Áraba

A provincia ocupa unha área de 2.963 km², nos que vivían en 2007 un total de 305.459 habitantes, o que lle confería unha densidade de 103,09 hab/km². Entre as poboacións máis importantes de Áraba, á parte da capital, cómpre destacar Amurrio, Laudio, Agurain e Aiara.

 Xeografía 
miniatura|esquerda|250px|A serra Salvada no noroste de Áraba.
A provincia de Áraba é a única do País Vasco que carece de costa. Ao norte limita con Biscaia e Guipúscoa, ao oeste e suroeste coa provincia de Burgos e tamén co enclave de Orduña (administrativamente de Biscaia), ao sur coa Rioxa, e ao leste con Navarra. No seu interior limita tamén coa provincia de Burgos, xa que esta posúe nela un enclave, o Condado de Treviño.
 Relevo 
O norte de Áraba é unha franxa montañosa con varias serras que se elevan por encima dos 1.000 m de altura, que marcan en boa medida os límites con Biscaia. Están poboadas de bosques, de tipo atlántico. Destacan as serras de Urkilla (co Aizkorri, 1544 m), Artabán, Gorbeia (1.482 no pico homónimo). Estas serras prolónganse parcialmente cara a occidente, nos límites coa provincia de Burgos: (serra Salvada, serra Garobe).

O centro do territorio, chairo, constitúe unha prolongación da Meseta Central, cunha altitude media duns 600 m. No sur sitúase a Rioxa arabesa, na conca do río Ebro, que se abre paso entre os primeiros cordais do Sistema Ibérico (serra de Toloño, serra de Cantabria, serra de Codés), nos lindes coas comunidades da Rioxa e Navarra.

 Hidrografía 
A maior parte do territorio arabés está incluído na conca do río Ebro, que polo sur serve, en parte, de límita coa provincia de Burgos, durante uns 100 km. Os ríos Omecillo, Bayas, Zadorra e Ayuda, son os seus principais afluentes, e únense a el pola dereita.

O noroeste da provincia, está drenado polo río Nervión e afluentes, que pertencen á vertente cantábrica.

 Clima 
Boa parte da provincia recibe a influencia do clima oceánico (800 mm de precipitacións, 12 °C de temperatura media), o que permite que plantas como a faia penetren até o sur. No val do Ebro, porén séntese a infliencia mediterránea.

 División administrativa 
miniatura|dereita|250px|Vista da Llanada de Áraba, con Vitoria no centro.

Áraba está dividida administrativamente en sete cuadrillas (vasco kuadrilak, pl. de kuadrila):

 Cuadrilla de Agurain
 Cuadrilla de Aiara
 Cuadrilla de Añana
 Cuadrilla de Campezo-Montaña Arabesa
 Cuadrilla de Laguardia-Rioxa Arabesa
 Cuadrilla de Vitoria (coincide co concello de Vitoria)
 Cuadrilla de Zuia
 Notas 

 Véxase tamén 

 Outros artigos 

 Euskadi 
 Euskal Herria
 Hegoalde

Araba
Araba