Lolium temulentum

Is planda bliantúil den ghéineas Lolium laistigh den fhine Poaceae é Lolium temulentum, ar a dtugtar go hiondúil an roille sa Ghaeilge . Is féidir le gas an phlanda fás suas le méadar amháin ar airde, le bláthra sna cluasa agus grán corcra. Tá dáileadh iltíreach aige.

 Ráta fáis 
clé|mion| Úsáidtear na torthaí aibí, triomaithe i hoiméapaite mar leigheas.
mion| Lolium temulentum ( MHNT )
Fásann an roille de ghnáth sna criosanna táirgthe céanna le cruithneacht agus bhí sí ina fiaile shaothraithe tromchúiseach go dtí gur féidir le hinnealra sórtála nua-aimseartha a chur ar chumas síolta na roillí a scaradh go héifeachtach ó shíol cruithneachta.  Tá an chosúlacht idir an dá phlanda seo chomh mór sin go dtugtar  "cruithneacht bhréagach" ar roille i roinnt réigiún. Craig S. Keener, The Gospel of Matthew: A Socio-Rhetorical Commentary, Wm. B. Eerdmans Publishing, 2009 p.387 Tá an-chosúlacht idir é agus cruithneacht go dtí go bhfeictear an chluas. Tá spící L. temulentum ní ba chaoile ná spící cruithneachta. Tá na spícíní dírithe ar thaobh an droimín agus níl ach glúma amháin acu, agus iad siúd atá ag cruithneacht dírithe ar an taobh  réidh an droimín agus tá dhá ghlúm acu. Beidh dath donn ar chruithneacht nuair a bheidh sí aibí, ach beidh dath dubh ar an rolla. Heinrich W.Guggenheimer, The Jerusalem Talmud,Vol. 1, Part 3, Walter de Gruyter, 2000 p.5

Is féidir leis an roille a bheith ionfhabhtaithe le fungas infíteach den ghéineas Neotyphodium agus leithlisiú na alcalóidigh loline seo den chéad uair sa bhliain 1892. 

Is é an focal Fraincise le haghaidh na roille ná ivraie (ón Laidin ebriacus, ar meisce), a chuireann in iúl an samhnas meisce ó ithe an phlanda ionfhabhtaithe, gur féidir a bheith marfach. Leroi, Armand Marie (2014). The Lagoon: How Aristotle Invented Science. Bloomsbury. pp. 296–297. ISBN 978-1-4088-3622-4. Macallaí an t-ainm  Fraincise an t-ainm eolaíoch sa Laidin temulentus "ar meisce."

 Tagairtí liteartha 
mion| "An namhaid ag cur síolta roillí" le  (1526–1546)
Dúirt an luibheolaí Gréagach Theophrastus ina De causis plantarum (8:7 §1) gur féidir le cruithneacht ( metaballein ) a chlaochlú go roille ( aira ), mar is minic a bhíonn páirceanna a chuirtear le cruithneacht ina roillí nuair a bhaintear í. Leroi, Armand Marie (2014). The Lagoon: How Aristotle Invented Science. Bloomsbury. pp. 296–297. ISBN 978-1-4088-3622-4.

 Luaitear an roille in Aoir Horace 2.6 (a itheann an luch thuaithe agus í ag freastal ar a chuid aoi le  bianna ní ba ghalánta.)

 Seans gurbh é an roille  an planda i bParabal na bhFiailí i Soiscéal Mhatha :

Naiscs sheachtracha
Wheat’s Evil Twin Has Been Intoxicating Humans For Centuries

Tagairtí
Catagóir:Pooideae
Catagóir:Féara
Catagóir:Plandaí míochaine
Catagóir:Plandaí a bhfuil cur síos orthu in 1753
Catagóir:Tacsain ainmnithe ag Carl von Linné
Catagóir:Flóra Mhálta