Oilthigh Halle-Wittenberg

Is e oilthigh aosmhor Gearmailteach a tha ann an Oilthigh Mhàrtainn Lùtair Halle-Wittenberg (Martin-Luther-Universität Halle-Wittenberg sa’ Ghearmailtis, Martin-Luther-University of Halle-Wittenberg sa’ Bheurla). Tha e na laighe ann an Wittenberg agus ann an Halle (Saale) ann an Sagsainn-Anhalt anns a' Ghearmailt. B’ àbhaist a bhith dà oilthigh ann a chaidh an cuir ri chèile ann an 1817.

 Eachdraidh 

'S e am pàirt den Oilthigh Wittenberg ris an canar “Leucorea” am fear as sine. Chaidh a stèidheachadh ann an 1502 le cuideachadh bho rìgh Frederic III. Bha e ceangailte ris a’ mhanachainn Augustineum. Thòisich iad air eòlas-lagha, eòlas-diadhachd agus eòlas-leighis a theagasg. Bho 1508 bha Màrtainn Lùtair ag obair an seo. Bha Philipp Melanchthon na àrd-ollamh airson cànan Greugais. Anns an 16mh linn bha an t-Oilthigh Wittenberg cliùiteach airson rannsachaidh chreideimh.
Ach nuair a ràinig Napoleon Sagsainn ann an 1813, dhùin e an t-oilthigh. An uair sin dh’ imrich Oilthigh Wittenberg gu Halle.

Ach bha Oilthigh Halle an-seo mar thà, fear a chaidh a stèidheachadh ann an 1694. Ann an 1817 chaidh an dà oilthigh a chuir ri chèile mar Vereinigte Friedrichs-Universität Halle-Wittenberg. Is e sin as adhbhar gu bheil dà dealbh aig an oilthigh. Dh’atharraich an t-ainm a-rithist gu Martin-Luther-Universität Halle-Wittenberg ann an 1933.


An-diugh tha ionad airson eachdraidh an Ath-leasachaidh ann, ionad airson Cànan agus Dualchas na Gearmailt, agus ionad airson rannsachadh mu na Stàitean Aonaichte.

 Daoine cudromach 

Daoine cudromach ann an Oilthigh Wittenberg:
 Màrtainn Lùtair, ath-leasachair
 Phillip Melanchthon, ath-leasachair

Àrd-ollaimh cudromach ann an Oilthigh Halle-Wittenberg:
 Emil Adolf von Behring, (1854-1917), fhuair e Duais Nobel 1901 airson eòlas-leighis 
 Gustav Hertz, (1887-1975), fhuair e Duais Nobel nàdar-fheallsanachd ann an 1925
 Karl Ziegler, (1898-1973), fhuair e Duais Nobel ceimigeachd ann an 1963

Oileanaich cudromach ann an Oilthigh Halle-Wittenberg:
 Georg Friedrich Händel, (1685-1759), neach-ciùil
 Clemens Brentano, (1778-1842), bàrd ainmeil anns a’ Ghearmailt
 Joseph Freiherr von Eichendorff, (1788-1857), bàrd agus sgrìobhadair ainmeil anns a’ Ghearmailt

 Ceanglaichean a-muigh 
 Duilleag Oifigeil Oilthigh Màrtainn-Lùtair Halle Wittenberg, anns a' Bheurla
 Duilleag oifigeil nan oileanaich, anns a' Bheurla
 ZUSAS, anns a’ Bheurla
 Ionad Rannsachaidh Wittenberg, anns a’ Bheurla
 Duilleag oifigeal Leurorea Wittenberg, anns a' Ghearmailtis
 Liosta nan Àrd-Ollaimh

Roinn-seòrsa:Oilthighean
Roinn-seòrsa:A' Ghearmailt