Verbos galegos ser, estar e ir

Os verbos ser, estar e ir son irregulares, é dicir, teñen temas diferentes para o presente e para o perfecto: somos/fomos, esta-mos/estive-mos, imos/fomos ... ademais doutras irregularidades. A seguinte táboa amosa o presente de indicativo e de subxuntivo para estes verbos.

Verbo Ser Presente de Indicativo  Presente de Subxuntivo eu son         eu sexa         ti es          ti sexas        el/ela é       el/ela sexa     nós somos      nós sexamos     vós sodes      vós sexades     eles/elas son  eles/elas sexan

 Verbo Estar</th> Presente de Indicativo  Presente de Subxuntivo eu estou         eu estea         ti estás         ti esteas        el/ela está      el/ela estea     nós estamos      nós esteamos     vós estades      vós esteades     eles/elas están  eles/elas estean

 Verbo IrPresente de Indicativo  Presente de Subxuntivo eu vou         eu vaia         ti vas         ti vaias        el/ela vai     el/ela vaia     nós imos       nós vaiamos     vós ides       vós vaiades     eles/elas van  eles/elas vaian

Vexamos algúns exemplos que utilizan estes verbos:

Camilo é o fillo de Xosé que está en Cangas.
Na miña clase somos 13 mulleres e 10 homes.
Vas ir malia que sexa tarde.
Miña nai quere que vaia ao mercado con ela.
¡Que ben que estades alí na piscina!
Nós somos de Vigo, ¿Vós sodes de Ourense?
Meu pai vai no traballo.
Quero que esteamos alí antes da noitiña.
Hai moito tempo que non vou pola praia.
Rapaces, ¿que trasnada estades a facer?
¿Onde vai Carlos?

Os verbos ser, estar e ir presentan irregularidades na súa conxugación en tempo pasado:

 Verbo Ser Imperf. de Indicativo  Pretérito perfecto  Pluscuamperfecto  Imperf. de Subxuntivo eu era          eu fun           eu fora           eu fose          ti eras         ti fuches        ti foras          ti foses         el/ela era      el/ela foi       el/ela fora       el/ela fose      nós eramos      nós fomos        nós foramos       nós fomos        vós erades      vós fostes       vós forades       vós fodes        eles/elas eran  eles/elas foron  eles/elas foran   eles/elas fosen 

 Verbo Estar Imperf. de Indicativo  Pretérito perfecto  Pluscuamperfecto  Imperf. de Subxuntivo eu estaba          eu estiven           eu estivera           eu estivese          ti estabas         ti estiveches        ti estiveras          ti estiveses         el/ela estaba      el/ela estivo        el/ela estivera       el/ela estivese      nós estabamos      nós estivemos        nós estiveramos       nós estivésemos      vós estabades      vós estivestes       vós estiverades       vós estivésedes      eles/elas estaban  eles/elas estiveron  eles/elas estiveran   eles/elas estivesen 

 Verbo Ir Imperf. de Indicativo  Pretérito perfecto  Pluscuamperfecto  Imperf. de Subxuntivo eu ía          eu fun           eu fora           eu fose          ti ías         ti fuches        ti foras          ti foses         el/ela ía      el/ela foi       el/ela fora       el/ela fose      nós iamos      nós fomos        nós foramos       nós fosemos      vós iades      vós fostes       vós forades       vós fosedes      eles/elas ían  eles/elas foron  eles/elas foran   eles/elas fosen 

Non debemos esquecer que as formas eramos, erades, iamos, iades, foramos, forades e fosemos, fosedes teñen en galego acentuación grave (a propia e característica da nosa lingua) e non esdrúxula coma o español. Así pois, non debemos pronunciar *fóramos, *fórades, *fósemos, ... pois constitúe un castelanismo.

As formas verbais do pasado de ser e ir coinciden en ambos verbos no pretérito perfecto, no pluscuamperfecto e no imperfecto de subxuntivo. Distinguímolas polo contexto.

Vexamos algúns exemplos que utilizan estes verbos:

Camilo foi a Cangas.
Non sabía que Carme estaba tan enferma.	
Teu pai estivo aquí hai un intre.
Xa vos dixen que estivésedes sentados!
Atopei a María mentres ía cara ao mercado.
¿Estivestes xogando coa auga?
No verán fomos a Portugal.
Eu pensei que ti eras irmán de Carlos.
Maruxa dixo que fosedes a visitala.
Véxase tamén
Outros artigos
Verbos galegos valer, poder e querer
Verbos galegos pór, dar e saber
Verbos galegos ver, vir e ter
Verbos galegos facer, dicir e haber

Categoría:Gramática da lingua galega
Categoría:Verbo