Madog ap Gruffydd Maelor

Taoiseach (Breatnais:Tywysog) ab ea Madog ap Gruffudd nó Madog ap Gruffudd Maelor nó Madog ap Gruffudd ap Madog Lloyd, Jacob Youde W. (1881). The history of the princes, the lords marcher, and the ancient nobility of Powys Fadog, Oxford University, p. 158 ar an gcuid thuaidh de Phowys, in oirthuaisceart na Breataine Bige, ar a dtugtaí Powys Fadog ina dhiaidh. Bhí sé i gceannas ar Powys Fadog ó 1191 go dtí a bhás i 1236.

 Luathshaol 
Ba é an mac ba shine é den taoiseach Gruffudd Maelor I agus a bhean chéile, Angharad, iníon leis an Rí Owain Gwynedd. Tháinig sé i gcomharbacht ar a athair in éineacht lena dheartháir Owain, sa bhliain 1191, agus nuair a fuair Owain bás sa bhliain 1197, tháinig sé chun bheith ina rialóir aonair ar an Phowys ó thuaidh ó na habhainn Afon Rhaeadr agus Afon Tanad.

Dhaingnigh Madog sealúchas a athar, an Taoiseach Gruffudd Maelor, agus tugadh ina onóir 'Powys Fadog' ar an gcríoch a rialaigh sé. Tháinig an chuid eile den seanríocht le chéile mar Powys Wenwynwyn. Tar éis a bháis sa bhliain 1236, tugadh Powys Fadog ar an gceantar seo—a chuimsigh Maelor na Breataine Bige agus Maelor Shasana, Iâl, Cynllaith, Nanheudwy, agus Mochnant Is Rhaeadr—cé go roinneadh é idir a chúigear mac. 

Bhí Madog dlúth lena chol ceathrar Llywelyn Fawr, ar dtús, ach d’éirigh sé níos faide uaidh de réir a chéile. Bhí sé deoranta uaidh freisin ón mbliain 1212 ar aghaidh, nuair a d’éirigh lena chol ceathar Cónaidhm na Breataine Bige a athbhunú. Ina ionad sin, bhí sé ag braith ar Sheon, Rí Shasana, an neach a raibh sé ag obair dó, mar chomhghuaillí oifigiúil leis an rí Sasanach. Faoin mbliain 1215, shocraigh sé dul i gcomhghuaillíocht lena chol ceathar agus d’fhan sé mar sin. 

 Pósadh agus Clann 
Phós sé Esyllt (Isota), agus bhí clann acu, mar leanas:
 Gruffudd Maelor II, a tháinig i gcomharbacht ar a athair Madog.
 Gruffudd Iâl (b. 1238).
 Maredudd (b. 1256).
 Hywel (b.1268).
 Madog Fychan (b. 1269).
 Angharad. Rinne a hathair iarracht í a phósadh le Fulk FitzWarin.

 Bás agus Adhlacadh 
Fuair Madog ap Gruffydd Maelor bás sa bhliain 1236 agus adhlacadh é in Abaty Glyn y Groes (Laidin; Valle Crucis)). Sa bhliain 1956, tochlaíodh a leac ag an Mainistir. 

Tagairtí

Catagóir:Monarcaí na Breataine Bige
Catagóir:Daoine ón mBreatain Bheag
Catagóir:Stair na Breataine Bige
Catagóir:Powys
Catagóir:Básanna i 1236
Catagóir:12ú haois
Catagóir:13ú haois
Catagóir:Daoine na Meánaoise