Ceirt (ogham)

Is í an deichiú litir den aibítir oghaim an Cheirt1 ceirt ar eDIL, abhaill.  Is í an cúigiú litir den Aicme Uatha.  Trascríofa le Q, seasann sí d'fhóinéim liopachoguasach na Gaeilge Cianaí; is é  a luach foghraíochta.

Sanasaíocht
Cuireann McManus (1991:37) ainm na litreach i gcomórtas le perth na Breatnaise ‘sceach’, agus quercus na Laidine ‘dair’.  Athchruthaíodh an focal as Gaeilge Chianach mar *kʷer[x]tā.  Fréamhaithe is ea é ón bPróit-Ind-Eorpais *perkwos.  In Auraicept na n-Éces den 14ú haois, tugtar di an ghluais aball, abhaill.  Meascadh an t-ainm leis an bhfocal ceirt,2 ceirt, ceirt, giobal, ar eDIL .i. ‘giobal’, mar a fheictear sna briatharoghaim (féach thíos).

Briatharogham
Is iad a leanas na nathanna meafaracha (kennings) d'ainm na litreach sna Briatharoghaim:

  Clithar baiscillclithar ar eDILbaiscell ar eDIL (cliothar allta) i mBriatharogham Morainn mac Moín Bríg anduini (brí anduine) i mBriatharogham Maic ind Óc Dígu fethailan duine (a) ar eDIL (díogha feathail/suaitheantais) i mBriatharogham Con CulainnFoinsí
 Damian McManus, A Guide to Ogam'', Maynooth 1991.

Tagairtí

Catagóir:Litreacha Oghaim