Maripasoula

Maripasoula sa roun koumin fransé, annan départman-an di Lagwiyann, annan tchò di Park anmanzonnyen di Lagwiyann.

Ké roun sipèrfisi di 18 360 km2, a koumin-an ki pli étandou-a di Lafrans, divan Réjina (12 130 km2) ké Kanmopi (10 030 km2) : so étandou sa roun fwè é dimi sa di réjyon Zilé-di-Lafrans-a é ka dépasé sa-a di Réjyon walon-an. Pli di 90% di so sirfas ka fè pati di Park anmanzonnyen di Lagwiyann. Asou égalman koumin-an ki mwen danséman péplé di Lafrans. 99,9% di so téritwè sa tchipé pa danbwa vyèrj anmanzonnyen-an. Li sa frontalyé di Sirinanm é di Brézil.

Li sa péplé majoritèrman di moun ki isou di zétni Aloukou (oben Bonni). Nou ka trouvé égalman dé Anmérendjen, dé Kriyòl, dé Sirinanmen ké dé Brézilyen.

 Jéyografi 

 Lokalizasyon 
Koumin-an ka sitchwé so kò atè Lagwiyàn asou kontinan-an sid-anmériken-an. So pwen kilminan sa montangn Bellevue di l'Inini, à 851 mèt di laltitid. A koumin-an ki pli étandou-a di Lafrans, ensi ki roun dé mwen danséman péplé. À tit di konparézon, koumin-an sa di tay konparab à ansyen réjyon-an Ba-Normandi. So sipèrfisi ka rouprézanté anviron 21,2 % di sa-a di Lagwiyann, swé 18 360 km2.

Enpé o sid di bour di Maripa-Soula ka trouvé so kò vilaj anmérendjen-yan d'Antékoum-Pata, d'Élaé, di Pidima, di Kayodé é di Talhuen, Twenke, ki sitchwé an zonn ké lagsé régmanté.

 Topografi 
 Montangn Bellevue di Linini (851 m).
 Mont Itoupé (830 m).
 Mont Mitaraka (670 m) an èstrenm sid-a, bò'd frontchè brézilyen-an.

 Klima 
Klima sa di tip ékwatoryal (Af annan klasifikasyon-an di Köppen) pannan tout lannen-an. Maripasoula ka anréjistré oun konstans klimatik ki roumarkab, ké roun tanpératir mwéyen anniyèl di 26,1°C, oun lanplitid mwéyen anniyèl di rounso 1°C, dé rékò manswèl mwéyen di chalò an ògtòb (tanpératir mwéyen di 26,7°C) é di fréchò an janvyé (tanpératir mwéyen di 25,6°C).

 Lidrografi 
Kour dilo (lafliyan di Lawa ki ka divini pli an laval Maronni-a)

 Marouini ;
 Araoua ;
 Tampoc ;
 Grand Inini ;
 Petit Inini.

 Vwè di kouminikasyon ké transpò 
Laérodronm di Maripa-Soula sa sitchwé à 3,5 km o nò di sant-vil di Maripasoula. Konpangni Air Guyane ka asiré laba plizyò rotasyon pa jou ki ka pèrmèt di roulyannen Kayenn, Senloran di Maronni, Gran Santi ké Sayil. I enposib di alé di Kayenn à Maripa-Soula pa vwè térès, sa ki ka bay roun enpòrtans tout partikilyé à sa lyézon aéryen-yan.

Li sa égalman posib di roujwenn koumin-yan di Gran-Santi, Apatou oben Sen-Laurent-di-Maronni an désandan flòv Maronni-a.

Oun pis an latè di anviron 30 km té anménajé pou pèrmèt di lyannen Maripasoula à Papaychton pa vwè térès.

 Toponnimi 
Maripasoula ka tiré so non di roun lèspès di palmyé abondan annan réjyon-an : maripa.

 Listwè 
 1947 : fondasyon di Maripasoula.
 1950 : ka divini roun sant administratif.
 1968 : lòbtansyon di èstati di koumin di drwè fransé anba non-an di Maripasoula.

 Démografi 
Lévolisyon-an di nonm di zabitan sa konnèt atravè rousansman-yan di popilasyon-an ki éfègtchwé annan koumin-an dipi 1961, pronmyé rousansman pòstéryò à départmantalizasyon-an di 1946. À pati di 2006, popilasyon légal-ya dé koumin sa pibliyé anniyèlman pa Insee-a. Rousansman-an ka roupozé dézòrmè asou roun kolèk di lenfòrmasyon anniyèl, ki ka konsèrnen sigsésivman tout téritwè kouminal-ya o kour di roun péryòd di senk lannen. Pou koumin-yan di mwen di 10 000 zabitan, oun zankèt di rousansman ki ka poté asou tout popilasyon-an fika réyalizé tout senk lannen-yan, popilasyon légal-ya dé lannen lentèrmédjèr ki fika kant à li èstimen pa entèrpolasyon oben èstrapolasyon. Pou koumin-an, pronmyé rousansman ègzostif ki ka antré annan kad-a di nouvèl dispozitif té réyalizé an 2004.

 Nòt ké référans 

 Wè osi 

Katégori:Koumin di Lagwiyann