Mordoovje

Mordoovje (Russysk: Республика Мордовия; Respûblika Mordovija; Erzja: Мордовия Республикась, Mordoviya Respublikas’; Moksja: Мордовия Республиксь, Mordoviya Respubliks’) is in autonome republyk fan de Russyske Federaasje.

 Geografy 
De republyk leit yn it eastlike diel fan de Easteuropeeske flakte, likernôch tusken Moskou en de Wolga. It westlike diel leit op de Oka-Don-flakte, it sintrale en de eastlike dielen op it Wolga-heechlân. It heechste punt fan Mordoovje is 324 m.

Yn it noarden grinzget de republyk oan de oblast Niznji Novgorod, yn it noardeasten oan Tsjûvasje, yn it easten oan de oblast Uljanovsk, yn it suden oan de oblast Penza en yn it westen oan de oblast Rjazan.

De republyk hat 114 rivieren en likernôch 500 marren. 

It oerflak fan Mordoovje is 26.128 km².

 Skiednis 
Finsk-Oegryske folken bewennen it gebiet al yn de 6e iuw. Yn de iere midsiuwen stie it gebiet ûnder ynfloed fan de Wolga-Bulgaren en de Kiëvske Rûs'. Ek de Gouden Horde hat it gebiet oermastere. Nei't Ivan de Grousume it kanaat Kazan fersloech kaam ek Mordoovje ûnder Russysk bewâld. De boppelaach fan de Mordwinen namen als gau de Russyske kultuer en de otterdokse religy oer, mar de gewoane befolking hold noch lang fêst oan it oarspronklike sjamanisme en pas yn de 18e iuw folge it kristenjen fan it hiele folk.

Op 16 july 1928 waard Mordoovje in nasjonale okrûg fan de Russyske Sosjalistyske Sovjetrepublyk. Op 30 jannewaris 1930 waard it in autonome oblast en op 20 desimber 1934 de Autonome Sosjalistyske Sovjetrepublyk Mordoovje, dy't op 25 jannewaris 1994 opheft waard. Tsjintwurdich is Mordoovje in autonome republyk yn Ruslân. 

 Befolking 
De Mordwinen binne twa Finsk-Oegryksk folken, de Erzja en de Moksja, dy't mear as oare minderheden yn Ruslân oan de assismilaasjedruk fan de Russen bleatsteane. By de folkstelling fan 2010 joech likernôch 40% fan de befolking as etnisiteit Mordwynsk op. De republyk hat twa offisjele talen Mordwynsk (dat eins de namme is fan in lytse taalkloft besteande út it Erzja en it Moksja) en Russysk. Yn it sintrum en westen fan de republyk wurdt fral it Moksja praat en yn it easten it Erzja.

De Mordwinen wenje fral op it plattelân, wylst de Russen fakentiden yn stêden wenje. Likernôch in tredde fan de Mordwinen wenje hjoed-de-dei yn 'harren' autonome republyk. 

In gruttere minderheid yn de republyk wurdt foarme troch de Tataren, dy't mear as 5% fan de befolking fan Mordoovje útmeitsje en op in pear plakken fan de republyk konsintrearre by inoar wenje. Al sûnt de jierren 1970 nimt de befolking fan Mordoovje ôf.

 Bestjoerlike yndieling en stêden 
De Republyk Mordoovje is ferdield yn 22 rajon's en ien stedsdistrikt. Haadstêd is Saransk, dy't ek de iennige grutte stêd fan de republyk is. Meiïnoar binne der sân stêden en 13 plakken fan it stedske type.
+ Gruttere plakken Stêd* / Delsetting mei stedsk karakter Russysk Ynwennertal Wapen Lokaasje Saransk*  Саранск  317.681 (2022)  40px   Rûzajevka*  Рузаевка  44.291 (2020)  40px   Kovylkino*  Ковылкино   28.857 (2020)  40px   Komsomolski  Комсомольский   12.897 (2020)  gjin   Zûbova Poljana  Зубова Поляна   9.882 (2020)  gjin   Krasnoslobodsk* Краснослободск   9.153 (2020)  40px  
 Befolkingsferrin 
 Jier  1939  1959  1970  1979  1989  2002  2010  2022 Ynwenners  1.188.004 1.000.193  1.029.562  989.509  963.504  888.766  836.403  770.763 


Kategory:Bestjoerlike ienheid oprjochte yn 1994