Santiago de Cuba

Santiago de Cuba é a capital da provincia do mesmo nome, no leste de Cuba. É a segunda cidade máis importante do país, con cerca de 500 mil habitantes. O seu xentilicio é "santiagueiro, -eira".

Situada ao leste da illa, foi capital da antiga provincia de Oriente e actualmente éa da provincia do mesmo nome. Foi fundada en 1515 polo conquistador español Diego Velázquez de Cuéllar, entre as primeiras sete vilas de Cuba. O conquistador Hernán Cortés foi o primeiro alcalde da cidade e de alí partiu cara á conquista de México. De Santiago partiu tamén o conquistador e explorador Pánfilo de Narváez co título de Adiantado, ademais de Gobernador, rumbo ás costas de Florida en viaxe exploratoria, viaxe que rematou en fracaso e lle custou a morte.

Foi a primeira capital de Cuba. Pola baía santiagueira entraron os primeiros escravos negros a Cuba e con eles fortes raíces africanas e españolas. É coñecida como a Cidade Heroe de Cuba, título que lle foi concedido polo apoio do seu pobo ás xestas libertarias dos cubanos.

 Historia 

Santiago de Cuba atópase no Caribe e posúe unha situación xeográfica óptima grazas á cal foi a primeira capital de Cuba, desde a súa fundación en 1515 até 1556.

Santiago de Cuba foi atacada nos seus tempos por corsarios, piratas e filibusteiros, que andaban na procura de riquezas que había neste territorio.

A Guerra dos Dez Anos atopou un positivo apoio nas xurisdicións de Santiago, a pesar de ser unha comarca fortemente defendida pola súa condición de centro político-económico. As xestas independentistas arrastraron a unha gran cantidade dos habitantes da cidade.
O 24 de febreiro de 1895 reiniciouse a Guerra de Independencia. Santiago responde, guiada por diferentes dirixentes. A fin do dominio colonial español tamén incluíu accións decisivas nas proximidades da cidade, como o Combate da Lomba de San Juan e a Batalla Naval de Santiago.

O 26 de xullo de 1953 prodúcese o asalto ao Cuartel Moncada, levado a cabo polos revolucionarios dirixidos por Fidel Castro, acción que fracasou.
O 30 de novembro de 1956 prodúcese un levantamento de Santiago de Cuba e saen ás rúas por primeira vez as Milicias Verde Oliveira do Movemento 26 de Xullo, cun brazalete negro e rubio, decididas a botar a Fulgencio Batista e apoiar o desembarco de Fidel proveniente de Túxpam (México) con 81 acompañantes.
Con posterioridade ao desembarco do Granma o 2 de decembro de 1956, reúnese Frank País con Fidel na Serra Maestra e promételle fortalecer a guerrilla cos combatentes da clandestinidade. Este plan contribuíu a que se lograra a vitoria. Nos días finais de 1958, as tropas dirixidas polo Comandante Fidel Castro e as que estaban ao mando dos comandantes Huber Matos e Juan Almeida sitiaron a cidade.
O 31 de decembro o Exército Rebelde estaba presto para o asalto final e tomar a cidade, apoiado polos grupos que operaban na clandestinidade. Na fin da noite do 1 de xaneiro desde o balcón central do Concello, situado actualmente onda o Parque Céspedes, Fidel proclamou o triunfo definitivo da Revolución Cubana.

 Situación xeográfica 

Santiago de Cuba atópase no sueste da illa. Historicamente, foi a segunda cidade máis importante de Cuba, por detrás da Habana. Conta cunha baía conectada co mar Caribe e é un importante porto.

A cidade foi medrando a carón da súa baía e está cercada, en terra firme, pola Serra Maestra. Isto condiciona o clima cálido e húmido do lugar, á vez que permite paisaxes compostas de elementos urbanos, naturais e mariños. Posúe un relevo irregular, o cal contribuíu ao desenvolvemento dun escenario urbano onde as avenidas e rúas se empinan ou descenden.

 Poboación 

No 2009, a cidade de Santiago de Cuba tiña unha poboación de 446.223 habitantes. Segundo a mesma fonte, o municipio, no mesmo ano, tiña 1.493.700 habitantes.

+ Evolución da poboación de Santiago de Cuba 1861  1899  1907  1919  1931  1943  1953 36.752  43.090  45.470  62.083  101.508  118.266  163.237 1970  1981  2002  2003  2004  2005  2006 277.600  347.279  423.392  424.031  424.905  425.780  426.199 2007  2008  2009        426.618  426.679   446.233            Censos até 2002; estimacións entre 2003 e 2009 

 Arquitectura 

Na cidade coinciden estilos arquitectónicos múltiples, desde o barroco até o neoclásico máis depurado. Son de especial interese os parques arborados, as rúas en chanzos, os edificios coloniais con inmensas ventás e balcóns arrimados. En Santiago consérvanse construcións históricas, como a primeira casa de América, a primeira catedral de Cuba, a primeira mina de cobre a ceo aberto de todo o continente americano ou o primeiro museo cubano.

 Cultura 

Santiago de Cuba é berce dunha gran cantidade dos xéneros musicais de Cuba. Foi recoñecida como berce do son e o bolero, así como a troba tradicional e a expresión coral teñen un profundo arraigo na cidade. En Santiago naceron grandes músicos, tales como Sindo Garay, Ñico Saquito, Eliades Ochoa, Compay Segundo etc

As festas populares de maior importancia son "O Carnaval Santiagueiro" e "A Festa do Fogo".

Santiago de Cuba posúe varios centros de educación superior. Entre os máis importantes están a Universidade de Oriente, o Instituto Superior de Ciencias Médicas e o Instituto Superior Pedagóxico Frank País.

 Patrimonio da Humanidade 

 Castelo de San Pedro de la Roca 
miniatura|Castelo de San Pedro de la Roca.

O Castelo de San Pedro de la Roca foi declarado pola Unesco en 1997 como Patrimonio da Humanidade, onde se cita como «o máis completo e mellor preservado exemplo da arquitectura militar hispanoamericana, baseado en principios de deseño italiano e renacentista».Sitios Patrimonio da Humanidade

 Ruínas das plantacións de café 
As paisaxes arqueolóxicas das primeiras plantacións de café do sueste de Cuba foron declaradas pola Unesco en 2000 como Patrimonio da Humanidade por ser unha evidencia única dunha forma pioneira da agricultura nun terreo difícil.Sitios Patrimonio da Humanidade

 Reserva Mundial da Biosfera 
 Parque Baconao 
miniatura|Parque Baconao
O Parque Baconao en Santiago de Cuba foi inscrito en 1987 pola Unesco na Rede Mundial de Reservas de Biosfera.

 Personalidades da cidade 
 Carlos René Aguilera Tamayo, pintor
 Desi Arnaz, actor e cantante estadounidense
 Alberto Games Hernández, deportista
 Quintín Banderas, Xeneral Maior da Guerra de Independencia
 Manuel Barrueco, guitarrista
 Sonia Bisset, deportista
 María Cabrales, esposa de Antonio Maceo
 Eduardo Chibás, político
 Guillermo Collazo Tejada, pintor
 Vilma Espín, enxeñeira química, política, membro do goberno de Cuba
 Ricardo Repilado Parreño, escritor e profesor universitario
 José Ramón Fernández Álvarez, militar e político
 Ibrahim Ferrer, cantante
 Sindo Garay, músico
 Anier García, deportista    José Giral, político republicano español
 Mariana Grajales, nai dos Maceo
 José María Heredia, poeta
 Alberto Juantorena, deportista
 Alfredo Kindelán, militar e aviador español
 Paul Lafargue, político e revolucionario francés
 Antonio Maceo, Xeneral Maior da Guerra de Independencia
 Donato Mármol, patriota da Guerra de Independencia
 Eduardo Michaelsen, pintor
 Pedro Miret Prieto, político
 Frank País, líder revolucionario
 Pedro Roig, director de Radio e Televisión Martí
 Don José Joaquín Portuondo y Rizo, Conde de Santa Inés
 Emilio Bacardí Moreau, primeiro alcalde de Santiago de Cuba, prestixioso intelectual
 Elvira Cape, esposa de Emilio Bacardí Moreau
 Marta Rojas, periodista    Carlos Rafael Uribazo Garrido, pintor
 René Urquijo, trobador
 José Ramón Villa Soberón, escultor
 Pedro Arnaldo Arrate González, pintor e escultor
 Julia Emilia Valdés Borrero, pintora
 Antonio Pacheco, deportista e campión olímpico, director do equipo Santiago e do equipo Cuba.
 Orestes Kindelán, deportista, xogador de béisbol, campión olímpico
 Odette Alonso, poeta, narradora e ensaísta
 Lupe Victoria Yolí Raymond La Lupe, artista
 Pedro Meurice Estiu, arcebispo emérito de Santiago de Cuba
 Compay Segundo, músico, integrante de Buena Vista Social Club
 Eliades Ochoa, cantante, guitarrista, pertenceu ao Buena Vista Social Club
 Fernando Boytel Jambú, xeógrafo, arqueólogo, naturalista
 Notas 

 Véxase tamén 
 Ligazóns externas 
 Páxina sobre Santiago producida pola Universidade de Oriente (santiagoencuba.com)

Categoría:Cidades de Cuba
Categoría:Concellos da provincia de Santiago de Cuba
Categoría:Heroes da República de Cuba