Amerikaanske see-ein

De Amerikaanske see-ein (Melanitta americana) is in einfûgel út it skaai see-einen (Melanitta). 

 Beskriuwing 
De Amerikaanske see-ein is in grutte see-ein mei in grutte en bysûndere snaffel. De jerken binne hielendal swart en ha in opfallende, meastentiids giele knobbel op 'e snaffel. It wyfke is brún en hat bleke wangen. Se liket in soad op it wyfke fan 'e gewoane see-ein.     

In folwoeksen jerk weecht trochstrings 1.100 gram en is 49 sm lang, wylst wyfkes troch de bank nommen 980 gram swier en 45 sm lang binne.    

Apart fan 'e gewoane see-ein kin de soarte fan oare see-einen ûnderskieden wurde troch it ûntbrekken fan wyt by de jerk en de gruttere blekere plakken fan it wyfke.   

 Fersprieding 
De Amerikaanske see-ein briedt hielendal yn it noarden fan Noard-Amearika yn Labrador en Newfoundland, yn it súdeasten en noardwesten fan 'e Hudsonbaai. De fûgels briede ek oan 'e Sibearyske kant fan 'e Beringstrjitte, eastlik fan 'e Jana. Winterdeis siket er de minder kâlde gebieten oan 'e kusten fan 'e Feriene Steaten en Kanada op. Oan 'e Pasifyske is de fûgel te sjen oant de kust fan 'e Golf fan Meksiko en yn Aazje oant de kust fan Sina.     

Guon wyfkes oerwinterje op 'e Grutte Marren. De soarte is in seldsume dwaalgast yn West-Europa. Allinne jerken binne bûten it eigen ferspriedingsgebiet goed te identifisearjen en wyfkes sille dêr dus net opfalle.   

 Gedrach 
De fûgels dûke nei skaal- en weakdieren en ite ek ynsekten, larven, kút en somtiden planten. Winterdeis foarmet de ein grutte groepen yn kustwetter. Se driuwe ticht op inoar en  fleane fakentiden tagelyk op. 

Yn 'e briedtiid binne se minder sosjaal. Se bouwe harren nêst op 'e grûn op 'e tûndra of tusken boskjes by de see, marren of rivieren en lizze fiif oant sân aaien. De ynkubaasjetiid duorret 27 oant 31 dagen. Nei it útkommen fuorje wyfkes de jongen en dêrnei, wylst se noch net fleane kinne, moatte se harren sels rêde.

 Status 
De populaasje wurdt op 350.000 oant 560.000 folwoeksen fûgels rûsd en nimt ôf. De soarte hat te meitsjen mei in soad bedrigingen. It feroarjen fan it klimaat en it takomstige fersuorjen fan 'e oseaan kinne liede ta de ôfname fan weakdieren. Ek de kommersjele eksploitaasje fan skelpdieren foarmje in bedriging, wylst boaraktiviteiten, oaljeloazingen en fersmoarging de wintergebieten mei grutte konsintraasjes fûgels bedriigje en it drokke skipsferkear groepen út harren favorite fiedselgebieten ferjeije kinne. Dêrnjonken wurde alle jierren noch tûzenen fûgels yn Kanada en de Feriene Steaten troch jagers ôfsketten. De IUCN klassifisearret de status fan 'e fûgel op 'e Reade list dêrfandinne as gefoelich.

Kategory:See-ein
Kategory:Fûgelsoarte
Kategory:Lânseigen fauna yn Alaska
Kategory:Lânseigen fauna yn de Feriene Steaten
Kategory:Lânseigen fauna yn Japan
Kategory:Lânseigen fauna yn Kanada
Kategory:Lânseigen fauna yn Meksiko
Kategory:Lânseigen fauna yn Sibearje
Kategory:Lânseigen fauna yn Sina
Kategory:Lânseigen fauna yn Noard-Koreä
Kategory:Lânseigen fauna yn Súd-Koreä