1634

1634 sa roun lannen koumin ki ka koumansé oun dimanch.

 Évènman 
 Mars : révòlt dé jannisèr atè Alep.

 4 jwiyé : fondasyon di Trois-Rivières pa Laviolette o Kanada.

 Aprè 7 jwiyé-a : èsploratò fransé-a Jean Nicolet ka èsploré lak Michigan ké téritwar-a di Wisconsin (Li sa atè Kébèk, 15 out 1635.

 28 jwiyé : Néyèrlandé-a ka pran Curaçao annan Lézanti-ya. Li ka èsplwaté laba dé dépo salen natirèl. Zil-a, ki fòrtifyé, ka divini baz-a di Konpagni néyèrlandé-a dé Lenn ògsidantal ké kontrébann-an la ké kolonni èspagnòl-ya. Bonaire ké Aruba ka pasé osi an lanmen-yan dé Néyèrlandé.

 Novanm : lòrdonnans di soultan otoman Murat IV ki ka proskri konsonmasyon-yan di ven anba penn di lanmò.

 Erdeni Batur, isou di klan dé Tchoro, ka fè proklanmen lanprò di Dzoungari (finisman an 1665) é ka fondé roun nouvèl lanpir oïrat ka dispozé di roun gran fòs militèr.

 Miz o pa di noblès japonnen-an, don lavi kotidjen-an sa réglémanté pa lédi di Sankin-kōtai, anba shogunat-a di Iemitsu Tokugawa.

 Létablisman fransé atè Kayenn.

 Nòt ké référans 

 Lyen ègstèrn