Domhnall mac Muireacáin

Rí na Laighean de rítheaghlach Uí Máil ba ea Domhnall mac Muireacáin ( (bás 884) Uí Fhaoláin.  Muireacán mac Diarmada (bás 863), iar-rí, ba ea a athair.Byrne, Tábla 9Ó Corráin, lch. 186

Is doiléir iad na ríliostaí Laighneacha sa tréimhse seo.  Molann Francis John Byrne gurb í cúis an mhearbhaill seo ná gur lag a bhí ríthe Uí Dhúnlainge ag an am de bharr cumhacht a gcomharsan, Cearbhall mac Dunlaing (bás 888), rí na nOsraí, cé nach ndearna rí Laigean de féin riamh.Byrne, lch. 163

Is dócha gur tháinig Domhnall i gcomharbacht ar a athair mar thaoiseach Uí Fhaoláin sa bhliain 863.  Fuair a réamhtheachtaí mar rí Laigean, Ailill mac Dúnlainge Uí Mhuireadaigh, bás sa bhliain 871, ach ba é  Muireadach mac Brain Uí Dhúnchadha (bás 885) atá luaite agus imeachtaí na mblianta 870 agus 875 á dtuairisc.Annála Uladh, AU 870.2, AU 875.2  Dar leis an Chronicum Scotorum agus annála Éireann eile, tháinig Domhnall i gcoróin na Laighean sa bhliain 880.Chronicum Scotorum, CS 880  Más fíor, bhí sé i réim as sin go dtí 884.Tugtar réimeas trí bliana dó sna ríliostaí sa Leabhar Laighneach. 

Sa bhliain 874, rinne an tArdrí Aodh Fionnliath (bás 879) ionradh ar na Laigin.  Rinne sé creach ar an tír agus dhóigh sé eaglaisí, Cell Ausili san áireamh.AU 874.4  Sa bhliain 880, rinne an tArdrí nua, Flann Sionna (bás 916), ionsaí ar na Laigin agus ghabh sé gialla.CS 880

Sa bhliain 884, maraíodh Domhnall ag a mhuintir féin.AU 1884.3  Rinneadh rí Laigean dá dheartháir, Cearbhall (bás 909), sa bhliain 885.

Foinsí
 Corpus of Electronic Texts
 Annála Uladh, G100001A
 Chronicum Scotorum, G100016
 Byrne, Francis John (2001), Irish Kings and High-Kings, Baile Átha Cliath: Four Courts Press, 
 Ó Corráin, Donnchad (1972), Ireland Before the Normans, Baile Átha Cliath: Gill and Macmillan

Naisc sheachtracha
 CELT: Corpus of Electronic Texts

Tagairtí

Catagóir:An Mheánaois in Éirinn
Catagóir:Daoine a feallmharaíodh
Catagóir:Daoine na Meánaoise
Catagóir:Fir
Catagóir:Ríthe na Laighean