Coimhlint sa tSiria, Nollaig 2024-inniu

Thosaigh Coimhlint sa tSiria i Nollaig 2024 nuair a tháinig an grúpa Hayat Tahrir al-Sham (HTS) i gceannas ar an tír.  Bhí an mionlach Alabhaí,i mBéarla, Alawite pobail feadh chósta na tíre, luaite leis an iar-uachtarán (agus forlámhaí) Bashar al-Assad. Bhí fonn mallaithe díoltais ar dhaoine áirithe sa rialtas nua.  Bhris ráigeanna foréigin amach anois is arís.

 Cúlra 
Is deargnaimhde iad na hAlabhaítigh ag na Sunnaígh antoisceacha, ach is deargnaimhde iad le stát Iosrael os rud é gurb na Ba’ataigh (agus dá bhrí sin na hAlabhaítigh) a thugann tacaíocht do Hezbollah sa Liobáin go stairiúil. 

I mí na Samhna / Nollag 2024. chuir ionsaí tobann ó ghrúpaí reibiliúnacha Ioslamacha deireadh le réimeas mhuintir Assad a bhí ann le 54 bhliain (ó 1970).  Bhí an fórsa HTS, a bhí ceangailte tráth le Al Qaeda, i gceannas ar an gceannairc.  Sna 2020idí, bhí an ghluaiseacht seo maoinithe, armtha agus tréanáilte go mór ag an Tuirc agus ag ríochtaí na Murascaile Peirsí.

Bhí cumhacht díréireach ag na hAlabhaítigh ar an tír go dtí gur cloíodh al-Assad sa bhliain 2024 agus tháinig Cogadh Cathartha na Siria, 2011-2024, chun críche.   Ansin cuireadh an pobal Alabhaí faoi bhrú nuair a dhaingnigh na ceannaircigh a ngreim ar an tír.

 Márta 2025 
Thosaigh an slad  i dtús mhí an Mhárta 2025 tar éis luíocháin a rinne trodairí Alabhaíteacha (grúpa a bhí dílis i gcónaí don iar-Uachtarán Bashar al-Assad), ar throdairí HTS  i gceantar nach mbeadh aon fháilte roimh an réimeas nua.  Ina dhiaidh sin, chuaigh fórsaí an rialtais ansin i ngleic leo.  Chuir an ceannaire nua fórsaí míleata sa bhreis chuig ceantar Latakia,  fórsaí a bhí mí-eagraithe agus gan smacht. As sin ar aghaidh thosaigh HTS ag tabhairt faoi shlad i gcoinne sibhialtach. Bhí breis is 800 sibhialtach (b'fhéidir i bhfad níos mó) maraithe.

Bhí an tír ina cíor thuathail amach is amach agus an ainriail i réim  feadh chósta na tíre. 

Dúirt Uachtarán na Siria, Ahmed al-Sharaa go raibh an tSiria i mbaol ó chogadh cathartha aon uair amháin eile.  Chun an teannas a mhaolú, mhaígh sé go raibh coiste neamhspleách bunaithe aige leis an scéal seo a fhiosrú.

D'iarr na Náisiúin Aontaithe ar cheannasaíocht eatramhach na tíre saoránaigh a chosaint ón bhforéigean seo. Pléadh Comhairle Slándála na Náisiún Aontaithe an ghéarchéim ag cruinniú speisialta ar an 11 Márta.

 Iosrael 
Ó a tháinig HTS i gcumhacht i gcathair na Damaisce, ghabh stát Iosrael  codanna suntasacha den tSiria. Bhí rialtas HTS ró-lag chun dul i ngleic le hIosrael.

 Taidhleoireacht 
Ar an 14 Bealtaine 2025, bhí cruinniú ag Uachtarán Stáit Aontaithe Mheiriceá Donald Trump le Ahmed al-Shara. Dúirt Trump go raibh na Stáit Aontaithe ag cur deireadh leis na smachtbhannaí a bhí acu ar an tSiria, athrú mór ar pholasaí a thíre. Cruinniú eisceachtúil a bhí sa gcruinniú seo mar is é sin an chéad uair le 25 bliain a chas ceannaire an dá thír sin ar a chéile.

 Féach freisin 

 Cogadh Cathartha na Siria
 Alabhaítigh

 Tagairtí 

Catagóir:Cogadh Cathartha na Siria
Catagóir:2024
Catagóir:2025
Catagóir:2020idí
Catagóir:Stair na Siria