Agóidí san Iaráin 2026

Cuireadh tús le hagóidí ollmhóra san Iaráin ar an 28 Nollaig 2025.  Léiríonn na hagóidí seo ní amháin míshásacht an phobail san Iaráin le cúrsaí eacnamaíochta, ach leis an gcóras polaitíochta san iomlán.
clé|mion|391x391px|Dhún siopadóirí sa Bhasár Mór gach rud
clé|mion|220x220px|9 Eanáir: Cuireadh Mosc Abuzar i Fallah, Tehran (17) trí thine
clé|mion|330x330px|Reza PAHLAVI, mac an Shah (Mohammad Reza Pahlavi), ina chónaí i Washington DC

 Cúlra 
Bhí an Iaráin faoi bhrú eacnamaíoch trom le tamall fada. Thit luach an rial (airgeadra na hIaráine) go dtí an leibhéal is ísle riamh - 1.4 milliún rial ar dhollar amháin - i ngeall ar bhoilsciú mór. Bhí tionchar ag smachtbhannaí idirnáisiúnta agus an cogadh 12 lá le hIosrael i Meitheamh 2025 ar an staid eacnamaíoch. Chuir seo go léir isteach go mór ar chaighdeán maireachtála an phobail.

 Imeachtaí 
Tús na n-agóidí

Thosaigh na hagóidí i dTehran sa Bhasár Mór ar an 28 Nollaig. Dhún siopadóirí a siopaí agus d'eagraigh siad stailceanna, chun an-mhíshásamh a chur in iúl  faoin mboilsciú agus faoin díluacháil tar éis titim an rial, airgeadra na hIaráine, go dtí an luach is ísle riamh.. Tá tábhacht stairiúil leis na siopadóirí sa bhasár - bhí ról lárnach acu sa Réabhlóid in 1979.

Ar an lá céanna chuir an tUachtarán Masoud Pezeshkian buiséad an stáit i láthair sa pharlaimint (an Majles).  

Scaipeadh ar fud na tíre

Spreagadh agóidí i gcathracha ar fud na tíre.  Ghlac mic léinn ó ollscoileanna ar fud na hIaráine páirt sna léirsithe. Shroich na hagóidí gach ceann de 31 cúige na hIaráine. D'fhógair agóideoirí manaí in aghaidh an rialtais agus éilimh pholaitiúla níos leithne.

Bhí na hagóidí seo ar na cinn is mó san Iaráin ó agóidí Mahsa Amini in 2022 (gluaiseacht "Bean, Beatha, Saoirse"). D'fhéadfadh siad fiú a bheith ar na hagóidí is mó ón Réabhlóid in 1979.

Freagra an rialtais

Ar an 31 Nollaig, d'ordaigh an rialtas go ndúnfaí gach oifig agus gnó sa chuid is mó den tír ar feadh lae amháin - tugadh an aimsir fhuar mar leithscéal.

Ar an 5 Eanáir 2026, d'ordaigh Ceannasaí an Bhreithiúnais nach mbeadh "aon trócaire" le taispeáint do na hagóideoirí. Gabhadh mó ná 2,000 duine ag na húdaráis idir 31 Nollaig 2025 agus 9 Eanáir 2026

Ar an 8 Eanáir 2026, dhún údaráis na hIaráine an idirlíon. Cuireadh cosc ar chóras gutháin agus cuireadh eitiltí ar ceal chomh maith.  D'éirigh Mohammad Reza Farzin as a phost mar Gobharnóir ar Bhanc Ceannais na hIaráine agus ceapadh Abdolnasser Hemmati ina áit.

I dtús mí Eanáir, bhí na póilíní ag iarraidh na hagóideoirí a scaipeadh, ag baint úsáid as deoirgháis ar dtús.   Ansin baineadh úsáideadh as raidhfilí agus as millíní gránghunna. Maraíodh cúpla céad ar a laghad i rith an dara seachtain mhí Eanáir.

Idirnáisiúnta

Bhagair Donald Trump, Uachtarán na Stát Aontaithe, ar Truth Social, díoltas a bhaint amach. Dúirt sé: "Más rud é go dtosaíonn sibh (Rialtas na hIaráine ) ag scaoileadh, tosóimid ag scaoileadh chomh maith."

 Féach freisin 

 Cogadh Iosrael–Iaráin 2025
 Agóidí Mahsa Amini, 2022

 Tagairtí 

Catagóir:Stair na hIaráine
Catagóir:2026
Catagóir:Agóidí