Conradh in aghaidh Iomadú Núicléach (1968)

Síníodh an Conradh in aghaidh Iomadú Núicléach (Treaty on the Non-Proliferation of Nuclear Weapons nó NPT de ghnáth) ar 1 Iúil 1968.  Tháinig i bhfeidhm in 1970. Tá an Conradh fós i bhfeidhm. Ba as 'Rúin na hÉireann' in 1958 sna Náisiúin Aontaithe a thig an Conradh.

I láthair na huaire, níl Iosrael, an India, an Phacastáin ná an Chóiré Thuaidh ina bpáirtí sa chomhaontú.

Síníodh conradh eile sa bhliain 2017, Conradh maidir le Toirmeasc ar Airm Núicléacha (2017) nó an TPNW.Treaty on the Prohibition of Nuclear Weapons  Déanann an Conradh nua neartú ar an NPT. Comhlánaítear an NPT leis an gConradh nua seo, ach déantar feidhmiú air freisin. Bhí sé beartaithe i gcónaí sa NPT go nglacfaí bearta éifeachtacha breise maidir le dí-armáil núicléach agus tá an TPNW ar cheann de na bearta sin.
clé|mion|Frank Aiken (1944) a chuir tús leis an NPT sa bhliain 1958

 Stair 
Bhí dlúthcheangal ag Éirinn le bunús an NPT. Chuir Frank Aiken tús le conradh in aghaidh iomadú núicléach sa bhliain 1958.  Chuir sé dréachtrún chun tosaigh a mhol bunú coiste a scrúdódh na contúirtí a bhainfeadh le scaipeadh na n-arm núicléacha.  Thug Éirinn isteach na chéad 'Réitigh Éireannacha', mar a tugadh orthu ag na Náisiúin Aontaithe agus as sin a lean an NPT.Tá an scéal ar fad ag Noel Dorr, iar-Ambasadóir na hÉireann chun na Náisiún Aontaithe, ina leabhar tráthúil 

'Ireland at the United Nations—memories of the early years'Lean Mac Aogáin leis, áfach, agus léiríonn an ráiteas seo uaidh a fhadradharcaí agus a bhí sé: “Revolutionary organisations and groups can come into possession of such weapons by various means and they are more likely to do so according as these weapons become more numerous.” Cuimhnigh gur i 1959 a dúirt sé é seo. (SEAN O hEALAÍ, Irish TImes, 2010)   

I 1960, chuir sé dréachtrún eile ar an ábhar chun tosaigh agus i mí na Nollag 1961 glacadh d’aonghuth le rún nua-dhréachtaithe na hÉireann.

Bhí an chéad chéim tógtha, agus seacht mbliana níos déanaí, síníodh an Conradh in aghaidh Iomadú Núicléach.

Mar aitheantas ar an ról ceannródaíoch sin, ba í Éire an chéad tír a fuair cuireadh an NPT a shíniú in 1968  i Moscó, shínigh Frank Aiken é.

 Féach freisin 

 Conradh um Chosc Cuimsitheach ar Thrialacha Núicléacha; Níl an Conradh i bhfeidhm
 Conradh na bhFórsaí Núicléacha le Meánraon, 1987
 Conradh ar Thoirmeasc Airm Núicléacha, 2021. Níl an Conradh i bhfeidhm sa Rúis agus na S-A srl
 Conradh Núicléach New START, 2010
 Airm núicléacha
 Comhdhíothú dearbhaithe

 Airm núicléacha 
 Comhdhíothú dearbhaithe
 J. Robert Oppenheimer

 Tagairtí 

Catagóir:1968
Catagóir:Conarthaí na hÉireann
Catagóir:Iomadú núicléach
Catagóir:Conarthaí
Catagóir:Conarthaí na Stát Aontaithe
Catagóir:Conarthaí na Rúise
Catagóir:Arm na Rúise
Catagóir:Arm na Stát Aontaithe
Catagóir:Airm núicléacha
Catagóir:Iomadú núicléach