Maoiniú polaitiúil

Rialaíonn an tAcht Toghcháin 1997 maoiniú polaitiúili mBéarla, campaign financing nó political nó election funding, srl in Éirinn, lena n-áirítear síntiúis pholaitiúla, caiteachas toghcháin agus speansais toghcháin,

 In Éirinn 
In Éirinn ní féidir le comhlacht príobháideach tabhartas níos mó ná €2500 a thabhairt do pháirtí polaitiúil nó níos mó ná €1000 d’iarrthóir agus caithfear an tabhartas a chlárú má tá sé os cionn €200. Níl cead ag polaiteoirí glacadh le síntiús níos mó ná €100 ó dhuine anaithnid in aon bhliain féilire amháin. Tá dualgas ar na meáin chraolta aimsir thoghcháin sciar ionadaíoch ama a thabhairt do na páirtithe polaitiúla éagsúla. Agus tá srianta níos déine ar bhréaga a scaipeadh faoi iarrthóirí. 

Tá rialacha den chineál céanna i bhfeidhm i bhformhór thíortha na hEorpa, agus go deimhin i dtíortha daonlathacha in áiteanna eile ar domhan.

 Sna Stáit Aontaithe 
I Meiriceá is féidir le billiúnaí seiceanna $1 milliún a thabhairt do vótóirí i lár feachtas toghcháin. Is féidir le daoine saibhre agus comhlachtaí airgead gan teorainn a chaitheamh, faoi rún, ag tacú lena rogha iarrthóra nó páirtí. Is féidir le podchraoltóirí, tionchairí agus ‘iriseoirí’ (mar dhea) bréaga millteanacha a scaipeadh faoi iarrthóir. Is féidir leo scaipeadh na mbréag a mhéadú trí fógraíocht ar líne a cheannach.

 Maoiniú aindleathach 
Fágann maoiniú polaitiúil aindleathach go bhfuil daonlathais leochaileach ó thaobh maoiniú urchóideach agus tionchar míchuí ar an bpolaitíocht. D’fhéadfadh mí-úsáid acmhainní stáit a thugann sochair mhíchuí do pholaiteoirí agus do pháirtithe a bheith ina mórfhórsa éillitheach sa phróiseas toghcháin toisc gur féidir leo éagothromaíochtaí cumhachta a thabhairt isteach nó a ghéarú, buntáiste éagórach toghcháin a thabhairt do shealbhóirí, sláine toghcháin a chur i mbaol, agus muinín an phobail as dlisteanacht an phróisis agus as a thorthaí a laghdú. 

Ina theannta sin, féadfaidh an earnáil phríobháideach a tionchar agus a hacmhainní a úsáid chun brú a chur ar údaráis phoiblí beartais agus dlíthe a ghlacadh nó a chur chun feidhme ina bhfabhar. Ar an taobh eile, d’fhéadfadh airgeadas polaitiúil aindleathach cur isteach ar shláine na hearnála príobháidí má chuireann polaiteoirí brú ar chuideachtaí tabhartais mar mhalairt ar ghnó leanúnach leis an stát, rud a d’fhéadfadh a bheith ina chúis le gabháil beartais. Is gá, dá bhrí sin, cion coiriúil a leagan síos maidir le maoiniú polaitiúil aindleathach.

 Féach freisin     

 Coiste um ghníomhaíocht pholaitiúil, sna Stáit Aontaithe

 Naisc 

 An Coimisiún Toghcháin

 Tagairtí 

Catagóir:Maoiniú polaitiúil
Catagóir:Polaitíocht
Catagóir:Toghcháin