An Caisleán Gearr (Caiseal)

Is lios cloiche (caiseal) agus Séadchomhartha Náisiúnta é atá suite sa Bhoirinn, réigiún i gContae an Chláir, Éire, é An Caisleán Gearr.

 Suíomh 
clé|mion| Radharc ón taobh thoir, ó phointe in aice le lios Chathair Chomáin, 2016
Tá An Caisleán Gearr suite i lár na Boirne, 2.7 km (1.8 mhíle) ó dheas ón gCarn, ag breathnú amach ar bhóthar Chill Iníne Baoith-Carn siar. Tá sé suite ag airde 116 m (381 tr).

Tá sé suite i mbaile fearainn Thulach Chumann, paróiste Chill Iníne  nach bhfuil i bhfad ón lios níos mó, Cathair Comáin agus Tuama Dinge Thulach Chumann.

 Stair 
clé|mion| Radharc ón mbóthar chuig an iardheisceart, 2012
Is dócha gurb é baile fearainn Thulach Chumann an Tuluauch-comyn a bhí i seilbh (Rí Torlough) O'Brien i 1298 mar a thugtar sna píobrollaí. Tríd an mbliain 1317, tuairiscítear gur mháirseáil arm Diarmait Uí Bhriain ar a bhealach go Mainistir Chorca Mrua.

Creach trúpaí Aodh Rua ó Dónaill é ina ruathar mór ar Thuamhain sa bhliain 1599.

D'aimsigh tochailt dramhchairn, cnámha fianna agus daimh.

 Cur síos 
Is dún cloiche é an caiseal seo atá suite ar bharr lomán creagach le taobhanna géara.

Nuair a thug an t-ársaitheoir Thomas Johnson Westropp cuairt air sna 1910í, caomhnaíodh rampaí an lios i dtrí áit agus tógadh iad de bhlocanna fada oibrithe. Shroich siad a n-airde is mó san oirthuaisceart ag 4 m (13 tr) agus tiús 2.7 go 3.0 m (9-10 tr). D'oscail an geata go dtí imeall fána géar 10 m ar airde. Ag bun an fhána bhí blúirí carraige, lindéir briste an teach gheata is dócha. Tomhaiseann an dún go hinmheánach thart ar 40 m ó thuaidh go deisceart agus 23 m ón iarthar go dtí an taobh thoir. Bhí an geata 3 m os cionn leibhéal na talún agus is dócha gur shroicheadh le dréimire é.

Fuarthas fothracha ceithre bhotháin chruinne agus clochán coirceogach amháin ar an suíomh.

 Tagairtí 

Catagóir:Comhordanáidí ar Wikidata
Catagóir:Séadchomharthaí Náisiúnta na hÉireann
Catagóir:Séadchomharthaí Náisiúnta i gContae an Chláir
Catagóir:Caiseal