Dealbhaodh

I miotaseolaíocht na nGael, ba rí é Delbáeth nó DelbáedDelbáeth ar eDILDelb ar eDIL; dealbh.Áed ar eDIL Ba é Aonghas nó Oghma na dTuath Dé Danann a athair, agus ba í Eithne na bhFomhórach a mháthair. Tháinig sé i gcomharbacht ar a gharmhac Eochaid Ollathair (Daghda) mar Ard-Rí na hÉireann. Bhí sé i gceannas ar na Tuatha Dé Danann agus Fomhóraigh aontaithe ar feadh deich mbliana, sular mharaigh a mhac Fiacha é.

Clann
Bhí triúr iníonacha ag Dealbaodh lena bhean chéile Earnmas, agus iad ná an triúr bandéithe eapainmneacha Ghaelacha Ériu, Banbha agus Fódhla.

De réir cuid de Lebor Gabála Érenn, bhí triúr mac ag Delbáeth, agus iad ná Brian, Iuchar agus Iucharba.  Deirtear chomh maith go raibh Tuirill Biccreo mar ainm aige., R. A. Stewart. (1941). Lebor Gabála Érenn. Part IV. Irish Texts Society, Bhaile Átha Cliath. § VII, Chéad athleagan.

Mhaígh an dream ársa darbh ainm Delbna gurbh iad a mhuintir iad.

Comhainmneacha agus leaganacha eile
Is amhlaidh go bhfuil Delbáeth ar chomhphearsa le dia na toirní, Tuireann, os rud é go n-aithnítear é mar Tuirill Biccreo, athair Bhriain, Iuchair, agus Iucharba.

Tugadh an t-ainm Delbéath do Lugaid mac Tail, tar éis dó tine draíochta a lasadh, a tháinig cúig tsruthán aisti.The Metrical Dindshenchas ar CELT

Sa mhír chéanna de Leabhar Gabhála na hÉireann, aithnítear Delbáeth eile – Delbáeth Mac Neit – mar shin-sean-athair Tuirill Biccreo.

Tagairtí

Catagóir:Tuatha Dé Danann
Catagóir:Ard-Ríthe na hÉireann