Swartsnaffelamazône

De Swartsnaffelamazône (Amazona agilis) is in fûgelsoarte yn it skaai amazônepappegaaien út de famylje Pappegaaien fan Afrika en de Nije Wrâld (Psittacidae). De soarte is endemysk op Jamaika.

 Beskriuwing 
Dizze papegaai is lytser as de gielsnavelamazône en mjit likernôch 25 sintimeter. By mantsjes is de snaffel tige donkergriis, hast swart, dy't bleker nei de basis wurdt. De neakene hûd om it donkerbrune each is donkergriis. It fearrekleed fan 'e fûgel is fral grien en bleker en gieliger oan 'e ûnderkant. De fearren fan 'e nekke binne swart omrâne. In soad fûgels ha op  'e foarholle in pear reade fearkes. De eardekveren binne swarteftich en de primêre dekveren binne read, wylst de haadslachpinnen fioletblau en swart en de sekundêre slachpinnen blau oan 'e úteinen en nei de basis grien binne. De sturt is meast grien mei wat read, wylst de bûtenste fearren blauwe rânen ha. De poaten binne griisgrien. Wyfkes binne lykas mantsjes, mar mei guon primêre dekveren grien ynstee fan read. 

 Fersprieding 
De swartsnaffelamazône is endemysk op Jamaika. Se libje yn bercheftich reinwâld, meast kalkreinwâlden. It oarspronklike ferspriedingsgebiet fan 'e fûgel is flink krompen en it eardere sletten ferspriedingsgebiet wurdt tsjintwurdich ferdield yn in westlik en eastlik gebiet.

 Hâlden en dragen 
De fûgels ite fruit, sied en nuten. Se ite ek kultivearre fruit, lykas mango's, papaja's, komkommers en wylde fruchten.

It wyfke leit meastentiids 2 oant 4 aaien, dy't se yn sawat 26 oant 28 dagen útbriedt. It mantsje bliuwt yn 'e buert en soarget foar it wyfke. De jongen fleane nei likernôch 8 oant 9 wiken út. 

 Status 
De soarte wie eartiids like gewoan as de gielsnavelamazône, mar is no folle seldsumer wurden troch ûntbosking, de skea fan orkanen dy't bosken ferneatigen en streuperij foar iten en de hannel yn wylde papegaaien. In rûzing fan 2000 gyng út fan in populaasje fan 6.000 oant 15.000 fûgels. Oant 2016 hie de soarte noch de status gefoelich (VU), mar fanwegen de fierdere tebekgong klassifisearret de IUCN de swartsnaffelamazône sûnt 2020 as bedrige (EN) op 'e Reade list.

Kategory:Amazônepappegaai
Kategory:Fûgelsoarte
Kategory:Bedrige fûgel
Kategory:Lânseigen fauna yn Jamaika