Lingua navagho

O navagho, navaho ou navajo (Diné bizaad) é unha lingua amerindia falada nos Estados Unidos de América por 175.000 indios navaghos (2015). Pertence á subfamilia linguas atapascanas meridionais, á familia atapascana e ó filo na-dené. O navagho está clasificado como "vulnerable" polo Libro Vermello das Linguas Ameazadas da UNESCO.

Fálase nos estados de Arizona, Novo México, Utah, Colorado, California e Nevada; e unha pequena minoría de 37 persoas nos estados mexicanos de Chihuahua, Sonora e Baixa California.

Na segunda guerra mundial, os americanos empregaron os navaghos para mandárense mensaxes codificadas. Nestas mensaxes, os navaghos empregaban curiosas palabras para referirse ao instrumental bélico, poñéndolle distintos nomes de paxaros a distintos avións, por exemplo.

 Nomenclatura 
"Navagho" é un exónimo. Procede da palabra tewa "navahu" (gran campo), que combina as raíces "nava" (campo) e "hu" (val). O castelán tomou o termo para referirse á área noroeste do actual estado de Novo México e, posteriormente, pasou ao inglés, xa como apelativo para o pobo navagho e a súa lingua.

Os navagho refírense a si mesmos como "diné" (o pobo), e á súa lingua como "diné bizaad" (a lingua do pobo).

 Notas 

 Véxase tamén 

 Bibliografía 



 Outros artigos 
 Wikipedia en navagho
 Ádahooníłígíí
 Linguas na-dené
 Linguas atapascanas

 Ligazóns externas 

Dicionario Castelán - navagho
Rela de páxinas sobre o idioma navagho (en inglés)
Fontes navagho (en inglés)
Oficina gobernamental de lingua e cultura navagho (en inglés)

Categoría:Lingua navagho
Categoría:Linguas dos Estados Unidos de América
Categoría:Linguas polisintéticas
Categoría:Linguas aglutinantes
Categoría:Revitalización de linguas nativas americanas