Hungría, xogou uns cantos encontros amigables co RCD Español. Neses momentos os clubs italianos do A.C. Milan e a Juventus tentaban facerse cos seus servizos, mais a UEFA promulgou unha sanción de dous anos que lle impedía poder xogar en Europa. Neses anos estivo vivindo primeiro en Austria e logo marchou cara Italia.

Tras cumprirse o prazo da sanción quixo fichar por algún club italiano, máis a súa idade (31 anos) e o seu peso fixeron que non recibira oferta algunha dos clubs máis importantes do Calcio.. De calquera xeito, sorprendentemente o Real Madrid interesouse por contratalo e aquí, en 1958, comeza a segunda etapa da súa carreira futbolística.

Na súa primeira tempada de branco, a 1958/59, Puskás anotou catro tripletes, o primeiro deles xa no seu segundo encontro, o 21 de setembro de 1958 contra o Sporting de Gijón. En xaneiro el e mais Alfredo Di Stéfano conseguen un triplete por cabeza nun encontro contra a UD Las Palmas. Outras das súas actuacións memorables foron contra o Elche CF, facéndolle catro goles na 60/61 e cinco na 61/62. En 1963 faille dous tripletes ó FC Barcelona, un no Estadio Santiago Bernabéu e outro no Camp Nou.

En total, nas oito tempadas nas que ficou no Madrid, xogou 180 encontros de liga, anotando 156 goles. Nas súas seis primeiras tempadas rematou a liga cun mínimo de 20 goles e gañou o Trofeo Pichichi en catro ocasións: 1960, 1961, 1963 e 1964, con 26,27,26, e 20 goles respectivamente. Estes tantos axudaron á escuadra merengue a gaña-la liga cinco veces consecutivas entre os anos 1961 e 1965, así coma unha copa do xeneralísimo en 1962. Puskás anotou os dous goles do seu equipo na final contra o Sevilla FC.

No relativo ás competicións europeas, xogou un total de 39 encontros de Copa de Europa, anotando 35 goles. Na Copa de Europa da tempada 58-59 xogou un papel decisivo anotando nas semifinais contra o Atlético de Madrid, mais non puido disputa-la final por mor dunha mancadura.

De calquera xeito, ó ano seguinte comeza a campaña europea cun triplete contra o Jeunesse Esch, e na semifinal anotaría outros tres goles contra o FC Barcelona. A final contra o Eintracht Frankfurt pasaría á historia, co propio Ferenc e Alfredo Di Stéfano coma protagonistas indiscutibles. O encontro rematou 7-3, con catro goles de Puskás e tres de Di Stéfano.

Nas seguintes campañas europeas, aínda anotaría outros tres tripletes máis, incluíndo o da famosa vitoria do Benfica ó Madrid por 5-3, onde Eusébio foi a grande estrela da escuadra portuguesa.

En 1962, Puskás colle a cidadanía española e chegaría a xogar catro encontros coa súa selección, participando no Mundial de 1962 no que non conseguirían pasar da primeira rolda, a pesar de contar con xogadores coma, amais do propio Puskás, Alfredo Di Stéfano, Francisco Gento ou Luis Suárez.

 Adestrador 
Tralo seu retiro coma xogador, emprende unha carreira de adestrador que o levará a percorrer medio mundo. O seu primeiro traballo foi no Hércules CF, no ano 1967.

En 1970 colle o mando do club grego do Panathinaikos FC, e ó ano seguinte lévao ata a final da Copa de Europa, que perde contra o Ajax Amsterdam de Johan Cruyff por 2-0. A día de hoxe segue a ser o único club do país helénico en chegar á final desta competición.
Puskás ficou alí ó longo de cinco anos, durante os cales tamén se fixo con dous títulos de liga (1970 e 1972). Todos estes éxitos fixeron del un auténtico ídolo entre os seareiros do club, que aínda o consideran o mellor adestrador que endexamais tiveron.

No ano 1974 marcha de Grecia para facerse cargo do Real Murcia, en España. Pouco despois marchará para Chile, onde adestrará ó Colo-Colo.

Puskás porase á fronte dunha selección nacional por vez primeira en 1976, adestrando a Arabia Saudita. Despois dun ano, abandonaría o cargo para volver a Grecia, desta volta ó AEK Athens, conseguindo o sétimo campionato de liga para o club.

En 1979 viaxa a Exipto para adestrar o Al-Masry, unha das escuadras da primeira división exipcia. Ficará alí tres anos.

No ano 1985 volve a Suramérica, desta volta a Paraguai, onde se fai cargo do Sol de América e despois do Cerro Porteño.

A derradeira escuadra que adestrou foi o South Melbourne Hellas australiano, conseguindo o campionato de liga no ano 1991. Logo de tres anos, volta finalmente a Hungría.
Aquí tomará o mando da selección nacional ao longo dun ano, para despois retirarse definitivamente do fútbol profesional.

 Retiro e derradeiros anos 
A pesar de caer en desgraza a ollos do goberno, sempre foi considerado un heroe polo pobo húngaro. No ano 1993 as autoridades concédenlle o perdón e Puskás volta ó fogar, facéndose cargo por un tempo da Selección nacional.

En 1998 é nomeado un dos primeiros embaixadores de boa vontade da FIFA.

No ano 2002 o Népstadion de Budapest foi renomeado coma o Stadion Puskás Ferenc na súa honra. Tamén foi declarado mellor xogador húngaro dos últimos 50 anos pola Federación Húngara de Fútbol co gallo do 50 Aniversario da UEFA, en novembro de 2003.

Foille diagnosticada a enfermidade de Alzhéimer en 2000.. Ingresa nun hospital da capital húngara en setembro de 2006, do que xa non sairía con vida. O 17 de novembro morre Ferenc Puskás  ós 79 anos de idade a causa dunha pneumonía.

O seu enterro convértese nun funeral de estado, e o seu ataúde e trasladado desde o estado que leva o seu nome ata a Praza dos Heroes, onde foi despedido con vinte e unha salvas na súa honra. Os seus restos foron soterrados nunha basílica de Budapest o 9 de decembro de 2006.

 Títulos e Galardóns 
Xogador

Hungría

 Campión Olímpico: 1
 1952
 Campión da Copa Dr. Gerő: 1
 1948/53

Honvéd

 Liga Húngara de Fútbol: 5
 1949-50, 1950, 1952, 1954, 1955

Real Madrid

 Liga Española de Fútbol: 5
 1960/61, 1961/62, 1962/63, 1963/64, 1964/65
 Trofeo Pichichi: 4
 1959/60, 1960/61, 1962/63, 1963/64
 Copa de Europa: 3
 1958/59, 1959/60, 1965/66
 Copa Intercontinental: 1
 1960
 Copa do Xeneralísimo: 1
 1961/62

Adestrador

Panathinaikos

 Liga Grega: 2
 1970/71, 1971/72
 Copa de Europa: 1
 Subcampión: 1971

South Melbourne Hellas

 Campión de Australia: 1
 1990/91

 Goles internacionais 
 #  Data  Lugar  Rival  Goles  Resultado  Competición 1  20 de agosto, 1945  Budapest    5-2  vitoria  Amigable 2  30 de setembro, 1945  Budapest   Romanía  7-2  vitoria  Amigable 3  30 de setembro, 1945  Budapest   Romanía  7-2  vitoria  Amigable 4  30 de outubro, 1946  Esch    7-2  vitoria  Amigable 5  30 de outubro, 1946  Esch    7-2  vitoria  Amigable 6  30 de outubro, 1946  Esch    7-2  vitoria  Amigable 7  4 de maio, 1947  Budapest    5-2  vitoria  Amigable 8  11 de maio, 1947  Turín    2-3  derrota  Amigable 9  29 de xullo, 1947  Belgrado  22px Iugoslavia  3-2  vitoria  Balkan Cup 10  12 de outubro, 1947  Bucarest  22px Romanía 3-0  vitoria  Balkan Cup 11  12 de outubro, 1947  Bucarest  22px Romanía 3-0  vitoria  Balkan Cup 12  21 de abril, 1948  Budapest    7-4  vitoria  Copa Dr. Gero 13  21 de abril, 1948  Budapest    7-4  vitoria  Copa Dr. Gero 14  6 de xuño, 1948  Budapest  22px Romanía  9-0  vitoria  Balkan Cup 15  6 de xuño, 1948  Budapest  22px Romanía  9-0  vitoria  Balkan Cup 16  24 de outubro, 1948  Bucarest  22px Romanía  5-1  vitoria  Balkan Cup 17  24 de outubro, 1948  Bucarest  22px Romanía  5-1  vitoria  Balkan Cup 18  24 de outubro, 1948  Bucarest  22px Romanía  5-1  vitoria  Balkan Cup 19  10 de abril, 1949  Praga  22px Checoslovaquia  2-5  derrota  Copa Dr. Gero 20  8 de maio, 1949  Budapest    6-1  vitoria  Copa Dr. Gero 21  8 de maio, 1949  Budapest    6-1  vitoria  Copa Dr. Gero 22  8 de maio, 1949  Budapest    6-1  vitoria  Copa Dr. Gero 23  10 de xullo, 1949  Debrecen    8-2  vitoria  Amigable 24  10 de xullo, 1949  Debrecen    8-2  vitoria  Amigable 25  16 de outubro, 1949  Viena    4-3  vitoria  Amigable 26  16 de outubro, 1949  Viena    4-3  vitoria  Amigable 27  30 de outubro, 1949  Budapest  22px Bulgaria  5-1  vitoria  Amigable 28  30 de outubro, 1949  Budapest  22px Bulgaria  5-1  vitoria  Amigable 29  20 de novembro, 1949  Budapest    5-0  vitoria  Amigable 30  30 de abril, 1950  Budapest  22px Checoslovaquia  5-0  vitoria  Amigable 31  30 de abril, 1950  Budapest  22px Checoslovaquia  5-0  vitoria  Amigable 32  14 de maio, 1950  Viena    3-5  derrota  Amigable 33  4 de xuño, 1950  Varsovia    5-2  vitoria  Amigable 34  4 de xuño, 1950  Varsovia    5-2  vitoria  Amigable 35  24 de setembro, 1950  Budapest  22px Albania  12-0  vitoria  Amigable 36  24 de setembro, 1950  Budapest  22px Albania  12-0  vitoria  Amigable 37  24 de setembro, 1950  Budapest  22px Albania  12-0  vitoria  Amigable 38  24 de setembro, 1950  Budapest  22px Albania  12-0  vitoria  Amigable 39  29 de outubro, 1950  Budapest    4-3  vitoria  Amigable 40  29 de outubro, 1950  Budapest    4-3  vitoria  Amigable 41  29 de outubro, 1950  Budapest    4-3  vitoria  Amigable 42  27 de maio, 1951  Budapest    6-0  vitoria  Amigable 43  27 de maio, 1951  Budapest    6-0  vitoria  Amigable 44  18 de novembro, 1951  Budapest    8-0  vitoria  Amigable 45  18 de novembro, 1951  Budapest    8-0  vitoria  Amigable 46  27 de maio, 1952  Moscova    1-2  derrota  Amigable 47  15 de xuño, 1952  Varsovia    5-1  vitoria  Amigable 48  15 de xuño, 1952  Varsovia    5-1  vitoria  Amigable 49  22 de xuño, 1952  Helsinqui    6-1  vitoria  Amigable 50  24 de xullo, 1952  Kotka    7-1  vitoria  Xogos Olímpicos de 1952 51  24 de xullo, 1952  Kotka    7-1  vitoria  Xogos Olímpicos de 1952 52  28 de xullo, 1952  Helsinqui    6-0  vitoria  Xogos Olímpicos de 1952 53  2 de agosto, 1952  Helsinqui  22px Iugoslavia  2-0  vitoria  Xogos Olímpicos de 1952 54  20 de setembro, 1952  Berna    4-2  vitoria  Copa Dr. Gero 55  20 de setembro, 1952  Berna    4-2  vitoria  Copa Dr. Gero 56  17 de maio, 1953  Roma    3-0  vitoria  Copa Dr. Gero 57  17 de maio, 1953  Roma    3-0  vitoria  Copa Dr. Gero 58  5 de xullo, 1953  Estocolmo    4-2  vitoria  Amigable 59  4 de outubro, 1953  Praga  22px Checoslovaquia  5-1  vitoria  Amigable 60  25 de novembro, 1953  Londres    6-3  vitoria  Amigable 61  25 de novembro, 1953  Londres    6-3  vitoria  Amigable 62  12 de febreiro, 1954  O Cairo  22px Exipto  3-0  vitoria  Amigable 63  12 de febreiro, 1954  O Cairo  22px Exipto  3-0  vitoria  Amigable 64  23 de maio, 1954  Budapest    7-1  vitoria  Amigable 65  23 de maio, 1954  Budapest    7-1  vitoria  Amigable 66  17 de xuño, 1954  Zürich    9-0  vitoria  Mundial de Fútbol Suíza 1954 67  17 de xuño, 1954  Zürich    9-0  vitoria  Mundial de Fútbol Suíza 1954 68  20 de xuño, 1954  Basilea    8-3  vitoria  Mundial de Fútbol Suíza 1954 69  4 de xullo, 1954  Berna    2-3  derrota  Mundial de Fútbol Suíza 1954 70  8 de maio, 1955  Oslo    5-0  vitoria  Amigable 71  11 de maio, 1955  Estocolmo    7-3  vitoria  Amigable 72  11 de maio, 1955  Estocolmo    7-3  vitoria  Amigable 73  20 de maio, 1955  Helsinqui    9-1  vitoria  Amigable 74  17 de setembro, 1955  Lausana    5-4  vitoria  Copa Dr. Gero 75  17 de setembro, 1955  Lausana    5-4  vitoria  Copa Dr. Gero 76  25 de setembro, 1955  Budapest    1-1  empate  Amigable 77  16 de outubro, 1955  Budapest    6-1  vitoria  Copa Dr. Gero 78  13 de novembro, 1955  Budapest    4-2  vitoria  Amigable 79  27 de novembro, 1955  Budapest    2-0  vitoria  Copa Dr. Gero 80  19 de febreiro, 1956  Istanbul    1-3  derrota  Amigable 81  29 de febreiro, 1956  Beirut  22px Líbano  4-1  vitoria  Amigable 82  3 de xuño, 1956  Bruxelas    4-5  derrota  Amigable 83  16 de setembro, 1956  Belgrado  22px Iugoslavia  3-1  vitoria  Amigable 84  14 de outubro, 1956  Viena    2-0  vitoria  Amigable

 Notas 

 Véxase tamén 
 Ligazóns externas 
 FIFA obituary 
 Estatísticas na Copa de Europa (inglés)
 UEFA.com - Xogador de Ouro de Hungría (inglés)
 Real Madrid lembra a Puskas - vídeo
 Estatísticas da Liga 
 The Magical Magyar - O programa Sports Factor da ABC fai un repaso da carreira de Puskás (inglés)]

Categoría:Nados en 1927
Categoría:Finados en 2006
Categoría:Nados en Budapest
Categoría:Futbolistas olímpicos de Hungría
Categoría:Dianteiros de fútbol
Categoría:Bota de Ouro
Categoría:FIFA 100
Categoría:Xogadores do Real Madrid CF
Categoría:Xogadores do Budapest Honvéd FC
Categoría:Xogadores do RCD Espanyol
Categoría:Xogadores da selección de fútbol de Hungría
Categoría:Xogadores da selección de fútbol de España
Categoría:Xogadores do Mundial de Fútbol de 1954
Categoría:Xogadores do Mundial de Fútbol de 1962
Categoría:Futbolistas gañadores da Liga de Campións da UEFA
Categoría:Gañadores do Trofeo Pichichi
Categoría:Adestradores de fútbol de Hungría
Categoría:Adestradores do Deportivo Alavés
Categoría:Adestradores do Panathinaikos FC
Categoría:Adestradores do Real Murcia
Categoría:Adestradores do Club Social y Deportivo Colo Colo
Categoría:Adestradores da selección de fútbol de Arabia Saudita
Categoría:Adestradores do AEK Atenas FC
Categoría:Adestradores do South Melbourne FC
Categoría:Adestradores da selección de fútbol de Hungría
Categoría:Adestradores do Club Cerro Porteño
Categoría:Futbolistas nos Xogos Olímpicos de 1952
Categoría:Medallistas nos Xogos Olímpicos de 1952
Categoría:Medallistas olímpicos en fútbol
Categoría:Medallistas olímpicos de ouro por Hungría
Categoría:Finados por alzhéimer