Ali Khamenei

'Sé an tAyatollah Ali Khamenei (a rugadh ar an 19 Aibreán 1939) Ard-Cheannaire na hIaráine  an príomhcheannaire spioradálta, agus ar dhuine de na ceannairí is diongbháilte san Iaráin.  Cléireach fíorchoimeádach Siach is ea é.  Bhí lámh ag Khamenei i gcuid de na heachtraí is brúidiúla inar cuireadh faoi chois daoine a síleadh a bhí naimhdeach don phoblacht Ioslamach.
clé|mion|277x277px|Khamenei mar dhéagóir i Mashhad
clé|mion|216x216px|Khamenei (ar dheis), 1980, Cogadh Iaráin - Iaráic
clé|mion|216x216px|1981L Rinne na  Mujahedin-e Khalq iarracht Khamenei a fheallmharú 
clé|mion|216x216px|.31 Nollaig 2023:  labharaíonn sé amach ar son Dia, creid nó ná creid ! 

 Saol 
Rugadh Seyyed Ali Hosseini Khamenei i gcathair Mashhad san Iaráin, cathair in aice leis an Afganastáin agus claonadh láidir coimeádach ann.  Rugadh Khamenei i dteaghlach Siach de shliocht na sagart. D’fhreastail sé ar dhámh na diagachta (na "hawza") i Mashhad. I gCathair Qom níos déanaí,  mhúin sé scoláirí clúiteacha Siacha é, cosúil le Ayatollah Khomeini féin.

Bhí baint aige leis an ngluaiseacht i gcoinne Reá Shah Pahlavi (an tImpire a bhí an-mhór leis na Stáit Aontaithe) sna 1960idí agus 1970id. Gabhadh agus cuireadh Khamenei i bpríosún arís agus arís eile.

Tar éis Réabhlóid Ioslamach na hIaráine i 1979, bhí sé ina bhall de Chomhairle na Réabhlóide. Rinne na  Mujahedin-e Khalq iarracht Khamenei a fheallmharú ar an 27 Meitheamh 1981.

Toghadh é mar Uachtarán na hIaráine i mí Dheireadh Fómhair 1981, tar éis don iar‑uachtarán Mohammad‑Ali Rajai bás a fháil i mbuama. Bhí Khamenei ina Uachtarán ar feadh dhá théarma (1981–1989).

I ndiaidh bhás Ayatollah Khomeini i mí an Mheithimh 1989, thogh "Tionól na Saineolaithe" Khamenei mar Ard-Cheannaire na hIaráine.  Tharraing a cheapachán conspóid ag an am; ní raibh sé an Marjaʿ-e Taqlid (an cléireach is airde de réir dhlí na Siach) ag an am.

Mar Ard-Cheannaire na hIaráine tá freagrachtaí tábhachta aige ar nós:

– Maoirseacht ar bheartas eachtrach agus cosanta,

– An chumhacht chun cur isteach ar an bparlaimint agus ar an uachtarán.

– Ceapacháin na mbreithiúna agus na Gardaí Réabhlóideacha (IRGC)

 Tuairimí 
Tá Khamenei ina lucht leanúna dílis de Velayat-e faqih — an teoiric go bhfuil údarás deiridh ag sagart is oilte sa dlí Ioslamach i gcúrsaí stáit.

Dúirt Khamenei i gcónaí gurb é an sprioc a bhí  aige stát Iosrael a chur de dhroim an domhain.

Agus Cogadh Iosrael–Iaráin faoi lánseol in 2025, dúirt Israel Katz, aire cosanta Iosrael, nach féidr ligean don Ayatollah fanacht beo.

Mhaígh Khamenei in 2025 go raibh bua ag Iaráin ar Iosrael agus go raibh Donald Trump ag déanamh áibhéil faoin tionchar a bhí ag ionsaithe Mheiriceá ar ionaid núicleacha na hIaráine.   Dar leis an Ayatollah ghlac Meiriceá páirt sa chogadh chun Iosrael a chosaint ó scrios.

 Toghchán 
Faoi bhunreacht na hIaráine, grúpa cléireach tofa ("Tionól na Saineolaithe") a roghnaíonn an t-ard-cheannaire. Is é mac an Ayatollah Khamenei, Mojtaba Khamenei, an t-iomaitheoir is mó a bheith ar an gcéad ard-cheannaire eile.

 Féach freisin 

 Ebrahim Raisi 
 An tAyatollah Khomeini, a bhí i réin 1979- 

 Tagairtí 

Catagóir:Daoine a rugadh i 1939
Catagóir:Ceannairí reiligiúnacha
Catagóir:Cléir Iaránacha
Catagóir:Diagairí Moslamacha
Catagóir:Uachtaráin na hIaráine