Bashar al-Assad

Iar-Uachtarán na Siria is ea Bashar al-Assad (Araibis: بشار الأسد‎, Bašār al-Asad), agus Rúnaí an Pháirtí Baath (a rugadh ar an 11 Meán Fómhair 1965).  Deachtóir marfach ba ea é, a bhí i gceannas ar an Siria ó 2000 go dtí 2024. 

Is de bhunadh an phobail Alabhaí muintir Assad a bhí i gceannas sa tSiria ó 1971. Mac leis an Iar-Uachtarán Hafez al-Assad, deachtóir tíoránta chomh maith, is ea Bashar al-Assad. Mionlach is ea an pobal Alabhaí sa tSiria – tuairim is 10% den daonra – a raibh cumhacht díréireach acu ar an tír go dtí gur cloíodh Assad in 2024.
clé|mion|Muintir Assad sna 1980idí;  ní raibh mórán de chuid an tsaoil acu roimh na 1960idí
clé|mion|Assad agus a bhean, Asma in 2003
clé|mion|Cuairt Ebrahim Raisi (Iaráin) chuig Bashar al-Assad, 2023

 Saol 
Oftailmeolaí is ea  Bashar al-Assad. Bhain sí cáilíocht amach mar dhochtúir sa Damaisc sna 1980idí. Rinneadh sé staidéar sa Western Eye Hospital, Londain, le linn 1992-1994.

Bhí Bashar al-Assad ina uachtarán ó 2000 nuair a bhásaigh a athair Hafez. Choimeád sé smacht ar an tSiria leis an lámh láidir ar feadh 24 bliain.

Bhris agóidí ar son an daonlathais amach sa tSiria ar an 15 Márta 2011. Chuir Assad na hagóidí faoi chois gan taise. Mharaigh fórsaí Assad 306,000 sibhialtach ar a laghad i gcogadh cathartha Shiria (fuair b'fhéidir os cionn leathmhilliún duine bás). 

Fógraíodh go raibh an cogadh thart nuair a chuir Léig na nArabach fáilte roimh Assad i mí na Bealtaine 2023. Nó sin a cheap an Léig agus Assad.

 Treascairt 
Thacaigh an Rúis agus Iaráin le réimeas Assad thar na blianta. Ach ní raibh an oiread cumhachta acu agus a bhíodh i mí na Samhna 2024. Mar sin bhí ar Assad déanamh as dó féin. Ach thit an tóin as an réimeas faoi cheann cúpla lá mar chaisleán cártaí.  Thosaigh ceannaircigh in oirthear agus i dtuaisceart na Siria ag gluaiseacht chun cinn ag deireadh mí na Samhna,. Chuir sé iontas ar gach dream nach mór a éasca a bhí sé acu seilbh a ghabháil ar bhailte móra agus iad ar a mbealach siar.

Ghabh na reibiliúnaighComhghuaillíocht ba ea na ceannaircigh a raibh an grúpa Ioslamach Hayat Tahrir al-Sham ar a cheann. seilbh ar an bpríomhchathair, an Damaisc, gan mórán stró , i mí na Nollag 2024. Theith al-Assad an tír ar an 7 nó 8 Nollaig. Fuair Assad agus a theaghlach tearmann sa Rúis.

 Cóir 
Dúirt Ard-Choimisinéir Chearta an Duine na Náisiún Aontaithe, Volker Türk, in 2024 gur cheart aon duine sa tSiria a rinne ainghníomhartha faoi réimeas Bashar al-Assad a thabhairt chun an dlí. 

 Pearsanta 
Bhí cnuasach iontach carranna curtha i dtoll a chéile ag Assad, Delorean as Béal Feirste ina measc.

 Féach freisin 

 Cogadh Cathartha na Siria

 Tagairtí 

Catagóir:Daoine a rugadh i 1965
Catagóir:Daoine beo
Catagóir:Cogadh Cathartha na Siria
Catagóir:Deachtóirí
Catagóir:Fir
Catagóir:Ginearáil
Catagóir:Moslamaigh
Catagóir:Náisiúnaithe
Catagóir:Oftailmeolaithe
Catagóir:Polaiteoirí na Siria
Catagóir:Sóisialaithe
Catagóir:Uachtaráin