Chikungunya

Is ionfhabhtú é chikungunya de bharr an víris chikungunya. Is iad na hairíonna is coitianta ná fiabhras agus pian sna hailt, a tharlaíonn de ghnáth idir ceithre agus ocht lá tar éis greim muiscíte ionfhabhtaithe. Rinneadh cur síos ar an bpian mar "damanta"; áfach, d'fhéadfadh roinnt daoine a bheith ionfhabhtaithe gan aon chomharthaí a thaispeáint. D'fhéadfadh tinneas cinn, pian sna matáin, at sna hailt, agus gríos a bheith i measc na comharthaí eile. De ghnáth feabhsaíonn na hairíonna laistigh de sheachtain; ach ó am go chéile féadfaidh an pian sna hailt maireachtáil ar feadh míonna nó blianta. Bíonn daoine an-óg, daoine aosta, agus daoine a bhfuil fadhbanna sláinte eile acu i mbaol galar níos déine.

Scaiptear an víreas idir daoine trí dhá speiceas muiscíte sa ghéineas Aedes : Aedes albopictus agus Aedes aegypti, a bhíonn ag priocadh den chuid is mó i rith an lae, go háirithe timpeall breacadh an lae agus go déanach san iarnóin. Féadfaidh an víreas scaipeadh i measc roinnt ainmhithe, lena n-áirítear éin agus creimirí. Déantar diagnóis trí thástáil a dhéanamh ar an fhuil le haghaidh RNA víreasach nó antasubstaintí don víreas. Is féidir na hairíonna a mheascadh leo siúd a bhaineann le fiabhras dengue agus fiabhras Zika, a scaiptear ag na muiscítí céanna. Creidtear go n - éiríonn an chuid is mó de dhaoine imdhíonach tar éis ionfhabhtú amháin.

Is iad na modhanna is fearr chun cosc a chur orthu ná rialú foriomlán ar na muiscítí agus greimeanna i gceantair ina bhfuil an galar coitianta a sheachaint. Is féidir é seo a bhaint amach go páirteach trí rochtain na muiscítí ar uisce a laghdú, chomh maith le héarthach feithidíí agus líonta muiscítí a úsáid. Tá vacsaíní Chikungunya ceadaithe lena n-úsáid sna Stáit Aontaithe agus san Aontas Eorpach. Níl aon chóireáil shonrach ar fáil don chikungunya.

Tá an víreas chikungunya forleathan i réigiúin thropaiceacha agus fothrópaiceacha ina n-éascaíonn aeráidí te agus daonraí flúirseacha dá veicteoirí a veicteoirí muiscíteacha ( A. aegypti agus A. albopictus ) a tharchur. Aithníodh an galar den chéad uair i 1952 sa Tansáin agus ainmníodh é bunaithe ar fhocail Mhacóinde le haghaidh "a bheith castacasta as riocht". Tá an galar scaipthe go forleathan ó na 2000idí agus tuairiscítear ráigeanna i go leor ceantar trópaiceach agus i roinnt ceantar measartha. Meastar go bhfuil sé eindéimeach i go leor codanna den domhan, ag dul i bhfeidhm ar na milliúin daoine gach bliain. Tá chikungunya ina ábhar imní sláinte domhanda mar gheall ar a leathnú tapa geografach, ráigeanna athfhillteacha, easpa cóireálacha frithvíreasacha éifeachtacha, agus an cumas chun comharthaí tromchúiseacha agus bás a chruthú.

Naisc sheachtracha
 Chikungunya Virus
 Forbhreathnú ar fud an domhain ar ghalar víreas Chikungunya

Tagairtí


Catagóir:Gníomhairí bitheolaíocha
Catagóir:Tubaistí sláinte san India
Catagóir:Galair víreasacha zónóiseacha
Catagóir:Galair thrópaiceacha