Limistéar faoi chosaint

Tá  limistéar faoi chosaint  mar atá toisc go bhfuil luach nádúrtha nó cultúrtha ar leith aige, agus chun bithéagsúlacht a chaomhnú.  Cuirtear ann srianta le láithreacht daonna nó saothrú acmhainní nádúrtha (e.g. brosna, uisce, srl.).  San áireamh faoin téarma, tá limistéar mara faoi chosaint agus limistéar trasteorann faoi chosaint.

Ón mbliain 2016 amach, tá ann níos mó ná 161,000 limistéar faoi chosaint, a chuireann tuairim is 17 gan gcéad de dhromchla an domhain faoi chosaint (Antartaice as an áireamh).  Amach on gcósta ach fós laistigh d'uiscí náisiúnta, tá ann 14,688 Limistéar Mara faoi Chosaint (LMC), ag clúdach tuairim is 10.2% de cheantair cois cósta agus 4.1% ar an mórmhuir.  Os a choinne sin, níl ach 0.25% desna haigéin idirnáisiúnta faoi chosaint.

Ar na mallaibh, tá sé mar aidhm ag an  tionscnamh 30 by 30 ná 30% huiscí aigéan agus 30% de thailte ar fud an domhain a chosaint faoin mbliain 2030.  Glacadh an aidhm ag an Aontas Eorpach faoina Dhlí Athchóirithe Nádúir, nó Campaign for Nature  sa ghnáthchaint.  Sa bhlian 2022, cuireadh an aidhm chun cinn ag an bhfeachtas le linn cruinnithe mullaigh COP-CBD15 agus an G7  I mí na Nollag 2022 ag COP-CBD15, glacadh leis an Creat Domhanda Bithéagsúlachta Kunming-Montréal, ina fhaightear anois an tionscnamh 30 by 30.

Go minic, cothaíonn limistéir faoi chosaint tearmann do speicis faoi bhagairt agus i mbaol. Cáineann go minic, ámh, pobail dúchais agus áitiúla an modh seo, 'caomhnú daingin'.

 thumb | 220x220px | Sciar de limistéir talún faoi chosaint, ón mbliain 2018 amach

 Tagairtí