MV Naomh Éanna

Ba bhád farantóireachta é an MV Naomh Éanna a chaith tríocha bliain ag tabhairt paisinéirí idir Gaillimh agus Árainn. do Chóras Iompair Éireann (CIÉ).   

Comisiúnaíodh í sa bhliain 1956 agus seoladh í den chéad uair in 1958 i longchlós na Life. Ba le CIÉ í. Ba long faoi leith í toisc go raibh sí seamaithe, agus bhí sí ar cheann de na longa seamaithe deireanacha a tógadh san Eoraip. Ainmníodh í as Naomh Éanna ó Árainn agus ba é a cúram paisinéirí a thabhairt idir an Gaillimh agus na hOileáin Árann. 

link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/45/Naomh_%C3%89anna_January_2018.jpg/220px-Naomh_%C3%89anna_January_2018.jpg|mion| Naomh Éanna i nduga uaighe, 2018|clé
clé|mion
clé|mion|díchóimeáil 

 Tógáil 
Ba sa bpríomhchathair a tógadh an Naomh Éanna i 1956-1958 ag Longchlós na Life i mBaile Átha Cliath.    Tháinig sé in áit an SS Dún Aengus.  

Mar aon le soithí comhchosúla an MV Cill Airne agus a macasamhail cruinn, an MV Blarna (an dá cheann a coimisiúnaíodh i 1961), bhí sí ar cheann de na longa cabhlacha seamaithenó ‘riveted’ deiridh a tógadh san Eoraip agus ar cheann de na longa deiridh a tógadh i Longchlós na Life.i mBádchlós na Life nó an an Liffey Shipyard nó Dockyard    Dúradh go raibh sí neamhghnách, fiú amháin an uair sin – toisc gur tógadh í le cabhail a bhí seamaithe.

 Seirbhís  

Chaith an Naomh Éanna breis agus tríocha bliain ag imeacht siar agus aniar ó Oileáin Árann go dtí gur cuireadh deireadh lena seirbhís i 1986. Bhíodh trí uair go leith idir 1958-1986 ar an turas as Gaillimh go hInis Mór.

Trí mhí tar éis di dul i mbun seirbhíse idir Gaillimh agus Oileáin Árann, thug sí cúnamh tar éis na timpiste a bhain don eitleán KLM 607 E. Chuaigh an t-eitleán de chuid na hÍsiltíre go tóin poill amuigh san Atlantach tar éis di Aerfort na Sionainne a fhágáil.

Tógadh Naomh Éanna as seirbhís i 1986  Nuair a bhí sí fós sábháilte ar an uisce sa mbliain 1989, thosaigh dream a raibh baint acu le spóirt uisce, ag baint úsáid aisti i gcomhair lárionad gnó

 Díchoimisiúnú 
Is iomaí feachtas a bunaíodh in aisce le blianta le súil an t-árthach a chaomhnú agus a thabhairt ar ais go Gaillimh. Sa mbliain 1989, fuair  Iontaobhas Muirí na hÉireannIontaobhas Farraigí na hÉireann nó Irish Nautical Trust í agus tugadh áit nua chónaithe di i nDuga na Canálach Móire i mBaile Átha Cliath.     

Sna 2000idí bhí an an Naomh Éanna faoi úinéireacht NAMA go dtí gur cheannaigh an fear gnó Sam Field-Corbett í. Bhí an fear gnó ag iarraidh go ndéanfaí ceardlann nó óstán ar bord ach níor ghlac Fáilte Éireann ná Comhairle Chathair na Gaillimhe leis na moltaí.Is dócha go raibh dóchas áirithe ann go bhféadfaí í a shábháil agus a dheisiú toisc go ndearnadh an rud céanna le bád eile de chuid an Liffey Dockyard. Tá an MV Cill Airne – bád fartha eile – sábháilte agus ag feidhmiú mar bheár agus mar bhialann ar Abhainn na Life i mBÁC

Go dtí 2014 bhí sé i gceist go mbeadh an bád mar chroílár “cheathrú mhuirí” i nDuganna na Canálach Móire.  Ach faoi 2014 bhí sí ar cheann de na longa Éireannacha is sine a bhí fágtha in Éirinn.  I mí Feabhra 2014 bhog Uiscebhealaí Éireann an bád go duga uaighe Dugaí na Canálach Móire le haghaidh díchoimisiúnaithe agus bhí sí ina hábhar do chlár faisnéise teilifíse (a stiúraigh Donncha Mac Con Iomaire ar TG4).

In 2023, chuaigh sí ar a taobh. Dá mba rud é go raibh an t-uisce sa duga grábhála domhain go leor, bheadh sí tite go tóin poill. Ba léir go raibh sí pollta áit éigin thíos fúithi. Bhí caint faoin gcontúirt a bhainfeadh len í a bhriseadh agus a bhaint ó chéile. Faoi dheireadh, sa bhliain 2023-24, briseadh an chreatlach.  Rinneadh iarracht aon rud a bhí úsáideach nó a mbeadh cuimhní ag daoine orthu a shábháil. Agus mar sin, cuireadh cloigeann na loinge ar leataobh agus tugadh do chomhlacht Chalafort na Gaillimhe é. Tugadh an deireadh do Chumann Staire na Rinne i mBaile Átha Cliath.

 Foinsí 

 Tagairtí 

Catagóir:Longa
Catagóir:Oileáin Árann
Catagóir:Gaillimh