Fearán baicdhubh

Speiceas colm atá dúchasach don Eoraip agus don Áise is ea an fearán baicdhubh (Streptopelia decaocto); tugadh isteach sa tSeapáin, i Meiriceá Thuaidh agus oileáin i Muir Chairib é.

 Tacsanomaíocht 
Ba é Columba decaocto an t-ainm eolaíoch a mhol an nádúraí Ungárach Imre Frivaldszky sa bhliain 1838. Is é Plovdiv na Bulgáire an ceantar tíopúil.  Sa lá atá inniu ann, cuirtear an speiceas sa ghéineas Streptopelia a mhol t-éaneolaí Francach Charles Lucien Bonaparte sa bhliain 1855.

Mheastaí gur fospeiceas den fhearán baicdhubh é an fearán Burmach (S. xanthocycla), ach chuir an IOC ina speiceas féin é in 2021. Glacadh le dhá fhospeicis eile roimhe seo, S. d. stoliczkae ón Turcastáin i lár na hÁise agus S. d. intercedens ó dheisceart na hIndia agus Srí Lanca. Meastar anois gur comhchiallaigh shóisearacha iad den fhospeiceas ainmneach (S. d. decaocto).

 Sanasaíocht 
Tagann ainm an ghéinis ón tSean-Ghréigis streptos a chiallaíonn “coiléar” nó “muince”, agus peleia a chiallaíonn “colm”.  Tagann ainm an speicis ón fhocal Gréigise decaocto a chiallaíonn “ocht déag”, rud a bhaineann le scéal ó mhiotaseolaíocht na Gréige. Bhí cailín ann a bhí ag obair go crua ach a bhí míshásta nár shaothraigh ach 18 cianóg sa bhliain. D'impigh sí ar na déithe cur in iúl don saol a laghad a bhí sé ag fáil óna máistreás. Dá bharr sin, chruthaigh Séas an colm seo atá ag gairm “decaocto” ó shin i leith.
alt=Profile|deas|mion
alt=A pair from Mangaon, Maharashtra, India|deas|mion| San India

 Stádas i Meiriceá Thuaidh 
Sa bhliain 1974, d'éalaigh níos lú ná 50 fearán baicdhubh ó shiopa peataí i Nassau na mBahámaí le linn eachtra buirgléireachta. Ó na Bahámaí, scaip an speiceas go Florida, agus faightear anois é i mbeagnach gach stát sna Stáit Aontaithe, agus i Meicsiceo.

 Tagairtí 

Catagóir:Éin na hEoráise