Duileasg

'S e duileasg (palmaria palmata) fear de na feamainnean dearga. Tha e dosrach goirid meanbh, ach tha e a' fàs gu math fada shìos a' chladaich. Mar seo, chan fhaighear ach le tràigh mhòr e.


 ALBA 

Ann an Alba, gheibhear as t-samhradh e. 

Tha rannan à beul-aithris ag innse seo Cairgean earraich, Duileasg samhraidh, Gruaigean foghar, Stamh geamhraidh.

 Feumalachd 

Bha duileasg ga chleachdadh airson dath donn a dhèanamh agus ann an gnìomhachas an obair-aodaich. Flora Celtica

 Biadh 

Thathas a' cleachdadh duileasg bho chionn linntean ann an Alba. Tha cunntas ann gun robh manaich Chaluim Chille ga ithe. Beul-aithris - Lusan a' Chladaich

'S ann an còmhnaidh as t-samhradh a bhathas ga ithe, ga glanadh san t-sàl 's ga h-ithe às a' chladach, air neo ga thoirt dhachaigh. Ged nach robh e cho pailt sin, bhite ga thoirt mar bhiadh dhan chruidh mar an ceudna.Facal Oirbh 

An dèidh nighe, tha duileasg uabhasach fhèin fallainn dhuit ma dh' itheas tu amh e,. Feum à Feamainn (DVD), Comhairle nan Eilean Siar.  ged a tha e rud beag duilich a chagnadh mura h-eil deagh fhiaclan agad. Gabhaidh a cleachdadh ann an saileidean, a ròstadh, grìosadh no a tiormachadh.

Nuair a bhite ri iasgach no buain na feamainn air a' chladach, bhite ag ithe duileasg amh, ga chnuasachadh airson an t-acras a chumail air falbh, agus airson fradharc a leasachadh.

Bhite a' cagnadh duileasg ann an àite tombaca. Bhite ga nighe, 's ga ghearradh na phìosan beaga, 's an uairsin ga mheasgachadh le ìm gus blas a chur air, agus mu dheireadh, ga thiormachadh.

Bhite ga bhruich ann am bainne 's ga thoirt seachad le ìm mar shoitheach fa leth.

 Leigheas 

Bhathas ga cur gu feum mar leigheas ann an caochladh suidheachaidhean:-

Tha tòrr iarann innte. Mar iomadh fheamainn, tha tòrr aidhiodain ann an duileasg 's mar sin dheth, thathas a' cur duileasg gu feum ann a bhith a' làimseachadh trioblaidean an fhàireag sgiathaich. 

Tha duileasg na chliabh-sgeitheach agus na leigheas-boiteig ma ghabhas tiormaichte i an dèidh trasg. 

Bhathas a' gabhail seòrsa brot air am bheil càl duilisg gus teannachadh-innidh a làimhseachadh, agus mar ghiullachd airson galairean an stamaig agus tinneasan a' chraicinn san fharsaingeachd. Bhite ag ithe càl-duilisg gu co-dhiù nan seasgadan (1960an) ann an cuid de dh'àiteannan air a' Ghàidhealtachd. Tha rannan à beul-aithris ag innse mar cho fallainn is a tha duileasg:

Bheir càl duilisg is càl deanntaig snuadh air gruaidh mar mhadainn shamraidh.

 Iomraidhean 

 Ceangal a-mach 
 Palmaria palmata anns an "Encyclopedia of Marine Life of Britain and Ireland"

Roinn-seòrsa:Feamainn