Fine Gael

Páirtí polaitíochta i bPoblacht na hÉireann is ea Fine Gael. Tá sé ar an dara páirtí is mó i rialtas na hÉireann: tá seisir airí sinsearacha acu as cúigear déag, agus tá ceannaire an pháirtí, Leo Varadkar, ina Thaoiseach i láthair na huaire. Fuair an páirtí 20.9% de na vótaí céad-rogha agus 35 suíochán Dála in Olltoghchán 2020, á chur ar an tríú páirtí is mó sa Dáil.  

De réir mar a maíonn an páirtí féin, tá timpeall ar 30,000 duine ina mbaill d'Fhine Gael. Inniu, dearctar go ginearálta ar Fhine Gael mar cheann de na páirtithe is faide ar an eite dheis de na páirtithe a bhfuil ionadaíocht acu i nDáil Éireann ó thaobh na heacnamaíochta de, agus iad ag tacú go mór le cánacha ísle agus polasaithe a thacaíonn leis na gnólachtaí. Ar cheisteanna sóisialta, meastar go bhfuil Fine Gael níos liobrálaí ná príomhpháirtí traidisiúnta eile na hÉireann, Fianna Fáil, ach níos coimeádaí ná an chuid is mó de pháirtithe eite chlé na hÉireann. Tacaíonn an páirtí go láidir le ballraíocht na hÉireann san Aontas Eorpach, agus é ag cur in aghaidh Phoblachtánachas na láimhe láidre go tréan.   

Tá siad ina mball de Pháirtí Eorpach an Phobail i bParlaimint na hEorpa, agus is iad na páirtithe Críost-daonlathacha, a bhíonn go ginearálta in san ghrúpa seo chomh maith, na páirtithe is cosúla le Fine Gael i mór-roinn na hEorpa.

 Stair 
clé|mion|195x195px|Taoiseach Liam Cosgrave, 1976
Téann stair Fhine Gael siar go dtí laethanta an Chogaidh Chathartha. Ach níor tháinig an páirtí ar an bhfód roimh an mbliain 1933, nuair a tháinig an Lár-Pháirtí Náisiúnta, Cumann na nGaedheal agus  an Garda Náisiúnta (nó "Na Léinte Gorma" tráth dá raibh)  le chéile. 

 Polasaí i dtaobh na Gaeilge 

Bhí baint áirithe ag Fine Gael leis an Language Freedom Movement nuair a bhí an ghluaiseacht sin ag cur in aghaidh na "Gaeilge éigeantaí" sna 1960idí/1970idí, rud a tharraing míchlú áirithe frith-Ghaeilgeoireachta ar an bpáirtí ag an am. 

In Earrach na bliana 2006, d'éiligh Éanna Ó Cionnaith, ceannaire an pháirtí, go maolófaí ar stádas na Gaeilge sna scoileanna. Is í an chiall a bhain gluaiseacht na Gaeilge as an gcineál sin cainte ná gurbh é seandúchas an pháirtí ó laethanta an LFM a tháinig chun solais arís. 

Leanadh den pholasaí seo go dtí an bhliain 2011, ainneoin gan tacaíocht aon fhianaise a bheith ag an impleachtaí an pholasaí dar leo. Mar sin féin is beag cainte a rinneadh faoi tar éis allagar an toghcháin agus tuigeadh go raibh Páirtí an Lucht Oibre tar éis cur ina choinne mar pholasaí.
mion|226x226px|Taoiseach Seán de Briotún, 2011 
mion|296x296px|Leo Varadkar, iar-ceannaire an pháirtí, ag labhairt i 2011

 Ceannairí an pháirtí 
 Ceannaire Blianta ToghcheantarEoin Ó Dubhthaigh 1933–34  Ceann ar bith.L. T. Mac Cosgair  1934–44  Ceatharlach-Cill ChainnighRisteard Ó Maolchatha 1944–59  Tiobraid ÁrannSéamas Diolún  1959–65  MuineachánLiam Mac Cosgair  1965–77  Dún LaoghaireGearóid Mac Gearailt  1977–87  Átha Cliath Theas ThoirAiléin de Diúc  1987–90  Cill DaraSeán de Briotún  1990–2001  An MhíMicheál Ó Nuanáin  2001–02  Luimneach ThoirÉanna Ó Cionnaith  2002–17  Maigh EoLeo Varadkar  2017–2024  Bhaile Átha Cliath ThiarSimon Harris  2024-  Cill Mhantáin

 Torthaí toghcháin 

 Dáil Éireann 

 Uachtaráin na hÉireann 

 Toghchán Iarrthóir Vótaí céadrogha % +/– Áit 1938 Tacaíocht do Dubhghlas de hÍde mar neamhspleách 1945 Seán Mac Eoin 335,539 30.9%  — 2 1959 Seán Mac Eoin 417,536  43.7% — 2 1966 Tom O'Higgins 548,144 49.5%  5.8 2 1973 Tom O'Higgins 587,771 48%  1.5 2 1974 Tacaíocht do Cearbhall Ó Dálaigh le Fianna Fáil 1990 Austin Currie 267,902 17% — 3 1997 Mary Banotti 372,002 29.3%  12.3 2 2004 Tacaíocht do Mary McAleese mar neamhspleách 2011 Gay Mitchell 113,321 6.4% — 4 2018 Tacaíocht do Michael D Higgins mar neamhspleách

 Parlaimint na hEorpa 

 Naisc sheachtracha 
 Suíomh oifigiúil
 Suíomh oifigiúil Ógra Fhine Gael

 Tagairtí 


Catagóir:Páirtithe polaitíochta i bPoblacht na hÉireann
Catagóir:Páirtithe polaitíochta a bunaíodh sa bhliain 1933