Peposaka-ein

De peposaka-ein (Netta peposaca), ek Pampa-ein of bloedsnaffelein, is in einfûgel, dy't yn Súd-Amearika libbet.

 Namme 
De namme is ôfkomstich fan 'e wittenskiplike namme en is ôfkomstich fan 'e namme foar de fûgel yn it  Guaraní: Ihpé pepó-sakâ.Birds of the World, oproppen 15 febrewaris 2025.
 Beskriuwing 
Folwoeksen fûgels binne likernôch 56 sm lang, wege 1,1-1,3 kg en ha in spanwiidte tusken 72 en 84 sm. Jerken kinne wat grutter as sijkes wêze, mar oer it generaal binne se hast fan itselde formaat. 

Lykas in soad oare sibben út de famylje einfûgels besteane der grutte ferskillen tusken jerken en sijkes. Jerken ha in poarperswarte kop, nekke en boarst mei grize flanken en in wyt gebiet by de anaalstreek. De snaffel hat in grutte helderreade knobbel en de rest fan 'e snaffel wurdt stadichoan rôzich en einiget yn in swarte punt. De knobbel groeit en wurdt yntinsiver fan kleur yn 'e briedtiid, wylst it fearrekleed it hiele jier troch itselde is. De poaten en fuotten binne giel oant oranje. 

Wyfkes binne brún en ha in blaugrize snaffel mei in swarte punt. De poaten binne gieloranje oant griis. By sijkes is de konstrastearjende anaalstreek noch it meast opfallende skaaimerk.  

Juvenilen lykje in soad op 'e sijkes, mar de ûnderkant is donkerder. 

 Fersprieding 
Peposaka-einen binne trekfûgels en trekke as de waarsomstannichheden dat needsaaklik meitsje. Drûge perioades yn Sintraal-Argentynje twinge de fûgels tsjin 'e hjerst nei gruttere wettergebieten te trekken. 

 Gedrach 
De soarte is omnivoar en ite meast gers, woartels, sigge en wetterplanten en wat bistjes. Se ite fral sied. De soarte is net ôfhinklik fan in spesifike fiedselboarne en de ein past him maklik oan it oanbod oan. Alhoewol't de ein by de dûkeinen yndield is, ite se fral op it oerflak fan it wetter en dûke se selden. 

De ein is net monogaam en in pearke foarmet allinnich yn it briedseizoen in bûn. Der wurdt bret yn oktober oant novimber en de sijkes bouwe fan planten it nêst boppe it wetter en  ek yn rysfjilden. Se leit oant 10 krêm- oant grienkleurige aaien en as se der in oar nêst beskikber is, leit se dêr ek wol har aaien. Allinne sijkes bringe de piken grut. 

 Status 
Peposaka-einen binne foar de rysbou pleachbisten en de soarte hat in soad lêst fan jacht yn Argentynje. Ek wurde se foar it fleis sketten. Njonken de direkte jacht hat de soarte ek lêst fan leadfergiftiging. Ut in ûndersyk fan 2013 die bliken dat Peposaka-einen mear leadhagel ynnimme as hokker oare einesoarte ek. Se ite de leaden kûgels om't se tinke dat it stientsjes binne, dy't se nedich ha foar de spiisfertarring. Njonken de kûgels yn 'e mage waarden ek leadkonsintraasjes yn 'e bonken oantroffen, itjinge tige giftich en skealik is foar de fûgel. Der binne ûndersikers dy't tinke dat de populaasjes troch de oermatige jacht ôfnimme sil.

De IUCN klassifisearret de fûgel op it stuit (2025) as net bedrige. Wetland International rûsde yn 2023 de populaasje op likernôch 1.000.000 fûgels.

 Sierfûgel 
Sûnt de ein fan 'e 19e iuw wurdt de soarte ek as sierfûgel yn Europa holden. De ein is winterhurd en is maklik te hâlden.   

 Keppeling om utens 
 Birdlife.
 Ebird.
 Avibase.

Kategory:Fûgelsoarte
Kategory:Kroanein
Kategory:Lânseigen fauna yn Argentynje
Kategory:Lânseigen fauna yn Bolivia
Kategory:Lânseigen fauna yn Brazylje
Kategory:Lânseigen fauna yn Oerûguay
Kategory:Lânseigen fauna yn Paraguay
Kategory:Lânseigen fauna yn Sily