Gnàthachas litreachaidh na Gàidhlig

'S e Gnàthachas Litreachaidh na Gàidhlig no ann am Beurla Gaelic Orthographic Convention (abbr GOC) oidhrip ri cuir còrdaidhean ann an Gàidhlig sgrìobhte. Bha a' chiad phàipear air  foillseachadh ann an 1981 agus tha e ann an triùir clò-bhualadh. Tha na ghnàthachas a' cleachdadh air feadh na siostam foghlaim ann an Alba, bhon bun-sgoil gu oilthigh agus tha e air cleachdadh aig am pàrlamaid, an riaghltas agus a' BhBC.

Cùl
Ann an 1976 bha luchd-sgrùdaidh Scottish Certificate of Examination Board (SCEEB) mothachail air mì-chòrdaidhean ann an Gàidhlig sgrìobhte agus bhathar a’ faireachdainn gum bu chòir stiùireadh a dheasachadh airson a bhith cinnteach gun gabhadh tidsearan agus sgoilearan ri gnàthachas litreachaidh iomchaidh. Cuideachd, bha e cudromach gun cleachdadh luchd-sgrùdaidh, luchd-deasachaidh agus luchd-comharrachaidh na molaidhean ann a bhith a’ dèiligeadh ri pàipearan agus ri sgriobtan dheuchainnean.

GOC 1981
Ann an 1981 dh'fhoillsich iad an Gaelic Orthographic Conventions (GOC). Tha am pàipear seo air a bhith na bhunait luachmhor ann an iomadh raon de leasachadh na Gàidhlig bhon uair sin, agus cleachdadh na Gàidhlig a’ leudachadh gu caochladh raointean de bheatha phoblach na h-Alba.

Is iad na daoine a sgrìobh an aithisg
 An t-Ollamh Dòmhnall MacAmhlaigh
 An t-Ollamh Ruaraidh MacThòmais
 Jake A. MacDhòmhnaill, (Colaiste Cnoc Iòrdain, Glaschu)
 Coinneach D. MacDhòmhnaill
 Mgr. L.F. Dick (Gàidhlig, Comhairle nan Eilean Siar)
 Murchadh MacLeòid
 Mgr. D. A. MacDhòmhnaill, (Bellahouston Academy, Glaschu)
 Mgr. D.J.M. Maciver, (Sgoil MhicNeacail, Steòrnabhaigh)
 Mgr. A.J. Macleod, (Sir E. Scott, Na Hearadh) 
 Mgr. J. MacPhee, (Àrd-Sgoil Daliburgh)
 Mgr. D. Morrison, (Àrd-Sgoil an Òbain)
 Mgr. J. Murray, (Comhairle nan Eilean Siar)
 Mgr. R. MacNeil, (Langside College, Glaschu)

GOC 2005
A-nise tha Ùghdarras Teisteanasan na h-Alba (SQA), a ghabh àite SCEEB, air co-dhùnadh gum bu chòir leasachadh agus nuadh-dheasachadh a dhèanamh air a’ phàipear, air sgàth mar a tha foghlam tro mheadhan na Gàidhlig a’ leudachadh agus air sgàth meudachaidh air cànan ann an rianachd phoblach le stiùireadh bho SQA, ach a’ cumail ri na prionnsapail agus ri na molaidhean a bha ann bho thùs.

GOC 2009

Aithrisean

Riaghailt an Litreachaidh

Gnè Chonnragan

Buidhnean Chonnragan

Riochdachadh Fhuaimreagan

Cuideam Fhacal

Asgairean agus Beàrnan

Freagarrachd Fhuaimean agus Facail-Iasaid

Gnìomhairean

Ràdhan Roimhearach

Tàthanadh

Cùisean Litreachaidh Eile

Àireamhan

Mìosan na Bliadhna

Cinn-latha

Làithean

Sloinnidhean

Ainmean Aitean

Tiotalan Pearsanta

Geàrr-ainmean

Giorrachaidhean

Faic cuideachd
Faclair na Parlamaid
http://www.ordnancesurvey.co.uk/oswebsite/freefun/didyouknow/placenames/gaelicprinciples.html
https://web.archive.org/web/20110807035647/http://www.arts.ed.ac.uk/celtic/poileasaidh/FACLAIRREP.htm

Ceanglaichean A-Mach
http://www.sqa.org.uk/sqa/38390.html

Roinn-seòrsa:Gràmar Gàidhlig